રસાધ્યય · શ્લોક 136-155xx54x

તસ્મિન્નષ્ટગુણે જીર્ણે ધ્માતં શામ્યતિ પારદઃ
હઠેન વહ્નિનાધ્માતઃ સ્થિરીભૂતસુવર્ણવત્ ॥

રૂપ્યગદ્યાણકયાચો હ્ય્ અનેનાભ્યઞ્જ્ય ગાલિતે
દશવર્ણં ભવેદ્ધેમ કથિતં રસવેદિભિઃ ॥

અભ્રકસ્ય ચ પત્ત્રાણિ શ્લક્ષ્ણચૂર્ણીકૃતાનિ ચ
કર્પાસીરસતોયેન મર્દિતાનિ દિનત્રયમ્ ॥

માતુલિઙ્ગકનકસ્યાપિ વાર્કતોયેન મર્દયેત્
ક્ષિપ્ત્વા ટઙ્કણક્ષારં ચ નવસારં તથૈવ ચ ॥

ખલ્વમધ્યે તતઃ ક્ષિપ્ત્વા મર્દયેત્ પ્રતિવાસરમ્
રસૈઃ પૂર્વોદિતૈર્ ભૂયો યાવત્ તદ્ ગિલતે સ્ફુટમ્ ॥

યવાખ્યાકદલીશિગ્રુ ચિઞ્ચાફલપુનર્નવા
શતમૂલૈ રસૈરભ્રં ભાવિતં મુનિસંખ્યયા ॥

તદ્ગ્રાસંરસરાજોઽસૌ સુખં ભુક્તે વરે મુખે
સંજાતે દેહસિદ્ધ્યર્થં ધાતુસિદ્ધ્યર્થમેવ હિ ॥

સ્વલ્પમપ્યભ્રકં સૂતો યદિ ગૃહ્ણાતિ ચેત્સુખમ્
બધ્યતે સ્વગૃહાન્તસ્થો યથા ચૌરો ઽતિચઞ્ચલઃ ॥

કુમારી કદલી વજ્રી જારી હેમપાદી નટી
બૃહતી ચાગ્નિદમની લાઙ્ગલી સમભાગતઃ ॥

પત્ત્રાભ્રમ્ અભ્રચૂર્ણં વા (વન્યં) મલનીગુણભાવિતમ્
તપ્તેન લોહચૂર્ણેન પિષ્ટિઃ સ્યાન્મર્દને રસે ॥

લોહખલ્વે ચતુષ્પાદે સૂતગ્રસ્તાભ્રકં ક્ષિપેત્
ચતુઃષષ્ટ્યંશભાગેન ચૂર્ણં કાન્તાયસં રસાત્ ॥

કાઞ્જિકેનૈવ સંદ્દાષ્ટં બવ્વેરં યચ્ ચ થૂથકમ્
તત્તથા વૈ વિડં પ્રોક્તં ચન્દનં રસવેદિભિઃ ॥

થૂથાવિડેન સમ્પિષ્ણન્ મૃદ્વગ્નિં જ્વાલયેદધઃ
સૂતાદષ્ટગુણં લોહં જારણીયં સદા બુધૈઃ ॥

અપ્રાપ્તૌ કાન્તલોહસ્ય ચૂર્ણં તીક્ષ્ણસ્ય સંક્ષિપેત્
ચતુઃષષ્ટિતમં ચાંશં જીર્ણો જીર્ણે ક્ષિપેન્ મુહુઃ ॥

સૂતોઽસૌ જીર્ણલોહઃ સન્ ગોધૂમાભઃ કષાયતઃ
પાશિતો રાગસહનો જાતો રાગશ્ચ જીર્યતિ ॥

લોહખલ્વે ચતુષ્પાદે જીર્ણલોહં રસં ક્ષિપેત્
અયઃ પ્રકાશે રાજેશ્ચ ચતુઃષષ્ટ્યંશચૂર્ણકમ્ ॥

થૂથાવિડેન સમ્પિષ્ય મૃદ્વગ્નિર્ જ્વાલયેદ્ અધઃ
સૂતાદષ્ટગુણા જાર્યા રાજિશ્ચાયઃપ્રકાશિકા ॥

અયઃપ્રકાશરાજૌ ચ જીર્ણાયાં પીતતા ભવેત્
રક્તતાપાદનાર્થં ચ હિમરાજિં ચ જારયેત્ ॥

લોહખલ્વચતુષ્પાદે સંજીર્ણાયઃપ્રકાશિકમ્
પારદં હેમરાજેશ્ચ ચતુઃષષ્ટ્યંશચૂર્ણકમ્ ॥

થૂથાવિડેન સમ્પિષ્ય મૃદ્વગ્નિં જ્વાલયેદધઃ
સૂતાદષ્ટગુણા જાર્યા હેમરાજિશ્ચ કોવિદૈઃ ॥