રત્નમાલાવદાન · ભાગ 381400

તતઃ પ્રાતઃ સમુત્થાય સ્નાત્વા શુદ્ધામ્વરાવૃતૌ ।
તથા તાં સગણાં દેવીમ્ આવાહ્યાનર્ચતુઃ ક્રમાત્ ॥ ર્મ્_37.384{34} ॥
તતસ્ તદ્ વ્રતસંપૂર્ણં કૃત્વા દાનં સદક્ષિણં ।
પ્રદત્વા ગુરવે નત્વા તન્ મણ્ડલં વ્યસર્જતાં ॥ ર્મ્_37.385{35} ॥
તતસ્ તદ્ રજમ્ આદાય ભંડાગારે યથોદિતં ।
નિધાય તત્ સ નિર્માલ્યં શેષં નદ્યાં યથાવિધિં ॥ ર્મ્_37.386{36} ॥
ગુરુર્ નાગાન્ સમભ્યર્ચ્ય સમર્પ્ય પ્રાક્ષિપજ્ જલે ।
તતસ્ તજ્ જલમ્ આદાય મહોત્સાહૈર્ ગૃહં યયૌ ॥ ર્મ્_37.387{37} ॥
તત ગૃહે તદ્ અમ્ભોભિર્ અભિષિંચ્ય સમન્તતઃ ।
કુમારીં વિધિનારાધ્ય ગણચક્રં સમર્ચયત્ ॥ ર્મ્_37.388{38} ॥
તતસ્ તૌ દંપતી નત્વા સાંજલિ સાદરં મુદા ।
સંપત્તિપ્રાર્થનાં કૃત્વા ક્ષમાપ્ય તદ્ વ્યસર્જતાં ॥ ર્મ્_37.389{39} ॥
તતસ્ તસ્યા ગૃહે દેવી વસુન્ધારા સ્વયં સ્થિતા ।
સર્વદ્રવ્યસમાપૂર્ણં કૃત્વા તસ્થૌ પ્રસાદિતા ॥ ર્મ્_37.390{40} ॥
સર્વદ્રવ્યાભિસંપૂર્ણં દૃષ્ટ્વા તૌ દંપતી ગૃહં ।
વિસ્મયાનંદસંપન્નૌ મિથ એવં સમૂચતુઃ ॥ ર્મ્_37.391{41} ॥
અહો સત્યં જગચ્છાસ્તુર્ યથાદિષ્ટં તથા ખલુ ।
તથાવાં શરણં ગત્વા દેવ્યા વ્રતં ચરેવહિ ॥ ર્મ્_37.392{42} ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા તૌ પ્રસીદંતૌ શરણં ગત્વા સમાહિતૌ ।
તસ્યાઃ શ્રીમહાદેવ્યાઃ સદા વ્રતં પ્રચેરતુઃ ॥ ર્મ્_37.393{43} ॥
તદારભ્યઃ સદાર્થિભ્યો દત્વા દાનં યથાર્થિતં ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા પ્રચેરતુઃ શુભે સદા ॥ ર્મ્_37.394{44} ॥
તતો ઽસૌ યતિર્ આનંદસ્ તૌ સમામંત્ર્ય દંપતી ।
પક્ષિવત્ સહસાકાશાત્ કૌશાંવ્યાં સમુપાચરત્ ॥ ર્મ્_37.395{45} ॥
તત્ર સ તં જગન્નાથં પ્રણત્વા સાંજલિઃ પુનઃ ।
એતત્ સર્વં પ્રવૃત્તાંતં નિવેદ્યૈકાન્તમ્ આશ્રયત્ ॥ ર્મ્_37.396{46} ॥
તતઃ સ ભગવાન્ દૃષ્ટ્વા તમ્ આનંદં સભાં ચ તાં ।
ધીમત્યાઃ શાંતમત્યાશ્ ચ પ્રસાદિત્વૈવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_37.397{47} ॥
ધન્યા સા ધીમતી શાન્તમતી ચાપિ સુભાવિની ।
યત્ તે શ્રીવસુધારાયા ભવેતાં વ્રતધારિણી ॥ ર્મ્_37.398{48} ॥
તન્ મે ઉભે મહત્પુણ્યલાભિન્યૌ શ્રીસમન્વિતે ।
સર્વસત્વહિતાધાનબોધિચર્યાસમુદ્યતે ॥ ર્મ્_37.399{49} ॥
ક્રમાદ્ બોધિં સમાસાદ્ય બુદ્ધપદમ્ અવાપ્સ્યત ॥ ર્મ્_37.400{50!} ॥
ઇત્ય્ આદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ શ્રુત્વા તે સર્વસાંઘિકાઃ ।
તાં શ્રીવસુંધરાં દેવીં સ્મૃત્વા નિત્યં પ્રભેજિરે ॥ ર્મ્_37.401{51} ॥
તદા તસ્યાઃ પિતા વિપ્રા ધીમત્યા દુહિતુર્ ગૃહે ।
સમુદ્ભૂતા મહાસંપદ્ ઇત્ય્ અશ્રોષીજ્ જનોદિતં ॥ ર્મ્_37.402{52} ॥
તતઃ સ બ્રાહ્મણો ભાર્યાં ધીમત્યા માતરં મુદા ।
સહસા સમુપામંત્ર્ય પુર એવમ્ અભાષત ॥ ર્મ્_37.403{53} ॥
કિં ત્વયાનુશ્રુતં ભાર્યે ધીમત્યા યદ્ ગૃહે ઽધુના ।

મહાસંપત્ સમુદ્ભૂતા મયેતિ શ્રૂયતે ખલુ ॥ ર્મ્_37.404{54} ॥
ઇતિ ભર્ત્રા સમાખ્યાતં શ્રુત્વા સા વિસ્મયાન્વિતા ।
કથમ્ એતદ્ ભવેત્ સત્યમ્ ઇતિ તં પતિમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_37.405{55} ॥
ઇતિ ભાર્યોદિતં શ્રુત્વા હરિશર્માપિ સ દ્વિજઃ ।
સવિસ્મયેનાખ્યાતં શ્રુત્વા ચૈવમ્ અભાષત ॥ ર્મ્_37.406{56} ॥
પ્રિયે શ્રુતં મયા સત્યં ધીમત્યા યદ્ ગૃહે ઽધુના ।
મહાસંપત્સમુદ્ભૂતા વસુન્ધારાપ્રસાદતઃ ॥ ર્મ્_37.407{57} ॥
યદિ નૈતત્ પ્રતીતો ઽપિ જનૈઃ સા ધીમતી સુતા ।
સ્વગૃહે ઽત્ર સમાહૂય ત્વમ્ એવં પરિપૃછ્યતાં ॥ ર્મ્_37.408{58} ॥
કથં સંજાયતે સંપન્ મહતી તે ગૃહે ઽધુના ।
એતત્ સત્યં ત્વયા પુત્રી પુરો મે કથ્યતામ્ ઇતિ ॥ ર્મ્_37.409{59} ॥
એવં ભર્ત્રા સમાખ્યાતં શ્રુત્વ સા ધીમતીપ્રસૂઃ ।
તથેતિ પ્રતિવિજ્ઞાય સ્વસખીમ્ એવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_37.410{60} ॥
શૃણુ સખિ સુતાયા મે ધીમત્યા યદ્ ગૃહે ઽધુના ।
સંભૂતા મહતી સંપદ્ વસુંધારા પ્રસાદતઃ ॥ ર્મ્_37.411{61} ॥
ઇતિ શ્રુતં મયા સત્યં દ્રષ્ટુમ્ ઇછામિ તત્ ખલુ ।
તત્ તાં સુતાં સમાહૂય સમાદરાદ્ ઇહાનય ॥ ર્મ્_37.412{62} ॥
ઇતિ તયા સમાખ્યાતં શ્રુત્વા સા સુપ્રિયા સખી ।
તથેતિ પ્રતિવિજ્ઞપ્ય ધીમત્યા ભવને યયૌ ॥ ર્મ્_37.413{63} ॥
તત્ર સા સમુપાસૃત્ય ધીમતીં તાં સુભદ્રિકાં ।
દૃષ્ટ્વા સવિસ્મયાનંદયુક્તા નત્વૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_37.414{64} ॥
ભદ્રે ઽહં પ્રેષિતા માત્રા ત્વદાહ્વાનં પ્રતીહ તત્ ।
સહસા ત્વં સમાગંતુમ્ અર્હસિ સ્વાત્મજાન્વિતા ॥ ર્મ્_37.415{65} ॥
ઇતિ તયા સમાખ્યાતં શ્રુત્વા સા ધીમતી મુદા ।
હસન્તી તાં સખીં માતુઃ સમાલોક્યૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_37.416{66} ॥
અયિ માં સ્મરતે માતા કિમ્ અર્થં સાંપ્રતં કથં ।
તદાહં ન સ્મૃતા માત્રા દારિદ્રિયદુઃખિની યદા ॥ ર્મ્_37.417{67} ॥
તથાપ્ય્ અહં મુખં માતુર્ દ્રષ્ટુમ્ ઇછામિ સાંપ્રતં ।
તથાહમ્ આગમિષ્યામિ યથા માતુઃ સમીહિતં ॥ ર્મ્_37.418{68} ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા ધીમતી સાથ પુત્રં ચ ભૂષણં ।
ભૂષયિત્વા સુવસ્ત્રૈશ્ ચ પ્રાવાર્ય સમમણ્ડયત્ ॥ ર્મ્_37.419{69} ॥
સ્વયં ચ સા પ્રસાધિત્વા દુષ્યપટ્ટામ્વરાવૃતા ।
શ્રીમદ્ રત્નામ્વલંકારૈર્ મણ્ડિતાંગાભિશોભિતા ॥ ર્મ્_37.420{70} ॥
તતઃ સખ્યા તયા સાર્દ્ધં પુત્રપુત્રીસમન્વિતા ।
સંપ્રસ્થિતા જનૈશ્ ચાપિ સહ માતુર્ ગૃહે યયૌ ॥ ર્મ્_37.421{71} ॥
તત્ર સા જનની દૃષ્ટ્વા ધીમતીં તાં સમાગતાં ।
તં સુપુત્રં સુપુત્રીં ચ પશ્યન્તી સમુપાચરન્ ॥ ર્મ્_37.422{72} ॥
તત્ર તાં જનનીં દૃષ્ટ્વા ધીમતી સાત્મજાન્વિતા ।
સહસા સમુપાગત્ય નત્વાપૃછત્ સુકૌશલં ॥ ર્મ્_37.423{73} ॥
જનની સાપિ તાં પુત્રીં પુત્રપુત્રીસમન્વિતાં ।

ધીમતીં સહસાલિંગ્ય પપ્રછ કૌશલં મુદા ॥ ર્મ્_37.424{74} ॥
તતઃ સા ધીમતી પુત્રી પુત્રપુત્રીસમન્વિતા ।
માત્રા સહાભિગછંતી પિતુર્ ગેહમ્ ઉપાસરત્ ॥ ર્મ્_37.425{75} ॥
તત્ર સાધીમતીં પુત્રીં પુત્રપુત્રીસહાગતાં ।
દૃષ્ટ્વા સ જનકો ઽપ્ય્ એવં પશ્યન્ પ્રત્યુદ્યયૌ મુદા ॥ ર્મ્_37.426{76} ॥
જનકં તં સમાલોક્ય ધીમતી સાત્મજાન્વિતા ।
સંસ્મિતા સમુપાસૃત્ય નત્વાપૃછત્ સુકૌશલં ॥ ર્મ્_37.427{77} ॥
પિતાપિ સ સમાલોક્ય ધીમતીં તાં શુભાંશિકાં ।
પુત્રપુત્ર્યૌ ચ સંભાષ્ય પપ્રછ કૌશલં મુદા ॥ ર્મ્_37.428{78} ॥
પિતા સ જનની સાપિ ધીમતીં તાં સુભાવિનીં ।
પૌત્રં પૌત્રીં ચ સંધૃત્વા સ્વગૃહે જગ્મતુર્ મુદા ॥ ર્મ્_37.429{79} ॥
તત્ર સા જનની તસ્યાઃ પૌત્ર્યાઃ પૌત્રસ્ય ચાદરાત્ ।
પાદાન્ પ્રક્ષાલયિત્વાશુ સ્વકમ્ આનયત્ ॥ ર્મ્_37.430{80} ॥
તદ્ આસનં સમાસ્તીર્ય તાં પુત્રીં સ્વયમ્ આદરાત્ ।
પૌત્રં પૌત્રીં ચ તાન્ સર્વાન્ સંધૃત્વા સંન્યવેશયત્ ॥ ર્મ્_37.431{81} ॥
તત્રાસને સમાશ્રિત્ય પાર્શ્વયોર્ વામદક્ષયોઃ ।
પુત્રીં પુત્રમ્ ઉપસ્થાપ્ય તસ્થૌ સા ધીમતી સ્મિતા ॥ ર્મ્_37.432{82} ॥
તામ્ આગતાં સમાકર્ણ્ય સર્વે ઽપિ જાતયો મુદા ।
સહસા દ્રષ્ટુમ્ આગત્ય સા દરં સમુપાયયુઃ ॥ ર્મ્_37.433{83} ॥
તથા તે વાંધવાઃ સર્વે સુહૃત્મિન્રજના અપિ ।
તાં તથા સ્વગૃહાયાતાં કુશલં પ્રષ્ટુમ્ આયયુઃ ॥ ર્મ્_37.434{84} ॥
તથા તાશ્ ચ ભગિન્યો ઽપિ તાસાં સર્વે ઽપિ ચાત્મજાઃ ।
તાં ધીમતીં તથાયાતાં શ્રુત્વા દ્રષ્ટુ સમા યયુઃ ॥ ર્મ્_37.435{85} ॥
એવમ્ અન્યે ઽપિ લોકાશ્ ચ ધીમતીં તાં સુભૂષણાં ।
સ્વમાતુર્ ગૃહમાયાતાં શ્રુત્વા દ્રષ્ટુમ્ ઉપાયયુઃ ॥ ર્મ્_37.436{86} ॥
તત્રેતં ધીમતીં કાંતાં સુવસ્ત્રભૂષણાવૃતાં ।
તે સજ્ઞાત્યાદયઃ સર્વે દૃષ્ટ્વા વિસ્મયમ્ આયયુઃ ॥ ર્મ્_37.437{87} ॥
તતો ઽનુજા ભગિન્યાદિ જ્ઞાતિવંધુસુહૃજ્જનાઃ ।
સર્વે તાં સાદરં નત્વા પપ્રછુઃ કુશલં મુદા ॥ ર્મ્_37.438{88} ॥
તથા સા ધીમતી ચાપિ જ્ઞાતિવંધુસુહૃજ્જનાન્ ।
વન્દનીયાન્સ્ તાન્ નત્વાપૃછત્ સુકૌશલં ॥ ર્મ્_37.439{89} ॥
તતઃ સા જનની તસ્યૈ ધીમત્યૈ સાદરાન્ મુદા ।
વર્ણગંધરસોપેતં ભોજનં સમુપાહરત્ ॥ ર્મ્_37.440{90} ॥
તથા સૌતાય સૌતાયૈ ભોજનં સુરસાન્વિતં ।
સાદરમ્ ઉપઢોકિત્વા પુર એવમ્ અભાષત ॥ ર્મ્_37.441{91} ॥
ગૃહ્ણાણ સુરસં ભોગ્યં ભુક્ષ્વ હૃદ્ ધીમતિ પ્રિયે ।
યો સૌત સૌતે ચ સૌદાર્દ્દ પ્રોચ્યુતં યદભીપ્સિતં ॥ ર્મ્_37.442{92} ॥
જનકો વિતથ્ય સર્વો ભગિન્યો ભ્રાતરો ઽપિ ચ ।
ભાતૃજાયાં સુખાશ્ ચાપિ તસ્યાશ્ ચક્રુઃ સમાદરં ॥ ર્મ્_37.443{93} ॥
તથાદરાં કૃતં સર્વે શ્રુત્વા સા ધીમતી તદા ।

