રત્નમાલાવદાન · ભાગ 301320

ત્રિકાયે વીર્યમ્ ઉત્થાપ્ય ચરન્તુ બુદ્ધશાસને ॥ ર્મ્_30.80{82} ॥
કિં કાયેન વિના ધર્મં વાચાપિ કિં વિના ગુણં ।
મનસો કિં વિના વીર્ય્યં કિં વીર્યં સંવરં વિના ॥ ર્મ્_30.81{83} ॥
યથા પુષ્પં તથા દેહં યથા પક્વફલં તનુઃ ।
ક્ષણાચ્ ચ્યુત્વાયતે ભુમૌ તથા કિં શોભતે તનુઃ ॥ ર્મ્_30.82{84} ॥
કુમ્ભકારકૃતં યદ્વન્ મૃન્મયં મામભાજનં ।
તદ્વદ્ દેહં ક્ષણધ્વંસિ મત્વા ચરન્તુ સંવરં ॥ ર્મ્_30.83{85} ॥
કદલીસ્તમ્ભસંકાશં નિસ્સારં ભેદનો સહં ।
મત્વા દેહં સમુત્થાય ચરન્તુ સૌગતં વૃસં ॥ ર્મ્_30.84{86} ॥
ફેનપિણ્ડોપમં કાયં નિર્ગુણં ક્ષણભંગુરં ।
મત્વા વીર્યમહોત્સાહં ધૃત્વા ચરંતુ સંવરં ॥ ર્મ્_30.85{87} ॥
આયુર્દેહે સ્થિરં નૈવ તૃણં પત્રગતામ્બુવત્ ।
મત્વા સંબોધિસંપ્રાપ્ત્યૈ ચરન્તુ સૌગતં વ્રતં ॥ ર્મ્_30.86{88} ॥
યે સૌગતવ્રતં ધૃત્વા ચરંતિ બોધિલબ્ધયે ।
દુર્ગતિં ન ગછંતિ ગછંતિ સદ્ગતિં સદા ॥ ર્મ્_30.87{89} ॥
તસ્માદ્ ઇછંતિ યે ભદ્રં સંસારે બોધિસાધનં ।
તે ત્રિરત્નં સદા ભક્ત્યા ભજંતુ શરણં ગતાઃ ॥ ર્મ્_30.88{90} ॥
ત્રિરત્નભજનોત્પન્નં પુણ્યં ન ક્ષિણુતે ક્વચિત્ ।
એતત્પુણ્યબલેનૈવ જીયતે સર્વપાતકં ॥ ર્મ્_30.89{91} ॥
પુણ્યમ્ એવ જગન્મિત્રં પાપ એવ જગદ્રિપુઃ ।
તત્ પુણ્યમિત્રમ્ આરાધ્ય જયંતુ પાપકં રિપું ॥ ર્મ્_30.90{92} ॥
પુણ્યવાન્ પુરુષઃ શ્રેષ્ઠઃ સર્વત્ર જગતે સદા ।
યથાભિલષિતં સૌખ્યં ભુક્ત્વા યાંતિ સુખાવતિં ॥ ર્મ્_30.91{93} ॥
ઇત્ય્ એવં ભગવાન્ આહ શ્રુત્વા તે સર્વસાંઘિકાઃ ।
સત્યમ્ ઇતિ પરિબુદ્ધ્વા પ્રચેરુઃ સૌગતં વ્રતં ॥ ર્મ્_30.92{94} ॥
એતન્ મે ગુરુણાખ્યાતં તથા તત્ર મયોચ્યતે ।
ત્વયાપ્ય્ એવં મહારાજ ચરિતવ્યં શુભે વૃષે ॥ ર્મ્_30.93{95} ॥
પ્રજાશ્ ચાપિ મહારાજ બોધયિત્વા પ્રયત્નતઃ ।
શુભે ધર્મે પ્રતિષ્ઠાપ્ય પાલનીયાઃ સદાદરાત્ ॥ ર્મ્_30.94{96} ॥
તથા તે મંગલં નિત્યં સર્વત્રાપિ ભવેત્ સદા ।
ક્રમાદ્ બોધિં સમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયાઃ ॥ ર્મ્_30.95{97} ॥
ઇતિ તેનાર્હતાદિષ્ટં શ્રુત્વાશોકઃ સ ભૂમિપઃ ।
તથેત્ય્ ઉક્ત્વા પ્રણત્વા ચ પ્રાભ્યનદત્ સપાર્ષદઃ ॥ ર્મ્_30.96{98} ॥
અનિત્યતાસૂત્રમ્ ઇદં સુભાષ્યં શૃણ્વન્તિ યે ચાપિ નરાઃ પ્રસન્નાઃ ।
સુખાનિ ભુક્ત્વા શુભધર્મરક્તાઃ સમ્યાંતિ ચાન્તે સુગતાલયે તે ॥ ર્મ્_30.97{99} ॥
++ ઇતિ શ્રીરત્નાવદાનતત્વે ઽનિત્યતાસૂત્રં પરિસમાપ્તમ્ ++
xxxઇ પ્રેતીભૂતાવદાન
અથાશોકો મહીપાલઃ કૃતાંજલિઃ પુરઃસ્થિતઃ ।
ઉપગુપ્તં તમ્ આનમ્ય મુદૈવં પુનર્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_31.1{1} ॥
ભદન્ત શ્રોતુમ્ ઇછામિ પુનર્ અન્યત્ સુભાષિતં ।

તદ્યથા ગુરુણાખ્યાતં તથાદેષ્ટું ચ મે ઽર્હતિ ॥ ર્મ્_31.2{2} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે રાજ્ઞા સ યતીશઃ પ્રસન્નધીઃ ।
તમ્ અશોકં મહારાજં સમાલોક્યૈવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_31.3{3} ॥
શૃણુ સાધુ મહારાજ યથા મે ગુરુણોદિતં ।
તથાહં તે પ્રવક્ષ્યામિ શ્રુત્વાનુમોદનાં કુરુ ॥ ર્મ્_31.4{4} ॥
તદ્યથા ભગવાન્ બુદ્ધઃ શાક્યસિંહો મુનીશ્વરઃ ।
સર્વજ્ઞો ઽર્હઞ્ જગચ્છાસ્તા ધર્મરાજસ્ તથાગતઃ ॥ ર્મ્_31.5{5} ॥
પુરૈકસમયે તત્ર શ્રાવસ્ત્યા બહિર્ આશ્રમે ।
જેતવને મહોદ્યાને વિહારે મણિમંડિતે ॥ ર્મ્_31.6{6} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થેન બોધિચર્યાં પ્રકાશયન્ ।
સદ્ધર્મં સમુપાદિશ્ય વિજહાર સસાંઘિકઃ ॥ ર્મ્_31.7{7} ॥
તત્ર તે ભિક્ષવો ઽર્હન્તઃ સાંઘિકાશ્ ચૈલકા અપિ ।
બોધિસત્વા મહાસત્વાઃ સર્વસત્વહિતાર્થિનઃ ॥ ર્મ્_31.8{8} ॥
ભિક્ષુણ્યઃ શુદ્ધશીલાશ્ ચ વ્રતિનશ્ ચ શુભાશયાઃ ।
ત્રિરત્નસેવકાઃ શ્રાદ્ધા ઉપાસકા ઉપાસિકાઃ ॥ ર્મ્_31.9{9} ॥
સર્વે ઽપિ સાંઘિકાસ્ તત્ર સદ્ધર્મં શ્રોતુમ્ આગતાઃ ।
ક્રમાત્ તં શ્રીઘનં નત્વા કૃત્વા ત્રિધા પ્રદક્ષિણાં ॥ ર્મ્_31.10{10} ॥
તત્ સભાયાં ક્રમેણૈવ પુરસ્કૃત્ય સમંતતઃ ।
કૃતાંજલિપુટો દૃષ્ટ્વા સમુપતસ્થુર્ આદરાત્ ॥ ર્મ્_31.11{11} ॥
તદા તત્ર સુરેંદ્રાશ્ ચ સશક્રોજમહેશ્વરઃ ।
સર્વે ઽપિ લોકપાલાશ્ ચ સસૈન્યબલવાહનઃ ॥ ર્મ્_31.12{12} ॥
અસુરેન્દ્રાઃ સસૈન્યાશ્ ચ યક્ષગંધર્વકિંનરાઃ ।
રાક્ષસા ગરુડા નાગાઃ સિદ્ધા વિદ્યાધરાદયઃ ॥ ર્મ્_31.13{13} ॥
એવમ્ અન્યે ઽપિ લોકાશ્ ચ બ્રાહ્મણાશ્ ચ મહર્ષયઃ ।
યતયો યોગિનશ્ ચાપિ તીર્થિકાશ્ ચ તપશ્વિનઃ ॥ ર્મ્_31.14{14} ॥
રાજાનઃ ક્ષત્રિયાશ્ ચાપિ નૃપો રાજકુમારકાઃ ।
વૈશ્યાશ્ ચ મંત્રિણઃ શ્રેષ્ઠા અમાત્યાશ્ ચ મહાજનાઃ ॥ ર્મ્_31.15{15} ॥
સેનાન્યઃ સબલાશ્ ચાપિ ગૃહસ્થાઃ પૌરિકા જનાઃ ।
વણિજઃ સાર્થવાહાશ્ ચ ધનિનઃ શિલ્પિનો ઽપિ ચ ॥ ર્મ્_31.16{16} ॥
અન્યે જાનપદાશ્ ચાપિ ગ્રામ્યાઃ કાર્પટિકા અપિ ।
એવમ્ અન્યે ઽપિ લોકાશ્ ચ સદ્ધર્મગુણવાંછિનઃ ॥ ર્મ્_31.17{17} ॥
સર્વે તત્ર સમાયાતા દૃષ્ટ્વા તં શ્રીઘનં મુનિં ।
નત્વા પ્રદક્ષિણીકૃત્ય સમભ્યર્ચ્ય ક્રમાન્ મુદા ॥ ર્મ્_31.18{18} ॥
તતઃ સર્વે ઽપિ તે નત્વા પુરસ્કૃત્ય સમંતતઃ ।
તત્ સદ્ધર્મામૃતં પાતુમ્ ઉપતસ્થુઃ સમાહિતાઃ ॥ ર્મ્_31.19{19} ॥
તદા સ ભગવાન્ દૃષ્ટ્વા તાન્ સર્વાન્ સમુપસ્થિતાન્ ।
બોધિચર્યાં સમારભ્ય દિદેશ ધર્મમ્ ઉત્તમં ॥ ર્મ્_31.20{20} ॥
તત્ સદ્ધર્મામૃતં પીત્વા સર્વે લોકાઃ પ્રબોધિતાઃ ।
સંબોધિસાધનોત્સાહં લબ્ધ્વા સંમુમુદુર્ ભૃશં ॥ ર્મ્_31.21{21} ॥
તસ્મિંશ્ ચ સમયે તત્ર શ્રાવસ્ત્યે યો ગૃહાધિપઃ ।

