સમાધિરાજસૂત્ર · અધ્યાય 10

ઇતિ શ્રીસમાધિરાજે ગમ્ભીરધર્મક્ષાન્તિપરિવર્તો નામ નવમઃ ॥ 9 ॥
(વૈદ્ય 54)
10 પુરપ્રવેશપરિવર્તઃ ।
તત્ર ભગવાન્ પુનરપિ ચન્દ્રપ્રભં કુમારભૂતમામન્ત્રયતે સ્મ - તસ્માત્તર્હિ કુમાર પ્રતિપત્તિસારો ભવિષ્યામીત્યેવં ત્વયા કુમાર સદા શિક્ષિતવ્યમ્ । તત્ કસ્ય હેતોઃ? પ્રતિપત્તિસારસ્ય હિ કુમાર બોધિસત્ત્વસ્ય મહાસત્ત્વસ્ય ન દુર્લભા ભવત્યનુત્તરા સમ્યક્સંબોધિઃ, કિં પુનરયં સમાધિઃ । અથ ખલુ ચન્દ્રપ્રભઃ કુમારભૂત ઉત્થાયાસનાદેકાંસમુત્તરાસઙ્ગં કૃત્વા દક્ષિણં જાનુમણ્ડલં પૃથિવ્યાં પ્રતિષ્ઠાપ્ય યેન ભગવાંસ્તેનાઞ્જલિં પ્રણમ્ય ભગવન્તમેતદવોચત્ - આશ્ચર્યં ભગવન્ યાવત્ સુભાષિતા ચેયં ભગવતા બોધિસત્ત્વાનાં મહાસત્ત્વાનામવવાદાનુશાસની સર્વબોધિસત્ત્વશિક્ષા દેશિતા સ્વાખ્યાતા સુપ્રજ્ઞપ્તા । સર્વતથાગતગોચરો ઽયં ભગવન્ યત્ર અભૂમિઃ સર્વશ્રાવકપ્રત્યેકબુદ્ધાનાં કઃ પુનર્વાદો ઽન્યતીર્થિકાનામ્? પ્રતિપત્તિસારાશ્ચ વયં ભગવન્ ભવિષ્યામઃ અનપેક્ષાઃ કાયજીવિતે ચ ભૂત્વા તથાગતસ્યાનુ શિક્ષિષ્યામહે । તત્ કસ્ય હેતોઃ? શિક્ઃઇતુકામાશ્ચ વયં ભગવંસ્તથાગતસ્ય, અભિસંબોદ્ધુકામા વયં ભગવન્નનુત્તરાં સમ્યક્સંબોધિમ્ । અર્થિકા વયં ભગવન્ અનુત્તરાયાઃ સમ્યક્સંબોધેઃ । વિધ્વંસયિતુકામાશ્ચ વયં ભગવન્ મારં પાપીયાંસમ્ । મોચયિતુકામા વયં ભગવન્ સર્વસત્ત્વાન્ સર્વભયેભ્યઃ સર્વદુઃખેભ્યઃ । અધિવાસયતુ મે ભગવાન્ શ્વસ્તને મમ ગૃહે ભક્તં ભોક્તું સાર્ધં બોધિસત્ત્વગણેન સાર્ધં ભિક્ઃઉસંઘેન ચાનુકમ્પામુપાદાય । અધિવાસયતિ સ્મ ભગવાંશ્ચન્દ્રપ્રભસ્ય કુમારભૂતસ્ય તૂઃણીંભાવેન શ્વસ્તને ગૃહે ભક્તં ભોક્તું સાર્ધં બોધિસત્ત્વગણેન ભિક્ઃઉસંઘેન ચાનુકમ્પામુપાદાય । અથ ખલુ ચન્દ્રપ્રભઃ કુમારભૂતો ભગવતસ્તૂઃણીંભાવેનાધિવાસનં વિદિત્વા ઉત્થાયાસનાદેકાંસમુત્તરાસઙ્ગં કૃત્વા ભગવતઃ પાદૌ શિરસાભિવન્દ્ય ભગવન્તં ત્રિઃ પ્રદક્ઃઇણીકૃત્ય ભગવતો ઽન્તિકાત્ પ્રાક્રામત્ ॥