પૂર્વવૃત્તિમ્ અનુસ્મૃત્વા મનસૈવં વ્યચિંતયત્ ॥ ર્મ્_37.444{94} ॥
નૈવાહં માનિતા હ્ય્ એભિર્ નાયં પુત્રો ઽપિ માનિતઃ ।
ન ચ યં માનિતા પુત્રિ ધનમ્ એવાત્ર મન્યતે ॥ ર્મ્_37.445{95} ॥
યદા ન મે ગૃહે સંપદ્ દરિદ્રો ઽહં ચ દુઃખિની ।
તદેમે સર્વ એતે ઽપિ નાપિ ઽપશ્યન્ મુખં મમ ॥ ર્મ્_37.446{96} ॥
ઇદાનીં મે ગૃહે સંપજ્ જાતા તત્ સુખાન્વિતાં ।
એવં મતે ઽપિ સર્વે માં માનયંતિ સમાદરાત્ ॥ ર્મ્_37.447{97} ॥
યદ્ અહં માનિતા નૈવ ધનમ્ એવાભિમાન્યતે ।
તદ્ યસ્ય તૈઃ ક્રિયતે માન્યં સ ભુંજ્યાદ્ ઇદમ્ આદરં ॥ ર્મ્_37.448{98} ॥
ઇતિ સા મનસા ધ્યાત્વા સર્વાણિ ભૂષણાન્ય્ અપિ ।
સ્વાનિ પુત્રસ્ય પુત્ર્યાશ્ ચ સંનિરીક્ષ્ય સમાદદે ॥ ર્મ્_37.449{99} ॥
તતઃ સા ધીમતી કાંશસ્થાલ્યાં સર્વાણિ તાન્ય્ અપિ ।
ભૂષણાનિ પ્રસાર્યૈવં સાદરં પ્રત્યભાષત ॥ ર્મ્_37.450{100} ॥
ભો ભો ભવન્તિ સર્વાણિ ભૂષણાનિ પ્રિયાણિ મે ।
ઇદં સૌરસિકં ભોજ્યં પ્રાશ્નુત સ્વેછયા સુખં ॥ ર્મ્_37.451{1} ॥
સંસારે માનનીયં હિ ધનમ્ એવ સદાદરાત્ ।
ધનાનુરૂપેણ યલ્ લોકે માન્યતે નિંદ્યતે નરઃ ॥ ર્મ્_37.452{2} ॥
ધનવાન્ પુરુષો લોકે નીચો ઽપિ માન્યતે ઽગુણઃ ।
નિર્ધના ગુણવાંશ્ ચાપિ સુજાતો ઽપિ ન માન્યતે ॥ ર્મ્_37.453{3} ॥
ધનાનુરૂપેણ સર્વત્ર વિચારમાન્યભોજનં ।
ધનપ્રસંગતો મૂર્ખો નીચો ઽપિ ધન્યતો ભવેત્ ॥ ર્મ્_37.454{4} ॥
યાવત્ સંપદ્ ગૃહે તાવલ્ લોકે સમાદ્રિતો નરઃ ।
યદા સંપદ્ વિહીને તુ તદા સ ભૂતવચ્ ચરેત્ ॥ ર્મ્_37.455{5} ॥
ઇતિ સાભિલપન્ત્ય્ એવ સર્વાણિ ભૂષણાન્ય્ અપિ ।
તાનિ પુનઃ સમાદાય યથા સ્થાનં ન્યયોજયત્ ॥ ર્મ્_37.456{6} ॥
તતસ્ તદ્ભોજનં કિંચિદ્ ભક્ત્વા સા સ્વાત્મજાન્વિતા ।
નત્વૈવ પિતરૌ ભર્ત્તુર્ ગૃહે યયૌ પ્રસાદિતા ॥ ર્મ્_37.457{7} ॥
તત્ર સા ધીમતી ભર્ત્તુર્ વિષ્ણુદાસસ્ય પાદયોઃ ।
નત્વા સર્વપ્રવૃત્તાંતં ન્યવેદયત્ પુરઃ સ્થિતા ॥ ર્મ્_37.458{8} ॥
એતદ્ ભાર્યાસમાખ્યાતં શ્રુત્વા સ બ્રાહ્મણઃ પતિઃ ।
મુદિતસ્ તાં સુકલ્યાણીં ભાર્યં દૃષ્ટ્વૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_37.459{9} ॥
ધન્યો ઽસિ ત્વં સુકલ્યાણી યત્ તે સમુપાદેશતઃ ।
શ્રીદેવીવ્રતમ્ આધાય સમાપ્નોમિ સુસંપદં ॥ ર્મ્_37.460{10} ॥
પ્રિયે ત્વામ્ અત્ર તદ્રત્નસંભવકુલસંભવાં ।
શ્રીવસુધામહાદેવીસમાં મન્યે ઽહમ્ આત્મના ॥ ર્મ્_37.461{11} ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા બ્રાહ્મણો ભર્ત્તા વિષ્ણુદાસઃ કૃતાંજલિઃ ।
ધીમતીં તં સુકલ્યાણીં નત્વૈવં પુનર્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_37.462{12} ॥
પ્રિયે તવ પ્રસાદેન સાફલ્યં જન્મ મે ઽધુના ।
યચ્ છ્રીવસુંધરાદેવ્યા ઉપાસકો વ્રતી ભવે ॥ ર્મ્_37.463{13} ॥
તન્ મયા પ્રકૃતં પાપં તત્ સર્વં ક્ષીયતે ઽધુના ।

સંપત્તિઃ સંપ્રજાતા ચ નૈવ ક્ષીણા ભવે ધિ નઃ ॥ ર્મ્_37.464{14} ॥
તથા વયં સદાપ્ય્ અસ્યાઃ શ્રીદેવ્યાઃ શરણં ગતાઃ ।
યથાવિધિ વ્રતં ધૃત્વા ચરેમહિ શુભે ઽધુના ॥ ર્મ્_37.465{15} ॥
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા દત્વાર્થિભ્યો યથેપ્સિતં ।
યાવજ્જીવં શુભં કૃત્વા ભુક્ત્વા સૌખ્યં ચરેમહિ ॥ ર્મ્_37.466{16} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન સર્વદા સદ્ગતીં ગતાઃ ।
ક્રમાત્ સંબોધિમ્ આસાદ્ય બુદ્ધપદં લભેમહિ ॥ ર્મ્_37.467{17} ॥
ઇતિ ભર્ત્રોદિતં શ્રુત્વા ધીમતી સાનુમોદિતા ।
તથા સદા વસુંધારાવ્રતં ધૃત્વા શુભે ઽચરત્ ॥ ર્મ્_37.468{18} ॥
તતઃ સા ધીમતી તસ્યાઃ શાંતમતેઃ પુરોગતા ।
સર્વમ્ એતત્ પ્રવૃત્તાંતં નિવેદ્યૈવમ્ અભાષત ॥ ર્મ્_37.469{19} ॥
પ્રિયે સખિ મહાભાગે ભવત્કૃપાપ્રસાદતઃ ।
પાપં મે ક્ષીયતે સર્વં તજ્ જન્મ સફલં ભવે ॥ ર્મ્_37.470{20} ॥
સંપત્તિઃ સંપ્રજાતા મે નૈવ ક્ષીણા ભવેદ્ અપિ ।
તદ્ યાવજ્જીવિતં દેવ્યાઃ શરણસ્થો ભજાનિ હિ ॥ ર્મ્_37.471{21} ॥
ત્વમ્ એવ શાસ્તા ન ચાન્યા હિ સદ્ધર્મોપદેશિની ।
તન્ મે પુણ્યાનુભાવેન સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુહિ ॥ ર્મ્_37.472{22} ॥
ઇત્ય્ ઉદિતે તમ્ આશ્રુત્વા શાંતમતિશ્ ચ સા મુદા ।
ધીમતીં તાં સમાલોક્ય પુનર્ એવમ્ અભાષાત ॥ ર્મ્_37.473{23} ॥
ભદ્રે ધીમતિ સંબુદ્ધશરણસ્થા સદાદરાત્ ।
શ્રીદેવ્યાવ્રતમ્ આધાય શુભે ચર સમાહિતા ॥ ર્મ્_37.474{24} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન સર્વદા સદ્ગતીં ગતા ।
ક્રમાત્ સંબોધિમ્ આસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયાઃ ॥ ર્મ્_37.475{25} ॥
ઇતિ મત્વાત્ર સંસારે શુભં ધર્માર્થસાધનં ।
ધર્મો લોકહિતાર્થાય તલ્ લોકાર્થે ધર્મમ્ આચરેઃ ॥ ર્મ્_37.476{26} ॥
ઇતિ તયોદિતં શ્રુત્વા ધીમતી સા પ્રબોધિતા ।
તથેતિ પ્રતિનંદિત્વા મુદિતા સ્વગૃહે યયૌ ॥ ર્મ્_37.477{27} ॥
તતઃ પ્રભૃતિ સા સાધ્વી ધીમતી સર્વદા ગૃહે ।
શ્રીદેવ્યા ભજનં કૃત્વા દત્વા દાનં શુભે ઽચરત્ ॥ ર્મ્_37.478{28} ॥
તથા તસ્યા ગૃહે સંપદ્ દિને દિને પ્રવર્દ્ધિતા ।
સર્વસત્વોપભોગ્યાર્થં બભૂવ ધર્મસાધિની ॥ ર્મ્_37.479{29} ॥
તથા સા ધીમતી દૃષ્ટ્વા સર્વસંપત્પ્રવર્દ્ધિતાં ।
મુદા લોકહિતં કૃત્વા પ્રચચાર શુભે સદા ॥ ર્મ્_37.480{30} ॥
ઇતિ મે ગુરુણાદિષ્ટં શ્રુતં મયા તથોચ્યતે ।
તથા ત્વમ્ અપિ રાજેન્દ્ર વસુધારાવ્રતં ચર ॥ ર્મ્_37.481{31} ॥
પ્રજાશ્ ચાપિ મહારાજ બોધયિત્વા પ્રયત્નતઃ ।
શ્રીદેવ્યાઃ શરણે સ્થાપ્ય વ્રતં ચારય સર્વદા ॥ ર્મ્_37.482{32} ॥
તથા તે સર્વદા ક્ષેમં સર્વત્રાપિ ભવેદ્ ધ્રુવં ।
ક્રમાદ્ બોધિં સમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયાઃ ॥ ર્મ્_37.483{33} ॥
ઇતિ તેનાર્હતાદિષ્ટં શ્રુત્વાશોકઃ સ ભૂપતિઃ ।

