રામાયણ · અધ્યાય 5.004

તતઃ સ મધ્યં ગતમ્ અંશુમન્તં જ્યોત્સ્નાવિતાનં મહદ્ ઉદ્વમન્તમ્
દદર્શ ધીમાન્ દિવિ ભાનુમન્તં ગોષ્ઠે વૃષં મત્તમ્ ઇવ ભ્રમન્તમ્

લોકસ્ય પાપાનિ વિનાશયન્તં મહોદધિં ચાપિ સમેધયન્તમ્
ભૂતાનિ સર્વાણિ વિરાજયન્તં દદર્શ શીતાંશુમ્ અથાભિયાન્તમ્

યા ભાતિ લક્ષ્મીર્ ભુવિ મન્દરસ્થા તથા પ્રદોષેષુ ચ સાગરસ્થા
તથૈવ તોયેષુ ચ પુષ્કરસ્થા રરાજ સા ચારુનિશાકરસ્થા

હંસો યથા રાજતપઞ્જુરસ્થઃ સિંહો યથા મન્દરકન્દરસ્થઃ
વીરો યથા ગર્વિતકુઞ્જરસ્થશ્ ચન્દ્રો ઽપિ બભ્રાજ તથામ્બરસ્થઃ

સ્થિતઃ કકુદ્માન્ ઇવ તીક્ષ્ણશૃઙ્ગો મહાચલઃ શ્વેત ઇવોચ્ચશૃઙ્ગઃ
હસ્તીવ જામ્બૂનદબદ્ધશૃઙ્ગો વિભાતિ ચન્દ્રઃ પરિપૂર્ણશૃઙ્ગઃ

પ્રકાશચન્દ્રોદયનષ્ટદોષઃ પ્રવૃદ્ધરક્ષઃ પિશિતાશદોષઃ
રામાભિરામેરિતચિત્તદોષઃ સ્વર્ગપ્રકાશો ભગવાન્ પ્રદોષઃ

તન્ત્રી સ્વનાઃ કર્ણસુખાઃ પ્રવૃત્તાઃ સ્વપન્તિ નાર્યઃ પતિભિઃ સુવૃત્તાઃ
નક્તંચરાશ્ ચાપિ તથા પ્રવૃત્તા વિહર્તુમ્ અત્યદ્ભુતરૌદ્રવૃત્તાઃ

મત્તપ્રમત્તાનિ સમાકુલાનિ રથાશ્વભદ્રાસનસંકુલાનિ
વીરશ્રિયા ચાપિ સમાકુલાનિ દદર્શ ધીમાન્ સ કપિઃ કુલાનિ

પરસ્પરં ચાધિકમ્ આક્ષિપન્તિ ભુજાંશ્ ચ પીનાન્ અધિવિક્ષિપન્તિ
મત્તપ્રલાપાન્ અધિવિક્ષિપન્તિ મત્તાનિ ચાન્યોન્યમ્ અધિક્ષિપન્તિ

રક્ષાંસિ વક્ષાંસિ ચ વિક્ષિપન્તિ ગાત્રાણિ કાન્તાસુ ચ વિક્ષિપન્તિ
દદર્શ કાન્તાશ્ ચ સમાલપન્તિ તથાપરાસ્ તત્ર પુનઃ સ્વપન્તિ

મહાગજૈશ્ ચાપિ તથા નદદ્ભિઃ સૂપૂજિતૈશ્ ચાપિ તથા સુસદ્ભિઃ
રરાજ વીરૈશ્ ચ વિનિઃશ્વસદ્ભિર્ હ્રદો ભુજઙ્ગૈર્ ઇવ નિઃશ્વસદ્ભિઃ

બુદ્ધિપ્રધાનાન્ રુચિરાભિધાનાન્ સંશ્રદ્દધાનાઞ્ જગતઃ પ્રધાનાન્
નાનાવિધાનાન્ રુચિરાભિધાનાન્ દદર્શ તસ્યાં પુરિ યાતુધાનાન્