અથ ખલુ ચન્દપ્રભઃ કુમારભૂતો યેન રાજગૃહં મહાનગરં યેન ચ સ્વકં નિવેશનં તેનોપસમક્રામત્ । ઉપસંક્રમ્ય ચન્દ્રપ્રભઃ સ્વગૃહં પ્રાવિશત્ । પ્રવિશ્ય ચ તામેવ રાત્રિં પ્રભૂતં પ્રણીતં ખાદનીયં ભોજનીયં સ્વાદનીયમભિસંસ્કારયતિ સ્મ । શતરસં ચ ભોજનં સંપાદ્ય તસ્યા એવ રાત્ર્યા અત્યયેન રાજગૃહં મહાનગરં સુસિક્તં સુસંમૃષ્ટં મુક્તકુસુમાભિકીર્ણં ગન્ધઘટિકાનિર્ઘૂપિતમુચ્છ્રિતચ્છત્રધ્વજપતાકં (વૈદ્ય 55) ધૂપનધૂપિતં વિતાનવિતતમવસક્તપટ્ટદામકલાપં સરથ્યાન્તરાપણમપગતપાષાણઃઅર્કરકઠલ્લં વિચિત્રપુષ્પાભિકીર્ણં ચન્દનચૂર્ણાભિકીર્ણં ગવાક્ષતોરણનિર્યૂહપઞ્જરજાલાર્ધચન્દ્રસમલંકૃતં ચન્દનાનુલિપ્તમકાર્ષીત્ । સર્વાવન્તં નગરમુત્પલકુમુદપદ્મપુણ્ડરીકાભ્યવકીર્ણમકાર્ષીત્ । સ્વં ચ ગૃહં સર્વાલંકારવ્યૂહિતમકાર્ષીત્ । અથ ખલુ ચન્દ્રપ્રભઃ કુમારભૂત ઇમાનેવંરુપાન્ નગરવ્યૂહાન્ ગૃહવ્યૂહાન્ ભોજનવ્યૂહાન્ સમલંકૃત્ય રાજગૃહાન્મહાનગરાન્નિષ્ક્રમ્ય યેન ગૃધ્રકૂટપર્વતો યેન ભગવાંસ્તેનોપસમક્રામત્ । ઉપસંક્રમ્ય ભગવન્તં ત્રિઃ પ્રદક્ષિણીકૃત્ય એકાન્તે ઽસ્થાત્ । એકાન્તે સ્થિતઃ ચન્દ્રપ્રભઃ કુમારભૂતો ભગવતઃ કાલમારોચયામાસ - કાલો ભગવન્, કાલઃ સુગત, સિદ્ધં ભક્તં યસ્યેદાનીં કાલં મન્યસે । અથ ખલુ ભગવાન્ ઉત્થાયાસનાત્ કલ્યમેવ નિવાસ્ય પાત્રચીવરમાદાય મહતા ભિક્ષુસંઘેન સાર્ધં પરિપૂર્ણેન ભિક્ષુશતસહસ્રેણ સંબહુલૈશ્ચ બોધિસત્ત્વૈર્મહાસત્ત્વૈઃ પરિવૃતઃ પુરસ્કૃતો ઽનેકૈશ્ચ દેવનાગયક્ષગન્ધર્વાસુરગરુડકિન્નરમહોરગમનુષ્યામનુષ્યશતસહસ્રૈઃ પૂજ્યમાનો ઽભિષ્ટૂયમાનો મહતા બુદ્ધાનુભાવેન મહતા બુદ્ધપ્રાતિહાર્યેણ મહતા બુદ્ધેર્યાપથેન રશ્મિકોટિનિયુતશતસહસ્રૈર્નિશ્ચરદ્ભિર્નાનાતૂર્યશતસહસ્રૈઃ પુષ્પગન્ધમાલ્યવિલેપનચૂર્ણચીવરૈઃ પ્રવર્ષદ્ભિર્યેન રાજગૃહં મહાનગરં તેનોપસંક્રામતિ સ્મ । ચન્દ્રપ્રભસ્ય કુમારભૂતસ્ય નિવેશને પ્રક્ષિપ્તશ્ચ ભગવતા દક્ષિણશ્ચક્રરત્નસમલંકૃતઃ અપરિમિતકુશલસંચિતપાદરત્ન ઇન્દ્રકીલે, અથ તાવદેવ તસ્મિન્ મહાનગરે અનેકાનિ આશ્ચર્યાદ્ભુતાનિ પ્રાતિહાર્યાણિ સંદૃશ્યન્તે સ્મ । ઇયમત્ર ધર્મતા
। તત્રેદમુચ્યતે -
પુરવર પ્રવિશન્તિ નાયકસ્મિન્ ચરણવરુ સ્થપિતશ્ચ ઇન્દ્રકીલે ।
ચલતિ વસુમતી શિરીય તસ્ય પ્રમુદિત ભોન્તિ પુરોત્તમસ્મિ સત્ત્વાઃ