તથેત્ય્ અભ્યનુમોદિત્વા પ્રાભ્યનન્દત્ સપાર્ષદઃ ॥ ર્મ્_37.484{34} ॥
ધીમત્યા યે ઽવદાનં શુભફલદમ્ ઇદં સુપ્રસન્નાઃ શૃણ્વન્તિ ।
શ્રાવયન્તિ પ્રમુદિતમનસા બોધિચર્યાનુરાગાઃ ।
સર્વે તે બોધિસત્વાઃ સકલગુણધરાઃ સર્વસંપત્સમૃદ્ધાઃ ।
શ્રીમન્તો લોકશ્રેષ્ઠા જિનનિલયગતાઃ સંવસંતિ સુખાઢ્યાઃ ॥ ર્મ્_37.485{35} ॥
++ ઇતિ શ્રીરત્નાવદાનતત્વે ધીમત્યાવદાનં સમાપ્તમ્ ++
xxxવિઇઇ વસુન્ધરાવદાન
અથાશોકો મહરાજઃ કૃતાઞ્જલિપુટો મુદા ।
ઉપગુપ્તં યતિં નત્વા પુનર્ એવમ્ અભાષત ॥ ર્મ્_38.1{1} ॥
ભદન્ત શ્રોતુમ્ ઇછામિ વસુધારાવ્રતં કદા ।
કેન કુહ કથં મર્ત્યલોકે પ્રચારિતં પુરા ॥ ર્મ્_38.2{2} ॥
તદ્ અત્ર નો ભવાઞ્ ચ્છાસ્તર્ યથા પ્રવર્ત્તિતં પુરા ।
તથા સર્વં સમાખ્યાતું વિસ્તરેણ સમર્હતિ ॥ ર્મ્_38.3{3} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતં રાજ્ઞા શ્રુત્વા સો ઽર્હન્ મહામતિઃ ।
અશોકં તં મહીપાલં સમાલોક્યૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.4{4} ॥
શૃણુ રાજન્ યથાખ્યાતં ગુરુણા મે સ્રુતં મયા ।
તથાહં તે પ્રવક્ષ્યામિ વસુધારાવ્રતોદ્ભવં ॥ ર્મ્_38.5{5} ॥
તદ્યથા ભગવાન્ બુદ્ધઃ શાક્યમુનિસ્ તથાગતઃ ।
સર્વજ્ઞો ઽર્હં જગચ્છાસ્તા ધર્મરાજો વિનાયકઃ ॥ ર્મ્_38.6{6} ॥
સ એકસમયે તત્ર કૌશાન્વ્યા ઉપકણ્ઠિકે ।મ્સ્: એકઃ સમયે
વિહારે ઘોષિરારામે વિજહાર સસાંઘિકઃ ॥ ર્મ્_38.7{7} ॥
તદા શક્રાદયો દેવા બ્રહ્માદિ બ્રાહ્મણા અપિ ।
દૈત્યેન્દ્રા લોકપાલાશ્ ચ સદ્ધર્મશ્રવણોત્સુકાઃ ॥ ર્મ્_38.8{8} ॥
રાક્ષસા ગરુડા નાગા યક્ષગંધર્વકિન્નરાઃ ।
સિદ્ધા વિદ્યાધરાશ્ ચાપિ તથા ચાપ્ય્ અપ્સરોગણાઃ ॥ ર્મ્_38.9{9} ॥
યોગિનો યતયસ્ તીર્થા ઋષયો બ્રહ્મચારિણઃ ।
રાજાનો રાજપુત્રાશ્ ચ વૈશ્યાશ્ ચ મંત્રિણો જનાઃ ॥ ર્મ્_38.10{10} ॥
અમાત્યાઃ સૈનિકાશ્ ચાપિ ગૃહસ્થાશ્ ચ મહાજનાઃ ।
વણિજઃ સાર્થવાહાશ્ ચ શિલ્પિનઃ પૌરિકા અપિ ॥ ર્મ્_38.11{11} ॥
ગ્રામ્યા જાનપદાશ્ ચાપિ તથાન્યદેશવાસિનઃ ।
એવમ્ અન્યે ઽપિ લોકાશ્ ચ સદ્ધર્મામૃતવાંછિનઃ ॥ ર્મ્_38.12{12} ॥
સર્વે તે તત્ર કૌશાંવ્યા ઘોષિલારામ આગતાઃ ।
સભાસનસમાસીનં પ્રાદ્રાક્ષુસ્ તં મુનીશ્વરં ॥ ર્મ્_38.13{13} ॥
દૃષ્ટ્વા તે મુદિતાઃ સર્વે પ્રણત્વા સમુપાસૃતાઃ ।
યથાક્રમં સમભ્યર્ચ્ય કૃત્વા ત્રિત્વઃ પ્રદક્ષિણં ॥ ર્મ્_38.14{14} ॥
તત્ સદ્ધર્મામૃતં પાતુમ્ ઉપતસ્થુઃ સમાહિતાઃ ॥ ર્મ્_38.15{15} ॥
તત્ર તે તત્સભાસીના ભિક્ષવઃ શ્રાવકા અપિ ।
ભિક્ષુણ્યશ્ ચૈલકાશ્ ચૈવમ્ ઉપાસકા ઉપાસિકાઃ ॥ ર્મ્_38.16{16} ॥
બોધિસત્વા મહાસત્વાઃ સંબોધિવ્રતચારિણઃ ।
વસુંધરાવ્રતોત્પત્તિં શ્રોતું સર્વે સમીછિરે ॥ ર્મ્_38.17{17} ॥

તત્રાનંદઃ પરિજ્ઞાય તેષાં મનઃસમીહિતં ।
સાંજલિઃ પુરતઃ સ્થિત્વા નત્વૈવં પ્રાર્થયન્ મુનિં ॥ ર્મ્_38.18{18} ॥
ભગવન્ સર્વવિચ્ છાસ્તાન્ ઇમે સર્વે સભાજનાઃ ।
વસુલક્ષ્મીવ્રતોત્પત્તિં શ્રોતુમ્ ઇછન્તિ આસૃતાઃ ॥ ર્મ્_38.19{19} ॥
તદ્ ભવાંસ્ ત્રિજગચ્છાસ્તા સર્વસત્વાભિબોધને ।
વસુલક્ષ્મીવ્રતોત્પત્તિં સમુપાદેષ્ટુમ્ અર્હતિ ॥ ર્મ્_38.20{20} ॥
ઇત્ય્ આનંદેન ભદ્રેણ પ્રાર્થિતે સ મુનીશ્વરઃ ।
તાન્ સભાસંસ્થિતાન્ સર્વાન્ સમાલોક્યૈવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_38.21{21} ॥
શૃણ્વ્ આનન્દ પ્રવક્ષ્યામિ મુનીન્દ્રેણ યથોદિતં ।
વજ્રધરાબ્ધિગમ્ભીરનિર્ઘોષેણ શ્રુતં મયા ॥ ર્મ્_38.22{22} ॥
તદ્યથાભૂત્ પુરા રાજા સૂર્યોદયાભિધો નૃપઃ ।
શ્રીપુરે નગરે રમ્યે ચક્રવર્ત્તી નૃપાધિપઃ ॥ ર્મ્_38.23{23} ॥
દશાકુશલસંરક્તઃ પ્રમદાજનવશ્યગઃ ।
તદા તત્ર નરાઃ સર્વે ઽપ્ય્ અસન્મિત્રોપદેશતઃ ।
દશાકુસલમૂલેષુ કર્મસુ સંપ્રચેરિરે ॥ ર્મ્_38.24{24} ॥
તદા તત્પાપદોષેણ મહેતયઃ પ્રવર્ત્તિતાઃ ।
તદ્ ઈતિસમુપાક્રાન્તા સંક્ષોભિતાભવન્ મહી ॥ ર્મ્_38.25{25} ॥
તતઃ સર્વત્ર દેશેષુ દુર્ભિક્ષમ્ અભવદ્ ભુવિ ।
તદા તે મનુજાઃ સર્વે દરિદ્રા અભવન્ ક્રમાત્ ॥ ર્મ્_38.26{26} ॥
તતસ્ તે નિર્ધનાઃ સર્વે ક્ષુત્પિપાસાહતાતુરાઃ ।
લોભિતા નિર્દયાઃ ક્રૂરાઃ પ્રદુષ્ટા દુરિતારતાઃ ।
સ્વકુલધર્મમર્યાદં વિલંઘ્યાપ્ય્ અશુભે ઽચરન્ ॥ ર્મ્_38.27{27} ॥
તતઃ સર્વે ઽપિ તે લોકા અન્ધા ઇવ કુમાર્ગગાઃ ।
અસત્સંગાનુસંરક્તાઃ પ્રચેરુર્ નરકામુખાઃ ॥ ર્મ્_38.28{28} ॥
તદા તત્પાપસંઘૃષ્ટદુઃખાગ્નિપરિતાપિતા ।
શોષિતેવાભવદ્ ભૂમી નિર્ગુણા નીરસા ખરા ॥ ર્મ્_38.29{29} ॥
તદા સર્વે ઽપિ સત્વાશ્ ચ ક્ષુત્તૃષ્ણાગ્ન્યહિદાહિતાઃ ।
નિરાશા મૃત્યુમ્ ઇછન્તો નિષેદુઃ પરિમોહિતાઃ ॥ ર્મ્_38.30{30} ॥
તદૈકસ્મિન્ દિને તત્ર તુષિતભુવને સ્થિતાઃ ।
શ્રીદેવીપ્રમુખા દેવ્યો વસુન્ધર્ય્યાઃ સહાયિકાઃ ॥ ર્મ્_38.31{31} ॥
સર્વાસ્ તા મિલિતા મર્ત્યલોકે ગંતું સમિપ્સવઃ ।
કિમ્ ઇદાનીં મનુષ્યાણામ્ અવસ્થેતિ સમીક્ષિરે ॥ ર્મ્_38.32{32} ॥
તતસ્ તાન્ મનુજાન્ સર્વાન્ દરિદ્રાન્ પાપચારિણઃ ।
દૃષ્ટ્વા તાઃ સકલા દેવ્યા દયાર્ત્તા એવમ્ અબ્રુવન્ ॥ ર્મ્_38.33{33} ॥
અહો દુઃખં મનુષ્યાણાં યત્ પાપે નિરતા નરાઃ ।
દરિદ્રા નિર્દયાઃ ક્રૂરા ભવન્તિ નરકામુખાઃ ॥ ર્મ્_38.34{34} ॥
તત્ તત્ર મર્ત્યલોકે ઽપિ દરિદ્ર્યદુઃખશાન્તયે ।
યત્નાચ્ છ્રીવસુધારાયા વ્રતં ચારયેમહિ ॥ ર્મ્_38.35{35} ॥
તતસ્ તે મનુજાઃ સર્વે શ્રુત્વા દૃષ્ટ્વાનુમોદિતાઃ ।
શ્રીદેવ્યાઃ શરણં ગત્વા ચરેયુર્ વ્રતમ્ આદરાત્ ॥ ર્મ્_38.36{36} ॥

તદા તત્પુણ્યસંપૂતાઃ સર્વે તે માનવા અપિ ।
શ્રીમન્તઃ સુખિનો ભદ્રે ચરેયુઃ સર્વદાદરાત્ ॥ ર્મ્_38.37{37} ॥
તતસ્ તે મનુજાઃ સર્વે દશકુશલસંરતાઃ ।
પરસ્પરહિતં કૃત્વા ચરેયુર્ બોધિસંવરં ॥ ર્મ્_38.38{38} ॥
તતસ્ તે ભદ્રિતાત્માનઃ સર્વસત્વહિતોદ્યતાઃ ।
બોધિસત્વા મહાસત્વા ભવેયુર્ બોધિચારિણઃ ॥ ર્મ્_38.39{39} ॥
તતસ્ તે સદ્ગુણાધાનાસ્ ત્રિરત્નભજનારતાઃ ।
ક્રમાત્ સંબોધિમ્ આસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયુઃ ॥ ર્મ્_38.40{40} ॥
ઇતિ હેતોર્ વયં સર્વાઃ શ્રીદેવ્યાઃ પુરતો ગતાઃ ।
એતત્ સર્વપ્રવૃત્તાંતં વિજ્ઞાપયેમ સાંપ્રતં ॥ ર્મ્_38.41{41} ॥
ઇત્ય્ એવં સંમતં કૃત્વા સર્વા દેવ્વ્યો ઽપિ તાસ્ તતઃ ।
શ્રીવસુધામહાદેવ્યા આલયે સમુપાચરન્ ॥ ર્મ્_38.42{42} ॥
તત્ર તાઃ સકલા દેવ્યઃ સાંજલય ઉપાસૃતાઃ ।
તાં શ્રીવસુંધરાં દેવીં પ્રણત્વૈવં ન્યવેદયન્ ॥ ર્મ્_38.43{43} ॥
ભગવતિ મહાદેવિ વિજાનીયાદ્ ભવંત્ય્ અપિ ।
યન્ મનુષ્યા દરિદ્રાસ્ તે ભવન્તિ પાપચારિણઃ ॥ ર્મ્_38.44{44} ॥
તદ્ ભવતી પ્રયત્નેન મનુજાન્સ્ તાન્ સુદુઃખિતાન્ ।
કૃપયા સહસાલોક્ય સર્વાન્ન્ ઉદ્ધર્ત્તુમ્ અર્હતિ ॥ ર્મ્_38.45{45} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે તાભિર્ દેવીભિઃ સા વસુન્ધરા ।
તા દેવી સકલા દૃષ્ટ્વા પ્રસન્નાસ્યૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.46{46} ॥
અહો દુઃખં મનુષ્યાણાં યત્ર શાસ્તા ન સદ્ગુરુઃ ।
તેન તે ઽકુશલાચારાઃ સર્વે નરા દરિદ્રતાઃ ॥ ર્મ્_38.47{47} ॥
પાપાભિસ્ સંરતા દુષ્ટા ક્ષુત્તૃષ્ણાગ્ન્યભિદાહિતાઃ ।
દુર્ભગા નિર્દયાઃ ક્રૂરાઃ પતેયુર્ નરકે ધ્રુવં ॥ ર્મ્_38.48{48} ॥
ઇતિ હેતોર્ અહં તેસાં મર્ત્યાનાં દુઃખશાંતયે ।
સંવરે તાન્ન્ ઉપસ્થાપ્ય બોધૌ નિયોજયેમહિ ॥ ર્મ્_38.49{49} ॥
ઇતિ નિશ્ચિત્ય સા દેવી વસુલક્ષ્મી કૃપાર્દિતા ।
તત્ર સમાધિમ્ આધાય ત્રિમુર્ત્તિં સા સમાદધૌ ॥ ર્મ્_38.50{50} ॥
તદ્યથૈકા વસુંધર્ય્યા મહાલક્ષ્મી દ્વિતીયકા ।
તૃતીયિકા કુમાર્ય્યાશ્ ચ ત્રિમૂર્ત્તિર્ ઇતિ સા દધે ॥ ર્મ્_38.51{51} ॥
તતઃ સા શ્રીમહાદેવી ગંતું મર્ત્યાલયે સ્વયં ।
નંદીમુખાશ્વઘોષૌ દ્વૌ સમામંત્ર્યૈવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_38.52{52} ॥
નંદીમુખાશ્વઘોષૌ યન્ મયા સંપ્રાર્થિતં યથા ।
તથા તન્ મે મહત્કાર્યં હર્ત્તુમ્ અર્હથ સર્વથા ॥ ર્મ્_38.53{53} ॥
ઇત્ય્ આદિષ્ટં તયા દેવ્યા નિશમ્ય તૌ કૃતાંજલિઃ ।
નન્દિમુખાશ્વઘોષૌ તાં દેવીં નત્વૈવમ્ ઊચતુઃ ॥ ર્મ્_38.54{54} ॥
દેવિ કિં તે મહત્ કાર્યં તદા જ્ઞાપયતુ ધ્રુવં ।
યથાદિષ્ટં ભવત્ય્ આશુ કરિષ્યાવસ્ તથા ખલુ ॥ ર્મ્_38.55{55} ॥
ઇતિ તાભ્યાં સમાખ્યાતં શ્રુત્વા સા શ્રીવસુંધરા ।
મહાદેવી પ્રસન્નાસ્યા તૌ દૃષ્ટ્વૈવમ્ અભાષત ॥ ર્મ્_38.56{56} ॥