આઢ્યો મહાધનઃ શ્રાદ્ધઃ શ્રીમાઞ્ચ્ છ્રીદોપમઃ કૃતી ॥ ર્મ્_31.22{22} ॥
સ તદા તત્ર સંબુદ્ધં શ્રીઘનં તં મુનીશ્વરં ।
દ્રષ્ટું જેતાશ્રમે રમ્યે વિહારે સમુપાચરત્ ॥ ર્મ્_31.23{23} ॥
તત્ર સભાસમાસીનં શ્રીઘનં તં મુનીશ્વરં ।
દૃષ્ટ્વા સ મુદિતઃ શ્રેષ્ઠી પ્રણત્વા સમુપાચરત્ ॥ ર્મ્_31.24{24} ॥
તત્ર પ્રદક્ષિણીકૃત્વા પ્રણત્વા સાંજલિર્ મુદા ।
તત્ સદ્ધર્મામૃતં પાતું પુરતઃ સમુપાશ્રયત્ ॥ ર્મ્_31.25{25} ॥
તં દૃષ્ટ્વા સમુપાસીનં ભગવાન્ સ મુનીશ્વરઃ ।
મત્વા તસ્યાશયં શુદ્ધમ્ આર્યસત્યમ્ ઉપાદિશત્ ॥ ર્મ્_31.26{26} ॥
તદાર્યસત્યમ્ આકર્ણ્ય સ શ્રેષ્ઠી પ્રતિબોધિતઃ ।
સંસારવિરતસ્ તત્ર પ્રવ્રજિતું સમૈછત ॥ ર્મ્_31.27{27} ॥
તત્ર સ સુપ્રસન્નાત્મા શ્રેષ્ઠી મુદા સમુત્થિતઃ ।
સાંજલિસ્ તં મુનિં નત્વા પ્રવ્રજ્યાં સમયાચત ॥ ર્મ્_31.28{28} ॥
ભગવન્ નાથ સર્વજ્ઞ ભવતાં શરણં વ્રજે ।
તત્ પ્રવ્રજ્યાં વ્રતં મહ્યં કૃપયા દાતુમ્ અર્હતિ ॥ ર્મ્_31.29{29} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે તેન દૃષ્ટ્વા સ ભગવાન્ મુનિઃ ।
તસ્યાશયં વિશુદ્ધત્વં સમાલોક્યૈવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_31.30{30} ॥
યદિ શ્રાદ્ધાસ્તિ તે વત્સ સૌગતશાસને વ્રતે ।
એહિ ચર સમાધાય બ્રહ્મચર્યં વ્રતોત્તમં ॥ ર્મ્_31.31{31} ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા સ જગચ્છાસ્તા સવ્યહસ્તેન તચ્ છિરઃ ।
સંસ્પૃષ્ટ્વા શાસને બૌદ્ધે શ્રેષ્ઠિનં તં સમગ્રહીત્ ॥ ર્મ્_31.32{32} ॥
તત્ર પ્રવ્રજિતસ્ તેન મુનીન્દ્રેણ સ મુણ્ડિતઃ ।
ખિક્ખિરીપાત્રધૃગ્ ભિક્ષુ રરાજ ચીવરાવૃતઃ ॥ ર્મ્_31.33{33} ॥
તતઃ સ ભિક્ષુર્ આત્મજ્ઞો લાભી લોકાભિપૂજિતઃ ।
આગૃહીતપરિષ્કારા લબ્ધદ્રવ્યં સમાચિનોત્ ॥ ર્મ્_31.34{34} ॥
તલ્લબ્ધં સંચિતં દ્રવ્યં સ સહ બ્રહ્મચારિભિઃ ।
સંવિભાગં ગુરોઃ કિંચિદ્ અપ્ય્ અકરોત્ કદા ચન ॥ ર્મ્_31.35{35} ॥
તથા સ મત્સરાક્રાન્તહૃદયો દુરિતાશયઃ ।
સ્વયમ્ એવ પ્રભુંજાનઃ કિંચિન્ નૈવ દદૌ ક્વચિત્ ॥ ર્મ્_31.36{36} ॥
તતઃ સ સમયે કાલધર્મયુક્તો રુજાતુરઃ ।
તદ્ દ્રવ્યસંચયં સ્મૃત્વા નિતઃ પ્રેતાલયં યયૌ ॥ ર્મ્_31.37{37} ॥
પ્રેતીભૂતો ઽપિ સ સ્મૃત્વા તદ્ દ્રવ્યસંચયં પુનઃ ।
સ્વકોષ્ઠાલય આગત્ય તસ્થૌ સ્વાસન આશ્રયન્ ॥ ર્મ્_31.38{38} ॥
તતસ્ તે ભિક્ષવઃ સર્વે તત્કોષ્ઠે તં મૃતકં યતિં ।
દૃષ્ટ્વા ગણ્ડીં પરાહત્ય સંસ્કાર્તું વિધિ ચાર્ચયન્ ॥ ર્મ્_31.39{39} ॥
તતો નીત્વા બહિર્દેશે સંસ્કૃત્ય વહ્નિનાપિતં ।
તતઃ પ્રત્યાગતાઃ સર્વે તત્ કોષ્ઠદ્વારમ્ આયયુઃ ॥ ર્મ્_31.40{40} ॥
તતસ્ તલ્ લયનદ્વારં વિમુચ્ય પાત્રચીવરં ।
પ્રત્યવેક્સિતુમ્ આલબ્ધાસ્ તં પ્રેતં સમપશ્યત ॥ ર્મ્_31.41{41} ॥
તં પ્રેતં વિકૃતં પાત્રં ધૃતં ચીવરપ્રાવૃતં ।

દૃષ્ટ્વા તે ભિક્ષવઃ સર્વે સમુદ્વિગ્ના વિચેરિરે ॥ ર્મ્_31.42{42} ॥
તતસ્ તે ભિક્ષવઃ સર્વે ભગવતઃ પુરોગતાઃ ।
એતત્ સર્વપ્રવૃત્તાંતં પ્રણત્વા સંન્યવેદયત્ ॥ ર્મ્_31.43{43} ॥
તચ્ છ્રુત્વા ભગવાંસ્ તસ્ય પ્રેતસ્યાનુગ્રહાર્થતઃ ।
સ લોકોદ્વેજનાર્થં ચ તદ્ દેશં સમુપાચરત્ ॥ ર્મ્_31.44{44} ॥
તત્રાસૌ પ્રેત આરાત્ તં ભગવંતમ્ ઉપાગતં ।
દ્વાત્રિંસલ્લક્ષણાશીતિવ્યંજનપ્રતિમણ્ડિતં ॥ ર્મ્_31.45{45} ॥
શતસૂર્ય્યાધિકોદ્ભાસં વ્યામાભાસમ્ અલંકૃતં ।
રત્નાંગમ્ ઇવ ભદ્રાંશં દદર્શ શ્રીઘનં મુનિં ॥ ર્મ્_31.46{46} ॥
તત્ર સ પ્રેત આલોક્ય લજ્જાવિભેદિતાશયઃ ।
પ્રરુદન્ સાંજલિર્ નત્વા તસ્થૌ પ્રસાદિતાશયઃ ॥ ર્મ્_31.47{47} ॥
તતઃ સ ભગવાન્ દૃષ્ટ્વા તં પ્રેતં સંપ્રસાદિતં ।
બ્રહ્મગમ્ભીરનિર્ઘોષવચસા પર્યભાષત ॥ ર્મ્_31.48{48} ॥
ભદ્રમુખ ત્વયૈવૈતદ્ આત્મવધાય દુર્ધિયા ।
પાત્રચીવરમ્ આધાય ચરિતં સંવરં વૃથા ॥ ર્મ્_31.49{49} ॥
યેનાપાયસમુત્પન્નઃ પ્રેતીભૂતો દુરાકૃતિઃ ।
કિમ્ ઇદાનીં રુદિત્વાત્ર સ્વકૃતં પરિભુક્તવાન્ ॥ ર્મ્_31.50{50} ॥
સાધ્વ્ અત્ર સાંપ્રતં ચિત્તં પ્રસાદય મમાન્તિકે ।
અસ્માચ્ ચાપિ પરિષ્કારદ્રવ્યાચ્ ચિત્તં વિરાગય ॥ ર્મ્_31.51{51} ॥
મા હૈવેતઃ પુનઃ કાલં કૃત્વા યાસ્યસિ નૈરયે ।
તત્ સંઘે શરણં ગચ્છ તેન ત્વં સદ્ગતિં વ્રજે ॥ ર્મ્_31.52{52} ॥
ઇત્ય્ આદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ શ્રુત્વા સ પ્રેત ઉત્થિતઃ ।
સ પાત્રચીવરં દ્રવ્યં સંઘેભ્યો નિરયાતયત્ ॥ ર્મ્_31.53{53} ॥
તતઃ સંઘાન્ પ્રણત્વૈવ ભગવત્પાદયો પુરે ।
નિપત્ય સ્વકૃતં પાપં દિદેશ સાંજલિર્ મુદા ॥ ર્મ્_31.54{54} ॥
ભગવન્ નાથ સર્વજ્ઞ યત્ પાપં પ્રકૃતં મયા ।
માત્સર્યાક્રાન્તચિત્તેન મહામૂઢેન દુર્ધિયા ॥ ર્મ્_31.55{55} ॥
તત્ સર્વં સાંપ્રતં શાસ્તર્ દર્શયામિ ભવત્પુરઃ ।
તત્ ક્ષમસ્વાપરાધં મે પ્રસીદતુ ભવાન્ ગુરુઃ ॥ ર્મ્_31.56{56} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે તેન ભગવાન્ સ કૃપાન્વિતઃ ।
તત્ પ્રેતં સુદૃશાલોક્ય સમપશ્યચ્ ચિરં મુદા ॥ ર્મ્_31.57{57} ॥
તતશ્ ચ ભગવાંસ્ તસ્ય તદુપાયવિમુક્તયે ।
સદ્ગતિપ્રેરણાર્થેન દક્ષિણામ્ એવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_31.58{58} ॥
એતદ્દાનાદ્ ધિ યત્ પુણ્યં તત્ પુણ્યં ત્વમ્ અવાપ્નુયાઃ ।
ઉત્તિષ્ઠ ક્ષિપ્રમ્ એતસ્માત્ પ્રેતલોકાત્ સુદારુણાત્ ॥ ર્મ્_31.59{59} ॥
ઇત્ય્ આદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ શ્રુત્વા પ્રેતઃ સ મોદિતઃ ।
તથેતિ પ્રતિનંદિત્વા નત્વાનુમોદિતો ઽભવત્ ॥ ર્મ્_31.60{60} ॥
તતઃ સ ભગવાંસ્ તસ્ય પ્રેતસ્ય શુભસાધનં ।
સદ્ધર્મં સમુપાદિશ્ય સસંઘઃ સ્વાશ્રયે યથા ॥ ર્મ્_31.61{61} ॥
તથા સ પ્રેત આકર્ણ્ય સદ્ધર્મં તજ્ જિનોદિતં ।

ત્રિરત્નશરણં કૃત્વા ભેજે નિત્યં પ્રબોધિતઃ ॥ ર્મ્_31.62{62} ॥
તતઃ કાલે સમાઘ્રાતઃ ચ પ્રેતો જ્વરદાહિતઃ ।
ત્રિરત્નસ્મરણં કૃત્વા મૃતો યયૌ યમાલયં ॥ ર્મ્_31.63{63} ॥
તતઃ પ્રેતઃ સ સત્પુણ્યૈસ્ ત્રિરત્નસ્મરણોદ્ભવં ।
યમેન પ્રેરિતસ્ તસ્માત્ પ્રેતમહર્દ્ધિકે યાયૌ ॥ ર્મ્_31.64{64} ॥
તત્રાપિ સ સમુત્પન્ને વિસ્મિતસ્ તં મુનીશ્વરં ।
સ્મૃત્વા નિત્યં સદા ભેજે શ્રદ્ધયા શરણં ગતઃ ॥ ર્મ્_31.65{65} ॥
તતઃ સો ચિન્તયેદ્ એવં કુતઃ કુત્રાહમ્ આગતઃ ।
કેન પુણ્યાનુભાવેન મહત્સૌખ્યં લભે ન્વ્ ઇતિ ॥ ર્મ્_31.66{66} ॥
ઇતિ ચિંતાહતે તસ્ય ચિત્તપુણ્યાનુભાવતઃ ।
ત્રિરત્નસ્મરણાત્ પુણ્યાદ્ ઇતિ મેને સ પુણ્યભાક્ ॥ ર્મ્_31.67{67} ॥
તતશ્ ચાસૌ પરિજ્ઞાય ત્રિરત્નભજનોત્સુકઃ ।
સંબુદ્ધદર્શનં કર્ત્તું મનસૈવં વ્યચિંતયત્ ॥ ર્મ્_31.68{68} ॥
અહો મયા સુખં લબ્ધં તત્ સંબુદ્ધપ્રસાદતઃ ।
તદ્ ઇદાનિં મુનીંદ્રં તં દ્રષ્ટુમ્ અર્હામિ સર્વથા ॥ ર્મ્_31.69{69} ॥
ઇત્ય્ એવં મનસા ધ્યાત્વા સો ઽપિ પ્રેતમહર્દ્ધિકઃ ।
સ્નાત્વ શુદ્ધામ્વરો દિવ્યરત્નાલંકારભૂષિતઃ ॥ ર્મ્_31.70{70} ॥
પંચગંધવિલિપ્તાંગં પરિશુદ્ધાશયઃ શુચિઃ ।
પૂજાપંચોપહારાણિ ધૃત્વા જેતાશ્રમે ઽસરત્ ॥ ર્મ્_31.71{71} ॥
તત્ર જેતાશ્રમે ભાભિર્ અવભાસ્ય સમંતતઃ ।
વિહારે શ્રીઘનં દ્રષ્ટું મુદિતઃ સમુદાચરત્ ॥ ર્મ્_31.72{72} ॥
તત્ર તં શ્રીઘનં દૃષ્ટ્વાનંદિતઃ સ કૃતાંજલિઃ ।
નત્વા પ્રદક્ષિણીકૃત્ય પુરતઃ સમુપાચરત્ ॥ ર્મ્_31.73{73} ॥
તતસ્ તં સુગતં નાથં સમભ્યર્ચ્ય પ્રમોદિતઃ ।
નત્વા સ સાંજલિર્ ધર્મં શ્રોતુમ્ એકાંત આશ્રયત્ ॥ ર્મ્_31.74{74} ॥
તતઃ સ ભગવાંસ્ તસ્ય દૃષ્ટ્વા ચિત્તં વિશોધિતં ।
બોધિચર્યાં સમારભ્ય સદ્ધર્મમ્ એવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_31.75{75} ॥
શૃણુ સાધો ઽત્ર સંસારે સુખદુઃખાર્થકારણં ।
વક્ષ્યામ્ય્ એતત્ પરિજ્ઞાય સમાધાય શુભે ચર ॥ ર્મ્_31.76{76} ॥
યઃ પુમાન્ અત્ર સંસારે સત્સૌખ્યં સર્વદેછતિ ।
સ આદૌ શ્રદ્ધયા ભક્ત્યા ત્રિરત્નશરણં ગતઃ ॥ ર્મ્_31.77{77} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થેન દાનં દદ્યાદ્ યથેપ્સિતં ।
એતત્પુણ્યવિપાકં સંબોધૌ મે પરિણામયેત્ ॥ ર્મ્_31.78{78} ॥
ઇત્થં કૃતં પ્રદાનં યત્ તદ્ વિપાકે મહત્ ફલં ।
ક્રમાદ્ વૃદ્ધિતરં યાયાન્ ન ક્ષિણુયાત્ કદા ચન ॥ ર્મ્_31.79{79} ॥
એતત્ પુણ્યપરીતાત્મા ચક્રવર્ત્તી નરાધિપઃ ।
શાસ્તા ધર્માધિપો રાજા બોધિસત્વઃ સુધીર્ ભવેત્ ॥ ર્મ્_31.80{80} ॥
તદાપિ સ મહાદાતા સર્વસત્વહિતેછયા ।
ત્રિરત્નભજણં કૃત્વા દદ્યાદ્ દાનં યથેપ્સિતં ॥ ર્મ્_31.81{81} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન સ વિશુદ્ધાશયઃ સુધીઃ ।

