રામાયણ · અધ્યાય 1.020

તચ્ છ્રુત્વા વચનં તસ્ય સ્નેહપર્યાકુલાક્ષરમ્
સમન્યુઃ કૌશિકો વાક્યં પ્રત્યુવચ મહીપતિમ્

પૂર્વમ્ અર્થં પ્રતિશ્રુત્ય પ્રતિજ્ઞાં હાતુમ્ ઇચ્છસિ
રાગવાણામ્ અયુક્તો ઽયં કુલસ્યાસ્ય વિપર્યયઃ

યદ્ ઇદં તે ક્ષમં રાજન્ ગમિષ્યામિ યથાગતમ્
મિથ્યાપ્રતિજ્ઞઃ કાકુત્સ્થ સુખી ભવ સબાન્ધવઃ

તસ્ય રોષપરીતસ્ય વિશ્વામિત્રસ્ય ધીમતઃ
ચચાલ વસુધા કૃત્સ્ના વિવેશ ચ ભયં સુરાન્

ત્રસ્તરૂપં તુ વિજ્ઞાય જગત્ સર્વં મહાન્ ઋષિઃ
નૃપતિં સુવ્રતો ધીરો વસિષ્ઠો વાક્યમ્ અબ્રવીત્

ઇક્ષ્વાકૂણાં કુલે જાતઃ સાક્ષાદ્ ધર્મ ઇવાપરઃ
ધૃતિમાન્સુવ્રતઃ શ્રીમાન્ ન ધર્મં હાતુમ્ અર્હસિ

ત્રિષુ લોકેષુ વિખ્યાતો ધર્માત્મા ઇતિ રાઘવઃ
સ્વધર્મં પ્રતિપદ્યસ્વ નાધર્મં વોઢુમ્ અર્હસિ

સંશ્રુત્યૈવં કરિષ્યામીત્ય્ અકુર્વાણસ્ય રાઘવ
ઇષ્ટાપૂર્તવધો ભૂયાત્ તસ્માદ્ રામં વિસર્જય

કૃતાસ્ત્રમ્ અકૃતાસ્ત્રં વા નૈનં શક્ષ્યન્તિ રાક્ષસાઃ
ગુપ્તં કુશિકપુત્રેણ જ્વલનેનામૃતં યથા

એષ વિગ્રહવાન્ ધર્મ એષ વીર્યવતાં વરઃ
એષ બુદ્ધ્યાધિકો લોકે તપસશ્ ચ પરાયણમ્

એષો ઽસ્ત્રાન્ વિવિધાન્ વેત્તિ ત્રૈલોક્યે સચરાચરે
નૈનમ્ અન્યઃ પુમાન્ વેત્તિ ન ચ વેત્સ્યન્તિ કે ચન

ન દેવા નર્ષયઃ કે ચિન્ નાસુરા ન ચ રાક્ષસાઃ
ગન્ધર્વયક્ષપ્રવરાઃ સકિંનરમહોરગાઃ

સર્વાસ્ત્રાણિ કૃશાશ્વસ્ય પુત્રાઃ પરમધાર્મિકાઃ
કૌશિકાય પુરા દત્તા યદા રાજ્યં પ્રશાસતિ

તે ઽપિ પુત્રાઃ કૃશાશ્વસ્ય પ્રજાપતિસુતાસુતાઃ
નૈકરૂપા મહાવીર્યા દીપ્તિમન્તો જયાવહાઃ

જયા ચ સુપ્રભા ચૈવ દક્ષકન્યે સુમધ્યમે
તે સુવાતે ઽસ્ત્રશસ્ત્રાણિ શતં પરમ ભાસ્વરમ્

પઞ્ચાશતં સુતાંલ્ લેભે જયા નામ વરાન્ પુરા
વધાયાસુરસૈન્યાનામ્ અમેયાન્ કામરૂપિણઃ

સુપ્રભાજનયચ્ ચાપિ પુત્રાન્ પઞ્ચાશતં પુનઃ
સંહારાન્ નામ દુર્ધર્ષાન્ દુરાક્રામાન્ બલીયસઃ

તાનિ ચાસ્ત્રાણિ વેત્ત્ય્ એષ યથાવત્ કુશિકાત્મજઃ
અપૂર્વાણાં ચ જનને શક્તો ભૂયશ્ ચ ધર્મવિત્

એવં વીર્યો મહાતેજા વિશ્વામિત્રો મહાતપાઃ
ન રામગમને રાજન્ સંશયં ગન્તુમ્ અર્હસિ