રઘુવંશ · અધ્યાય 12

નિર્વિષ્ટવિષયસ્નેહઃ સ દશાન્તમ્ ઉપેયિવાન્
આસીદ્ આસન્નનિર્વાણઃ પ્રદીપાર્ચિર્ ઇવોષસિ ॥

તં કર્ણમૂલમ્ આગત્ય રામે શ્રીર્ નસ્યતામ્ ઇતિ
કૈકેયીશઙ્કયેવાહ પલિતચ્છદ્મના જરા ॥

સા પૌરાન્ પૌરકાન્તસ્ય રામસ્યાભ્યુદયશ્રુતિઃ
પ્રત્યેકં હ્લાદયાં ચક્રે કુલ્યેવોદ્યાનપાદપાન્ ॥

તસ્યાભિષેકસંભારં કલ્પિતં ક્રૂરનિશ્ચયા
દૂષયામ્ આસ કૈકેયી શોકોષ્ણૈઃ પાર્થિવ્ આશ્રુભિઃ ॥

સા કિલાશ્વાસિતા ચણ્ડી ભર્ત્રા તત્ સંશ્રુતૌ વરૌ
ઉદ્વવામેન્દ્રસિક્તા ભૂર્ બિલમગ્નાવ્ ઇવોરગૌ ॥

તયોશ્ ચતુર્દશૈકેન રામં પ્રાવ્રાજયત્ સમાઃ
દ્વિતીયેન સુતસ્યૈચ્છદ્ વૈધવ્યૈકફલાં શ્રિયમ્ ॥

પિત્રા દત્તાં રુદન્ રામઃ પ્રાઙ્ મહીં પ્રત્યપદ્યત
પશ્ચાદ્ વનાય ગચ્છેતિ તદાજ્ઞાં મુદિતો ઽગ્રહીત્ ॥

દધતો મઙ્ગલક્ષૌમે વસાનસ્ય ચ વલ્કલે
દદૃશુર્ વિસ્મિતાસ્ તસ્ય મુખરાગં સમં જનાઃ ॥

સ સીતાલક્ષ્મણસખઃ સત્યાદ્ ગુરુમ્ અલોપયન્
વિવેશ દણ્ડકારણ્યં પ્રત્યેકં ચ સતાં મનઃ ॥

રાજાપિ તદ્વિયોગાર્તઃ સ્મૃત્વા શાપં સ્વકર્મજમ્
શરીરત્યાગમાત્રેણ શુદ્ધિલાભમ્ અમન્યત ॥

વિપ્રોષિતકુમારં તદ્ (?) રાજ્યમ્ અસ્તમિતેશ્વરમ્
રન્ધ્રાન્વેષણદક્ષાણાં દ્વિષામ્ આમિષતાં યયૌ ॥

અથાનાથાઃ પ્રકૃતયો માતૃબન્ધુનિવાસિનમ્
મૌલૈર્ આનાયયામ્ આસુર્ ભર્તં સ્તમ્ભિતાશ્રુભિઃ ॥

શ્રુત્વા તથાવિધં મૃત્યું કૈકેયીતનયઃ પિતુઃ
માતુર્ ન કેવલં સ્વસ્યાઃ શ્રિયો ઽપ્ય્ આસીત્ પરાઙ્મુખઃ ॥

સસૈન્યશ્ ચાન્વગાદ્ રામં દર્શિતાન્ આશ્રમાલયૈઃ
તસ્ય પશ્યન્ સસૌમિત્રેર્ ઉદશ્રુર્ વસતિદ્રુમાન્ ॥

ચિત્રકૂટવનસ્થં ચ કથિત સ્વર્ગતિર્ ગુરોઃ
લક્ષ્મ્યા નિમન્ત્રયાં ચક્રે તમ્ અનુચ્છિષ્ટસંપદા ॥

સ હિ પ્રથમજે તસ્મિન્ન્ અકૃતશ્રીપરિગ્રહે
પરિવેત્તારમ્ આત્માનં મેને સ્વીકરણાદ્ ભુવઃ ॥

તમ્ અશક્યમ્ અપાક્રષ્ટું નિર્દેશાત્ સ્વર્ગિણઃ પિતુઃ
યયાચે પાદુકે પશ્ચાત્ કર્તું રાજ્યાધિદેવતે ॥

સ વિસૃષ્ટસ્ તથેત્ય્ ઉક્ત્વા ભ્રાત્રા નૈવાવિશત્ પુરીમ્
નન્દિગ્રામગતસ્ તસ્ય રાજ્યં ન્યાસમ્ ઇવાભુનક્ ॥

દૃઢભક્તિર્ ઇતિ જ્યેષ્ઠે રાજ્યતૃષ્ણાપરાઙ્મુખઃ
માતુઃ પાપસ્ય શુદ્ધ્યર્થં પ્રાયશ્ચિત્તમ્ ઇવાકરોત્ ॥

રામો ઽપિ સહ વૈદેહ્યા વને વન્યેન વર્તયન્
ચચાર સાનુજઃ શાન્તો વૃદ્ધેક્ષ્વાકુવ્રતં યુવા ॥

પ્રભાવસ્તમ્ભિતચ્છાયમ્ આશ્રિતઃ સ વનસ્પતિમ્
કદાચિદ્ અઙ્કે સીતાયાઃ શિશ્યે કિંચિદ્ ઇવ શ્રમાત્ ॥

ઐન્દ્રિઃ કિલ નખૈસ્ તસ્યા વિદદાર સ્તનૌ દ્વિજઃ
પ્રિયોપભોગચિહ્નેષુ પૌરોભાગ્યમ્ ઇવાચરન્ ॥