સુશીલસંવરં ધૃત્વા ત્રિરત્નં સર્વદા ભજન્ ॥ ર્મ્_31.82{82} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન સ ભવેત્ ત્રિદશાધિપઃ ।
તત્રાપિ શ્રદ્ધયા નિત્યં ત્રિરત્નં સર્વદા ભજન્ ॥ ર્મ્_31.83{83} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થેન શીલપારમિતા ચરન્ ।
તત્પુણ્યં બોધિસંપ્રાપ્ત્યૈ મનસા પરિણામયેત્ ॥ ર્મ્_31.84{84} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન સ સુયામાધિપો ભવેત્ ।
તત્રાપિ શ્રદ્ધયા નિત્યં ત્રિરત્નભજનોદ્યતઃ ॥ ર્મ્_31.85{85} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થેન ક્ષાંતિપારમિતા ચરન્ ।
સંબોધિપદલાભાય તત્પુણ્યં પરિણામયેત્ ॥ ર્મ્_31.86{86} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન સ ભવેત્ તુષિતાધિપઃ ।
તત્રાપિ શ્રદ્ધયા નિત્યં ત્રિરત્નશરણં ગતઃ ॥ ર્મ્_31.87{87} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થેન વીર્ય્યપારમિતોદ્યતઃ ।
સંબોધિપદસંપ્રાપ્ત્યૈ તત્પુણ્યં પરિણામયેત્ ॥ ર્મ્_31.88{81!} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકૈઃ સ નિર્માણરતિયો ભવેત્ ।
તત્રાપિ શ્રદ્ધયા નિત્યં ત્રિરત્નભજનોદ્યતત્ ॥ ર્મ્_31.89{82} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થેન ધ્યાનપારમિતારતઃ ।
સંબોધિજ્ઞાનસંપ્રાપ્ત્યૈ તત્પુણ્યં પરિણામયેત્ ॥ ર્મ્_31.90{83} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકૈઃ સ વશવર્તીશ્વરો ભવેત્ ।
તત્રાપિ શ્રદ્ધયા નિત્યં ત્રિરત્નભજનો રતઃ ॥ ર્મ્_31.91{84} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થેન પ્રજ્ઞાપારમિતારતઃ ।
તત્પુણ્યં બોધિસંપ્રાપ્ત્યૈ મનસા પરિણામયેત્ ॥ ર્મ્_31.92{85} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન સ બ્રહ્માધિપતિર્ ભવેત્ ।
તત્રાપિ શ્રદ્ધયા નિત્યં ત્રિરત્નારાગણોદ્યતઃ ॥ ર્મ્_31.93{86} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થાય સમુપાયવિધાનધૃક્ ।
તત્પુણ્યં બોધિસંપ્રાપ્ત્યૈ ચેતસા પરિણામયેત્ ॥ ર્મ્_31.94{87} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન મહાબ્રહ્માધિપો ભવેત્ ।
તત્રાપિ શ્રદ્ધયા નિત્યં ત્રિરત્નારાધનોદ્યતઃ ॥ ર્મ્_31.95{88} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થાય પ્રણિધાનસમાહિતઃ ।
તત્પુણ્યં બોધિસંપ્રાપ્ત્યૈ સર્વથા પરિણામયેત્ ॥ ર્મ્_31.96{89} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન સ મહેશાધિપો ભવેત્ ।
તત્રાપિ શ્રદ્ધયા નિત્યં ત્રિરત્નભજનોદ્યતઃ ॥ ર્મ્_31.97{90} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થેન બલપારમિતોદ્યતઃ ।
તત્પુણ્યં બોધિસંપ્રાપ્ત્યૈ પ્રધ્યાનં પરિણામયેત્ ॥ ર્મ્_31.98{91} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન બોધિસત્વાધિપો ભવેત્ ।
તત્રાપિ શ્રદ્ધયા નિત્યં ત્રિરત્નસંપ્રસાદિતઃ ॥ ર્મ્_31.99{92} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થસ્ય જ્ઞાનપારમિતારતઃ ।
તત્પુણ્યૈર્ બોધિસંપ્રાપ્તો ધર્મરાજો જિનો ભવેત્ ॥ ર્મ્_31.100{93} ॥
તતઃ સ સુગતઃ શાસ્તા જગન્નાથો વિનાયકઃ ।
સર્વજ્ઞો ઽર્હન્ મહાભિજ્ઞસ્ તથાગતો મુનીશ્વરઃ ॥ ર્મ્_31.101{94} ॥
તતો મારગણાઞ્ જિત્વા બોધિચર્યાં પ્રકાશયન્ ।

સર્વસત્વાઞ્ છુભે સ્થાપ્ય નિર્વૃતઃ સૌગતિં વ્રજેત્ ॥ ર્મ્_31.102{95} ॥
એવં મત્વાત્ર સંસારે ય ઇછતિ શિવાં ગતિં ।
સ એવં શ્રદ્ધયા નિત્યં ત્રિરત્નભજનોદ્યતઃ ॥ ર્મ્_31.103{96} ॥
સર્વસત્વહિતાર્થેન કરોતુ દાનમ્ આદરાત્ ।
તતઃ ક્રમાત્ સ તત્પુણ્યૈઃ સર્વાઃ પારમિતા અપિ ॥ ર્મ્_31.104{97} ॥
પરિપૂર્ય મહાભિજ્ઞા પ્રાપ્તો બોધિમ્ અવાપ્નુયાત્ ।
ઇતિ મત્વા શુભે નિત્યં ચરિતવ્યં શુભાર્થિભિઃ ॥ ર્મ્_31.105{98} ॥
શુભેન સદ્ગતિં યાયા પાપેન દુર્ગતીં વ્રજેત્ ।
પાપસ્ તુ જાયતે લોભાત્ માત્સર્યમલિનાશ્રયાત્ ॥ ર્મ્_31.106{99} ॥
વોપકારાં સુખેછો ઽપિ ન કિં ચિત્ સુખમ્ આપ્નુયાત્ ।
સર્વદા દુર્મતિર્ દુષ્ટો દુર્ગતિનિરયાશ્રયઃ ॥ ર્મ્_31.107{100} ॥
સદ્ધર્મ્મનિન્દકો મૂઢો પાપકર્મરતો ભવેત્ ।
તસ્માત્ માત્સર્ય્યમ્ ઉત્સૃજ્ય સર્વસત્વહિતાર્થભૃત્ ।
સંબોધિપ્રણિધિં કૃત્વા ચરેન્ નિત્યં સુસંવરે ॥ ર્મ્_31.108{1} ॥
એતત્પુણ્યવિપાકેન સંસારસુખભાક્ સદા ।
ત્રિરત્નભજનોત્સાહી બોધિચર્યારતો ભવેત્ ॥ ર્મ્_31.109{2} ॥
તતઃ પારમિતાઃ સર્વાઃ પરિપૂર્ય યથાક્રમં ।
શિવાં બોધિં સમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયાત્ ॥ ર્મ્_31.110{3} ॥
એવં ત્વં વા પરિજ્ઞાય ત્રિરત્નશરણં ગતઃ ।
બોધિચિત્તં સમાધાય ચર નિત્યં સુસંવરે ॥ ર્મ્_31.111{4} ॥
તથા તે સર્વદા ભદ્રં ભવેન્ નિત્યં સમન્તતઃ ।
ક્રમાદ્ બોધિં સમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયાઃ ॥ ર્મ્_31.112{5} ॥
ઇત્ય્ આદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ શ્રુત્વા સ પરિબોધિતઃ ।
તથેતિ હિ પ્રતિશ્રુત્વા પ્રાભ્યનંદત્ પ્રસાદિતઃ ॥ ર્મ્_31.113{6} ॥
તતઃ સ તં જગન્નાથં પ્રણત્વા સાંજલિર્ મુદા ।
ત્રિધા પ્રદક્ષિણીકૃત્વા પ્રણત્વા સ્વાલયે ઽચરત્ ॥ ર્મ્_31.114{7} ॥
તત્ર પ્રાપ્તઃ પ્રસન્નાત્મા સો ઽપિ પ્રેતમહર્દ્ધિકઃ ।
ત્રિરત્નં શરણં કૃત્વા પ્રચરન્ સર્વદા મુદા ॥ ર્મ્_31.115{8} ॥
તદ્ રાત્રૌ તત્પ્રભાં દૃષ્ટ્વા ભિક્ષવો વિસ્મયાન્વિતાઃ ।
સર્વે તે પ્રાતર્ ઉત્થાય નત્વાપૃછન્ મુનીશ્વરં ॥ ર્મ્_31.116{9} ॥
ભગવન્ નાથ સર્વજ્ઞ કો ઽદ્ય રાત્રાવ્ ઇહાગતઃ ।
એતદ્ વૃત્તં સમાખ્યાય સર્વાન્ નઃ પરિબોધય ॥ ર્મ્_31.117{10} ॥
ઇતિ તૈર્ ભિક્ષુભિઃ પૃષ્ટે ભગવાન્ સ મુનીશ્વરઃ ।
તાન્ સર્વાન્ સાંઘિકાન્ દૃષ્ટ્વા બોધયિતુમ્ ઉપાદિશત્ ॥ ર્મ્_31.118{11} ॥
શૃણુત ભિક્ષવઃ સર્વે યો ઽદ્ય રાત્રાવ્ ઇહાગતઃ ।
એતત્ સર્વં પ્રવૃત્તાંતં પ્રવક્ષ્યામિ સુવિસ્તરં ॥ ર્મ્_31.119{12} ॥
યો ઽસૌ શ્રેષ્ઠી મહાશ્રાદ્ધઃ સૌગતે શાસને મુદા ।
શ્રદ્ધયા પ્રવ્રજિત્વાત્ર બ્રહ્મચર્યં મુદા ચરન્ ॥ ર્મ્_31.120{13} ॥
પ્રવ્રજિતઃ સ માત્સર્યપરિભૂતો દુરાશયઃ ।
લબ્ધદ્રવ્યં ન કસ્મૈ ચિદ્ દદૌ કિઞ્ચિત્ કદા ચન ॥ ર્મ્_31.121{14} ॥

કેવલં સંચયં કૃત્વા કોષ્ઠાગારે નિધાય તત્ ।
ગુપ્તીકૃત્વા પ્રયત્નેન વ્યભજન્ નૈવ કિં ચન ॥ ર્મ્_31.122{15} ॥
તતઃ કાલે સમાઘ્રાતે ધ્યાત્વા તદ્ દ્રવ્યસંચયં ।
મૃતઃ પ્રેતાલયોત્પન્નઃ પ્રેતોદ્ભવદ્ ભયાનકઃ ॥ ર્મ્_31.123{16} ॥
તદ્ દ્રવ્યસંચયં સ્મૃત્વા માત્સર્યાકુલિતાશયઃ ।
પુનઃ પ્રત્યાગતસ્ તત્ર સ્વાલયે સંન્યષીદત ॥ ર્મ્_31.124{17} ॥
તત્ર તં સંસ્થિતં પ્રેતં દૃષ્ટ્વાહં સમુપાચરન્ ।
આર્યધર્મમ્ ઉપાદિશ્ય પ્રાબોધયં પ્રસાદયન્ ॥ ર્મ્_31.125{18} ॥
તતઃ સ સુપ્રસન્નાત્મા સસંઘસ્ય મમાંતિકે ।
સ પાત્રચીવરં સર્વં તદ્દ્રવ્યં નિરયાતયત્ ॥ ર્મ્_31.126{19} ॥
એતત્પુણ્યાનુભાવેન ત્રિરત્નશરણં ગતઃ ।
કાલે તતઃ પરિચ્યુત્વા પ્રેતમહર્દ્ધિકો ઽભવત્ ॥ ર્મ્_31.127{20} ॥
તત્ર સ સુપ્રસન્નાત્મા સ્મૃત્વા રત્નત્રયં મુદા ।
મત્સદ્ધર્મામૃતં પાતુમ્ ઇહ રાત્રૌ સમાગતઃ ॥ ર્મ્_31.128{21} ॥
સ સદ્ધર્મામૃતં પીત્વા મમાન્તિકે પ્રસાદિતઃ ।
સંબોધિસાધનોત્સાહી મુદિતઃ સ્વાલયે ઽચરત્ ॥ ર્મ્_31.129{22} ॥
યો ઽયં શ્રેષ્ઠી ન ચાન્યો હિ રાત્રાવ્ ઇહ સમાગતઃ ।
યત્ સ મૃતો ઽભવત્ પ્રેતસ્ માત્સર્યદુરિતાશ્રયાત્ ॥ ર્મ્_31.130{23} ॥
તસ્માત્ માત્સર્યમ્ ઉદ્ધૃત્ય ત્યજન્તુ શુભવાંછિનઃ ।
માત્સર્યં હિ ત્રિલોકેષુ પાપમૂલં નિગદ્યતે ॥ ર્મ્_31.131{24} ॥
એવં મત્વાત્ર સંસારે દુઃખાકરં સુખાંતકં ।
માત્સર્યં સુમદુષ્ટં રિપું જયત સર્વથા ॥ ર્મ્_31.132{25} ॥
માત્સર્યં જીયતે યૈર્ હિ સમુદ્ધૃત્ય સ્વમાનસાત્ ।
તે એવ માનિનો વીરાઃ શૂરાઃ પ્રાજ્ઞા વિચક્ષણાઃ ॥ ર્મ્_31.133{26} ॥
યે ચ જેતું ન માત્સર્યં શક્નુવંતિ કથં ચન ।
કિં તે શૂરા વિજેતારો વિરા ન ક્લેશભોજિનઃ ॥ ર્મ્_31.134{27} ॥
યેષાં ન જાયતે ચિત્તે માત્સર્યન્ દુઃકૃતાકરં ।
તે એવ સુખિનો વિરા જયિનઃ ક્લેશઘાતકાઃ ॥ ર્મ્_31.135{28} ॥
યાવન્ ન જીયતે ચિત્તે માત્સર્યં દુરિતાશયં ।
તાવત્ કિં તે સુવીરા વા ક્ષણાત્ ક્લેશાનુચારિણઃ ॥ ર્મ્_31.136{29} ॥
યે ચ ક્લેશવશા વીરા ન તે ધીરા વિચક્ષણાઃ ।
ક્ષણાત્ કિં ચિન્ નિમિત્તેતિ ચરેયુર્ વિકૃતાશયાઃ ॥ ર્મ્_31.137{30} ॥
તતસ્ તે ક્લેશસંતપ્તા મૂઢા રાગાગ્નિદાહિતાઃ ।
દુષ્ટાઃ ક્રોધાગ્નિસંદગ્ધાઃ સંપશ્યેયુર્ ન કિં ચન ॥ ર્મ્_31.138{31} ॥
તતસ્ તે ઽન્ધા ઇવાલોકે ચરેયુર્ ન ચ સત્પથે ।
કુમાર્ગ એવ સંરક્તાઃ પ્રચરેયુઃ પ્રમાદિતાઃ ॥ ર્મ્_31.139{32} ॥
તતો દુર્જનસંરક્તા મારચર્યાનુચારિણઃ ।
અસન્મિત્રોપદેશેન પ્રચરેયુર્ મૃષાદૃશઃ ॥ ર્મ્_31.140{33} ॥
તતઃ સદ્ધર્મનિન્દાં કૃત્વા દાનાદિ સંચરે ।
વિઘ્નં કર્તું સમુદ્યોગં કુર્યુર્ નિત્યં સમાહિતાઃ ॥ ર્મ્_31.141{34} ॥