યે નરઃ ક્ષુધિતાઃ પિપાસિતા વા ન ભવતિ તેષ જિઘત્સ તસ્મિ કાલે ।
અપગત ભવતી ક્ષુઘા પિપાસા યદ જિનુ નિક્ષિપતીન્દ્રકીલિ પાદમ્

તથ પુન નર યે ભવન્તિ અન્ધાઃ શ્રોત્રવિહીન અનાથ અલ્પપુણ્યાઃ ।
સર્વિ પ્રતિલભન્તિ ચક્ષુ શ્રોત્રં યદ જિનુ નિક્ષિપતીન્દ્રકીલિ પાદમ્

યમવિષયે યે કેચિ ભોન્તિ પ્રેતાઃ સુદુઃખિત ખેટસિંઘાણકભોજનાશાઃ ।
સર્વિ સુખિત ભોન્તિ આભસ્પૃષ્ટા યદ જિનુ નિક્ષિપતીન્દ્રકીલિ પાદમ્

(વૈદ્ય 56)
શૈલશિખરશૃઙ્ગપર્વતાશ્ચ તથ વરપાદપશાલકર્ણિકારાઃ ।
સર્વિ અભિનમન્તિ યેન બુદ્ધો યદ જિનુ નિક્ષિપતીન્દ્રકીલિ પાદમ્

સનગરનિગમા સસાગરાન્તા પ્રચલિ વસુંધરિ ષડ્વિકાર સર્વા ।
ન ભવતિ વિહેઠ કસ્યપિ ચેહ યદ જિનુ નિક્ષિપતીન્દ્રકીલિ પાદમ્

મરુમનુજકુમ્ભાણ્ડરાક્ષસાશ્ચ નભઃસ્થિત તુષ્ટ ઉદગ્રચિત્તાઃ ।
છત્ર ધરિય ચ લોકનાયકસ્ય પરમપ્રીણિત જનેત્વ બોધિછન્દમ્

શ્રૂયતિ ચ મનોજ્ઞ વાદ્યશબ્દસ્તૂર્યસહસ્ર અઘટ્ટિતા રણન્તિ ।
પ્રમુદિતાસ્તદ ભોન્તિ સર્વસત્ત્વા યદ જિનુ નિક્ષિપતીન્દ્રકીલિ પાદમ્

વૃક્ષશતસહસ્ર ઓનમન્તિ સર્વિ પ્રપુષ્પિત ભોન્તિ તસ્મિ કાલે ।
દેવશતસહસ્ર અન્તરીક્ષે પૂજ કરોન્તિ અમાનુષી જિનસ્ય

ઋષભગણ તદા નદન્તિ હૃષ્ટા હયદ્વિરદાધિપતી પ્રવૃદ્ધકાયાઃ ।
મૃગપતયો નદન્તિ સિંહનાદં યદ જિનુ નિક્ષિપતીન્દ્રકીલિ પાદમ્

મહીપતય યે કેચિ ભૂમિપાલા દિશિવિદિશાસુ ચ આગતા ભવન્તિ ।
ધરણિતલિ પતન્તિ હૃષ્ટચિત્તા દૃષ્ટુ જિનસ્ય શિરીમિમમેવરૂપામ્

અન્યે અભિષ્ટુવન્તિ લોકનાથમ્ અપરિ ક્ષિપન્તિ જિનસ્ય પુષ્પવૃષ્ટિમ્ ।
(વૈદ્ય 57)
અપરિ દશનખાઞ્જલિં કરિત્વા અહો જિનુ કારુણિકો ભણન્તિ વાચમ્

કેચિ વર ક્ષિપન્તિ મુક્તહારાન્ બહુવિધ આભરણાન્ જનેત્વ પ્રીતિમ્ ।
ચીવર રતનાન્ ક્ષિપન્તિ અન્યે અતુલિયુ અગ્રુ જિનત્વ બોધિચિત્તમ્

કેચિ વર ક્ષિપન્તિ હેમજાલં અપરિ પુનર્મુખફુલ્લકં ક્ષિપન્તિ ।
કેચિ વર ક્ષિપન્તિ હેમનિષ્કાંસ્તથ અપરે પરિહારકાન્ ક્ષિપન્તિ

કટકવર ક્ષિપન્તિ કેચિ તત્ર અપરિ કેયૂર ક્ષિપન્તિ રત્નચિત્રાન્ ।
અમ્બર કુસુમાન્ ક્ષિપન્તિ અન્યે ચિત્ત જનેત્વ ઽસિયાં વયં પિ બુદ્ધાઃઽ

અપરિ નરઃ ક્ષિપન્તિ હેમચિત્રાંસ્તથ મણિસૂત્રવરાન્ પ્રસન્નચિત્તાઃ ।
કેચિ ચ રતનજાલકં ક્ષિપન્તિ દ્વારિ યદા સ્થિતુ ભોતિ લોકનાથઃ

