સાર્ધત્રિશતિકાલોત્તરાગમ · અધ્યાય 20

કથં વ્યાપી અધશ્ચોર્ધ્વં તિર્યક્ ચૈવ કથં ભવેત્
એતન્મે બ્રૂહિ તત્ત્વેન કારુણ્યાત્ત્વં મહેશ્વર ॥

યાવદ્દેહે સ્થિતો જન્તોર્ અધસ્તાવદ્વ્યવસ્થિતઃ
નિર્ગતો વ્યાપયેત્તિર્યગ્ અન્તસ્થઃ સર્વતઃ સ્થિતઃ ॥

ત્રિમાર્ગાવસ્થિતો દેવઃ સર્વદેહેષુ વર્તતે
અવિદિત્વા ન મુચ્યેત યદ્યપ્યેતલ્લયો ભવેત્ ॥

તત્ત્રિમાર્ગં ત્ર્યધિષ્ઠાનં સર્વદેહેષુ વર્તતે
યો વેત્ત્યેવમિમાં વ્યાપ્તિં સર્વવ્યાપી ન સંશયઃ ॥

ન તસ્ય ગર્ભસમ્ભૂતિર્ યથા દેવઃ પ્રભાષતે
તાવદ્ભ્રમતિ સંસારે યાવદ્વ્યાપ્તિં ન વિન્દતિ ॥

વિદિત્વા વ્યાપિનં જીવં મુચ્યતે નાત્ર સંશયઃ
યથા તૃણજલૂકા નુ તૃણાગ્રં યાવદાગતા ॥

ઉપરિષ્ટાન્નિરાલમ્બા તદ્વજ્જીવો ઽત્ર સંસ્થિતઃ
ઊર્ધ્વશૂન્યમધઃ શૂન્યં શૂન્યં દેહાન્તરસ્થિતમ્ ॥

ત્રિશૂન્યં યો વિજાનાતિ મુચ્યતે સ ધ્રુવં ગુહ
વ્યાપ્તિશ્ચાસ્ય મયા પ્રોક્તા સંક્ષેપાન્ન તુ વિસ્તરાત્
અતઃ પરતરં નાસ્તિ વ્યાપકં વ્યાપકસ્ય તુ ॥