તતસ્ તે પાપિનો દુષ્ટા ઉન્મત્તા ઇવ તાયિનઃ ।
સ્વયં નષ્ટાઃ પરાંશ્ ચાપિ નાશયેયુઃ પ્રવંચકાઃ ॥ ર્મ્_31.142{35} ॥
તતસ્ તે ક્લેશસંતપ્તા મહોપાયાનુરાગિણઃ ।
સુઘોરાણિ પાપાનિ કુર્યાત્તિઃ શંકિતાશયાઃ ॥ ર્મ્_31.143{36} ॥
તતો ભક્ષમ્ અપીછંતં ભુક્ત્વાગમ્યે ઽપિ સંરતાઃ ।
વિપરીતસમાચારાઃ પ્રચારેયુર્ વિરોધિતાઃ ॥ ર્મ્_31.144{37} ॥
તતસ્ તે પાતકાલીઢા મહાદુઃખાભિઘાતિતાઃ ।
તીવ્રાતિવેદનાઘ્રાતા મૃતા યાયુર્ યમાલયં ॥ ર્મ્_31.145{38} ॥
તત્ર યમો મહારાજા દૃષ્ટ્વા તં દુરિતાશયં ।
સહસા કર્મશાસિભ્યઃ સમર્પ્ય સંપ્રચોદયન્ ॥ ર્મ્_31.146{39} ॥
તત્ર તૈર્ યમદૂતાસ્ તાં ગૃહીત્વા સહસા બલાત્ ।
યથા કર્માનુસારેણ શાસયેયુર્ યથાવિધિં ॥ ર્મ્_31.147{40} ॥
તત્ર તે દૈવભોગ્યાં ભુક્ત્વા ભોક્તું સમંતતઃ ।
ચોદિતા યમદૂતૈશ્ ચ ભ્રમેયુર્ નરકેષ્વ્ અપિ ॥ ર્મ્_31.148{41} ॥
તત્ર તે દૈવભોગ્યાનિ ભુક્ત્વાતિતીવ્રદુઃખિતાઃ ।
અસહ્યવેદનાક્રાંતા નિષીદેયુઃ પ્રખેટિતાઃ ॥ ર્મ્_31.149{42} ॥
એવં તે દૈવભોગ્યાં ભુક્ત્વા તથા ચિરં સદા ।
નરકાન્ નરકે ગત્વા દુઃખાન્ય્ એવાશ્નુયુ વભ ॥ ર્મ્_31.150{43} ॥
યદા તે દૈવયોગાન્તે તીવ્રાતિવેદનાહતાઃ ।
ત્રિરત્નસંસ્મૃતિં કૃત્વા પ્રણમેયુઃ સમાનતાઃ ॥ ર્મ્_31.151{44} ॥
તદા તાન્ સુગતાન્ દૃષ્ટ્વા કૃપયા સંપ્રચોદિતાઃ ।
દૃક્પ્રભાભિઃ સમુદ્ધૃત્ય પ્રેષયેયુઃ સુરાલયે ॥ ર્મ્_31.152{45} ॥
તત્ર તે સુખસંપન્નાઃ સ્મૃત્વા રત્નત્રયં મુદા ।
સર્વદા શરણં કૃત્વા પ્રચરેયુઃ સમાહિતાઃ ॥ ર્મ્_31.153{46} ॥
તથૈતત્પુણ્યપાકેન સંબુદ્ધશાસને ગતાઃ ।
શ્રદ્ધયા સત્કૃતિં કૃત્વા શૃણુયુર્ ધર્મમ્ આદરાત્ ॥ ર્મ્_31.154{47} ॥
તત્ સદ્ધર્મામૃતાસ્વાદં લબ્ધ્વા તે પરિમોદિતાઃ ।
બોધિચિત્તં સમાસાદ્ય પ્રકુર્યુ દાનમ્ આદરાત્ ॥ ર્મ્_31.155{48} ॥
તતસ્ તત્પુણ્યપાકેન સુશીલાઃ સંવરોદ્યતાઃ ।
સર્વસત્વહિતં કૃત્વા સાધયેયુઃ શુભાં ચરિં ॥ ર્મ્_31.156{49} ॥
તતો વીર્યબલેનૈવ જિત્વા ક્લેશગણાન્ રિપૂન્ ।
તતસ્ તે વિમલાત્માનો ધ્યાત્વા યોગસમાહિતાઃ ॥ ર્મ્_31.157{50} ॥
પ્રજ્ઞાબ્ધિપારમ્ આસાદ્ય જ્ઞાનરત્નમ્ અવાપ્નુયુઃ ।
તતો મારગણાં જિત્વા પરિશુદ્ધાસ્ ત્રિમણ્ડલાઃ ॥ ર્મ્_31.158{51} ॥
સમ્યક્ષંબોધિમ્ આસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયુઃ ॥ ર્મ્_31.159{52} ॥
એવં મત્વાત્ર સંસારે માત્સર્યં મૂલમ્ એનસાં ।
બોધિચિત્તાસિનોછિત્વા ચરિતવ્યં શુભે સદા ॥ ર્મ્_31.160{53} ॥
તતો વો મંગલં નિત્યં ભવેદ્ ભવે સમંતતઃ ।
ક્રમાદ્ બોધિં સમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્સ્યથ ॥ ર્મ્_31.161{54} ॥
ઇત્ય્ આદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ શ્રુત્વા તે સાંઘિકા મુદા ।

સર્વે ઽપિ પ્રતિબુદ્ધિત્વા પ્રાભ્યનંદન્ પ્રસાદિતાઃ ॥ ર્મ્_31.162{55} ॥
ઇતિ મે ગુરુણાદિષ્ટં શ્રુતં મયા તથોચ્યતે ।
એવં ત્વં નૃપ માત્સર્ય્યં ત્યક્ત્વા ચર શુભે સદા ॥ ર્મ્_31.163{56} ॥
પ્રજાશ્ ચાપિ ત્વયા રાજન્ બોધયિત્વા પ્રયત્નતઃ ।
બોધિચર્યાશયાઃ કૃત્વા પ્રતિષ્ઠાપ્યાઃ શુભે સદા ॥ ર્મ્_31.164{57} ॥
એવં તે સર્વદા ભદ્રં ભવેદ્ ભવે સમંતતઃ ।
ક્રમાદ્ બોધિં સમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયાઃ ॥ ર્મ્_31.165{58} ॥
ઇતિ તેનાર્હતાદિષ્ટં શ્રુત્વાશોકઃ સ ભૂપતિઃ ।
તથેતિ પ્રતિવિજ્ઞપ્ય પ્રાભ્યનન્દત્ સપાર્ષદઃ ॥ ર્મ્_31.166{89!} ॥
પ્રેતીભૂતાવદાનં દુરિતહૃતમતૈઃ શ્રેષ્ઠિનો લોભિનો યે શૃણ્વંતિ શ્રવયંતિ પ્રમુદિતમનસઃ શ્રદ્ધયેદં મનુષ્યાઃ ।
માત્સર્યં તે વિહાય ત્રિમણિશરણગાઃ સર્વસત્વાનુરાગા દાનં દત્વા પ્રસન્નાઃ સતતશુભચરા યાન્તિ બુદ્ધાલયં તે ॥ ર્મ્_31.167{60} ॥
++ ઇતિ શ્રીરત્નાવદાનતત્વે પ્રેતીભૂતાવદાનં સમાપ્તમ્ ++
xxxઇઇ વિરૂપાવદાન
અથાશોકો મહરાજઃ કૃતાંજલિપુટો મુદા ।
ઉપગુપ્તં યતિં નત્વા પ્રાર્થયેચ્ ચૈવમ્ આદરાત્ ॥ ર્મ્_32.1{1} ॥
ભદન્ત શ્રોતુમ્ ઇછામિ પુનર્ અન્યત્ સુભાષિતં ।
તદ્ યથા ગુરુણાદિષ્ટં તથાદેષ્ટું ચ મે ઽર્હતિ ॥ ર્મ્_32.2{2} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે રાજ્ઞા શ્રુત્વા સો ઽર્હન્ સુધીર્ યતિઃ ।
તમ્ અશોકં મહારાજં સમાલોક્યૈવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_32.3{3} ॥
સાધુ શૃણુ મહારાજ યથા મે ગુરુણોદિતં ।
તથાહં તે પ્રવક્ષ્યામિ તવ ધર્મપ્રવૃદ્ધયે ॥ ર્મ્_32.4{4} ॥
તદ્ યથૈવં પુરૈકસ્મિન્ સમયે સ મુનીશ્વરઃ ।
ભગવાં ત્રિજગચ્છાસ્તા ધર્મરાજસ્ તથાગતઃ ॥ ર્મ્_32.5{5} ॥
સર્વજ્ઞઃ સાક્યસિંહો ઽર્હં છ્રાવ્સ્ત્યા બહિર્ આશ્રમે ।
જેતોદ્યાને વિહારે ઽસ્મિન્ વિજહાર સસાંઘિકઃ ॥ ર્મ્_32.6{6} ॥
તદા તત્ર સભામધ્યે સિંહાસને સુમંડિતે ।
સર્વસત્વહિતાર્થેન ધર્મમ્ આદેષ્ટુમ્ આશ્રયત્ ॥ ર્મ્_32.7{7} ॥
તત્ર તે ભિક્ષવઃ સર્વે ભિક્ષુણ્યો ઽપિ સમાગતાઃ ।
યતિનશ્ ચૈલકાશ્ ચૈવમ્ ઉપાસકા ઉપાસિકાઃ ॥ ર્મ્_32.8{8} ॥
વ્રતિનો બોધિસત્વાશ્ ચ સંબોધિગુણલાલસાઃ ।
નિર્ગ્રન્થાસ્ તીર્થિકાશ્ ચાપિ તાપસાશ્ ચ મહર્ષયઃ ॥ ર્મ્_32.9{9} ॥
બ્રહ્મશક્રાદયો દેવા લોકપાલા મહર્દ્ધિકાઃ ।
દૈત્યા યક્ષાશ્ ચ ગંધર્વાઃ કિન્નરાશ્ ચાપિ રાક્ષસાઃ ॥ ર્મ્_32.10{10} ॥
સિદ્ધા વિદ્યાધરાશ્ ચાપિ નાગાશ્ ચ ગરુડા અપિ ।
સાધ્યા ગ્રહાઃ સતારાશ્ ચ વસવશ્ ચાપ્સરોગણાઃ ॥ ર્મ્_32.11{11} ॥
બ્રાહ્મણાઃ ક્ષત્રિયાશ્ ચાપિ નૃપા રાજકુમારકાઃ ।
વૈશ્યાશ્ ચ મંત્રિણો ઽમાત્યાઃ શ્રેષ્ઠિનશ્ ચ મહાજનાઃ ॥ ર્મ્_32.12{12} ॥
ગૃહસ્થા વણિજઃ સાર્થવાહાશ્ ચ ધનિનો ઽપિ ચ ।
શિલ્પિનઃ પૌરિકાશ્ ચાપિ જાનપદાશ્ ચ નૈર્ગમાઃ ॥ ર્મ્_32.13{13} ॥
ગ્રામ્યાઃ કાર્પટિકાશ્ ચાપિ સદ્ધર્મશ્રવણાર્થિનઃ ।

