સૌન્દર્યલહરી · શ્લોક 21-40
તડિલ્લેખાતન્વીં તપનશશિવૈશ્વાનરમયીં નિષણ્ણાં ષણ્ણામ્ અપ્ય્ ઉપરિ કમલાનાં તવ કલામ્
મહાપદ્માટવ્યાં મૃદિતમલમાયેન મનસા મહાન્તઃ પશ્યન્તો દધતિ પરમાહ્લાદલહરીમ્ ॥
ભવાનિ ત્વં દાસે મયિ વિતર દૃષ્ટિં સકરુણાં ઇતિ સ્તોતું વાઞ્છન્ કથયતિ ભવાનિ ત્વમ્ ઇતિ યઃ
તદૈવ ત્વં તસ્મૈ દિશસિ નિજસાયુજ્યપદવીં મુકુન્દબ્રહ્મેન્દ્રસ્ફુટમુકુટનીરાજિતપદામ્ ॥
ત્વયા હૃત્વા વામં વપુર્ અપરિતૃપ્તેન મનસા શરીરાર્ધં શંભોર્ અપરમ્ અપિ શઙ્કે હૃતમ્ અભૂત્
તથા હિ ત્વદ્રૂપં સકલમ્ અરુણાભં ત્રિનયનં કુચાભ્યામ્ આનમ્રં કુટિલશશિચૂડાલમુકુટમ્ ॥
જગત્ સૂતે ધાતા હરિર્ અવતિ રુદ્રઃ ક્ષપયતે તિરસ્ કુર્વન્ન્ એતત્ સ્વમ્ અપિ વપુર્ ઈશસ્ તિરયતિ
સદાપૂર્વઃ સર્વં તદ્ ઇદમ્ અનુગૃહ્ણાતિ ચ શિવસ્ તવાજ્ઞામ્ આલમ્બ્ય ક્ષનચલિતયોર્ ભ્રૂલતિકયોઃ ॥
ત્રયાણાં દેવાનાં ત્રિગુણજનિતાનાં તવ શિવે ભવેત્ પૂજા પૂજા તવ ચરણયોર્ યા વિરચિતા
તથા હિ ત્વત્પાદોદ્વહનમણિપીઠસ્ય નિકટે સ્થિતા હ્ય્ એતે શશ્વન્ મુકુલિતકરોત્તંસમુકુટાઃ ॥
વિરઞ્ચિઃ પઞ્ચત્વં વ્રજતિ હરિર્ આપ્નોતિ વિરતિં વિનાશં કીનાશો ભજતિ ધનદો યાતિ નિધનમ્
વિતન્દ્રી માહેન્દ્રી વિતતિર્ અપિ સંમીલિતદૃશા મહાસંહારે +અસ્મિન્ વિહરતિ સતિ ત્વત્પતિર્ અસૌ ॥
જપો જલ્પઃ શિલ્પં સકલમ્ અપિ મુદ્રાવિરચના ગતિઃ પ્રાદક્ષિણ્યક્રમણમ્ અશનાદ્ય્ આહુતિવિધિઃ
પ્રણામઃ સંવેશઃ સુખમ્ અખિલમ્ આત્માર્પણદૃશા સપર્યાપર્યાયસ્ તવ ભવતુ યન્ મે વિલસિતમ્ ॥
દદાને દીનેભ્યઃ શ્રિયમ્ અનિશમ્ આશાનુસદૃશીં અમન્દં સૌન્દર્યપ્રકરમકરન્દં વિકિરતિ
તવાસ્મિન્ મન્દારસ્તબકસુભગે યાતુ ચરણે નિમજ્જન્ મજ્જીવઃ કરણચરણૈઃ ષ.ચ્ચરણતામ્ ॥
સુધામ્ અપ્ય્ આસ્વાદ્ય પ્રતિભયજરામૃત્યુહરિણીં વિપદ્યન્તે વિશ્વે વિધિશતમખાદ્યા દિવિષદઃ
કરાલં યત્ ક્ષ્વેડં કવલિતવતઃ કાલકલના ન શંભોસ્ તન્મૂલં તવ જનનિ તાટઙ્કમહિમા ॥
કિરીટં વૈરિઞ્ચં પરિહર પુરઃ કૈટભભિદઃ કઠોરે કોટીરે સ્ખલસિ જહિ જમ્ભારિમુકુટમ્
પ્રણમ્રેષ્વ્ એતેષુ પ્રસભમ્ અભિયાતસ્ય ભવનં ભવસ્યાભ્યુત્થાને તવ પરિજનોક્તિર્ વિજયતે ॥
ચતુઃષષ્ટ્યા તન્ત્રૈઃ સકલમ્ અભિસંધાય ભુવનં સ્થિતસ્ તત્તત્સિદ્ધિપ્રસવપરતન્ત્રૈઃ પશુપતિઃ
