રામાયણ · અધ્યાય 1.021

તથા વસિષ્ઠે બ્રુવતિ રાજા દશરથઃ સુતમ્
પ્રહૃષ્ટવદનો રામમ્ આજુહાવ સલક્ષ્મણમ્

કૃતસ્વસ્ત્યયનં માત્રા પિત્રા દશરથેન ચ
પુરોધસા વસિષ્ઠેન મઙ્ગલૈર્ અભિમન્ત્રિતમ્

સ પુત્રં મૂર્ધ્ન્ય્ ઉપાઘ્રાય રાજા દશરથઃ પ્રિયમ્
દદૌ કુશિકપુત્રાય સુપ્રીતેનાન્તરાત્મના

તતો વાયુઃ સુખસ્પર્શો વિરજસ્કો વવૌ તદા
વિશ્વામિત્રગતં રામં દૃષ્ટ્વા રાજીવલોચનમ્

પુષ્પવૃષ્ટિર્ મહત્ય્ આસીદ્ દેવદુન્દુભિનિસ્વનઃ
શઙ્ખદુન્દુભિનિર્ઘોષઃ પ્રયાતે તુ મહાત્મનિ

વિશ્વામિત્રો યયાવ્ અગ્રે તતો રામો મહાયશાઃ
કાકપક્ષધરો ધન્વી તં ચ સૌમિત્રિર્ અન્વગાત્

કલાપિનૌ ધનુષ્પાણી શોભયાનૌ દિશો દશ
વિશ્વામિત્રં મહાત્માનં ત્રિશીર્ષાવ્ ઇવ પન્નગૌ
અનુજગ્મતુર્ અક્ષુદ્રૌ પિતામહમ્ ઇવાશ્વિનૌ

બદ્ધગોધાઙ્ગુલિત્રાણૌ ખડ્ગવન્તૌ મહાદ્યુતી
સ્થાણું દેવમ્ ઇવાચિન્ત્યં કુમારાવ્ ઇવ પાવકી

અધ્યર્ધયોજનં ગત્વા સરય્વા દક્ષિણે તટે
રામેતિ મધુરા વાણીં વિશ્વામિત્રો ઽભ્યભાષત

ગૃહાણ વત્સ સલિલં મા ભૂત્ કાલસ્ય પર્યયઃ
મન્ત્રગ્રામં ગૃહાણ ત્વં બલામ્ અતિબલાં તથા

ન શ્રમો ન જ્વરો વા તે ન રૂપસ્ય વિપર્યયઃ
ન ચ સુપ્તં પ્રમત્તં વા ધર્ષયિષ્યન્તિ નૈરૃતાઃ

ન બાહ્વોઃ સદૃશો વીર્યે પૃથિવ્યામ્ અસ્તિ કશ્ ચન
ત્રિષુ લોકેષુ વા રામ ન ભવેત્ સદૃશસ્ તવ

ન સૌભાગ્યે ન દાક્ષિણ્યે ન જ્ઞાને બુદ્ધિનિશ્ચયે
નોત્તરે પ્રતિપત્તવ્યો સમો લોકે તવાનઘ

એતદ્વિદ્યાદ્વયે લબ્ધે ભવિતા નાસ્તિ તે સમઃ
બલા ચાતિબલા ચૈવ સર્વજ્ઞાનસ્ય માતરૌ

ક્ષુત્પિપાસે ન તે રામ ભવિષ્યેતે નરોત્તમ
બલામ્ અતિબલાં ચૈવ પઠતઃ પથિ રાઘવ
વિદ્યાદ્વયમ્ અધીયાને યશશ્ ચાપ્ય્ અતુલં ભુવિ

પિતામહસુતે હ્ય્ એતે વિદ્યે તેજઃસમન્વિતે
પ્રદાતું તવ કાકુત્સ્થ સદૃશસ્ ત્વં હિ ધાર્મિક

કામં બહુગુણાઃ સર્વે ત્વય્ય્ એતે નાત્ર સંશયઃ
તપસા સંભૃતે ચૈતે બહુરૂપે ભવિષ્યતઃ

તતો રામો જલં સ્પૃષ્ટ્વા પ્રહૃષ્ટવદનઃ શુચિઃ
પ્રતિજગ્રાહ તે વિદ્યે મહર્ષેર્ ભાવિતાત્મનઃ
વિદ્યાસમુદિતો રામઃ શુશુભે ભૂરિવિક્રમઃ

ગુરુકાર્યાણિ સર્વાણિ નિયુજ્ય કુશિકાત્મજે
ઊષુસ્ તાં રજનીં તત્ર સરય્વાં સુસુખં ત્રયઃ