સર્વે તે સમુપાગત્ય વિહારે સમુપાવિશન્ ॥ ર્મ્_32.14{14} ॥
તત્ર તં શ્રીઘનં દૃષ્ટ્વા સર્વે તે સંપ્રસાદિતાઃ ।
નત્વા પ્રદક્ષિણીકૃત્ય પુરતઃ સમુપાચરન્ ॥ ર્મ્_32.15{15} ॥
તત્ર સર્વે ઽપિ તે લોકાઃ સમભ્યર્ચ્ય યથાક્રમં ।
તં મુનીન્દ્રં પ્રણત્વૈવ ધર્મં શ્રોતુમ્ ઉપાશ્રયન્ ॥ ર્મ્_32.16{16} ॥
તતઃ સ ભગવાન્ દૃષ્ટ્વા તાન્ સર્વાન્ સમુપાશ્રિતાન્ ।
બોધિચર્યાં સમારભ્ય સદ્ધર્મં સમુપાદિશત્ ॥ ર્મ્_32.17{17} ॥
તત્ સદ્ધર્મામૃતં પીત્વા સર્વે તે ત્રિદશાદયઃ ।
લોકાઃ સત્યમ્ ઇતિ જ્ઞાત્વા પ્રાભ્યનન્દન્ પ્રબોધિતાઃ ॥ ર્મ્_32.18{18} ॥
તસ્મિન્ન્ અવસરે તત્ર શ્રાવસ્ત્યાઃ પૌરિકો ગૃહી ।
આસીન્ મહાધનઃ શ્રીમાઞ્ છૃદોપમો મહાજનઃ ॥ ર્મ્_32.19{19} ॥
સ સ્વકુલસમારામાં સ્વકુલધર્મચારિણીં ।
કાંતાં ભાર્ય્યાં સમાનીય સમ્યક્વ્યૂહે યથાવિધિઃ ॥ ર્મ્_32.20{20} ॥
તતઃ સ કામસંરક્તઃ સુકામિન્યા તયા સહ ।
યથેછયા સુખં ભુક્ત્વા રેમે નિત્યં પ્રચોદિતઃ ॥ ર્મ્_32.21{21} ॥
તતસ્ તસ્ય ગૃહસ્થસ્ય યથાકામં પ્રભુંજતઃ ।
સમયે સા સતી ભાર્ય ગર્ભિતાભૂત્ કૃશાંગિકા ॥ ર્મ્_32.22{22} ॥
તતઃ સા સમયે ઽસૂત દારકં દુર્ભગાકૃતિં ।
દુર્વર્ણં દુરિતાકારં વિરૂપં વિકૃતાશ્રયં ॥ ર્મ્_32.23{23} ॥
દૃષ્ટ્વા તં દારકં માતા ભિન્નાશયા વિષેદિતાઃ ।
કિં ઈદૃગ્ આત્મજેનાપિ ધિગ્ મામ્ ઇતિ વ્યચિંતયત્ ॥ ર્મ્_32.24{24} ॥
તતઃ સ જનકઃ શ્રુત્વા તં જાતં વિકૃતાશ્રયં ।
વિરૂપં દુર્ભગાકારમ્ ઇત્ય્ એવં સમચિંતયત્ ॥ ર્મ્_32.25{25} ॥
અહો કિં પ્રકૃતં પાપં જન્માંતરે પુરા મયા ।
યેનાયં દુર્ભગાકારો વિરૂપો જાયતે સુતઃ ॥ ર્મ્_32.26{26} ॥
તદ્ અત્ર કિં મયોપાયં કર્ત્તવ્યં નાપિ મન્યતે ।
ધિગ્ માં યેન સુતે જાતે લજ્જયા મે સુખં હૃતં ॥ ર્મ્_32.27{27} ॥
તથાપિ કિં કરિષ્યામિ દૈવાત્ મે જાયતે હ્ય્ અયં ।
તદ્ વિરૂપો ઽપિ પુત્રો ઽયં પાલનીયો મયાત્મજઃ ॥ ર્મ્_32.28{28} ॥
ઇતિ ભર્ત્રોદિતં શ્રુત્વા સા ભાર્ય્યાપ્ય્ એવમ્ અબ્રવીત્ ।
યદ્ આભ્યાં પ્રકૃતં પાપં તત્ફલં ભુજ્યતે ખલુ ॥ ર્મ્_32.29{29} ॥
યદ્ અભાવિ ન તદ્ ભોગ્યં ભાવિ ચેન્ ન તદ્ અન્યથા ।
સર્વત્ર ભાવિનો ભોગ્યં ભુંજતે સર્વજંતવઃ ॥ ર્મ્_32.30{30} ॥
તદ્ અત્રાહમ્ ઇમં બાલં પાલયેયં પ્રયત્નતઃ ।
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા સા વિભિન્નાસ્યા નારી તસ્થૌ પ્રલજ્જિતા ॥ ર્મ્_32.31{31} ॥
તં વિરૂપં સુતં જાતં વીક્ષ્ય સ જનકો ઽપિ ચ ।
લજ્જાવિદીર્ણચિત્તો ઽભૂન્ નિરુત્સાહવિષાદિતઃ ॥ ર્મ્_32.32{32} ॥
હા મયા કિં કૃતં પાપં મન્યતે ન ભવાંતરે ।
યતો ઽયં દારકો જાતો વિરૂપો દુર્ભગાકૃતિઃ ॥ ર્મ્_32.33{33} ॥
તથાપિ કિં કરિષ્યામિ દૈવાન્ નો જાયતે હ્ય્ અયં ।

દૈવભોગ્યં પ્રભોક્તવ્યં સર્વૈર્ અપિ હિ જંતુભિઃ ॥ ર્મ્_32.34{34} ॥
અવશ્યં ભાવિનો ભવન્તિ સર્વદેહિનાં ।
તદ્ અયં સ્વાત્મજો બાલઃ પાલનીયોત્મયા મયા ॥ ર્મ્_32.35{35} ॥
ઇતિ ધ્યાત્વા પિતા સો ઽથદૃષ્ટ્વા તસ્ય શિશોર્ મુખં ।
લજ્જયા પ્રતિભિન્નાસ્યસ્ તસ્થૌ દૈવાનુચિન્તયન્ ॥ ર્મ્_32.36{36} ॥
તતો જ્ઞાતીન્ સમાહૂય કૃત્વા જાતિમહં સ ચ ।
પિતાસ્ય નામ વિખ્યાતે કુરુતેતિ સમબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_32.37{37} ॥
તતસ્ તે જ્ઞાતયઃ સર્વે સંકૃત્વા સમતં તથા ।
તદ્ ગૃહસ્થં સમામંત્ર્ય પુર એવમ્ ઉપાદિશન્ ॥ ર્મ્_32.38{38} ॥
ગૃહપતે વિરૂપો ઽયં પુત્રો યત્ તવ જાયતે ।
તસ્માદ્ ભવતુન્ આમ્નાયં પ્રસિદ્ધો બાલકો ભુવિ ॥ ર્મ્_32.39{39} ॥
તતઃ સ્નેહાદ્ વિરૂપો ઽસૌ માત્રા યત્નેન પાલિતઃ ।
ક્રામાત્ પુષ્ટો વિવૃદ્ધાભૂદ્ હ્રદસ્થમ્ ઇવ પંકજં ॥ ર્મ્_32.40{40} ॥
તદા યદા કુમારત્વં પ્રાપ્તઃ સ વિકૃતાશ્રયં ।
સ્વરૂપં દર્પ્પણે દૃષ્ટ્વા વિરૂપો લજ્જિતો ઽભવત્ ॥ ર્મ્_32.41{41} ॥
તતો જેહ્રીયમાનો ઽસૌ વિરૂપઃ પરિમોહિતઃ ।
પાપચિંતાપરિતાત્મા મનસૈવં વ્યચિંતયત્ ॥ ર્મ્_32.42{42} ॥
હા મયા કિં કૃતં પાપં યેનાહં દુરિતાકૃતિઃ ।
કિં મમાનેન કાયેન મૃત્યું મે ઽત્ર વરં ધ્રુવં ॥ ર્મ્_32.43{43} ॥
કિં કરિષ્યે વિરૂપો ઽહં ક્વ યાસ્યામિ દુરાકૃતિઃ ।
કિં મમાનેન જીવેન કેવલં દુઃખભોગિના ॥ ર્મ્_32.44{44} ॥
તદ્ અત્રાહં ગૃહં ત્યક્ત્વા વનોદ્યાને સમાશ્રયન્ ।
સંબુદ્ધં સુગતં ધ્યાત્વા મૃત્યું ગચ્છેય મુક્તયે ॥ ર્મ્_32.45{45} ॥
અવશ્યમ્ એવ સર્વેષાં જંતૂનં મરણં ભવે ।
તન્ મમેદૃગ્ વિરૂપો ઽસ્મિન્ શરીરે જીવિતે સ્પૃહા ॥ ર્મ્_32.46{46} ॥
યદ્ય્ અત્રાહં ચિરં જીવી નિન્દિતો દુઃખમ્ આપ્નુયાં ।
તદ્ બુદ્ધં સુગતં ધ્યાત્વા તિષ્ઠેયં પ્રાણમુક્તયે ॥ ર્મ્_32.47{47} ॥
તત્ સંબુદ્ધં જિનં ધ્યાત્વા મૃતો ઽહં યદિ સાંપ્રતં ।
તત્ પુણ્યઃ પરિતાત્મા સુગતિં ગછેય સર્વથા ॥ ર્મ્_32.48{48} ॥
યે બુદ્ધં સુગતં સ્મૃત્વા ગછન્તિ મૃત્યુમ્ આત્મના ।
દુર્ગતિં તે ન ગછન્તિ સમ્યાન્ત્ય્ એવ સુખાવતીં ॥ ર્મ્_32.49{49} ॥
તસ્માત્ તે સુધિયઃ સન્તઃ ત્યક્ત્વા યાયાત્ કુલં ગૃહં ।
સંબુદ્ધસ્મરણં ધ્યાત્વા તિષ્ઠન્તિ નિર્જને વને ॥ ર્મ્_32.50{50} ॥
તથાહં તત્ સમાલોક્ય સંબુદ્ધં શરણં ગતઃ ।
સમાધાય સદા સ્મૃત્વા વસેયં વિજને વને ॥ ર્મ્_32.51{51} ॥
ઇત્ય્ એવં મનસા ધ્યાત્વા વિરૂપઃ સ પ્રસન્નધીઃ ।
સ સંપદં ગૃહં ત્યક્ત્વા જીર્ણોદ્યાનં સમાશ્રયત્ ॥ ર્મ્_32.52{52} ॥
તત્રોદ્યાને વિવિક્તે સ પર્ણકુટ્ટિં સમાશ્રયન્ ।
ભગવન્તમ્ અનુસ્મૃત્વા તસ્થૌ ધ્યાનસમાહિતઃ ॥ ર્મ્_32.53{53} ॥
તદા સ ભગવાઞ્ છાસ્તા તં તથા સ્થિતં ।

વિશુદ્ધાશયમ્ આલોક્ય સમુદ્ધર્તું સમુદ્યતઃ ॥ ર્મ્_32.54{54} ॥
તતઃ સ ભગવાન્ નાથો ભિક્ષુસંઘસમન્વિતઃ ।
તત્રોદ્યાને વિરૂપં તં પશ્યન્ ભાસ્વાન્ ઉપાચરત્ ॥ ર્મ્_32.55{55} ॥
તત્પ્રભાપરિસ્પૃષ્ટો ઽસૌ વિરૂપઃ સત્સુખાન્વિતઃ ।
વિસ્મિતસ્ તં સમાયાતં સસાંઘિકમ્ અપશ્યત ॥ ર્મ્_32.56{56} ॥
તં મુનીંદ્રં સમાલોક્ય વિરૂપઃ સ વિમોહિતઃ ।
જેહ્રીયમાન ઉત્થાય પરાયિતું તતો ઽચરત્ ॥ ર્મ્_32.57{57} ॥
તત્ર સ ભગવાન્ દૃષ્ટ્વા વિરૂપં તં પરાયિતં ।
સહસર્દ્ધ્યા દિશો માર્ગે નિરુધ્યાભ્યતિષ્ઠત ॥ ર્મ્_32.58{58} ॥
તથા નિરુધ્યમાનઃ સ વિરૂપસ્ તેન શાસિના ।
પરાયિતું પ્રયત્નેન ન શશાક કથં ચન ॥ ર્મ્_32.59{59} ॥
સ પરિખિન્નાત્મા વિરૂપો લજ્જિતાશયઃ ।
પર્ણકુટ્ટિસમાસીનંસ્ તસ્થૌ ભીતો દિવાન્ધવત્ ॥ ર્મ્_32.60{60} ॥
તત્ર સ ભગવાન્ દૃષ્ટ્વા નિલીનં લજ્જયાસને ।
સંનિરોધસમાપત્તિં સમાધિં વિદધે તદા ॥ ર્મ્_32.61{61} ॥
તતઃ સ ભગવઞ્ છાસ્તા તત્ સમાધેઃ સમુત્થિતઃ ।
સ્વયં વિરૂપમ્ આત્માનં નિર્માય વિકૃતાશ્રયં ॥ ર્મ્_32.62{62} ॥
ભોજનપૂર્ણમ્ આદાય શરાવં મૃન્મયં તતઃ ।
શનૈસ્ તસ્ય વિરૂપસ્ય પર્ણકુટ્ટ્યન્તિકે ઽચરત્ ॥ ર્મ્_32.63{63} ॥
તત્ર તં સમુપાયાતં વિરૂપં વિકૃતાશ્રયં ।
સ વિરૂપઃ સમાલોક્ય હર્ષિત એવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_32.64{64} ॥
સ્વાગતં ભો સહાયે હિ કુત્ર ગન્તુમ્ ઇહાગતઃ ।
તિષ્ઠાત્રાવાં સદાવાસે વત્સ્યાવહે સુખાન્વિતા ॥ ર્મ્_32.65{65} ॥
ઇતિ તેનોદિતં શ્રુત્વા ભગવાન્ સ વિરૂપધૃક્ ।
ત્વાં દ્રષ્ટુમ્ ઇહાયામિ પ્રોક્ત્વેતિ સમુપાશ્રયેત્ ॥ ર્મ્_32.66{66} ॥
તત્ર સ્થિતઃ કથાં કૃત્વા ભગવાન્ સ વિરૂપધૃક્ ।
દદૌ તસ્મૈ વિરૂપાય સુરસામૃતભોજનં ॥ ર્મ્_32.67{67} ॥
તત્ પ્રદત્તં પ્રભુક્ત્વાન્નં સ વિરૂપઃ સ મોદિતઃ ।
તત્ક્ષણાત્ પરિપુષ્ટાઙ્ગો બભૂવ પ્રીણિતેન્દ્રિયઃ ॥ ર્મ્_32.68{68} ॥
તતઃ સ ભગવાઞ્ છાસ્તા દૃષ્ટ્વા તં સંપ્રમોદિતં ।
સ્વરૂપેણ સ્થિતસ્ તત્ર વ્યરાજત્ સંપ્રભાસયન્ ॥ ર્મ્_32.69{69} ॥
તં સૌમ્યભદ્રરૂપાઙ્ગં શ્રીઘનં શુભિતેંદ્રિયં ।
સ વિરૂપઃ સમાલોક્ય વિસ્મિતશ્ ચૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_32.70{70} ॥
અહો કથં ભવત્ય્ એવમ્ અભિરૂપતરો ભવાન્ ।
કસ્ય પુણ્યવિપાકાન્ તદ્ વક્તુમ્ અર્હતિ મે પુરઃ ॥ ર્મ્_32.71{71} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે તેન ભગવાન્ સ મુનીશ્વરઃ ।
બોધયિતું વિરૂપં તં સમાલોક્યૈવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_32.72{72} ॥
મહાવિદ્યાસ્તિ મે સાધો સંબોધિસાધનોત્તમા ।
ચિત્તપ્રસાદસંજાતજનન્યાખ્યા મહેબલઃ ॥ ર્મ્_32.73{73} ॥
તસ્યા એવ પ્રભાવેન ભવામ્ય્ અહં શુભેંદ્રિયઃ ।