પરમદુઃખિત યે ભવન્તિ સત્ત્વા બહુવિધુપદ્રુવુ શોકશલ્ય પ્રાપ્તાઃ ।
સર્વિ સુખસમર્પિતા ભવન્તિ પુરુષવરસ્ય શિરીય નાયકસ્ય

પરભૃતશુકસારિકામયૂરાસ્તથપિ ચ સારસચાષહંસક્રૌઞ્ચાઃ ।
સર્વિ દ્વિજગણા નભે સ્થિહિત્વા પરમમનોજ્ઞરુતાનિ વ્યાહરન્તિ

પ્રમુદિત તદ ભોન્તિ પક્ષિસંઘા મધુરમનોજ્ઞરુતં પ્રમુઞ્ચમાનાઃ ।
રાગુ તથ સમેન્તિ દોષમોહં યે ચ શૃણન્તિ મનોજ્ઞ પક્ષિશબ્દાન્

(વૈદ્ય 58)
શ્રુણિય રઞ્જનીય સત્ત્વકોટ્યઃ સર્વિ ચ લભન્તિ ક્ષાન્તિમાનુલોમામ્ ।
તાંશ્ચ સુગત વ્યાકરોતિ સર્વાન્ ભવિષ્યથ યૂય જિના અનાગતાશ્ચ

ન ભવતિ કિલેશુ તસ્મિ કાલે સર્વિ સગૌરવ ભોન્તિ ધર્મરાજે ।
અપગતભયદોષમોહજાલાઃ પ્રણિપતિતાઃ સુગતમભિષ્ટુવન્તઃ

પશ્યિય તદ રૂપ નાયકસ્ય સ્પૃહ જનયન્તિ વરસ્મિ બુદ્ધજ્ઞાને ।
કદ વય લભે જ્ઞાનમેવરૂપમ્ આશયુ જ્ઞાત્વ જિનો ઽસ્ય વ્યાકરોતિ

રશ્મિ શતસહસ્ર નિશ્ચરન્તિ એકૈકતઃ સુગતસ્ય રોમકૂપાત્ ।
તદુત્તરિ યથ ગઙ્ગવાલિકા વા ન પિ ચ નિમિત્તુ ગૃહીતુ શક્યુ તાસામ્

સૂર્યપ્રભ ન ભાન્તિં તસ્મિ કાલે ન પિ મણિ નાગ્નિ ન સર્વદેવતાનામ્ ।
સર્વિ પ્રભ ન ભાન્તિ તસ્મિ કાલે યદ પ્રવિશન્ત પુરં વિભાતિ બુદ્ધઃ

પદ્મશતસહસ્ર પ્રાદુર્ભૂતા ધરણિતુ કોટિસહસ્રપત્ર શુદ્ધાઃ ।
યત્ર દશબલઃ સ્થપેતિ પાદં માર્ગ ગતઃ સુગતો મહાગણેન

અશુચિ કલિમલા ન ભોન્તિ તસ્મિ કાલે નગરવરં પ્રવિશન્તિ નાયકસ્મિન્ ।
નગરુ સુરભિ સર્વિ ધૂપનેન ગન્ધ મનોજ્ઞ પ્રવાયતે સમન્તાત્

વીથિ નગરિ તદ ભોતિ સર્વા અપગતલોષ્ટકઠલ્લ સિક્ત ગન્ધૈઃ ।
(વૈદ્ય 59)
પુણ્ય દશલબસ્ય એવરૂપા વિવિધ વિકીર્ણ ભવન્તિ મુક્તપુષ્પાઃ

યક્ષ શતસહસ્ર રૌદ્રચિત્તાઃ કનકનિભં દ્વિપદેન્દ્રુ દૃષ્ટ્વ બુદ્ધમ્ ।
જનયિ વિપુલુ નાયકસ્મિ પ્રેમં શરણમુપેતિ ચ બુદ્ધધર્મસંઘાન્

યે ચ દેવશતસહસ્ર કોટિયો વા ઉપગત સર્વિ નરેન્દ્રદર્શનાય ।
વર્ષતિ સુગતસ્ય પુષ્પવર્ષં ગગનતલે ચ સ્થિહન્તિ મુક્તપુષ્પાઃ

યે મનુજ ક્ષિપી જિનસ્ય પુષ્પં ગગનતલે ભવતીતિ પુષ્પછત્રમ્ ।
યે પુન કુસુમાન્ ક્ષિપન્તિ દેવા ધરણિતલે સ્તૃત ભોન્તિ દિવ્યપુષ્પાઃ