શૃણુત ભદ્રમુખૌ યન્ મે કાર્યં વાં તન્ મયોચ્યતે ।
તથા યુવાં સમાધાય કર્ત્તુમ્ અર્હથ સાંપ્રતં ॥ ર્મ્_38.57{57} ॥
યન્ નરા ભૂતલે સર્વે દરિદ્રા અતિદુઃખિતા ।
પાપાભિનિરતા દુષ્ટા ભવન્તિ નરકામુખાઃ ॥ ર્મ્_38.58{58} ॥
તત્ તાન્ સર્વાન્ સમુદ્ધર્ત્તુમ્ ઇછામિ સર્વથા ઽધુના ।
ત્રિધા મૂર્ત્તિમ્ અહં ધૃત્વા ગછેયં તન્ મહીતલે ॥ ર્મ્_38.59{59} ॥
તયો રાજા મહીપાલઃ સર્વલોકાધિપઃ પ્રભુઃ ।
તં એવં પ્રથમં ધર્મે વિનીય યોજયેમહિ ॥ ર્મ્_38.60{60} ॥
યત્ર રાજા સ્વયં ધર્મે સ્થિત્વા ચરેત્ સમાહિતઃ ।
તત્ર સર્વે ઽનુગા રાજ્ઞો ધર્મે ચરેયુર્ આદરાત્ ॥ ર્મ્_38.61{61} ॥
યત્રાભિનિરતો રાજા ચરતે ઽપ્ય્ અશુભે શુભે ।
તત્ર સર્વે ઽપિ લોકાસ્ તે પ્રચરેયુર્ હિ સાદરં ॥ ર્મ્_38.62{62} ॥
ઇત્ય્ આદૌ નૃપતિ ધર્મે યોજનીયઃ પ્રયત્નતઃ ।
તતઃ સ નૃપતિઃ સાર્વાલ્ લોકાન્ ધર્મે નિયોજયેત્ ॥ ર્મ્_38.63{63} ॥
તતઃ સર્વે ઽપિ લોકાસ્ તે દશાકુશલવૈમુખાઃ ।
સદ્ધર્મે હિ રતા ભદ્રે પ્રચરેયુઃ સમાહિતાઃ ॥ ર્મ્_38.64{64} ॥
તતઃ સર્વે ઽપિ તે લોકાઃ પરસ્પરહિતોન્મુખાઃ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા ચરેયુઃ સંવરે સદા ॥ ર્મ્_38.65{65} ॥
તતસ્ તે સર્વદા શ્રેયઃ કૃત્વા યાયુઃ સુખાવતીં ।
તત્રાપિ સંવરં ધૃત્વા પ્રચરેયુઃ સુખાન્વિતાઃ ॥ ર્મ્_38.66{66} ॥
તતઃ ક્રમાત્ સમાધાય સર્વપારમિતાસ્વ્ અપિ ।
ચરન્તઃ સર્વસત્વાનાં હિતં કુર્યુઃ સદાદરાત્ ॥ ર્મ્_38.67{67} ॥
તતસ્ તે બોધિસત્વાઃ સ્યુઃ સદ્ધર્મગુણરત્નિનઃ ।
શુદ્ધાત્માનો મહાસત્વા ભવિષ્યન્તિ જિનાત્મજાઃ ॥ ર્મ્_38.68{68} ॥
તતઃ સર્વે ઽપિ તે ધીરાઃ પરિશુદ્ધ ત્રિમણ્ડલાઃ ।
ત્રિયાનબોધિમ્ આસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયુઃ ॥ ર્મ્_38.69{69} ॥
ઇતિ હેતોર્ અહં તેષાં સત્વાનાં વિનયાર્થતઃ ।
ત્રિમૂર્ત્તિરૂપમ્ આધાય ગછામિ ભૂતલે ઽધુના ॥ ર્મ્_38.70{70} ॥
તદ્ યુવાં મે વચો ધૃત્વા ગન્તુમ્ અર્હથ ભૂતલે ।
તત્ર ગત્વા પ્રયત્નેન સર્વથાહર તં નૃપં ॥ ર્મ્_38.71{71} ॥
તતો ઽહં તં વશીકૃત્ય બોધયિત્વા પ્રયત્નતઃ ।
સદ્ધર્મચારિણં કૃત્વા ચારયિષ્યામિ મે વ્રતં ॥ ર્મ્_38.72{72} ॥
ઇતિ તયા મહાદેવ્યા સમાદિષ્ટં નિશમ્ય તૌ ।
નન્દિમુખાશ્વઘોષૌ તાં દેવીં નત્વૈવમ્ ઊચતુઃ ॥ ર્મ્_38.73{73} ॥
ભદ્રે દેવિ તવાદેશં ધૃત્વાવાં શિરસા તથા ।
ગત્વા નૃપં સમાહૃત્ય પ્રાણયિષ્યાવહે પુરઃ ॥ ર્મ્_38.74{74} ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા તૌ પ્રસન્નાસ્યૌ કૃતાંજલિપુટો મુદા ।
પાદૌ દેવ્યાઃ પ્રણત્વૈવં પ્રજગ્મતુસ્ તતો ભુવિ ॥ ર્મ્_38.75{75} ॥
ત્રિમૂર્ત્તિરૂપમ્ આધાય વસુલક્ષ્મીર્ અપિ સ્વયં ।
શ્રીદેવ્યાદિસખીયુક્તા ગંગાતીરમ્ ઉપાગતાઃ ॥ ર્મ્_38.76{76} ॥

તત્ર તૌ ભૂતલે ગત્વા પ્રાપશ્યતં સમંતતઃ ।
રમણીયં મહોદ્યાને પુષ્કરિણીપ્રશોભિતં ॥ ર્મ્_38.77{77} ॥
દૃષ્ટ્વા તાવ્ ઉભૌ તત્ર ક્ષણં વિશ્રમ્ય સંસ્થિતૌ ।
તતો મિથસમાસીનૌ દૃષ્ટ્વૈવં સમભાષતાં ॥ ર્મ્_38.78{78} ॥
અહો રમ્યં મહીલોકં તડાગોદ્યાનમણ્ડિતં ।
તત્ કથમ્ ઇહ રાજાનમ્ અપહર્ત્તું ચરેવહિ ॥ ર્મ્_38.79{79} ॥
તત્ર નન્દીમુખઃ પ્રાહ દિવ્યસ્ત્રીસુંદરં વપુઃ ।
ધૃત્વાવાં સુરસંગીતં ગાયન્તૌ પ્રાચરેવહિ ॥ ર્મ્_38.80{80} ॥
નૂનં સ નૃપતી રાજા દૃષ્ટ્વા નૌ દિવ્યસુંદરં ।
વપુઃ કામાગ્નિસંતપ્તઃ સમાહર્ત્તુમ્ ઉપાચરેત્ ॥ ર્મ્_38.81{81} ॥
તદાવાં સહસાહૃત્ય નૃપતિં તં પ્રયત્નતઃ ।
મોહયિત્વા વશીકૃત્ય દેવ્યા ઉપાનયેવહિ ॥ ર્મ્_38.82{82} ॥
ઇતિ સંભાષણં કૃત્વા વિધાય ચ સુસંમતં ।
નન્દિમુખાશ્વઘોષૌ તૌ સ્ત્રીરૂપં દધતુસ્ તથા ॥ ર્મ્_38.83{83} ॥
તતસ્ તે દિવ્યરામાંશે મનાભિરામનિઃસ્વનૈઃ ।
ગાયંત્યૌ સુરસંગીતં દુર્ગાસ્થને નિષેદતુઃ ॥ ર્મ્_38.84{84} ॥
તયોસ્ તત્ સુરસંગીતં શ્રુત્વા તત્પુરવાસિનઃ ।
જનાઃ કૌતૂહલાક્રાન્તચિત્તા દ્રષ્ટુમ્ ઉપાસરન્ ॥ ર્મ્_38.85{85} ॥
દૃષ્ટ્વા તે દિવ્યરૂપાંશે સર્વે તે વિસ્મયાન્વિતાઃ ।
દેવકન્યે ઇમે નૂનમ્ ઇતિ પ્રોક્ત્વા સમીક્ષિરે ॥ ર્મ્_38.86{86} ॥
દિવ્યાંશે તે સમાલોક્ય સર્વે તે વિસ્મયોદ્ધતાઃ ।
અહો ચિત્રમ્ ઇતિ પ્રોક્ત્વા પ્રત્યાયયુશ્ ચિરાત્ પુરં ॥ ર્મ્_38.87{87} ॥
તત્ર તે સુરકન્યાંશે નૈકસ્થાને નિષેદતુઃ ।
પ્રતિદિનં ચતુર્દ્દિક્ષુ પ્રગાયંત્યૌ પ્રચેરતુઃ ॥ ર્મ્_38.88{88} ॥
તથા તે ચરિતં દૃષ્ટ્વા સર્વે તે પૌરિકા અપિ ।
અત્યદ્ભુતસમાક્રાંતચિત્તા ચેરુઃ પ્રશંકિતાઃ ॥ ર્મ્_38.89{89} ॥
તતસ્ તે પૌરિકા લોકાઃ સાદ્ભુતશંકિતાશયાઃ ।
નૃપતેઃ પુરતો ગત્વા પ્રણત્વૈવં ન્યવેદયેત્ ॥ ર્મ્_38.90{90} ॥
જય દેવ મહારાજ વિજાનીયા ભવાન્ન્ અપિ ।
તથાપ્ય્ અત્ર મહચ્ ચિત્રં વિજ્ઞપ્તું વયમ્ આગતાઃ ॥ ર્મ્_38.91{91} ॥
તદ્ અત્ર સુરરામાંશે ઉભે સ્ત્રિયૌ સુલક્ષણૌ ।
ગાયન્ત્યૌ સુરસંગીતં દુર્ગાસ્થાને સમાશ્રિતે ॥ ર્મ્_38.92{92} ॥
પ્રતિદિનં ચતુર્દિક્ષુ તથા તે દેવકન્યકે ।
ગાયંત્યો સુરસંગીતં ભ્રમિત્વા ચરતો મુદા ॥ ર્મ્_38.93{93} ॥
તન્ નિમિત્તં કથં રાજં ચ્છુભં વા સ્યાદ્ અથાશુભં ।
ઇતિ પ્રષ્ટું સમાયામો વયં સર્વે ઽપિ નાન્યથા ॥ ર્મ્_38.94{94} ॥
ઇતિ તૈઃ પૌરિકૈઃ સર્વૈર્ નિવેદિતં નિશમ્ય સઃ ।
મહીપતિઃ ક્ષણં ધ્યાત્વા તતો દૃષ્ટ્વૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.95{95} ॥
સ્ત્રીભિર્ આલાપિતં ગીતં શુભાય ન ભવેત્ ક્વચિત્ ।
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા સ વિષણ્ણાત્મા મનસૈવં વ્યચિન્તયત્ ॥ ર્મ્_38.96{96} ॥