સમંતભદ્રરૂપાઙ્ગઃ સર્વસત્વમનોહરઃ ॥ ર્મ્_32.74{74} ॥
ઇત્ય્ આદિશ્ય મુનીન્દ્રઃ સ ભગવાંસ્ તત્ર શુભાસને ।
સદ્ધર્મં સમુપાદેસ્તું સમાશ્રયત્ પ્રભાસયન્ ॥ ર્મ્_32.75{75} ॥
તતસ્ તે સાંઘિકાઃ સર્વે સૌમ્યરૂપાઃ શુભેંદ્રિયાઃ ।
પરિવૃત્ય મુનીન્દ્રં તં પુરસ્કૃત્યોપતસ્થિરે ॥ ર્મ્_32.76{76} ॥
તાન્ સર્વાન્ સમુપાસીનાન્ સૌમ્યરૂપાઞ્ છુભેન્દ્રિયાન્ ।
દૃષ્ટ્વા તં સુગતં મત્વા બભૂવ વિસ્મયાન્વિતઃ ॥ ર્મ્_32.77{77} ॥
અહો ભાગ્ય મયા લબ્ધં મહત્પુણ્યમ્ ઇહાધુના ।
યન્ મમાર્થે મુનીન્દ્રો ઽયં સસાંઘિક ઉપાગતઃ ॥ ર્મ્_32.78{78} ॥
નૂનમ્ અત્ર મુનીન્દ્રો ઽયં મત્કર્મપરિચોદિતઃ ।
સદ્ધર્મં સમુપાદેષ્ટું સસંઘઃ કૃપયાગતઃ ॥ ર્મ્_32.79{79} ॥
તદ્ અહમ્ અસ્ય મુનીન્દ્રસ્ય શ્રદ્ધયા શરણં ગતઃ ।
સત્કૃત્ય સૌગતં ધર્મં શ્રોતુમ્ અર્હે સમાહિતઃ ॥ ર્મ્_32.80{80} ॥
ઇત્ય્ એવં મનસા ધ્યાત્વા વિરૂપઃ સ પ્રમોદિતઃ ।
ઉપેત્ય સાંજલિર્ નત્વા તં મુનીન્દ્રમ્ ઉપાશ્રયત્ ॥ ર્મ્_32.81{81} ॥
તદા તસ્ય વિરૂપસ્ય બુદ્ધપુણ્યાનુભાવતઃ ।
લક્ષ્મી પ્રાદુરભૂત્ તત્ર દિવ્યભોગપ્રદાયિની ॥ ર્મ્_32.82{82} ॥
તદા સો ઽભૂદ્ વિરૂપો ઽપિ દિવ્યાભિરૂપસુન્દરઃ ।
પરિશુદ્ધત્રિકાયો ઽપિ સદ્ગુણાર્થો શુભાંશિકઃ ॥ ર્મ્_32.83{83} ॥
તતઃ સો ઽતિપ્રસન્નાત્મા દૃષ્ટ્વૈતત્ મહદ્ અદ્ભુતં ।
મુદા તસ્ય મુનેઃ પાદૌ વવન્દે સ કૃતાંજલિઃ ॥ ર્મ્_32.84{84} ॥
તતઃ ઉત્થાય તં નાથં ભગવંતં સસાંઘિકં ।
સમાલોક્ય પ્રસન્નાત્મા પ્રાર્થયત્ સ સમાદરાત્ ॥ ર્મ્_32.85{85} ॥
ભગવન્ ભવતા શાસ્તઃ કૃપાદૃષ્ટિપ્રસાદતઃ ।
પ્રાદુર્ભૂતાત્ર મે લક્ષ્મી ભવામિ યાતિસુંદરઃ ॥ ર્મ્_32.86{86} ॥
તદ્ એતન્ મહદ્ આશ્ચર્યં દૃષ્ટ્વા મે રોચતે મનઃ ।
ભવતાં શરણે સ્થિત્વા ચરિતું સંવરં સદા ॥ ર્મ્_32.87{87} ॥
તદ્ અત્ર ભગવન્ નાથ કૃપયા બુદ્ધશાસને ।
અન્વાહૃત્ય શુભે ધર્મે નિયોક્તું માં સમર્હતિ ॥ ર્મ્_32.88{88} ॥
શ્રદ્ધયાહં જગન્નાથ ભવતાં શરણં ગતઃ ।
પ્રવ્રજ્ય સંવરં ધૃત્વા ચરિષ્યે ઽત્ર સમાહિતઃ ॥ ર્મ્_32.89{89} ॥
ઇતિ તત્ સંપ્રાર્થિતં શ્રુત્વા ભગવાન્ સ મુનીશ્વરઃ ।
તસ્ય શુદ્ધાશયમ્ આલોક્ય સમામંત્ર્યૈવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_32.90{90} ॥
યદિ વાંછાસ્તિ તે વત્સ ચરિતું સૌગતં વ્રતં ।
પિતુર્ આજ્ઞાં સમાસાદ્ય પ્રાગછ દાસ્યતે તદા ॥ ર્મ્_32.91{91} ॥
ઇત્ય્ આદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ શ્રુત્વા સ પ્રતિહર્ષિતઃ ।
મુદા તસ્ય મુનેઃ પાદૌ પ્રણત્વૈવ તતો ઽચરત્ ॥ ર્મ્_32.92{92} ॥
તત્ર સ સ્વગૃહે ગત્વા પાદૌ પિતુઃ કૃતાંજલિઃ ।
પ્રણત્વા પુરતઃ સ્થિત્વા પ્રાવદદ્ એવમ્ આદરાત્ ॥ ર્મ્_32.93{93} ॥
તતોદ્યાને વિરૂપો ઽહમ્ ઇતિ લજ્જાવિષાદિતઃ ।

પર્ણકુટ્યાં સમાસીનો ધ્યત્વા વસામિ યોગવિત્ ॥ ર્મ્_32.94{94} ॥
તત્ર સ ભગવાન્ બુદ્ધઃ સસંઘઃ સ્વયમ્ આગતઃ ।
બોધયિત્વામૃતં ભોગ્યં દદાતિ સમુપાયવિત્ ॥ ર્મ્_32.95{95} ॥
તદ્ દત્તમ્ અમૃતં ભુક્ત્વા ભવામિ સુંદરાકૃતિઃ ।
લક્ષ્મીશ્ ચાપિ સમુદ્ભૂતા મમૈવં જાયતે શુભં ॥ ર્મ્_32.96{96} ॥
એતત્ સર્વં મુનીન્દ્રસ્ય કૃપાદૃષ્ટિપ્રસાદતઃ ।
નાન્યથા હીતિ વિજ્ઞાય પ્રસીદ સુગતે સદા ॥ ર્મ્_32.97{97} ॥
એવમ્ એતત્ મહચ્ચિત્રં દૃષ્ટ્વા મે સંપ્રસાદિતં ।
મનો ઽદ્ય શાસને બૌદ્ધે ચરિતું રોચતે વ્રતં ॥ ર્મ્_32.98{98} ॥
એતત્સંપ્રાર્થનાં કર્તુમ્ ઇહાહં પ્રાગતો મુદા ।
તદ્ અત્ર કૃપયા તાત તદ્ અનુજ્ઞાં પ્રદેહિ મે ॥ ર્મ્_32.99{99} ॥
એતત્પુણ્યવિભાગેન ત્વં ચાપિ સુગતીં વ્રજેઃ ।
તત્ર ચ સર્વદા સૌખ્યં ભુક્ત્વા યાયાજ્ જિનાલયં ॥ ર્મ્_32.100{100} ॥
ઇતિ મત્વા પ્રસીદાત્ર મા કુરુષ્વ મનો ઽન્યથા ।
શ્રદ્ધયાનુગ્રહં કૃત્વા તદ્ અનુજ્ઞાં પ્રદેહિ મે ॥ ર્મ્_32.101{1} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતં શ્રુત્વા સ ગૃહસ્થઃ સવિસ્મયઃ ।
પિતા તં સ્વાત્મજં દૃષ્ટ્વા સુચિરાદ્ એવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_32.102{2} ॥
અહો હિ ભાગ્યવાન્ પુત્ર પુણ્યવાઞ્છાભિ સાંપ્રતં ।
યતો ઽસૌ કૃપયોપેત્ય બુદ્ધત્ ત્વામ્ અભિરક્ષતિ ॥ ર્મ્_32.103{3} ॥
તત્ તે ઽસ્તિ યદિ વાઞ્છતિ ચરિતું સૌગતં વ્રતં ।
તં બુદ્ધશરણં ગત્વા વ્રતં ચર સમાહિતઃ ॥ ર્મ્_32.104{4} ॥
ઇતિ પિત્રોદિતં શ્રુત્વા સ વિરૂપઃ પ્રસાદિતઃ ।
પાદૌ પિત્રોઃ પ્રણત્વૈવ સહસા પ્રાચરદ્ ગૃહાત્ ॥ ર્મ્_32.105{5} ॥
તતો જેતાશ્રમે ગત્વા સ વિરૂપઃ પ્રમોદિતઃ ।
પાદૌ તસ્ય મુનેર્ નત્વા પ્રાર્થયેદ્ એવમ્ આદરાત્ ॥ ર્મ્_32.106{6} ॥
ભગવન્ નાથ સર્વજ્ઞ લબ્ધાનુજ્ઞઃ સામાગતાઃ ।
તદ્ ભવાન્ કૃપયા મહ્યં સંવરં દાતુમ્ અર્હતિ ॥ ર્મ્_32.107{7} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે તેન ભગવાંસ્ તસ્ય મસ્તકે ।
સવ્યહસ્તેન સંસ્પૃષ્ટ્વા શાસને તં સમગ્રહીત્ ॥ ર્મ્_32.108{8} ॥
તત્ર સ વ્રાજિતઃ સાસ્ત્રા વિરૂપો મુણ્ડિતો ઽપિ સઃ ।
ખિક્ખિરિપાત્રભૃચ્ ચીવરપ્રાવૃતો વભૌ ॥ ર્મ્_32.109{9} ॥
તતઃ સ ભિક્ષુર્ આત્મજ્ઞઃ સંયમી વિજિતેંદ્રિયઃ ।
મત્વા સંસારસંસ્કારગતીઃ ક્ષણવિઘાતિનીઃ ॥ ર્મ્_32.110{10!} ॥
ભિત્વાવિદ્યાગણાન્ બોધિપક્ષે ધર્મેષુ પ્રોદ્યતઃ ॥ ર્મ્_32.111{10!} ॥
તતઃ સ ધારણીવિદ્યાસમાધિનિરતો યતિઃ ।
સર્વક્લેશગણાઞ્ જિત્વા સાક્ષાદ્ અર્હત્વમ્ આપ્તવાન્ ॥ ર્મ્_32.112{11} ॥
સંસારલાભસત્કારનિઃસ્પૃહો નિર્મલાશયઃ ।
પરિશુદ્ધત્રિકાયશ્ ચ નિર્વિકલ્પો નિરંજનઃ ॥ ર્મ્_32.113{12} ॥
સ દેવાસુરલોકાનામ્ અપિ ત્રૈધાતુચારિણાં ।
માન્યઃ પૂજ્યો ઽભિવન્દ્યો ઽભૂદ્ બ્રહ્મચરી સ યોગવિત્ ॥ ર્મ્_32.114{13} ॥