પુનસ્ ત્વન્નિર્બન્ધાદ્ અખિલપુરુષાર્થૈકઘટના સ્વતન્ત્રં તે તન્ત્રં ક્ષિતિતલમ્ અવાતીતરદ્ ઇદમ્ ॥
શિવઃ શક્તિઃ કામઃ ક્ષિતિર્ અથ રવિઃ શીતકિરણઃ સ્મરો હંસઃ શક્રસ્ તદ્ અનુ ચ પરામારહરયઃ
અમી હૃલ્લેખાભિસ્ તિસૃભિર્ અવસાનેષુ ઘટિતા ભજન્તે વર્ણાસ્ તે તવ જનનિ નામાવયવતામ્ ॥
સ્મરં યોનિં લક્ષ્મીં ત્રિતયમ્ ઇદમ્ આદૌ તવ મનોર્ નિધાયૈકે નિત્યે નિરવધિમહાભોગરસિકાઃ
જપન્તિ ત્વાં ચિન્તામણિગુનનિબદ્ધાક્ષવલયાઃ શિવાગ્નૌ જુહ્વન્તઃ સુરભિઘૃતધારાહુતિશતૈઃ ॥
શરીરં ત્વં શંભોઃ શશિમિહિરવક્ષોરુહયુગં તવાત્માનં મન્યે ભગવતિ ભવાત્માનમ્ અનઘમ્
અતઃ શેષઃ શેષીત્ય્ અયમ્ ઉભયસાધારણતયા સ્થિતઃ સંબન્ધો વાં સમરસપરાનન્દપરયોઃ ॥
મનસ્ ત્વં વ્યોમ ત્વં મરુદ્ અસિ મરુત્સારથિર્ અસિ ત્વમ્ આપસ્ ત્વં ભૂમિસ્ ત્વયિ પરિણતાયાં ન હિ પરમ્
ત્વમ્ એવ સ્વાત્માનં પરિણમયિતું વિશ્વવપુષા ચિદાનન્દાકારં શિવયુવતિ ભાવેન બિભૃષે ॥
તવાજ્ઞાચક્રસ્થં તપનશશિકોટિદ્યુતિધરમ્ પરં શંભું વન્દે પરિમિલિતપાર્શ્વં પરચિતા
યમ્ આરાધ્યન્ ભક્ત્યા રવિશશિશુચીનામ્ અવિષયે નિરાલોકે લોકો નિવસતિ હિ ભાલોકભવને ॥
વિશુદ્ધૌ તે શુદ્ધસ્ફટિકવિશદં વ્યોમજનકં શિવં સેવે દેવીમ્ અપિ શિવસમાનવ્યસનિનીમ્
યયોઃ કાન્ત્યા યાન્ત્યા શશિકિરણસારૂપ્યસરણિં વિધૂતાન્તર્ધ્વાન્તા વિલસતિ ચકોરીવ જગતી ॥
સમુન્મીલત્સંવિત્કમલમકરન્દૈકરસિકં ભજે હંસદ્વંદ્વં કિમ્ અપિ મહતાં માનસચરમ્
યદાલાપાદ્ અષ્ટાદશગુણિતવિદ્યાપરિણતિર્ યદ્ આદત્તે દોષાદ્ ગુણમ્ અખિલમ્ અદ્ભ્યઃ પય ઇવ ॥
તવ સ્વાધિષ્ઠાને હુતવહમ્ અધિષ્ઠાય નિરતં તમ્ ઈડે સંવર્તં જનનિ મહતીં તાં ચ સમયામ્
યદાલોકે લોકાન્ દહતિ મહતિ ક્રોધકલિલે દયાર્દ્રા દૃષ્ટિસ્ તે શિશિરમ્ ઉપચારં રચયતિ ॥
તડિત્વન્તં શક્ત્યા તિમિરપરિપન્થિસ્ફુરણયા સ્ફુરન્નાનારત્નાભરણપરિણદ્ધેન્દ્રધનુષમ્
તવ શ્યામં મેઘં કમ્ અપિ મણિપૂરૈકશરણં નિષેવે વર્ષન્તં હરમિહિરતપ્તં ત્રિભુવનમ્ ॥
મૂળ પાઠ: Saundaryalaharī · Edition: W. Norman Brown, Cambridge MA 1958 (Harvard Oriental Series, 43) · Data entry Peter Schreiner · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0