ક્ષેમં નેમે ભવેન્ નૂનં યત્ તે સ્ત્રિયૌ ન માનવે ।
સ્ત્રીરૂપા વહિનિર્માય પ્રેષિતે કેન માયયા ॥ ર્મ્_38.97{97} ॥
તદ્ અત્ર કિં ભવેન્ નૂનં તન્ નિમિત્તં શુભં ન હિ ।
કિમ્ ઉપાયં કરિષ્યામિ ન મન્યે કો હિતં દિશેત્ ॥ ર્મ્_38.98{98} ॥
ઇતિ ચિંત્તા વિષણ્ણાત્મા નૃપતિઃ સ વિનિશ્વસન્ ।
શોકાલયે સમાસીનો વહિ નૈવાચરેત્ ક્વચિત્ ॥ ર્મ્_38.99{99} ॥
તથા સ્થિતં નરેન્દ્રં તં મત્વા વહિર્ અનિર્ગતં ।
નન્દીમુખો ઽસ્વઘોષં તં સમાલોક્યૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.100{100} ॥
અશ્વઘોષ નરેન્દ્રો ઽસૌ તથાપિ ન વહિશ્ ચરેત્ ।
તદ્ અત્ર કિં કરિષ્યાવો યન્ નૃપો ન વહિશ્ ચરેત્ ॥ ર્મ્_38.101{1} ॥
ઇતિ તેનોદિતં શ્રુત્વ સો ઽશ્વઘોષો વિચિન્તયન્ ।
તં નન્દિમુખમ્ આલોક્ય બોધયન્ન્ એવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.102{2} ॥
શૃણુ નંદિમુખોપાયં યેન નૃપઃ સ નિચરેત્ ।
તદ્ અહં સંપ્રવક્ષ્યામિ તન્ નૃપાહરણં પ્રતિ ॥ ર્મ્_38.103{3} ॥
યત્ તત્ર નૃપતેર્ ગેહે માયાગ્નિનાભિધક્ષ્યતે ।
તદા સ નૃપતિસ્ ત્રસ્તઃ કોપિતો નિઃસરેદ્ વહિ ॥ ર્મ્_38.104{4} ॥
તદા તં નૃપતિં દૂરાત્ સમાહૃત્ય પ્રયત્નતઃ ।
સહસા પુરતો દેવ્યા ઉપનેષ્યાવહે દ્રુતં ॥ ર્મ્_38.105{5} ॥
ઇતિ તેનોદિતં શ્રુત્વા નન્દીમુખઃ સ બોધિતઃ ।
તથા હીતિ પ્રતિશ્રુત્ય તથા કર્તું સમૈછત ॥ ર્મ્_38.106{6} ॥
તતસ્ તૌ સંમતં કૃત્વા તતો ઽપ્ય્ અન્તર્હિતૌ દ્રુતં ।
ગત્વા માયાગ્નિના તાભ્યાં પ્રદાહિતં નૃપાલયં ॥ ર્મ્_38.107{7} ॥
તદ્ દૃષ્ટ્વા નૃપતિસ્ ત્રસ્તઃ સહસા નિશ્ચરન્સ્ તતઃ ।
ઉપાયૈસ્ તજ્ જ્વલદ્વહ્નિં શમયામ્ આસ સત્વરં ॥ ર્મ્_38.108{8} ॥
તતઃ સ ભૂપતી રાજા તચ્ચિન્તાપરિખેટિતઃ ।
શોકાગરે વિષણ્ણાત્મા સ્થિતશ્ ચૈવ વ્યચિન્તયત્ ॥ ર્મ્_38.109{9} ॥
અહો સદ્યફલં હ્ય્ એતદ્ યત્ સ્ત્રીગીતનિમિત્તજં ।
તદ્ અત્ર કિં કરિષ્યામિ યેનૈતચ્ છામ્યતે ઽશુભં ॥ ર્મ્_38.110{10} ॥
ભૂયો ઽપ્ય્ અત્ર ભવેદ્ અન્યન્ મહોત્પાતમ્ અમંગલં ।
કથમ્ અત્ર પ્રતીકારં કરિષ્યામિ ન મન્યતે ॥ ર્મ્_38.111{11} ॥
ઇતિ ચિંતાવિષણ્ણાત્મા નૃપતિઃ સ વિમોહિતઃ ।
શોકાગારે સમાસીનો નૈવ વહિર્ વિનિર્યયૌ ॥ ર્મ્_38.112{12} ॥
તથાપિ સ્વાલયાસીનં દૃષ્ટ્વા વહિર્ અયાયિનં ।
નન્દીમુખાશ્વઘોષૌ તૌ પુનર્ એવં સમૂચતુઃ ॥ ર્મ્_38.113{13} ॥
તથાપિ સ નૃપો રાજા નૈવ વહિર્ વિનિઃસરેત્ ।
તદ્ અત્ર કિં કરિષ્યાવો યેનાશુ નિશ્ચરેન્ નૃપઃ ॥ ર્મ્_38.114{14} ॥
તતશ્ ચાપિ સમાલોક્ય સો ઽશ્વઘોષો વિચિન્તયન્ ।
નંદીમુખં સહાયં તં સમામંત્ર્યૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.115{15} ॥
ભો સખે સ મહારાજસ્ તથાપિ નાત્ર નિશ્ચરેત્ ।
તદ્ અત્ર કિં વિલમ્બેન યત્નેન તં હરેવહિ ॥ ર્મ્_38.116{16} ॥

વરાહરૂપમ્ આધાય તસ્યોદ્યાને મનોરમે ।
સર્વત્રોત્પાતનં કસ્તું પ્રચારેવો ઽધુના દ્રુતં ॥ ર્મ્_38.117{17} ॥
ઇતિ તેનોદિતં શ્રુત્વા નંદીમુખસ્ તથેતિ સા ।
પ્રતિશ્રુત્ય સખાયં તં સમાલોક્યૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.118{18} ॥
એવમ્ અપિ કરિષ્યાવો દેવીકાર્યાભિસિદ્ધયે ।
ઇતિ તૌ સંમતં કૃત્વા તત્રોદ્યાને પ્રજગ્મતુઃ ॥ ર્મ્_38.119{19} ॥
તત્ર તૌ સમુપાલોક્ય પુષ્કરિણીં મનોરમાં ।
નાનાપુષ્પસમાકીર્ણાં પશ્યંતૌ તસ્થતુશ્ ચિરં ॥ ર્મ્_38.120{20} ॥
તતો નન્દીમુખો દૃષ્ટ્વા તમ્ ઉદ્યાનં મનોરમં ।
પુસ્કરિણીં ચ પ્રામોદ્ય ગંધાઢ્યામ્ એવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.121{21} ॥
અહોદ્યાનં મનોરમ્યં સુરમ્યં ચ સરો વરં ।
નેદં વિધ્વંસનીયં હિ કથં વિધ્વંસયેવહિ ॥ ર્મ્_38.122{21!} ॥
ઇતિ તેનોદિતં શ્રુત્વા સો ઽશ્વઘોષો વિચિંતયન્ ।
ઉદ્યાનં તત્ સરો દૃષ્ટ્વાચિરાદ્ એવમ્ અભાષત ॥ ર્મ્_38.123{22} ॥
યથાભિલષિતં દેવ્યાઃ સાધયેવ તથા દ્રુતં ।
તન્ નૃપતિમ્ અપાહર્ત્તું તદ્ ઇદં ધ્વંસયાવહે ॥ ર્મ્_38.124{23} ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા સૌમતં કૃત્વા તાવ્ ઉભૌ મહદાશ્રયં ।
વરાહરૂપમ્ આસ્થાય પ્રજગ્મતુસ્ સરસ્તટે ॥ ર્મ્_38.125{24} ॥
રક્તાક્ષૌ હૃષ્ટરોમાણૌ નાદાપુરિતદિઙ્મુખૌ ।
સિંહશાર્દૂલસદૃશૌ દમ્ષ્ટ્રવિભીષણાનનૌ ॥ ર્મ્_38.126{25} ॥
તત્ર તૌ પ્રસરન્તૌ તદ્ ઉદ્યાનં તત્ સરો ઽપિ ચ ।
વિન્ધ્વંસિતુમ્ ઉપાક્રમ્ય પ્રચેરતુઃ સમંતતઃ ॥ ર્મ્_38.127{26} ॥
તૌ વરાહૌ સમાલોક્ય ત્રસ્તે ઉદ્યાનપાલકઃ ।
સહસા સ વિનિર્ગત્ય તતો રાજકુલે યયૌ ॥ ર્મ્_38.128{27} ॥
તત્ર સ સમુપાસૃત્ય રાજ્ઞઃ પાદૌ કૃતાંજલિઃ ।
નત્વા ત્રાસવિભિન્નાસ્યઃ પુર એવં ન્યવેદયત્ ॥ ર્મ્_38.129{28} ॥
જય દેવ વિજાનીયા યદ્ ઉદ્યાને સરોવરં ।
દ્વૌ વરાહાવ્ ઉપાક્રમ્ય ધ્વંસિતું ચરતા ઽધુના ॥ ર્મ્_38.130{29} ॥
તદ્ અત્ર સહસા દેવ સર્વસૈન્યજનાન્ન્ અપિ ।
સમુપાહૂય તૌ હંતું પ્રેષયસ્વ દ્રુતં વને ॥ ર્મ્_38.131{30} ॥
ઇતિ તેનોદિતં શ્રુત્વા સ રાજા પરિકોપિતઃ ।
સહસા સૈન્યમ્ આહૂય સ્વયં તૌ હન્તુમ્ ઉદ્યયૌ ॥ ર્મ્_38.132{31} ॥
તતઃ સ નૃપતી રાજા સમંત્રીસૈન્યપૌરિકાઃ ।
સહસા નાદયન્ વાદ્યાન્સ્ તત્રોદ્યાને ઉપાચરત્ ॥ ર્મ્_38.133{32} ॥
તત્ર સ નૃપતિર્ દૃષ્ટ્વા સમંત્રિસૈન્યપૌરિકાન્ ।
તાન્ સર્વાન્ સમુપામંત્ર્ય પુનર્ એવમ્ ઉપાદિશત્ ॥ ર્મ્_38.134{33} ॥
ભો ભવન્તો જનાઃ સર્વે સજ્જીકૃત્ય સમાહિતાઃ ।
અત્ર દૃષ્ટ્વોપતિષ્ઠન્તુ પરિવૃત્ય સમંતતઃ ॥ ર્મ્_38.135{34} ॥
અહં પ્રાગ્દિશિ તિષ્ઠામિ યામ્યે ઽમાત્યાઃ સમંત્રિણઃ ।
પશ્ચિમાદિશિ સૈનાન્યઃ પૌરાસ્ તિષ્ઠન્તુ ચોત્તરે ॥ ર્મ્_38.136{35} ॥

એવં સર્વે ઽપ્ય્ અમાત્યાદ્યાઃ સર્વદિક્ષુ સમાહિતાઃ ।
સજ્જીકૃત્યાભિતિષ્ઠન્તુ પરિવૃત્ય સમંતતઃ ॥ ર્મ્_38.137{36} ॥
યત્ર સ્થાને વરાહૌ તૌ બોદ્ધું નૈવાભિશક્નુથ ।
યતશ્ ચાસૌ પરાયેતાં તદ્દિક્સ્થાન્ દણ્ડયેય હિ ॥ ર્મ્_38.138{37} ॥
ઇતિ મે વચનં શ્રુત્વા સર્વે યૂયં સમાહિતાઃ ।
સજ્જીકૃત્ય સમાલોક્ય પરિવૃત્યાનુતિષ્ઠત ॥ ર્મ્_38.139{38} ॥
ઇતિ રાજ્ઞા સમાદિષ્ટં શ્રુત્વા સર્વે ઽપિ તે જનાઃ ।
તથેતિ પ્રતિવિજ્ઞપ્ય તથા સ્થાતું પ્રચેરિરે ॥ ર્મ્_38.140{39} ॥
તથા રાજા સ્થિતઃ પ્રાચ્યાં યામ્યે ઽમાત્યગણાસ્ તથા ।
સેનાન્યો પશ્ચિમાયાં ચ પૌરાસ્ તસ્થુસ્ તથોત્તરે ॥ ર્મ્_38.141{40} ॥
એવં તે સનૃપા લોકાઃ સામાત્યસૈન્યપૌરિકાઃ ।
સજ્જીકૃત્ય સમાલોક્ય સર્વે તસ્થુઃ સમાહિતાઃ ॥ ર્મ્_38.142{41} ॥
એવં તે સર્વતો દિક્ષુ નિરુધ્ય સમવસ્થિતાઃ ।
સર્વવાદ્યાભિનિર્ઘોષં મહારાવૈર્ અખેટયન્ ॥ ર્મ્_38.143{42} ॥
તત્ સવાદ્યમહારાવં શ્રુત્વા તૌ તાન્ ઉપસ્થિતાન્ ।
સમંતતઃ સમાલોક્ય મહાશબ્દં વ્યમુંચતાં ॥ ર્મ્_38.144{43} ॥
તતસ્ તૌ સહસોત્પાતમહાવાતે પ્રવર્ત્તતૈઃ ।
કૃત્વાન્ધકારણૈર્ લોક્ય રાજાનમ્ અધ્યધાવતાં ॥ ર્મ્_38.145{44} ॥
તત્ર સ નૃપતિસ્ તાભ્યાં સ્પૃશ્યમાનો વિમૂર્છિતઃ ।
સંત્રાસપરિભૂયાત્મા કંપિતો ન્યપતદ્ ભુવિ ॥ ર્મ્_38.146{45} ॥
તતશ્ ચિરાત્ સમુત્થાય કુત્રેમાવ્ ઇતિ લોક્ય સઃ ।
સહસાશ્વં સમારુહ્ય તદ્ અનુપ્રાસરન્ યયૌ ॥ ર્મ્_38.147{46} ॥
તથા તે મંત્રિણો ઽમાત્યાઃ સૈન્યલોકાશ્ ચ પૌરિકાઃ ।
સર્વે તે ઽપ્ય્ અનુધાવન્તઃ પ્રદુદ્રુવુર્ નૃપાનુગાઃ ॥ ર્મ્_38.148{47} ॥
સ નૃપાશ્વસમારૂઢસ્ તદ્વરાહાનુગઃ શરં ।
મૌર્વીયુક્તૈઃ સમાધાય વેગાદ્ વનમ્ ઉપાવિશત્ ॥ ર્મ્_38.149{48} ॥
તત્ર તૌ માયિકૌ ત્યક્ત્વા વારાહદેહમ્ આશુ તૌ ।
નિવિશ્યાશ્વં સમાહૃત્ય પ્રેરયતાં વનાંતરે ॥ ર્મ્_38.150{49} ॥
તત્ર સો ઽશ્વો મહાવેગાદ્ વાયુના રિવ મહાજવિ ।
વિલંઘ્ય નિમ્નગાં છૈલાં પ્રદુદ્રાવ મહાવને ॥ ર્મ્_38.151{50} ॥
તતસ્ તે મંત્રિણો ઽમાત્યાઃ સૈનાન્યઃ સૈનિકાઃ પ્રજાઃ ।
નૃપં દૂરવનાવિષ્ટં દૃષ્ટ્વા પ્રત્યાયયુઃ શ્રમાત્ ॥ ર્મ્_38.152{51} ॥
સેન એકો મહાવીરઃ સ્વામ્યમાર્ગાનુસંચરન્ ।
અસક્તેઃ અસહસ્ તૂર્ણં કમણ્ડલુકરસ્ તદા ॥ ર્મ્_38.153{52} ॥
છાયેવ સહગો વેગાદ્ વનાંતરે તથાન્વગાત્ ॥ ર્મ્_38.154{53} ॥
તત્રાતિવેગતો રાજા વાયુહતો સમાહિતઃ ।
અશ્વવૃક્ષતલે સો ઽશ્વાદ્ ધાવતા ન્યપતદ્ ભુવિ ॥ ર્મ્_38.155{54} ॥
તત્ર સ મૂર્છિતો રાજા ક્ષણં તસ્થાવ્ અચેતનઃ ।
તતઃ સેનઃ પ્રયત્નેન નિઃશ્વસન્રુદતિષ્ઠત ॥ ર્મ્_38.156{55} ॥
તતઃ સેન સમાશ્વાસ્ય ધૃત્વા તં નૃપમ્ આત્મના ।