તદા તે ભિક્ષવઃ સર્વે દૃષ્ટ્વા તં યતિમ્ ઉત્તમં ।
વિસ્મિતાસ્ તં મુનિં નત્વા પપ્રછુસ્ તત્ પુરાકૃતં ॥ ર્મ્_32.115{14} ॥
ભગવન્ન્ અર્હતાનેન કિં કર્મ પ્રકૃતં પુરા ।
યેનાયં દુરિતાકારો વિરૂપો જાયતે ઽધુના ॥ ર્મ્_32.116{15} ॥
યચ્ ચાયં ભગવાચ્ છાસ્ત ભવતા સંપ્રસાદિતઃ ।
લક્ષ્મીવાન્ અભિરૂપશ્ ચ ભવતિ સદ્ગુણારતઃ ॥ ર્મ્_32.117{16} ॥
યચ્ ચાયં શાસને બૌદ્ધે શ્રદ્ધયા શરણં ગતઃ ।
સહસા ક્લેશસંઘારીઞ્ જિત્વાર્હત્ત્વં સમાપ્તવાન્ ॥ ર્મ્_32.118{17} ॥
તદ્ અસ્ય સર્વવૃત્તાંતં યદ્ અનેન પુરાકૃતં ।
સુવિસ્તરં સમાખ્યાય સર્વાન્ નઃ પરિબોધય ॥ ર્મ્_32.119{18} ॥
ઇતિ તૈર્ ભિક્ષુભિઃ સર્વૈઃ પ્રાર્થિતે સ મુનીશ્વરઃ ।
સર્વાંસ્ તાન્ સાંઘિકાન્ ભિક્ષૂન્ સમાલોક્યૈવમ્ આદિશત્ ॥ ર્મ્_32.120{19} ॥
શૃણુત ભિક્ષવઃ સર્વે યદ્ અનેન પુરાકૃતં ।
તત્ સર્વૈઃ કર્મ વક્ષ્યામિ સર્વલોકપ્રબોધને ॥ ર્મ્_32.121{20} ॥
યથાભૂત્ પુરા બુદ્ધઃ પુષ્યાભિધસ્ તથાગતઃ ।
સર્વજ્ઞો ઽર્હઞ્ જગચ્છાસ્તા ધર્મરાજો મુનીશ્વરઃ ॥ ર્મ્_32.122{21} ॥
સ ભગવાઞ્ જગન્નાથઃ કૃત્વા ભદ્રં સમંતતઃ ।
સર્વત્ર સૌગતં ધર્મમ્ ઉપદેષ્ટુમ્ ઉપાચરત્ ॥ ર્મ્_32.123{22} ॥
એવં સર્વત્ર લોકેષુ સસાંઘિકઃ સ મારજિત્ ।
પૂર્વોત્તરદિશો ભાગે રાજધાનીમ્ ઉપાશ્રયત્ ॥ ર્મ્_32.124{23} ॥
તત્ર સ ભગવાઞ્ છાસ્તા સર્વસત્વહિતાર્થભૃત્ ।
આદિમધ્યાન્તકલ્યાણમ્ આર્યધર્મમ્ ઉપાદિશત્ ॥ ર્મ્_32.125{24} ॥
તત્ સદ્ધર્મામૃતં પીત્વા સર્વે લોકઃ પ્રબોધિતઃ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા પ્રચેરિરે શુભે સદા ॥ ર્મ્_32.126{25} ॥
તત્ર સ ભગવાન્ પુષ્યો બુદ્ધદૃષ્ટ્ય સમંતતઃ ।
લોકે પશ્યન્ હિતં કર્તું દદર્શ દ્વૌ જિનાત્મજૌ ॥ ર્મ્_32.127{26} ॥
એકઃ શાક્યમુનિર્ નામ મૈત્રેયશ્ ચાપરઃ સુધીઃ ।
તસ્મિન્ કાલે ઉભવ્ એતૌ બોધિસત્વૌ જિનાત્મજૌ ॥ ર્મ્_32.128{27} ॥
મૈત્રેયસ્ય સુબુદ્ધેઃ સ્વસંતતિઃ પરિપાકિતા ।
તસ્ય શાસ્તુશ્ ચ વૈનેયાઃ સત્વા ન પરિપાચિતાઃ ॥ ર્મ્_32.129{28} ॥
શાક્યમુનેસ્ તુ વૈનેયાઃ પરિપક્વા ન સંતતિઃ ।
એવં સ સુગતઃ પુષ્યો દૃષ્ટ્વૈવં સમચિંતયત્ ॥ ર્મ્_32.130{29} ॥
અહો શાક્યમુનેર્ ન સ્વસન્તતિઃ પરિપાચિતા ।
તત્સ્વસન્તતિપાકાર્થં ચરેયાહં તદન્તિકે ॥ ર્મ્_32.131{30} ॥
ઇતિ વિચિન્ત્ય પુષ્યઃ સ તથાગતઃ સસાંઘિકઃ ।
હિમવંતં ગિરિં ગત્વા પ્રચક્રામ પ્રભાસયન્ ॥ ર્મ્_32.132{31} ॥
તત્ર રત્નગુહાયાં સ પ્રવિશ્ય સ મુનીશ્વરઃ ।
તેજોધાતુસમાપન્નો ધ્યાત્વા તસ્થૌ શુભાસને ॥ ર્મ્_32.133{32} ॥
તસ્મિંશ્ ચ સમયે તત્ર શાક્યમુનિઃ સ સન્મતિઃ ।
ફલમૂલસમાહર્તું તદન્તિકમ્ ઉપાચરત્ ॥ ર્મ્_32.134{33} ॥

તત્ર રત્નગુહાયાં તં પુષ્યં તથાગતં મુનિં ।
સુપર્યઙ્કસમાસીનં ધ્યાનલીનં પ્રભાસિતં ॥ ર્મ્_32.135{34} ॥
દ્વાત્રિંશલ્લક્ષણાશીતિવ્યંજનૈઃ પરિભૂષિતં ।
રત્નાવલિમ્ ઇવોજ્વાલં શતસૂર્ય્યાધિકપ્રભં ॥ ર્મ્_32.136{35} ॥
સૌમ્યં દિવ્યાતિરિક્તાભં સમંતભદ્રરૂપિણં ।
સુપ્રસન્નમુખામ્ભોજં ધર્મરાજં સમૈક્ષત ॥ ર્મ્_32.137{36} ॥
તત્ર તં સુગતં દૃષ્ટ્વા શાક્યમુનિઃ સ મોદિતઃ ।
સહસા સાંજલિર્ નત્વા પૂજાંગૈનાર્ચયન્ મુદા ॥ ર્મ્_32.138{37} ॥
તતઃ સ એકપાદેન સ્થિત્વા સપ્તનિશાં મુદા ।
સાંજલિઃ પ્રણતિં કૃત્વા તુષ્ટાવ ગાથયાનયા ॥ ર્મ્_32.139{38} ॥
ન દિવિ ભુવિ વા નાસ્મિલ્ લોકે ન વૈશ્રવણાલયે ।
ન મરુભવને દિવ્યે સ્થાને ન દિક્ષુ વિદિક્ષુ વા ॥ ર્મ્_32.140{39} ॥
ચરતુ વસુધાં સ્ફીતાં કૃત્સ્નાં સપર્વતકાનનાં ।
પુરુષવૃષભસ્ય તુલ્યાન્યો મહાશ્રમણઃ કુતઃ ॥ ર્મ્_32.141{40} ॥
એતયો ગાથયા સ્તુત્વા તં પુષ્યં સુગતં મુનિં ।
સ શાક્યમુનિર્ ઉત્સાહાત્ સપ્તરાત્રિં મુદા ભજન્ ॥ ર્મ્_32.142{41} ॥
તતઃ સપ્તદિનાન્તે સ પુષ્યથાગતો મુદા ।
પરિસ્તુતસ્ તમ્ આલોક્ય શાક્યમુનિમ્ અભાષત ॥ ર્મ્_32.143{42} ॥
સાધુ સાધુ મહાસત્વ ત્વમ્ એવં યત્ સમુદ્યતઃ ।
અનેન બલવીર્યેણ સંપન્નેન દ્વિજોત્તમ ॥ ર્મ્_32.144{43} ॥
નવકલ્પાઃ પરાવૃત્તાઃ સંસ્તુત્યાદ્ય તથાગતં ।
ક્રમાત્ પારમિતાઃ પૂર્ય સંબોધિં સમવાપ્નુયાઃ ॥ ર્મ્_32.145{44} ॥
ઇત્ય્ આદિશ્ય મુનીન્દ્રો ઽસૌ પુષ્યો ધર્માધિપો જિનઃ ।
પરિવૃત્તો મહેશાખ્યૈસ્ તત્ર ધ્યાનારતો ઽભસત્ ॥ ર્મ્_32.146{45} ॥
સો ઽપિ શાક્યમુનિર્ બોધિસત્વો દ્વિજોત્તમઃ સુધીઃ ।
તસ્ય પુષ્યસ્ય સદ્ભક્ત્ય શરણસ્થઃ સદાભજત્ ॥ ર્મ્_32.147{46} ॥
તત્ર તસ્મિન્ સ્થિતે બુદ્ધે દેવી ગુહાનિવાસિની ।
તદ્ગુહાયાં પ્રવેષ્ટુમ્ ઽસૌ ન શશાક કથં ચન ॥ ર્મ્_32.148{47} ॥
તતઃ સાતિવિરૂપાક્ષા વિકૃતાંશા દુરાકૃતિઃ ।
ભૂત્વા તં સુગતં પુષ્યં ધ્યાનાલીનમ્ અભીષપત્ ॥ ર્મ્_32.149{48} ॥
તથા સા સુચિરેણાપિ ભીષપીત્વાપિ દુર્મતિઃ ।
કિઞ્ચિત્ તસ્ય મુનેશ્ ચિત્તં ચારયિતું શશાક ન ॥ ર્મ્_32.150{49} ॥
તદા સા શંકિતાખિન્ના વિસ્મયાહતમાનસા ।
સ્વરૂપેણૈવ તં દ્રષ્ટું પ્રણતા સમુપાચરત્ ॥ ર્મ્_32.151{50} ॥
તત્ર તં સુગતં પુષ્યં તથાગતમ્ મુનીશ્વરં ।
દ્વાત્રિંશલ્લક્ષણાશીતિવ્યંજનૈઃ પરિમણ્ડિતં ॥ ર્મ્_32.152{51} ॥
સર્વાતિક્રાંતસૌમ્યાભં શતસૂર્યાધિકપ્રભં ।
શાન્તરૂપં સુભદ્રાંગં ધ્યાનાલીનમ્ અપશ્યત ॥ ર્મ્_32.153{52} ॥
દૃષ્ટ્વૈવ સા પ્રસાદન્તી પુણ્યાત્માયં સુસિદ્ધિમાન્ ।
ઇતિ ધ્યાત્વા સુરૂપેણ તદન્તિકમ્ ઉપાચરત્ ॥ ર્મ્_32.154{53} ॥

તત્ર સા સાંજલિર્ નત્વા પાદૌ તસ્ય મુનેઃ પુરઃ ।
સ્થિત્વા ક્ષમાર્થનાં કર્ત્તું પ્રાર્થયદ્ એવમ્ આનતા ॥ ર્મ્_32.155{54} ॥
ભગવન્ નાથ સર્વજ્ઞ યન્ મયા પ્રકૃતં ત્વયિ ।
તત્ ક્ષમસ્વ જગન્નાથ ક્ષાન્તિધર્માધિપો ઽસિ હિ ॥ ર્મ્_32.156{55} ॥
તદ્ અત્રાહં જગચ્છાસ્તર્ ભવતાં શરણં ગતા ।
સર્વદા સમુપાશ્રિત્ય ભજેયં શ્રદ્ધયા મુદા ॥ ર્મ્_32.157{56} ॥
યદ્ અત્ર તે સસંઘસ્ય યથાવિધિ સમર્ચિતું ।
ઇછામ્ય્ અહં જગન્નાથ તદ્ અધ્યુષિતુમ્ અર્હતિ ॥ ર્મ્_32.158{57} ॥
ઇતિ તેનાર્થિતે પુષ્યો ભગવાન્ સ મુનીશ્વરઃ ।
તાં વિશુદ્ધાશયાં દૃષ્ટ્વા તૂષ્ણીભૂત્વાધ્યુવાસ તત્ ॥ ર્મ્_32.159{58} ॥
તથાધિવાસિતં શાસ્ત્રા મત્વા સાભ્યનુમોદિતા ।
આશુ તદ્ભોજ્યસામગ્રીં સહસા સમસાધયત્ ॥ ર્મ્_32.160{59} ॥
તતઃ સા મુદિતોપેત્ય પૂજાંગૈસ્ તં મુનીશ્વરં ।
અભ્યર્ચ્ય ભોજનૈર્ દિવ્યૈઃ સસંઘં સમતોષયત્ ॥ ર્મ્_32.161{60} ॥
તતઃ સા ભોજનાન્તે ઽપિ પ્રણત્વા સાઞ્જલિર્ મુદા ।
ભૂત્વા ક્ષમાપયિત્વા ચ પ્રાર્થયદ્ એવમ્ આનતા ॥ ર્મ્_32.162{61} ॥
ભગવન્ નાથ સર્વજ્ઞ ભવતાં શરણે સ્થિતા ।
સદોપસ્થાનમ્ આધાય ભજિષ્યામિ સમાહિતા ॥ ર્મ્_32.163{62} ॥
તત્ ક્ષમસ્વ જગન્નાથ યન્ મયાપકૃતં વૃથા ।
પ્રસીદતુ ભવાઞ્ છાસ્તા સંબુદ્ધો હિ ક્ષમાકરઃ ॥ ર્મ્_32.164{63} ॥
ઇતિ તયાર્થિતં શ્રુત્વા પુષ્યઃ સ ભગવાન્ મુનિઃ ।
દેવતાં તાં સમાલોક્ય સદ્ધર્મં સમુપાદિશત્ ॥ ર્મ્_32.165{64} ॥
શૃણુષ્વ દેવતે ધર્મમ્ ઇહામુત્ર શુભાપ્તયે ।
ધર્મેણ રક્ષિતા લોકે સર્વત્રાપિ સુખી ભવેત્ ॥ ર્મ્_32.166{65} ॥
તદ્ આદૌ શ્રદ્ધયા ધર્મં શ્રોતવ્યં સૌગતં વરં ।
તતસ્ ત્રિરત્નમ્ અભ્યર્ચ્ય દાતવ્યં દાનમ્ અર્થિને ॥ ર્મ્_32.167{66} ॥
તતઃ શુદ્ધત્રિકાયઃ સ્યાચ્ છુદ્ધશીલઃ શુભાશયઃ ।
તતઃ સત્યસમાધાનઃ સર્વસત્વક્ષમાકરઃ ॥ ર્મ્_32.168{67} ॥
સંબોધિસાધનોદ્યોગાત્ સર્વક્લેશાન્ વિનિર્જયેત્ ।
તતો ધ્યાનસમાધિસ્થઃ પ્રજ્ઞારત્નમ્ અવાપ્નુયાત્ ॥ ર્મ્_32.169{68} ॥
તત્ સુરત્નાનુભાવેન સર્વમારાન્ વિનિર્જયન્ ।
સર્વસત્વહિતાર્થેન સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયાત્ ॥ ર્મ્_32.170{69} ॥
એવં મત્વાત્ર સંસારે સર્વદા શુભવાઞ્છિભિઃ ।
ધર્મં શ્રુત્વા સદા દાનં પ્રકર્ત્તવ્યં યથેપ્સિતં ॥ ર્મ્_32.171{70} ॥
ત્વં ચાપ્ય્ એવં સદા સૌખ્યં યદીછસિ શુભાન્વિતં ।
ત્રિરત્નં ભજનં કૃત્વા કુરુ દાનં યથેપ્સિતં ॥ ર્મ્_32.172{71} ॥
એતત્ પુણ્યં તુ સંબોધિપ્રાપ્તયે પરિણામય ।
એતત્પુણ્યવિપાકેન નૂનં બોધિં સમાપ્નુયાઃ ॥ ર્મ્_32.173{72} ॥
ઇત્ય્ આદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ શ્રુત્વા સા દેવતા મુદા ।
તથા હીતિપ્રતિજ્ઞાય પ્રાભ્યનન્દત્ પ્રબોધિતા ॥ ર્મ્_32.174{73} ॥