ન ભવતિ કદાચિ દૃષ્ટ્વ તૃપ્તી દેવમનુષ્યકુભાણ્ડરાક્ષસાનામ્ ।
યદ દશબલુ દૃષ્ટ્વ લોકનાથં પ્રમુદિત ભોન્તિ ઉદગ્રકલ્યચિત્તાઃ

ન મનસિ તદ ભોન્તિ દિવ્યપુષ્પા ન ચ પુન વિસ્મયુ જાયતે ચ તત્ર ।
યદ પુરુષવરસ્ય કાયુ દૃષ્ટ્વા તુષ્ટ ભવન્તિ ઉદગ્ર સર્વસત્ત્વાઃ

બ્રહ્મ દશબલસ્ય દક્ષિણેનો તથ પુન વામતુ શક્ર દેવરાજા ।
ગગનતલગતા અનલ્પ દેવકોટ્યઃ પુરુષવરસ્ય જનેન્તિ ચિત્રિકારમ્

પરિવૃત જિનુ દેવદાનવેહિ મરુમનુજાન શિરિં ગ્રસિત્વ સર્વામ્ ।
ધરણિ ક્રમતલેહિ ચિત્રયન્તો પ્રવિશિ પુરં ભગવાન્નિમન્ત્રણાય

(વૈદ્ય 60)
કુસુમિત અનુવ્યઞ્જનેહિ કાયે યથ ગગનં પરિપૂર્ણ તારકેહિ ।
પ્રતપતિ સ્થિતુ રાજમાર્ગિ બુદ્ધશ્ચન્દ્રો નભઃસ્થ યથૈવ પૂર્ણિમાસ્યામ્

મણિરતનુ યથા વિશુદ્ધુ શ્રેષ્ઠં વ્યપગતદોષમલં પ્રભાસમાનમ્ ।
દિશિ વિદિશિ પ્રમુઞ્ચિ આભ શુદ્ધાં તથ જિનુ ભાસતિ સર્વલોકધાતુમ્

પરિવૃતુ જિનુ દેવદાનવેહિ પ્રવિશતિ રાજગૃહં નરાણ શ્રેષ્ઠઃ ।
ધરણિ ક્રમતલેહિ ચિત્રયન્તો પ્રવિશતિ ચન્દ્રપ્રભસ્ય ગેહિ બુદ્ધઃ

પુરુવરુ સમલંકૃતં સમન્તાદ્ બહુ ધ્વજ કોટિસહસ્ર ઉચ્છિતાત્ર ।
ગન્ધવરવિલિપ્ત સર્વભૂમી સુમનઃપ્રકીર્ણ તથૈવ વાર્ષિકારમ્

યદ સુગતુ કથાં કથેતિ નાથો વીથિગતો મનુજાન્ કૃપાયમાનઃ ।
નિર્મિતુ જિનુ તત્ર નિર્મિણિત્વા વિતરતિ તેષુ પ્રણીત બુદ્ધધર્માન્

દશનિયુત જિનાન નિર્મિતાન કનકનિભા અભિરૂપ દર્શનીયા ।
પરિવૃતુ જિનુ બુદ્ધુ નિર્મિતેહિ વિતરતિ શૂન્યત શાન્ત બુદ્ધબોધિમ્

પ્રાણિશતસહસ્ર તં શ્રુણિત્વા પ્રણિદધિ ચિત્તુ વરાગ્રબુદ્ધજ્ઞાને ।
કદ વય લભિ જ્ઞાનમેવરૂપં આશયુ જ્ઞાત્વ જિનો ઽસ્ય વ્યાકરોતિ

કેચિ સ્પૃહ જનેન્તિ તત્ર કાલે પરમ અચિન્તિય લબ્ધ તેહિ લાભાઃ ।
(વૈદ્ય 61)
યેહિ જિનુ નિમન્ત્રિતો નરેન્દ્રો ન ચ પર્યન્ત સ તેષુ દક્ષિણાયાઃ

કેચિ પુનરુપપાદયિ સુચિત્તં શ્વો વય કારુણિકં નિમન્ત્રયામઃ ।
હિતકરમનુકમ્પકં પ્રજાનાં યસ્ય સુદુર્લભુ દર્શનં ભવેષુ

કેચિ સ્થિત નિર્યૂહખોટકે હિ સુભગુ વિભૂષિતગાત્ર પ્રેમણીયાઃ ।
દિવ્ય દશબલસ્ય મુક્તપુષ્પાણ્યવકિરતે ઽગ્રુ જનિત્વ બોધિચિત્તમ્

સુરુચિર વર ચમ્પકસ્ય માલાં તથ અતિમુક્તક ગન્ધવર્ષિકાં ચ ।
અપરિ પુન ક્ષિપન્તિ પટ્ટદામાન્ પરમ નિરુત્તરુ ચિત્તુ સંજનિત્વા