સહ તત્રાસને સ્થાપ્ય વ્યશ્રામયેચ્ છ્રમાન્વિતં ॥ ર્મ્_38.157{56} ॥
તતઃ સ નૃપ આલોક્ય તમ્ અશ્વં સમુપસ્થિતં ।
તૃષાર્ત્તો નિઃશ્વસન્ સેનં મુહુર્ દૃષ્ટ્વૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.158{57} ॥
અહો સેન મહત્ કષ્ટં જાયતે નાવ્ ઇહા ઽધુના ।
યત્ સુદૂરે મહારણ્યે મજ્જાવહે સુદુસ્તરે ॥ ર્મ્_38.159{58} ॥
તદ્ અત્ર કિં કરિષ્યાવો યત્ સર્વે નિર્વૃતો જનાઃ ।
સુદૂરે નિર્જને ઽરણ્યે કો ઽત્ર માર્ગં હિ નિર્દિશેત્ ॥ ર્મ્_38.160{59} ॥
યદ્ અત્રાતિતૃષાર્ત્તો ઽહં તાપવાતાહતાતુરઃ ।
શ્રમક્લેશાગ્નિસંદગ્ધો ધૈર્યેણાપિ વિમોચિતઃ ॥ ર્મ્_38.161{60} ॥
તદ્ અત્ર સહસા સેન મમ જીવિતરક્ષણં ।
યતસ્ તતો ઽપિ વાન્વિષ્ય શીતલામૃતમ્ આનય ॥ ર્મ્_38.162{61} ॥
ઇતિ રાજ્ઞોદિતં શ્રુત્વા સ સેનેઃ સહસોત્થિતઃ ।
સ્વામિનં તં સમાશ્વાસ્ય પશ્યન્ન્ એવમ્ અભાષત ॥ ર્મ્_38.163{62} ॥
મા વિષીદાત રાજેન્દ્ર યત્ ક્ષત્રિયો ઽસિ ધીરવાન્ ।
તદ્ ભવાન્ ધૈર્યમ્ આલમ્બ્ય મુહુર્ત્તં સ્થાતુમ્ અર્હતિ ॥ ર્મ્_38.164{63} ॥
યતસ્ તતો ઽપિ વાન્વિષ્ય પાણીયમ્ અમૃતોપમં ।
સહસા સમુપાનીય દાસ્યામિ તે નરાધિપ ॥ ર્મ્_38.165{64} ॥
તદ્ યાવન્નાત્ર પાણીયં ધૃત્વાગછામિ સર્વથા ।
તાવદ્ ધૈર્યં સમાલમ્બ્ય તિષ્ઠાશ્વેન સહ પ્રભો ॥ ર્મ્_38.166{65} ॥
ઇતિ વિજ્ઞપ્ય સેનો ઽસૌ સ્વામિનં તં નરાધિપં ।
સમાશ્વાસ્ય સુપાણીયમ્ અન્વેષિતું દ્રુતં યયૌ ॥ ર્મ્_38.167{66} ॥
તત્ર સ સમુપાલોક્ય સર્વત્રાપ્ય્ અભિલોકયન્ ।
સુપાણીયમ્ અનસાદ્ય પશ્યન્ દૂરતરે યયાન્ ॥ ર્મ્_38.168{67} ॥
તત્ર સુરનદીશબ્દં શ્રુત્વા સેનઃ સ સત્વરઃ ।
તચ્ છબ્દં સમનુશ્રુત્વા તત્રાભ્યનુસરન્ યયૌ ॥ ર્મ્_38.169{68} ॥
તત્ર તીરં સમાસાદ્ય સુરનદ્યાઃ સમાદિતઃ ।
સહસા સમુપાશ્રિત્ય પાનીયં સુરસં પપૌ ॥ ર્મ્_38.170{69} ॥
તત્ર સ પરિતુષ્ટાત્મા સમંતતો વિલોકયન્ ।
તત્પારે શુદ્ધિતે દ્વીપે પ્રાદ્રાક્ષીદ્ અપ્સરોગણાન્ ॥ ર્મ્_38.171{70} ॥
તાન્ અપ્સરોગણાન્ દૃષ્ટ્વા સ સેનો વિસ્મયાન્વિતઃ ।
મુદા વિલોકયન્ન્ એવ તસ્થૌ ચિત્રાર્પ્પિતા યથા ॥ ર્મ્_38.172{71} ॥
તત્રસ્થંતં સમાલોક્ય સર્વા અપ્સરસો ઽપિ તાઃ ।
કથમ્ અત્રાગતઃ કસ્ ત્વં પ્રેહીતિ સમકન્દયન્ ॥ ર્મ્_38.173{72} ॥
ઇતિ તાભિઃ સમાહૂતં શ્રુત્વા સ સેન આત્મના ।
સુરનદીં વિલંઘ્યાશુ તત્પ્રભાવાદ્ ઉપાસરત્ ॥ ર્મ્_38.174{73} ॥
તત્ર સ સમુપાશ્રિત્ય સર્વાન્સ્ તાન્ અપ્સરોગણાન્ ।
સાંજલિઃ સુપ્રસન્નાસ્યઃ પ્રણત્વૈવં ન્યવેદયત્ ॥ ર્મ્_38.175{74} ॥
મહાદેવ્યા વિજાનીધ્વં યત્ ત્રૈલોક્યેષુ વિશ્રુતઃ ।
સૂર્યોદયો મહારાજસ્ તસ્યાહં સેવકો ઽનુગઃ ॥ ર્મ્_38.176{75} ॥
યન્ નૃપસ્ય વરાહાભ્યાં ઉદ્યાનં ધ્વંસિતં તતઃ ।

તૌ વરાહૌ નિહંતું સ નૃપો ઽનુધાવતિ દ્રુતં ॥ ર્મ્_38.177{76} ॥
અશ્વેનાપહૃતો રાજા સ મયૈકેન નૌજ્ઝિતઃ ।
અત્યભિધાવતો ઽરણ્યે પતિતો ઽશ્વાદ્ ઇહા ઽધુના ॥ ર્મ્_38.178{77} ॥
અશોકવૃક્ષ આશ્રિત્ય ઘર્મવાતા હતો ઽતુરઃ ।
શ્રમતૃસાર્દિતસ્ તત્ર સ્થિતો ઽમ્બુ પાતુમ્ ઇછતિ ॥ ર્મ્_38.179{78} ॥
તદ્ અમ્બુ સર્વતો ઽન્વિષ્ય કુત્રાપિ લભ્યતે ન હિ ।
નદીશબ્દમ્ ઇહાકર્ણ્ય સહસાહમ્ ઉપાસરે ॥ ર્મ્_38.180{79} ॥
અત્ર મે ભાગ્યયોગેન પ્રેષિતો ઽહમ્ ઇહાગતઃ ।
લભામિ દર્શનં દેવ્યો ભવાંતીનમ્ અહો ઽધુના ॥ ર્મ્_38.181{80} ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા સેન આલોક્ય સાંજલિઃ પુરતો ગતઃ ।
તાઃ સર્વા અપ્સરા દેવીનત્વૈતં સમપૃછત ॥ ર્મ્_38.182{81} ॥
ભો દેવ્યો ભવન્ત્યો ઽપિ કિમ્ અર્થમ્ ઇહ તિષ્ઠથ ।
વક્તવ્યં ચેત્ તદ્ અર્થં મે સમુપાદેષ્ટુમ્ અર્હથ ॥ ર્મ્_38.183{82} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતં તેન નિશમ્યાયાપ્સરો ઽધિપાઃ ।
સા તં સેનં સમામંત્ર્ય પુરર્ એવમ્ ઉપાદિશત્ ॥ ર્મ્_38.184{83} ॥
માનવ ત્વં ન જાનાસિ યદ્ ઇદં વ્રતમ્ ઉત્તમં ।
શ્રીવસુધામહાદેવ્યા વયં સર્વાશ્ ચરામહે ॥ ર્મ્_38.185{84} ॥
ઇતિ દેવ્યા તયાખ્યાતં શ્રુત્વા સેનઃ સ મોદિતઃ ।
તદ્ વ્રતં ધર્ત્તુમ્ ઇછંસ્ તાં દેવીં નત્વૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.186{85} ॥
પ્રસીદ મે મહાદેવિ યચ્ છ્રીદેવ્યા ઇદં વ્રતં ।
અહમ્ અપિ સમિછામિ ધર્તું તન્ મે ઉપાદિશ ॥ ર્મ્_38.187{86} ॥
ઇતિ તેનાર્થિતં શ્રુત્વા સા દેવી પરિતોષિતા ।
તં સેનં સુધિયં ધીરં મત્વૈવમ્ અબ્રવીત્ પુનઃ ॥ ર્મ્_38.188{87} ॥
માનવ વદિ તે વાંછાપ્ય્ અસ્તિ શ્રીવસુધાવ્રતે ।
તત્ તાવદ્ ઇહ સંપશ્ય સમાપ્યેતા ઽધુના વ્રતં ॥ ર્મ્_38.189{88} ॥
પશ્ચાત્ તે ઽહં સમાખ્યાય શ્રીદેવ્યા વ્રતસાધનં ।
વિધિં સમુપદેક્ષ્યામિ સંબુદ્ધેન યથોદિતં ॥ ર્મ્_38.190{89} ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા સાપ્સરો દેવી સર્વાસ્ તા અપ્સરોગણાઃ ।
પ્રાહૂય તન્ નદીતીરે વ્રતારમ્ભં તથાકરોત્ ॥ ર્મ્_38.191{90} ॥
તત્ર તાઃ સમુપાશ્રિત્ય સર્વા દેવ્યા યથાક્રમં ।
યથાવિધિ સમારભ્ય વ્રતં પૂર્ણં પ્રચક્રિરે ॥ ર્મ્_38.192{91} ॥
તદ્ વ્રતં સમુપાલોક્ય સ સેનો ઽભ્યનુમોદિતઃ ।
અષ્ટાંગપ્રણતિં કૃત્વા સાંજલિર્ એવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_38.193{92} ॥
અહો ભાગ્યેન સંપ્રાપ્તં શ્રિદેવીવ્રતદર્શનં ।
તન્ મેતિઃ ક્ષીયતે પાપમ્ આત્મારિ શુદ્ધ્યતે ઽધુના ॥ ર્મ્_38.194{93} ॥
પ્રસીદત મહાદેવ્યઃ સર્વા મે કૃપયા દૃશા ।
પશ્યન્ત્યો ઽનુગ્રહં કૃત્વા વ્રતે પ્રદાતુમ્ અર્હતં ॥ ર્મ્_38.195{94} ॥
સર્વદાહં ચરિષ્યામિ શ્રીદેવ્યાઃ શરણં ગતાઃ ।
તદ્ વ્રતવિધિ સંપૂર્ણં સમુપાદેષ્ટુમ્ અર્હથ ॥ ર્મ્_38.196{95} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતં તેન શ્રુત્વા દેવી પ્રધાનિકા ।