તતઃ સ સુગતઃ પુષ્યસ્ તથાગતઃ સસાંઘિકઃ ।
પ્રભાસયન્ સમુત્થાય સ્વાશ્રમે સમુપાશ્રયત્ ॥ ર્મ્_32.175{74} ॥
એષ હ્ય્ અયં વિરૂપો ઽસૌ દેવતા યા ગુહાશ્રિતા ।
યુષ્માભિઃ સત્યમ્ એવેતિ મન્યતાં નાન્યથા ખલુ ॥ ર્મ્_32.176{75} ॥
એવં મત્વાત્ર સંસારે સર્વદા સુખવાઞ્છિભિઃ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા ચરિતવ્યં શુભે સદા ॥ ર્મ્_32.177{76} ॥
શુભસ્ય કર્મણઃ પાકે શુભતૈવં સદા ભવે ।
કૃષ્ણસ્ય દુઃખતૈવં હિ મિશ્રિતસ્યાપિ મિશ્રિતં ॥ ર્મ્_32.178{77} ॥
અભુક્તં ક્ષીયતે નૈવ કર્મ ક્વાપિ કદા ચન ।
યેનૈવ યત્ કૃતં કર્મ તેનૈવ ભુજ્યતે ફલં ॥ ર્મ્_32.179{78} ॥
નાગ્નિભિર્ દહ્યતે કર્મ ક્લિદ્યતે નાપિ ચોદકૈઃ ।
શુષ્યતે વાયુભિર્ નૈવ ક્ષીયતે ચ ન ભૂમિષુ ॥ ર્મ્_32.180{79} ॥
નાન્યથાપિ ભવે નૈવ કર્મ ક્વાપિ કથં ચન ।
યદ્ યથા પ્રકૃતં કર્મં તત્ તથૈવ કુલેદ્ ધ્રુવં ॥ ર્મ્_32.181{80} ॥
યદ્ અસૌ દેવતા તત્ર ગુહાશ્રિતા દુરાશયા ।
વિકૃતાઙ્ગા વિરૂપાક્ષા ભૂત્વા પુષ્યં વ્યભીષપત્ ॥ ર્મ્_32.182{81} ॥
એતત્પાપવિપાકેન પંચજન્મશતાન્ય્ અપિ ।
વિકૃતાઙ્ગો વિરૂપાક્ષો બભૂવાયં ભવે સદા ॥ ર્મ્_32.183{82} ॥
એતત્પાપાવિમુક્તો ઽયં વિરૂપો વિકૃતાકૃતિઃ ।
વિભ્રન્સ્યો દુર્ભગાકારો ભવત્ય્ અત્રાપિ સાંપ્રતં ॥ ર્મ્_32.184{83} ॥
યચ્ ચાસૌ દેવતા પશ્ચાત્તાપસંતપિતાશયા ।
તસ્ય પુષ્યસ્ય બુદ્ધસ્ય પ્રસન્ના શરણં ગતા ॥ ર્મ્_32.185{84} ॥
શ્રદ્ધયા ભોજનૈર્ દિવ્યૈઃ સત્કૃત્ય પ્રાભજન્ મુદા ।
એતત્પુણ્યવિપાકેન લેભે ઽનન્તં સુખં ભવે ॥ ર્મ્_32.186{85} ॥
અત્રાપિ શાસને બૌદ્ધે શ્રદ્ધયા સમુપાગતઃ ।
પ્રવ્રજ્યાસંવરપ્રાપ્તઃ સાક્ષાદ્ અર્હત્વમ્ આપ્તવાન્ ॥ ર્મ્_32.187{86} ॥
ઇતિ યૂયં પરિજ્ઞાય ચરધ્વં સર્વદા શુભે ।
તતો બોધિં સમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયુઃ ॥ ર્મ્_32.188{87} ॥
ઇત્ય્ આદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ સર્વે તે સાંઘિકા અપિ ।
શ્રુત્વાનુમોદિતાઃ સત્યમ્ ઇત્ય્ ઉક્ત્વા પરિમેનિરે ॥ ર્મ્_32.189{88} ॥
ઇતિ મે ગુરુણાદિષ્ટં મયાત્ર કથ્યતે ।
ત્વયાપ્ય્ એવં મહારાજ ચરિતવ્યં શુભે સદા ॥ ર્મ્_32.190{89} ॥
પ્રજાશ્ ચાપિ તથા રાજન્ બોધયિત્વા પ્રયત્નતઃ ।
બોધિમાર્ગે પ્રતિષ્ઠાપ્ય પાલનીયઃ સદાદરાત્ ॥ ર્મ્_32.191{90} ॥
તેન તે સર્વદા નિત્યં સર્વત્રાપિ શુભં ભવેત્ ।
ક્રમાદ્ બોધિં સમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમ્ આપ્નુયાઃ ॥ ર્મ્_32.192{91} ॥
ઇતિ તેનાર્હતાદિષ્ટં શ્રુત્વાશોકઃ સ ભૂપતિઃ ।
તથા હીતિ પ્રતિજ્ઞાય પ્રાભ્યનન્દત્ પ્રબોધિતઃ ॥ ર્મ્_32.193{92} ॥
શાસ્ત્રાદિષ્ટં પ્રસન્ના ઇદમ્ અપિ મનુજ યે વિરૂપાવદાનં શૃણ્વન્તિ શ્રાવયન્તિ પ્રમુદિતમનસો યે ચ પુણ્યાભિરાગાઃ ।
સર્વે તે શ્રીસમેતાઃ સકલગુણધરાઃ સત્સુખાનિ પ્રભુક્ત્વા સંબુદ્ધભક્તિરક્તાઃ સુગતવરગૃહે સંપ્રયાન્તિ પ્રમોદં ॥ ર્મ્_32.194{93} ॥

++ ઇતિ રત્નાવદાનતત્વે વિરૂપાવદાનં સમાપ્તમ્ ++
xxxઇં ક્ષેમાવદાન
અથાશોકો મહારાજઃ કૃતાંજલિઃ પુરઃ સ્થિતઃ ।
ઉપગુપ્તં યતિં નત્વા પુનર્ એવમ્ અભાષત ॥ ર્મ્_33.1{1} ॥
ભદન્ત શ્રોતુમ્ ઇછામિ પુનર્ અન્યત્ સુભાષિતં ।
તદ્યથા ગુરુણાખ્યાતં તથાદેષ્ટું સમર્હસિ ॥ ર્મ્_33.2{2} ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે રાજ્ઞા શ્રુત્વા સો ઽર્હન્ સુધીર્ યતિઃ ।
અશોકં તં મહીપાલં સમાલોક્યૈવમ્ અબ્રવીત્ ॥ ર્મ્_33.3{3} ॥
શૃણુ રાજન્ મહાભાગ યથા મે ગુરુણોદિતં ।
તથાહં તત્ પ્રવક્ષ્યામિ તવ ધર્મવિવૃદ્ધયે ॥ ર્મ્_33.4{4} ॥
તદ્યથાભૂત્ પુરા પૂર્ય્યાં શ્રાવસ્ત્યાં કૌશલાધિપઃ ।
પ્રસેનજિદ્ ઇતિ ખ્યાતો મહારાજા મહીપતિઃ ॥ ર્મ્_33.5{5} ॥
વારાણસ્યાં તદાચારો બ્રહ્મદત્તાભિધો નૃપઃ ।
મહારાજો મહીપાલનૃપાધિપસ્ તદાભવત્ ॥ ર્મ્_33.6{6} ॥
તદા તયોર્ મહીભોક્ત્રોઃ પરસ્પરવિરુદ્ધયોઃ ।
મહાહવસમારંભાદ્ બભૂવ ક્ષુભિતાશયં ॥ ર્મ્_33.7{7} ॥
તત્ર સ ક્ષત્રિયો રાજા પ્રસેનજિન્ નરાધિપઃ ।
સ્વસ્ત્યયનવિધિં કૃત્વા સર્વાન્તઃપુરિકાન્વિતઃ ॥ ર્મ્_33.8{8} ॥
ચતુરંગવલૈઃ સાર્દ્ધં મહોત્સાહં પ્રણાદયન્ ।
વૈજયન્તીં સમુચ્છ્રાય કોશલાવિષયાન્તતઃ ॥ ર્મ્_33.9{9} ॥
પર્યન્તે સહસા ગત્વા વીર્યોત્સાહસમન્વિતઃ ।
વધ્વા કાષ્ટપટં તત્ર પ્રાવતસ્થે પુરે યથા ॥ ર્મ્_33.10{10} ॥
તચ્ છ્રુત્વા બ્રહ્મદત્તો ઽપિ ક્ષત્રિયો ભૂપતિર્ નૃપઃ ।
સ્વસ્ત્યયનવિધિં ધૃત્વા સ્વાન્તઃપુરસમન્વિતઃ ॥ ર્મ્_33.11{11} ॥
ચતુરંગવલૈઃ સાર્દ્ધં જયોત્સાહં નિનાદયન્ ।
વૈજયન્તીં સમુચ્છ્રાય નદ્યા તીરમ્ ઉપાચરત્ ॥ ર્મ્_33.12{12} ॥
તત્રૈવ સમુપાશ્રિત્ય વીર્યોત્સાહસમન્વિતઃ ।
વધ્વા કાષ્ટપટં તત્ર સંતસ્થે નગરે યથા ॥ ર્મ્_33.13{13} ॥
તત્ર સ ભૂપતી રાજા બ્રહ્મદત્તો નરાધિપઃ ।
અગ્રરાજ્ઞ્યા સહારક્તઃ સંરેમે પરિચારયન્ ॥ ર્મ્_33.14{14} ॥
તદા સ મહિષી રાજ્ઞા સહ ક્રીડારતા સતી ।
સ્વલ્પાહારરતા ગૌરા દોહદલક્ષણં દધૌ ॥ ર્મ્_33.15{15} ॥
તથા તસ્મિન્ ક્ષણે સો ઽપિ પ્રસેનજિન્ નરાધિપઃ ।
મહિષ્યા સહ સંરક્તઃ પ્રરેમે પરિચારયન્ ॥ ર્મ્_33.16{16} ॥
તદા સાપિ મહારાજ્ઞી સ્વામિક્રીડાનુચારિણી ।
સ્વલ્પાહારોત્સહા ગૌરા દધૌ દોહદલક્ષણં ॥ ર્મ્_33.17{17} ॥
ક્રમાત્ તો ઽપિ મહારાજ્ઞ્યાં પ્રવૃદ્ધગર્ભહારિતે ।
પીનસ્તને હરિદ્રાભવર્ણે ઽભૂતાં કૃશાઙ્ગિકે ॥ ર્મ્_33.18{18} ॥
તતો ઽગ્રમહિષી રાજ્ઞો બ્રહ્મદત્તસ્ય ભૂપતેઃ ।
સા સૂત સમયે પુત્રં દિવ્યાંશમ્ અતિસુંદરં ॥ ર્મ્_33.19{19} ॥