કેચિ સ્થિત ગૃહે ગૃહીતપુષ્પાઃ પરમવિભૂષિતકાયુ ચીવરેહિ ।
પુષ્પ વિવિધુ ગૃહીત્વ પટ્ટદામાન્ પ્રવર્ષિ યેન જિનો મહાનુભાવઃ

પદુમકુમુદોત્પલાન્ ક્ષિપન્તિ કેચિ અપરિ ક્ષિપન્તિ વિશિષ્ટ હેમપુષ્પાન્ ।
મણિરતન ક્ષિપન્તિ કેચિ તસ્મિન્ અપરિ ક્ષિપન્તિ ચ ચૂર્ણ ચન્દનસ્ય

અપરિમિત ભવન્તિ અચ્છરીયા અતુલિય યે ન ચ શક્યુ કીર્તનાય ।
પુરવરુ પ્રવિશન્તિ નાયકસ્મિન્ બહુજનકોટ્ય સ્થિહિંસુ બુદ્ધજ્ઞાને

અબૃહ અતપાશ્ચ દૃષ્ટસત્ત્યાઃ સુદૃશ સુદર્શન યે ચ અન્ય દેવાઃ ।
તથ પુનરકનિષ્ઠ વીતરાગા ઉપગત સર્વિ નરેન્દ્રદર્શનાય

(વૈદ્ય 62)
તથ શુભમરુતાશ્ચ અપ્રમેયા અપરિમિત શુભા ઉદગ્રચિત્તાઃ ।
શુભકૃત્સ્ન નિયુતાશ્ચ અપ્રમેયા ઉપગત પશ્યિતુ નાયકં મહર્ષિમ્

અપરિમિતુ તથાપ્રમાણઆભા તથ પુન દેવ પરીત્ત આભ યે ચ ।
બહુ નિયુત આભસ્વરાણ તસ્મિન્ ઉપગત પશ્યિતુ તે ઽપિ લોકનાથમ્

બહવ શતસહસ્ર પારિષદ્યાસ્તથ પુન બ્રહ્મપુરોહિતાઃ પ્રસન્નાઃ ।
બહુશત પુન બ્રહ્મકાયિકાનાં ઉપગત નાયકદર્શનાય સર્વે

તથ પુન પરનિર્મિતાપિ દેવાસ્તથ નિર્માણરતિશ્ચ શુદ્ધસત્ત્વાઃ ।
પ્રમુદિત તુષિતાથ યામદેવા ઉપગત સર્વિ નમસ્યમાન બુદ્ધમ્

ત્રિદશ અપુ ચ શક્ર દેવરાજા અપ્સરકોટિશતૈઃ સહાગતો ઽત્ર ।
કુસુમવર્ષ સંપ્રવર્ષમાણો ઉપગત બુદ્ધમુનીન્દ્રદર્શનાય

ચતુરિ ચતુર્દિશાસુ લોકપાલા વૈશ્રવણો ધૃતરાષ્ટ્ર નાગરાજા ।
વિરૂઢકુ વિરૂપાક્ષુ હૃષ્ટચિત્તા ઉપગત સર્વિ નરેન્દ્ર તે સ્તુવન્તા

ઐલવિલ બલવન્ત યક્ષરાજા પરિવૃત યક્ષશતેહિ પ્રેમજાતઃ ।
ગગનતલિ સ્થિહિત્વ હૃષ્ટચિત્તઃ ક્ષિપતિ અનેક વિચિત્ર પુષ્પવર્ષમ્

અપરિ પુનરનન્ત માલધારી વિવિધ વિચિત્ર ગૃહીત્વ માલ્યગન્ધાન્ ।
(વૈદ્ય 63)
સર્વિ સપરિવાર હૃષ્ટચિત્તાઃ પુરુષવરસ્ય કરોન્તિ તત્ર પૂજામ્

બહવ શત કરોટપાણિ યક્ષા અપિ ચ સુભૂષિ તેષ યક્ષકન્યાઃ ।
સુમધુર સુમનોજ્ઞ યક્ષવાદ્યૈસ્તૂર્યશતેહિ કરોન્તિ બુદ્ધપૂજામ્

લલિતમધુરગીતવાદિતસ્મિન્ સુકુશલૈઃ સહ કિન્નરીસહસ્રૈઃ ।
દ્રુમ ઉપગત ગન્ધમાદનાતો જિનવરુ પૂજિતુ કિન્નરાણ રાજ્ઞા

શંબર બલ વેમચિત્ર રાહુ દાનવકન્ય સહસ્રપારિવારાઃ ।
અસુરગણ મહર્દ્ધિકાશ્ચ અન્યે ઉપગત તે રતનાનિ વર્ષમાણાઃ