સા તં સેનં વિશુદ્ધાંશં દૃષ્ટ્વૈવં સમુપાદિશત્ ॥ ર્મ્_38.197{96} ॥
શૃણુ સાધો સમાધાય વ્રતવિધિં સમુચ્યતે ।
વજ્રધરાબ્ધિગંભીરનિર્ઘોષેણ યથોદિતં ॥ ર્મ્_38.198{97} ॥
ભાદ્રપદે ઽસિતે પક્ષે શુક્લપક્ષે ઽપિ વા તથા ।
માઘે માસે ચ તદ્વચ્ ચ સર્વેષ્વ્ અપિ ચ માસુ વા ॥ ર્મ્_38.199{98} ॥
દ્વિતીયાયામ્ ઉપાતીર્થે સ્નાત્વા શુદ્ધામ્વરાવૃતઃ ।
શુદ્ધભૂમી પ્રદેશેષુ સંશોધયેત્ સમંતતઃ ॥ ર્મ્_38.200{99} ॥
મૃદ્ગોમયશુભામ્ભોભિઃ પ્રલિપ્ય પરિશોધયન્ ।
તત્ર રત્નમયરઙ્ગૈ ધાતુચૂર્ણૈશ્ ચ પંચભિઃ ॥ ર્મ્_38.201{100} ॥
પૌષ્પિકૈર્ વ્રીહિચૂર્ણૈર્ વા તથા પાષાણચૂર્ણકૈઃ ।
યથાવિધિ સમારભ્ય સૂત્રયિત્વા યથાક્રમં ॥ ર્મ્_38.202{1} ॥
ગુરુઃ શિષ્યૈઃ સહાલક્ષ્ય વર્ત્તયેન્ મણ્ડલં ક્રમાત્ ।
તત્ર દેવ્યાદિ ચિહ્નાનિ લિખેદ્ યથાવિધિ ક્રમાત્ ॥ ર્મ્_38.203{2} ॥
સપ્તવ્રીહ્યાવલીભિશ્ ચ સંવેષ્ટયેત્ સમંતતઃ ।
તતસ્ તીર્થામ્બુસંપૂર્ણાન્ પીતવસ્ત્રાવૃતાન્ ઘટાન્ ।
ષોડશદેવતાચિહ્ન લક્ષિતાન્ પરિશુદ્ધિતાન્ ॥ ર્મ્_38.204{3} ॥
પંચરત્નામૃતૌષધ્યપલ્લવપ્રતિસંયુતાન્ ।
સુવર્ણતિલકછત્રધ્વજપતાકિકાન્વિતાન્ ॥ ર્મ્_38.205{4} ॥
બહિઃ પીતામ્બુજાવલ્યાં સંસ્થાપ્ય વેષ્ટયેત્ ક્રમાત્ ।
ધ્વજચામરસંયુક્તવિતાનૈઃ પરિમંડયેત્ ॥ ર્મ્_38.206{5} ॥
વિચિત્રપુષ્પમાલાભિઃ સુગંધિભિઃ સમંતતઃ ।
સૌરભ્યધૂપનૈ દીપૈ પંક્તિભિશ્ ચાભિશોભયેત્ ॥ ર્મ્_38.207{6} ॥
તતસ્ તન્મણ્ડલે દેવીં સગણાં શ્રીવસુંધરાં ।
ધ્યાત્વાવાહ્ય સમભ્યર્ચ્ય પ્રતિષ્ઠાપ્યાધિવાસયેત્ ॥ ર્મ્_38.208{7} ॥
તતો રાત્રૌ ત્રિસંધ્યં ચ સમભ્યર્ચ્ય યથાવિધિઃ ।
બલિં પંચામૃતૈર્ યુક્તં દત્વા દેવીં સ્મરંશ્ ચરેત્ ॥ ર્મ્_38.209{8} ॥
તતઃ પ્રાતસ્ તૃતીયાયાં તીર્થે દ્રવ્યૈઃ સુગંધિભિઃ ।
સહ શુદ્ધામ્બુભિઃ સ્નાત્વા શુદ્ધપીતામ્વરાવૃતઃ ॥ ર્મ્_38.210{9} ॥
પંચગવ્યૈઃ સ્વમ્ આત્માનં પરિષિંચ્ય વિશોધયેત્ ।
મણ્ડલે સગણાં દેવીં ધ્યાત્વાવાહ્ય સમર્ચયેત્ ॥ ર્મ્_38.211{10} ॥
વ્રતીનાપિ તથા સ્નાત્વા શુદ્ધપીતામ્વરાવૃતાઃ ।
પંચગવ્યૈસ્ તથા સર્વાર્ અભિસિંચ્ય વિશોધયેત્ ॥ ર્મ્_38.212{11} ॥
તતસ્ તે વ્રતિનઃ સર્વે આચાર્ય્યપ્રમુખાઃ ક્રમાત્ ।
મધ્યાહ્ને યક્ષરાજસ્ય દિગ્મુખાઃ સ્વાસનાઃ શ્રિતાઃ ॥ ર્મ્_38.213{12} ॥
યથાચાર્યસમાદિષ્ટં તથાધાર્ય સમાહિતાઃ ।
આદૌ વજ્રધરં નત્વા ત્રિરત્નં શરણં ગતાઃ ॥ ર્મ્_38.214{13} ॥
મંત્રલે સગણાં દેવીં ધ્યાત્વાર્ચયે યથાક્રમં ॥ ર્મ્_38.215{14!} ॥
તદ્યથા ગુરુર્ આચાર્યઃ શૂન્યે દ્રીકારસંભવં ।
પીતવર્ણં મહાપદ્ મં તત્રસ્થં ચન્દ્રમણ્ડલં ।
તદુત્થં શ્રીભવં રત્નપર્વતં તસ્ય ચોપરિ ।

ત્વંજ ભદ્રઘટાસીનાં ભાવયેચ્ છ્રીવસુંધરાં ॥ ર્મ્_38.216{15} ॥
પીતામ્ એકમુખાં કાંતામ્ ષડ્ભુજાં લલિતાસનાં ।
સવ્યે વરદસંબુદ્ધં પ્રણામરત્નમંજલીં ॥ ર્મ્_38.217{16} ॥
વામે ભદ્રઘટપ્રજ્ઞા પુસ્તકધાન્યમંજલિં ।
દધાનં રત્નસંબુદ્ધમકુટિનીં સુસુંદરીં ॥ ર્મ્_38.218{17} ॥
પીતપટ્ટાવૃતાં દિવ્યરત્નાલંકારભૂષિતં ।
તદ્ દ્વિતીયપુટે પૃષ્ઠે પીતો વજ્રાસનો જિનાઃ ॥ ર્મ્_38.219{18} ॥
વજ્રધરાબ્ધિનિર્ઘોષો વરાભયપ્રદાનભૃત્ ॥ ર્મ્_38.220{19} ॥
દક્ષિણે દ્વિભુજારક્તો વરદવજ્રહસ્તકઃ ।
લોકેશ્વરો રાજલ્લીલાવજ્રપર્યંકસંસ્થિતઃ ॥ ર્મ્_38.221{20} ॥
વજ્રપાણિસ્ તથા વામે વરદવજ્રભૃત્કરઃ ।
હરિતા રાજસંલીલા વજ્રપર્યંકસંસ્થિતઃ ॥ ર્મ્_38.222{21} ॥
લીલા દેવી પુરઃ પીતા સત્વપર્યંકસંસ્થિતા ।
ભુજદ્વયેન સર્વોપકરણાધિકૃતિં તદા ॥ ર્મ્_38.223{22} ॥
તદ્ વામે વરુણઃ શ્વેતઃ સત્વપર્યંકસંસ્થિતઃ ।
વીજપૂરકમ્ ઉત્સઙ્ગસ્થિતિં કરદ્વયેન ભૃત્ ॥ ર્મ્_38.224{23} ॥
નીલોભે દક્ષિણે ભદ્રઃ સત્વપર્યંકસંસ્થિતઃ ।
બીજપૂરકમ્ એકેન વિભ્રત્ ક્રોડં તથાપરં ॥ ર્મ્_38.225{24} ॥
ચિવિકુણ્ડલિર્ આગ્નેયે ઇષદ્રક્તસ્ તથાસ્થિતઃ ।
બીજપૂરકમ્ ઉત્સઙ્ગે સ્થિતિં દોર્ભ્યાં સમા તથા ॥ ર્મ્_38.226{25} ॥
નૈરૃત્યે કેલિમાલી ચ શ્યામવર્ણસ્ તથા સ્થિતઃ ।
બીજપૂરકમ્ ઉત્સંગસ્થિતં દધત્ કરદ્વયઃ ॥ ર્મ્_38.227{26} ॥
વાયવ્યે ચ મુખેન્દ્રાખ્યઃ પીતવર્ણસ્ તથા સ્થિતઃ ।
બીજપૂરકમ્ ઉત્સંગસ્થિતિં દધત્ કરદ્વયં ॥ ર્મ્_38.228{27} ॥
ચરેન્દ્રો ગૌરર્ ઇશાને સત્વપર્યંકસંસ્થિતઃ ।
બીજપૂરકમ્ ઉત્સંગસ્થિતિં દધદ્ ભુજદ્વયઃ ॥ ર્મ્_38.229{28} ॥
તત્ તૃતીયપુટે પૂર્વે ગુપ્તા દેવી તથા સ્થિતા ।
હરિદ્વર્ણા ભુજાભ્યાં સ ચામરં વિભ્રતી ધરા ॥ ર્મ્_38.230{29} ॥
નૈરૃતે વસુગુપ્તાખ્યા દેવી રક્તાસ્ તથા સ્થિતા ।
ભુજાભ્યાં વિભ્રતી છત્રં સર્વરત્નસમુજ્વલં ॥ ર્મ્_38.231{30} ॥
સરસ્વતી ચ વાયવ્યે દેવી પીતા તથા સ્થિતા ।
ધ્વજહસ્તા સુભદ્રાંગી સર્વવિદ્યાર્થદાયિની ॥ ર્મ્_38.232{31} ॥
ઇશાને ચંદ્રકાંતાખ્યા દેવી શ્વેતા તથા સ્થિતા ।
પતાકા વિભ્રતી સર્વરત્નાલંકારભૂષિતા ॥ ર્મ્_38.233{32} ॥
પૂર્વદ્વારે મહાયક્ષો માણિભદ્રસ્ તથા સ્થિતઃ ।
કુંકુમાભા દધદ્ દોર્ભ્યાં નકુલીબીજપૂરકૌ ॥ ર્મ્_38.234{33} ॥
દક્ષિણે પૂર્ણભદ્રાખ્યો નીલવર્ણસ્ તથાસ્થિતઃ ।
કરાભ્યાં વિદધદ્ રત્નસ્તવકં બીજપૂરકં ॥ ર્મ્_38.235{34} ॥
પશ્ચિમે ધનદો રક્તઃ સત્વપર્યંકસંસ્થિતઃ ।
ભુજદ્વયેન વિભ્રાણઃ સુઘટબીજપૂરકૌ ॥ ર્મ્_38.236{35} ॥

ઉત્તરે પીતવર્ણશ્ ચ વૈશ્રવણસ્ તથા સ્થિતઃ ।
ભુજાભ્યાં સંદધદ્ રત્નપ્રસવબીજપૂરકૌઃ ॥ ર્મ્_38.237{36} ॥
ઇત્ય્ એતા દેવતા સર્વાઃ શ્રીદેવીપ્રમુખાન્ ક્રમાત્ ।
ધ્યાત્વાવાહ્ય તતો દત્વા પાદ્યાચમનપ્રોક્ષણં ॥ ર્મ્_38.238{37} ॥
તતસ્ તા મણ્ડલે સર્વાઃ પ્રતિષ્ઠાપ્ય યથા ક્રમં ।
ષોડશવિધિપૂજાંગૈઃ સમર્ચયેદ્ યથા વિધિ ॥ ર્મ્_38.239{38} ॥
ગંધં પુષ્પં તથા ધૂપં દીપં નૈવેદ્યમ્ એવ ચ ।
એતે પંચોપચારાસ્ તુ કૈવલ્યફલદાયિનઃ ॥ ર્મ્_38.240{39} ॥
ઇતિ પંચોપચારાઃ
પાદ્યમ્ અર્ઘ્યં તથા સ્નાનં મધુપર્કાચનં તથા ।
ગંધં પુષ્પં ચ ધૂપં ચ દીપં નૈવેદ્યમ્ એવ ચ ।
પૂતનાચમનીયં ચ દશૈતાન્ સંપ્રચક્ષ્યતે ॥ ર્મ્_38.241{40} ॥
ઇતિ દશોપચારા
આસનં સ્વાગતં પાદ્યમ્ અર્ઘ્યમ્ આચમનીયકં ।
મધુપર્કાચમનસ્નાનં વસનાભરણાનિ ચ ॥ ર્મ્_38.242{41} ॥
સુગંધસુમનો ધૂપદીપનૈવેદ્યચંદનં ।
પ્રયોજયેદ્ અર્ચનાયામ્ ઉપચારાસ્ તુ ષોડશઃ ॥ ર્મ્_38.243{42} ॥
તતો દેવ્યાઃ સ્વહૃત્મંત્રં તથા ઉપહૃદયં જપેત્ ।
સર્વાસામ્ અપિ મંત્રાણિ યાવચ્ છતસહસ્રધા ॥ ર્મ્_38.244{43} ॥
તતઃ સ્તોત્રાદિભિ સ્તુત્વા કૃતાંજલિપુટો મુદા ।
કૃત્વા પ્રદક્ષિણાન્ય્ એવં અષ્ટાંગૈઃ પ્રણયેત્ પુનઃ ॥ ર્મ્_38.245{44} ॥
તતશ્ ચ સાંજલિઃ સ્થિત્વા પ્રકુર્યાત્ પાપદેશનાં ।
પુણ્યાનુમોદનાં ચપિ સંસ્થિતિયાચનામ્ અપિ ॥ ર્મ્_38.246{45} ॥
તતઃ ક્ષીરોદનૈઃ શુદ્ધરસૈઃ પંચામૃતૈર્ યુતં ।
બલિં ગાથાઃ પઠન્ દદ્યાત્ સર્વભૂતા હિ તુષ્ટયે ॥ ર્મ્_38.247{46} ॥
તથા તે વ્રતિનઃ સર્વે સર્વં ધૃત્વા સમાહિતાઃ ।
યથા શાસ્ત્રા સમાદિષ્ટમ્ અનુકુર્યુ વ્રતં ક્રમાત્ ॥ ર્મ્_38.248{47} ॥
તતસ્ તે વ્રતિનઃ સર્વે દાનં દદ્યુઃ સ દક્ષિણં ।
ગુરવે દેવતાભ્યો ઽપિ પ્રણમેયુશ્ ચ સાદરં ॥ ર્મ્_38.249{48} ॥
તતઃ ક્ષમાર્થનં કૃત્વા સૂત્રં ષોડશભેદિતં ।
ષોડશગ્રંથિતં પીતં વ્રતિભ્યો ગુરુર્ અર્પયેત્ ॥ ર્મ્_38.250{49} ॥
તત્ સૂત્રં તે સમાદાય સર્વે ઽપિ વ્રતિનો મુદા ।
રક્ષાર્થં સ્વકરે વધ્વા દધ્યુર્ વ્રતસમાપ્તિતઃ ॥ ર્મ્_38.251{50} ॥
તતસ્ તે વ્રતિનઃ સર્વે ધૃત્વા સંપત્તિપ્રાર્થનાં ।
નત્વા ક્ષમાર્થનાં ચાપિ કૃત્વા ચરેયુર્ ઉત્થિતાઃ ॥ ર્મ્_38.252{51} ॥
તતો દિનત્રિયામાગ્રે યવગોધૂમપિષ્ટકં ।
સહ પંચામૃતૈઃ સર્વૈઃ કુર્યુસ્ તદ્વ્રતપાલનાં ॥ ર્મ્_38.253{52} ॥
તતસ્ તેવ્રતિનઃ સર્વે સ્નાત્વા ચાપિ સમાહિતાઃ ।
દીપમાલાઃ સમુજ્વાલ્ય તિષ્ઠેયુ નિશિ જાગ્રિતાઃ ॥ ર્મ્_38.254{53} ॥
તાં દેવીં સગણાં સ્મૃત્વા પઠન્તો ધારણીમ્ અપિ ।

