રામાયણ · અધ્યાય 4.009

વાલી નામ મમ ભ્રાતા જ્યેષ્ઠઃ શત્રુનિષૂદનઃ
પિતુર્ બહુમતો નિત્યં મમ ચાપિ તથા પુરા

પિતર્ય્ ઉપરતે ઽસ્માકં જ્યેષ્ઠો ઽયમ્ ઇતિ મન્ત્રિભિઃ
કપીનામ્ ઈશ્વરો રાજ્યે કૃતઃ પરમસંમતઃ

રાજ્યં પ્રશાસતસ્ તસ્ય પિતૃપૈતામહં મહત્
અહં સર્વેષુ કાલેષુ પ્રણતઃ પ્રેષ્યવત્ સ્થિતઃ

માયાવી નામ તેજસ્વી પૂર્વજો દુન્દુભેઃ સુતઃ
તેન તસ્ય મહદ્ વૈરં સ્ત્રીકૃતં વિશ્રુતં પુરા

સ તુ સુપ્તે જને રાત્રૌ કિષ્કિન્ધાદ્ વારમ્ આગતઃ
નર્દતિ સ્મ સુસંરબ્ધો વાલિનં ચાહ્વયદ્ રણે

પ્રસુપ્તસ્ તુ મમ ભ્રાતા નર્દિતં ભૈરવસ્વનમ્
શ્રુત્વા ન મમૃષે વાલી નિષ્પપાત જવાત્ તદા

સ તુ વૈ નિઃસૃતઃ ક્રોધાત્ તં હન્તુમ્ અસુરોત્તમમ્
વાર્યમાણસ્ તતઃ સ્ત્રીભિર્ મયા ચ પ્રણતાત્મના

સ તુ નિર્ધૂય સર્વાન્નો નિર્જગામ મહાબલઃ
તતો ઽહમ્ અપિ સૌહાર્દાન્ નિઃસૃતો વાલિના સહ

સ તુ મે ભ્રાતરં દૃષ્ટ્વા માં ચ દૂરાદ્ અવસ્થિતમ્
અસુરો જાતસંત્રાસઃ પ્રદુદ્રાવ તદા ભૃશમ્

તસ્મિન્ દ્રવતિ સંત્રસ્તે હ્ય્ આવાં દ્રુતતરં ગતૌ
પ્રકાશો ઽપિ કૃતો માર્ગશ્ ચન્દ્રેણોદ્ગચ્છતા તદા

સ તૃણૈર્ આવૃતં દુર્ગં ધરણ્યા વિવરં મહત્
પ્રવિવેશાસુરો વેગાદ્ આવામ્ આસાદ્ય વિષ્ઠિતૌ

તં પ્રવિષ્ટં રિપું દૃષ્ટ્વા બિલં રોષવશં ગતઃ
મામ્ ઉવાચ તદા વાલી વચનં ક્ષુભિતેન્દ્રિયઃ

ઇહ ત્વં તિષ્ઠ સુગ્રીવ બિલદ્વારિ સમાહિતઃ
યાવદ્ અત્ર પ્રવિશ્યાહં નિહન્મિ સમરે રિપુમ્

મયા ત્વ્ એતદ્ વચઃ શ્રુત્વા યાચિતઃ સ પરંતપ
શાપયિત્વા ચ માં પદ્ભ્યાં પ્રવિવેશ બિલં તદા

તસ્ય પ્રવિષ્ટસ્ય બિલં સાગ્રઃ સંવત્સરો ગતઃ
સ્થિતસ્ય ચ મમ દ્વારિ સ કાલો વ્યત્યવર્તત

અહં તુ નષ્ટં તં જ્ઞાત્વા સ્નેહાદ્ આગતસંભ્રમઃ
ભ્રાતરં ન હિ પશ્યામિ પાપશઙ્કિ ચ મે મનઃ

અથ દીર્ઘસ્ય કાલસ્ય બિલાત્ તસ્માદ્ વિનિઃસૃતમ્
સફેનં રુધિરં રક્તમ્ અહં દૃષ્ટ્વા સુદુઃખિતઃ

નર્દતામ્ અસુરાણાં ચ ધ્વનિર્ મે શ્રોત્રમ્ આગતઃ
નિરસ્તસ્ય ચ સંગ્રામે ક્રોશતો નિઃસ્વનો ગુરોઃ

અહં ત્વ્ અવગતો બુદ્ધ્યા ચિહ્નૈસ્ તૈર્ ભ્રાતરં હતમ્
પિધાય ચ બિલદ્વારં શિલયા ગિરિમાત્રયા
શોકાર્તશ્ ચોદકં કૃત્વા કિષ્કિન્ધામ્ આગતઃ સખે

ગૂહમાનસ્ય મે તત્ત્વં યત્નતો મન્ત્રિભિઃ શ્રુતમ્
તતો ઽહં તૈઃ સમાગમ્ય સમેતૈર્ અભિષેચિતઃ

રાજ્યં પ્રશાસતસ્ તસ્ય ન્યાયતો મમ રાઘવ
આજગામ રિપું હત્વા વાલી તમ્ અસુરોત્તમમ્

અભિષિક્તં તુ માં દૃષ્ટ્વા ક્રોધાત્ સંરક્તલોચનઃ
મદીયાન્ મન્ત્રિણો બદ્ધ્વા પરુષં વાક્યમ્ અબ્રવીત્

નિગ્રહે ઽપિ સમર્થસ્ય તં પાપં પ્રતિ રાઘવ
ન પ્રાવર્તત મે બુદ્ધિર્ ભ્રાતૃગૌરવયન્ત્રિતા

માનયંસ્ તં મહાત્માનં યથાવચ્ ચાભ્યવાદયમ્
ઉક્તાશ્ ચ નાશિષસ્ તેન સંતુષ્ટેનાન્તરાત્મના