શતનિયુત અનન્ત રાક્ષસાનાં રાક્ષસકોટિશતૈરુપાસ્યમાનાઃ ।
પૃથુ વિવિધ વિચિત્ર મુક્તપુષ્પાન્ પુરુષવરસ્ય ક્ષિપન્તિ ગૌરવેણ ॥61 ॥
તથપિ ચ અનવતપ્તુ નાગરાજા પરમસુશિક્ષિતાશ્ચ નાગકન્યાઃ ।
તૂર્યશતસહસ્ર નાદયન્ત્યો ઉપગત પૂજન તત્ર લોકનાથમ્

પઞ્ચશત અનવતપ્તુ પુત્રા વિપુલુ અનુત્તરુ જ્ઞાન પ્રાર્થયન્તઃ ।
સ્વજનપરિવૃતા ઉદગ્ર ભૂત્વા ઉપગત પૂજયિતું સ્વયં સ્વયંભૂમ્

તથપિ ચ અપલાલુ નાગરાજા પુરુષવરસ્ય કૃતાઞ્જલિઃ પ્રણમ્ય ।
(વૈદ્ય 64)
વર રુચિર ગૃહીત્વ નાગપુષ્પાન્ સ્થિત ગગને મુનિરાજ સત્કરોન્તઃ

તથપિ ચ મુચિલિન્દ નાગરાજા પ્રીતમનાઃ પરિતુષ્ટ હર્ષજાતઃ ।
વિવિધ રત્નમૌક્તિકં ગૃહીત્વા ઉપગમિ નાયકુ અભિકિરન્તુ તત્ર

તથપિ ચ કાલિકો ઽપિ નાગરાજા ઉપગતુ મુખુ તથાગતસ્ય હૃષ્ટચિત્તઃ ।
વર રૂચિર ગૃહીત્વ રત્નદામાન્ પુરુષવરસ્ય પૂજ કરિત્વ શ્રેષ્ઠામ્

સો ઽપિ પરમ ગૌરવં જનિત્વા અનુસ્મરમાણુ ગુણાંસ્તથાગતસ્ય ।
સ્વજનપરિવૃતઃ સનાગસંઘો બહુવિધુ ભાષતિ વર્ણ નાયકસ્ય

નન્દુ તથા ઉપનન્દુ નાગરાજા તથ પુનસ્તક્ષક કૃષ્ણગૌતમૌ ચ ।
ઉપગત જિનુ તે નમસ્યમાનાઃ પ્રણિપતિતાઃ સુગતસ્ય પાદયોર્હિ

ઉપગત એલપત્રુ નાગરાજા પરિવૃત નાગશતેહિ રોચમાનઃ ।
મુનિવર જિનુ કાશ્યપં સ્મરન્તો સ્વક ઉપપત્તિ અપશ્યિ અક્ષણેષુ

અહો અહુ પુરિ આસિ કાઙ્ક્ષપ્રાપ્તો મયિ પુરિ ચ્છિન્નુ પરિત્તમેલપત્રમ્ ।
સો અહુ ઉપપન્નુ અક્ષણસ્મિન્ ન સુકરુ ધર્મ વિજાનિતું જિનસ્ય

ક્ષિપ્ર અહુ જહિત્વ નાગયોનિં પરમ જુગુપ્સિતમેતુ જન્તુકાયમ્ ।
(વૈદ્ય 65)
ધર્મમહુ વિજાનિ શાન્તિભાવં પુરુષવરેણ ય જ્ઞાતુ બોધિમણ્ડે

સાગર અહિરાજચક્રવર્તી પરિવૃતુ નાગત્રિકોટિસહસ્રૈઃ ।
વરુણ મનસ્વી ગૃહીત્વ મુક્તાહારાન્ ઉપગતુ તે ભગવન્તુ પૂજનાય

ક્ષિપ્ત શિલ જિનસ્ય તત્ર યેનો ગગનસ્થિતેન ગૃહીત્વ તસ્મિ કાલે ।
રાજગૃહિ સ કિમ્પિલો ઽપિ યક્ષઃ પુરતઃ સ્થિતઃ સુગતસ્ય ગૌરવેણ

અલકવતી સમગ્ર રાજધાની શૂન્ય અભૂષિ ન તત્ર કશ્ચિ યક્ષઃ ।
સર્વિ ક્રિય કરિત્વ અન્યમન્યં ઉપગત પશ્યિતુ સર્વલોકનાથમ્

તથપિ ચ ખરકર્ણ સૂચિરોમા આટવિકસ્તથ યક્ષ ભેષકશ્ચ ।
હૈમવત શતગિરિશ્ચ યક્ષ ઉપગત ગર્દભકો જિનં સ્વયંભૂમ્