જપસ્તોત્રાદિકં કૃત્વા તોષયેયુર્ ઉપસ્થિતાઃ ॥ ર્મ્_38.255{54} ॥
એવં તે તન્ નિશાં સર્વે વ્યતિલંઘ્ય પુનસ્ તથા ।
પ્રાતઃ સુગંધિભિસ્ તીર્થે સ્નાત્વ શુદ્ધામ્વરાવૃતાઃ ॥ ર્મ્_38.256{55} ॥
તાં દેવીં સગણાં ધ્યાત્વા સમાવાહ્ય યથાક્રમં ।
સર્વપૂજોપહારૈશ્ ચ પ્રાર્ચયેયુસ્ તથાદરાત્ ॥ ર્મ્_38.257{56} ॥
જપસ્તોત્રાદિકં કૃત્વા રત્વા સાંજલયો મુદા ।
કૃત્વા પ્રદક્ષિણાં ચાપિ કુર્યુર્ અષ્ટાઙ્ગપ્રાણતિં ॥ ર્મ્_38.258{57} ॥
તતશ્ ચ પુરતઃ સ્થિત્વા પ્રકુર્યુઃ પાપદેશનાં ।
પુણ્યાનુમોદનાં ચાપિ પ્રાર્થયેયુઃ સુસંસ્થિતિં ॥ ર્મ્_38.259{58} ॥
તતઃ સંબોધિચર્યાર્થં સર્વસત્વહિતાર્થતઃ ।
સર્વદ્રવ્યસુસંપત્તિઃ પ્રાર્થયેયુર્ યથેછયા ॥ ર્મ્_38.260{59} ॥
તતો ગુરું સમભ્યર્ચ્ય દત્વા દાનં સદક્ષિણં ।
શ્રદ્ધયા પ્રણતિં કૃત્વા તોષયેયુઃ સમાદરાત્ ॥ ર્મ્_38.261{60} ॥
તતો ભૂતવલિં દત્વા પ્રાર્થયિત્વા યથેપ્સિતં ।
કૃત્વા ક્ષમાર્થનાં ચાપિ વિસર્જયેદ્ યથાવિધિ ॥ ર્મ્_38.262{61} ॥
તતઃ શાસ્તા સ આચાર્યઃ કૃત્વા ચાપિ ક્ષમાર્થનાં ।
સંપૂર્ણં તદ્ વ્રતં કૃત્વા વ્રતસૂત્રં સમાહરેત્ ॥ ર્મ્_38.263{62} ॥
તતો ઽભિષેકમ્ આદાય વ્રતિનાપ્ય્ અભિષિંચયેત્ ।
શુભાશિષં પ્રદત્વા ચ તન્ મણ્ડલં વિસર્જયેત્ ॥ ર્મ્_38.264{63} ॥
તતસ્ તદ્ રજમ્ આદાય કોષ્ઠાગારે સુગુપ્તિતે ।
નિક્ષિપ્ય પ્રતિસંસ્થાપ્ય નિત્યં નમેત્ સદાદરાત્ ॥ ર્મ્_38.265{64} ॥
અપરં પુષ્પાદિકં સર્વં નિર્માલ્યં સવિદ્ અમ્ભસિ ।
નાગાન્ અભ્યર્ચ્ય તત્ સર્વં સમર્પ્પિત્વા પ્રવાહયેત્ ॥ ર્મ્_38.266{65} ॥
તન્ નદીજલમ્ આદાય ગૃહે તતઃ સમાચરેત્ ।
તત્ર સર્વત્ર ગેહેષુ તજ્જલૈર્ અભિષિંચયેત્ ॥ ર્મ્_38.267{66} ॥
તતસ્ તન્ મણ્ડલે સ્થાને સમાવાહ્ય યથાવિધિ ।
શ્રીકુમારીં મહાદેવીં સમભ્યર્ચ્ય હિ તોષયેત્ ॥ ર્મ્_38.268{67} ॥
તત્પ્રસાદં સમાદાય ગણચક્રં યથાવિધિ ।
સમભ્યર્ચ્ય યથાર્હેણ ભોજનેનપિ તોષયેત્ ॥ ર્મ્_38.269{68} ॥
એવં તદ્ વ્રતસંપૂર્ણં કૃત્વા સર્વે પ્રમોદિતાઃ ।
શ્રિવસુધાં મહાદેવીં સ્મૃત્વા ચરેયુર્ આભવં ॥ ર્મ્_38.270{69} ॥
એવમ્ એતદ્ વિધાનેન શ્રીદેવ્યાઃ શરણં ગતઃ ।
યથાવિધિ સમાધાય વ્રતં ચરેત્ સમાદરાત્ ॥ ર્મ્_38.271{70} ॥
તસ્ય ગૃહે તદ્ આરભ્ય શ્રીદેવી શ્રીવસુન્ધરા ।
સ્વયમ્ આગત્ય સર્વત્ર ક્ષેમં કૃત્વા વસેત્ સદા ॥ ર્મ્_38.272{71} ॥
તદ્ આરાભ્ય સદા તસ્ય ગૃહે સર્વત્ર મંગલં ।
નિરુપદ્રવમ્ આનંદં સર્વદાપિ ભવેદ્ ધ્રુવં ॥ ર્મ્_38.273{72} ॥
તતસ્ તસ્ય ગૃહે સંપદ્ દિને દિને પ્રવર્દ્ધિતા ।
સર્વદ્રવ્યાભિસંપૂર્ણા શ્રીદસ્યેવ સમુદ્ભવેત્ ॥ ર્મ્_38.274{73} ॥
અથ ચાપિ તથા શક્તૌ યઃ શ્રાદ્ધઃ પુરુષઃ સુધીઃ ।

સ્નાત્વા શુદ્ધામ્વરો ગેહે શોધયિત્વા સમંતતઃ ॥ ર્મ્_38.275{74} ॥
શ્રીદેવ્યાઃ પ્રતિમાયૈવં પટં વાપિ પ્રસાર્ય ચ ।
યથાશક્તિ સમભ્યર્ચ્ય ધારણીં સર્વદા પઠેત્ ॥ ર્મ્_38.276{75} ॥
તસ્યાપિ ચ ગૃહે તિષ્ઠેચ્ છ્રીદેવી સગણાન્વિતા ।
તથા તત્ર ભવેદ્ એવં મંગલં નિરુપદ્રવં ॥ ર્મ્_38.277{76} ॥
તદા તસ્ય ગૃહે સંપદ્ દિને દિને હિ વર્દ્ધતે ।
સર્વદ્રવ્યાભિસંપૂર્ણા ભવેન્ ન ક્ષિણુયાત્ ક્વચિત્ ॥ ર્મ્_38.278{77} ॥
અથ વા પ્રાક્તને પીતરજસા મંડલં તથા ।
વર્ત્તયિત્વાત્ર તદ્ રાત્રીં નિયમેનાતિનામયેત્ ॥ ર્મ્_38.279{78} ॥
પ્રાતઃ સ્નાત્વા સુગંધેન શુદ્ધપીતામ્વરાવૃતઃ ।
બ્રહ્મચારી વિશુદ્ધાત્મા ત્રિરત્નશરણં ગતઃ ॥ ર્મ્_38.280{79} ॥
તાં શ્રીવસુંધરાં દેવીં ધ્યાત્વાહ્ય સમાહિતઃ ।
યથાશક્તિ સમભ્યર્ચ્ય ધારણીં શ્રદ્ધયા પઠેત્ ॥ ર્મ્_38.281{80} ॥
તસ્યાપિ ચ ગૃહે ભદ્રં કૃત્વા દેવી વસેત્ સદા ।
તતસ્ તથા ક્રમાત્ સંપત્ પરિવૃદ્ધા ભવેદ્ ધ્રુવં ॥ ર્મ્_38.282{81} ॥
અથ પ્રાતસ્ તથા સ્નાત્વા શુદ્ધવસ્ત્રાવૃતઃ સુધીઃ ।
બ્રહ્મચારી સમાધાય ત્રિરત્નશરણં ગતઃ ॥ ર્મ્_38.283{82} ॥
શુભે સ્થાને પટં ચાપિ દેવ્યા મૂર્ત્તિં પ્રસાર્ય ચ ।
યાથાશક્તિ સમભ્યર્ચ્ય ત્રિવારાન્ ધારણીં પઠેત્ ॥ ર્મ્_38.284{83} ॥
તસ્યાપિ ચ ગૃહે ભદ્રં કૃત્વા દેવી સદા વસેત્ ।
તથા તત્ર મહાસંપદ્ અભિવૃદ્ધા ભવેદ્ ધ્રુવં ॥ ર્મ્_38.285{84} ॥
અથ વા ચ તથા સ્નાત્વા શુદ્ધવસ્ત્રાવૃતઃ સુધીઃ ।
બ્રહ્મચારી વિશુદ્ધાત્મા ત્રિરત્નશરણં ગતઃ ॥ ર્મ્_38.286{85} ॥
શુભે સ્થાને ગૃહે દેવ્યાશ્ ચન્દનેનાપિ મંડલં ।
વર્ત્તયિત્વા તથા દેવીં ધ્યત્વાવાહ્ય સમર્ચયેત્ ॥ ર્મ્_38.287{86} ॥
સંપઠેદ્ ધારણીં ચૈવં કુર્યાજ્ જપસ્તવાદિકં ।
કૃત્વા પ્રદક્ષિણાન્ય્ એવં નત્વા સંપ્રાર્થયેન્ નિધિં ॥ ર્મ્_38.288{87} ॥
તસ્યાપિ ચ ગૃહે દેવી મંગલં નિરુપદ્રવં ।
કૃત્વા સ્વયં સમાશ્રિત્ય નિવસેત્ સર્વદા ધ્રુવં ॥ ર્મ્_38.289{88} ॥
તતસ્ તત્ર ગૃહે સંપત્સર્વદ્રવ્યસમન્વિતા ।
અભિવૃદ્ધ્ય ભવેન્ નૂનં નિધિશ્ ચાપિ સમુદ્ભવેત્ ॥ ર્મ્_38.290{89} ॥
અથ વા સ્વગૃહે શુદ્ધે કોશકોષ્ઠાલયે ઽપિ ચ ।
તથા પરગૃહે વાપિ મનોરમ્યે ઽભિશોધિતે ॥ ર્મ્_38.291{90} ॥
અથ તથાગતસ્યાપિ લોકેશસ્યાપિ ચાગ્રતઃ ।
તથાન્યબોધિસત્વાનાં દેવતાનાં તથાગ્રતઃ ॥ ર્મ્_38.292{91} ॥
ચન્દનેનાપિ કૃત્વૈવં શ્રીદેવ્યા મણ્ડલં તથા ।
વિધિવન્ મનસા ધ્યાત્વા સમાવાહ્ય સમર્ચયેત્ ॥ ર્મ્_38.293{92} ॥
તથા તથાગતાનં ચ ત્રૈલોકાધિપતેર્ અપિ ।
તથાન્યબોધિસત્વાનાં યથાશક્તિ સમર્ચયેત્ ॥ ર્મ્_38.294{93} ॥
તતસ્ તાં સગણાં દેવીં ધ્યાત્વા જપેત્ સમાહિતઃ ।