નનન્દ દૃષ્ટ્વા સ ચ તાન્ સુરૂપાન્ નાનાગુણાન્ આત્મગુણાનુરૂપાન્
વિદ્યોતમાનાન્ સ ચ તાન્ સુરૂપાન્ દદર્શ કાંશ્ ચિચ્ ચ પુનર્ વિરૂપાન્

તતો વરાર્હાઃ સુવિશુદ્ધભાવાસ્ તેષાં સ્ત્રિયસ્ તત્ર મહાનુભાવાઃ
પ્રિયેષુ પાનેષુ ચ સક્તભાવા દદર્શ તારા ઇવ સુપ્રભાવાઃ

શ્રિયા જ્વલન્તીસ્ ત્રપયોપગૂઢા નિશીથકાલે રમણોપગૂઢાઃ
દદર્શ કાશ્ ચિત્ પ્રમદોપગૂઢા યથા વિહંગાઃ કુસુમોપગૂડાઃ

અન્યાઃ પુનર્ હર્મ્યતલોપવિષ્ટાસ્ તત્ર પ્રિયાઙ્કેષુ સુખોપવિષ્ટાઃ
ભર્તુઃ પ્રિયા ધર્મપરા નિવિષ્ટા દદર્શ ધીમાન્ મનદાભિવિષ્ટાઃ

અપ્રાવૃતાઃ કાઞ્ચનરાજિવર્ણાઃ કાશ્ ચિત્ પરાર્ધ્યાસ્ તપનીયવર્ણાઃ
પુનશ્ ચ કાશ્ ચિચ્ છશલક્ષ્મવર્ણાઃ કાન્તપ્રહીણા રુચિરાઙ્ગવર્ણાઃ

તતઃ પ્રિયાન્ પ્રાપ્ય મનોઽભિરામાન્ સુપ્રીતિયુક્તાઃ પ્રસમીક્ષ્ય રામાઃ
ગૃહેષુ હૃષ્ટાઃ પરમાભિરામા હરિપ્રવીરઃ સ દદર્શ રામાઃ

ચન્દ્રપ્રકાશાશ્ ચ હિ વક્ત્રમાલા વક્રાક્ષિપક્ષ્માશ્ ચ સુનેત્રમાલાઃ
વિભૂષણાનાં ચ દદર્શ માલાઃ શતહ્રદાનામ્ ઇવ ચારુમાલાઃ

ન ત્વ્ એવ સીતાં પરમાભિજાતાં પથિ સ્થિતે રાજકુલે પ્રજાતામ્
લતાં પ્રફુલ્લામ્ ઇવ સાધુજાતાં દદર્શ તન્વીં મનસાભિજાતામ્

સનાતને વર્ત્મનિ સંનિવિષ્ટાં રામેક્ષણીં તાં મદનાભિવિષ્ટામ્
ભર્તુર્ મનઃ શ્રીમદ્ અનુપ્રવિષ્ટાં સ્ત્રીભ્યો વરાભ્યશ્ ચ સદા વિશિષ્ટામ્

ઉષ્ણાર્દિતાં સાનુસૃતાસ્રકણ્ઠીં પુરા વરાર્હોત્તમનિષ્કકણ્ઠીમ્
સુજાતપક્ષ્મામ્ અભિરક્તકણ્ઠીં વને પ્રવૃત્તામ્ ઇવ નીલકણ્ઠીમ્

અવ્યક્તલેખામ્ ઇવ ચન્દ્રલેખાં પાંસુપ્રદિગ્ધામ્ ઇવ હેમલેખામ્
ક્ષતપ્રરૂઢામ્ ઇવ બાણલેખાં વાયુપ્રભિન્નામ્ ઇવ મેઘલેખામ્

સીતામ્ અપશ્યન્ મનુજેશ્વરસ્ય રામસ્ય પત્નીં વદતાં વરસ્ય
બભૂવ દુઃખાભિહતશ્ ચિરસ્ય પ્લવંગમો મન્દ ઇવાચિરસ્ય