ઇન્દ્રકેતુ વિકટશ્ચ સુરૂપો વક્કુલુ પઞ્ચિકુ શાક્ય પ્રવૃદ્ધો ।
એતે પરે ઽપિ ચ યક્ષેન્દ્ર સહસ્તા ઉપગત ધૂપઘટં પરિગૃહ્ય

વિકૃત બહુ દુઃસંસ્થિતાત્મભાવા વિગલિતઆભરણા અનેકરૂપાઃ ।
બહવ શતસહસ્ર તસ્મિ કાલે ઉપગત તત્ર ગૃહીત્વ યક્ષ પુષ્પાન્

(વૈદ્ય 66)
જલનિધિ નિવસન્તિ યે સુપર્ણા ઉપગત બ્રાહ્મણવેશ નિર્મિણિત્વા ।
મુકુટધર વિચિત્ર દર્શનીયા ગગનસ્થિતાઃ સુગતં નમસ્યમાનાઃ

નગરશત યે કેચિ જમ્બુદ્વીપે વનવિહરેષુ ય તત્ર દેવતાશ્ચ ।
સર્વ નગરદેવતાઃ સમગ્રા ઉપગત પૂજ કરોન્ત નાયકસ્ય

ઉપગત વનદેવતા અનન્તાસ્તથપિ ચ સર્વિ ય શૈલદેવતાશ્ચ ।
તથપિ ચ નદિદેવતાઃ સમગ્રા ઉપગત પૂજ કરોન્ત નાયકસ્ય

અટવિમરુષુ દેવતાશતાનિ ગિરિશિખરેષુ ય દેવતા સમગ્રાઃ ।
ઉત્સસરતડાગદેવતાશ્ચ ઉપગત સાગરદેવતાશ્ચ બુદ્ધમ્

દેવઅસુરનાગયક્ષસંઘા ગરુડમહોરગકિન્નરાઃ કુમ્ભાણ્ડાઃ ।
તથપિ ચ બહુ પ્રેતપૂતનાશ્ચો પુરુષવરસ્ય કરોન્તિ ચિત્રિકારમ્

તે ઽપિ ચ જિનવરે કરિત્વ પૂજાં નગરવરં પ્રવિશન્તિ નાયકસ્મિન્ ।
દેવ અસુરનાગયક્ષરાજા । સતતમતૃપ્ત ભવન્તિ દર્શનેન

યથ પુરિમભવેષુ લોકનાથઃ પુરિમજિનેષુ અકાર્ષિ પૂજ શ્રેષ્ઠામ્ ।
પુણ્યફલવિપાક એવરૂપો ન ચ જનુ તૃપ્તુ નરેન્દ્ર પશ્યમાનઃ

મેરુ તથ સુમેરુ ચક્રવાલા હિમગિરિસ્તથ ગન્ધમાદનશ્ચ ।
(વૈદ્ય 67)
આવરણા ન તે જિનસ્ય ભોન્તિ આભ યદા જિનુ મુઞ્ચિ બુદ્ધક્ષેત્રે

યે ચ ઇહ સમુદ્ર બુદ્ધક્ષેત્રે તે ઽપિ મહીય સમાસ્તદા ભવન્તિ ।
સર્વમિમુ સમન્તુ બુદ્ધક્ષેત્રં સમુ ભવતી કુસુમેહિ સંપ્રકીર્ણમ્

રશ્મિ શતસહસ્ર અપ્રમેયા અવકિરિ પાદતલેહિ ધર્મરાજા ।
સર્વિ નિરય શીતલા ભવન્તિ ધર્મદુઃખ ઉપનીત સુખં ચ વેદયન્તિ

ધર્મ દશબલ સંપ્રભાષિ તત્રો મરુમનુજાન વિશુદ્ધ ભોતિ ચક્ષુઃ ।
પ્રાણિ શતસહસ્ર અપ્રમેયા નિયત ભવન્તિ ચ સર્વિ બુદ્ધજ્ઞાને

બહુ ઇમિ સુગતસ્ય પ્રતિહાર્યા ન સુકરુ વક્તુ ચ કલ્પકોટિયેભિઃ ।
પુરવર પ્રવિશન્તિ નાયકસ્મિન્ પ્રમુદિત સર્વ જગજ્જિનપ્રવેશે

ઇમિ ગુણ સુગતસ્ય અપ્રમેયા નરવૃષભસ્ય ગુણાગ્રપારગસ્ય ।
સર્વગુણવિશેષપારગસ્ય શિરસિ નમસ્યથ બુદ્ધપુણ્યક્ષેત્રમ્