મૃગમાંસં તતઃ સીતાં રક્ષન્તીમ્ આતપે ધૃતમ્
પક્ષતુણ્ડનખાઘાતૈર્ બબાધે વાયસો બલાત્ ॥

તસ્મિન્ન્ આસ્થદ્ ઇષીકાસ્ત્રં રામો રામાવભોધિતઃ
આત્માનં મુમુચે તસ્માદ્ એકનેત્રવ્યયેન સઃ ॥

રામસ્ ત્વ્ આસન્નદેશત્વાદ્ ભરતાગમનં પુનઃ
આશઙ્ક્યોત્સુકસારઙ્ગાં ચિત્રકૂટસ્થલીં જહૌ ॥

પ્રયયાવ્ આતિથેયેષુ વસન્ન્ ઋષિકુલેષુ સઃ
દક્ષિણાં દિશમ્ ઋક્ષેષુ વાર્ષિકેષ્વ્ ઇવ ભાસ્કરઃ ॥

બભૌ તમ્ અનુગચ્છન્તી વિદેહાધિપતેઃ સુતા
પ્રતિષિદ્ધાપિ કૈકેય્યા લક્ષ્મીર્ ઇવ ગુણોન્મુખી ॥

અન્ ઉ સૂયા તિ સૃષ્ટેન પુણ્યગન્ધેન કાનનમ્
સા ચકારાઙ્ગરાગેણ પુષ્પ્ ઓચ્ચલિત ષટ્પદમ્ ॥

સંધ્યાભ્રકપિષસ્ તત્ર વિરાધો નામ રાક્ષસઃ
અતિષ્ઠન્ માર્ગમ્ આવૃત્ય રામસ્યેન્દોર્ ઇવ ગ્રહઃ ॥

સ જહરા તયોર્ મધ્ય્ એ મૈથિલીં લોકશોષણઃ
નભોનભસ્યયોર્ વૃષ્ટિમ્ અવગ્રહ ઇવાન્તરે ॥

તં વિનિષ્પિષ્ય કાકુત્સ્થૌ પુરા દૂષયતિ સ્હ્તલીમ્
ગન્ધેનાશુચિના ચેતિ વસુધાયાં નિચખ્નતુઃ ॥

પઞ્ચવટ્યાં તતો રામઃ શાસનાત્ કુમ્ભજન્મનઃ
અનપોષ્હસ્થિતિસ્ તસ્થૌ વ્ ઇ ન્ધ્યાદ્રિઃ પ્રકૃતાવ્ ઇવ ॥

રાવણાવરજા તત્ર રાઘવં મદનાતુરા
અભિ પેદે નિદાઘાર્તા વ્યાલીવ મલયદ્રુમમ્ ॥

સા સીતાસંનિધાવ્ એવ તં વવ્રે કથિતાન્વયા
અત્યારૂઢો હિ નારીણામ્ અકાલજ્ઞો મઓભવઃ ॥

કલત્રવાન્ અહં બાલે કનીયાંસં ભજસ્વ મે
ઇતિ રામો વૃષસ્યન્તીં વૃષસ્કન્ધઃ શશાસ તામ્ ॥

જ્યેષ્ઠાભિગમનાત્ પૂર્વં તેનાપ્ય્ અનભિનન્દિતા
સાભૂદ્ રામાશ્રયા ભૂયો નદીવોભયકૂલભાક્ ॥

સંરમ્ભં મૈથિલીહાસઃ ક્ષણ્ અં સૌમ્યાં નિનાય તામ્
નિવાતસ્તિમિતાં વેલાં ચન્દ્રોદય ઇવોદધેઃ ॥

ફલમ્ અસ્યોપહાસસ્ય સદ્યઃ પ્રાપ્સ્યસિ પશ્ય મામ્
મૃગ્ યઃ પરિભવો વ્યાઘ્ર્યામ્ ઇત્ય્ અવેહિ ત્વયા કૃત્ અમ્ ॥

ઇત્ય્ ઉક્ત્વા મૈથિલીં ભર્તુર્ અઙ્ક્ એ નિર્ વિશતીં ભયાત્
રૂપં શૂર્પણખ્ આ- નામ્નઃ સદૃશં પ્રત્યપદ્યત ॥

લક્ષ્મણઃ પ્રથમં શ્રુત્વા કોકિલામઞ્જુ ભાષિણીમ્
શિવાઘોર સ્વનાં પશ્ચાદ્ બુબુધે વિકૃતેતિ તામ્ ॥

પર્ણશાલામ્ અથ ક્ષિપ્રં વિધૃત્ આસિઃ પ્રવિશ્ય સઃ
વૈરૂપ્ય પૌનરુક્ત્યેન ભીષણાં તામ્ અયોજયત્ ॥

સા વક્ર નખધારિણ્યા વેણુકર્કશપર્વયા
અઙ્કુશાકારયાઙ્ગુલ્યા તાવ્ અતર્જયદ્ અમ્બરે ॥

પ્રાપ્ય ચાશુ જન્સ્થાનં ખરાદિભ્યસ્ તથાવિધ્ અમ્
રામોપક્રમમ્ આચખ્યૌ રક્ષઃપરિભવ્ અં નવમ્ ॥

મુખાવયવલૂણાં તાં નૈરૃતા યત્ પુરોદધુઃ
રામાભિ યાયિનાં તેષાં તદ્ એવાભૂદ્ અમઙ્ગલમ્ ॥

ઉદાયુધાન્ આપતતસ્ તાન્ દૃપ્તાન્ પ્રેક્ષ્ય રાઘવઃ
નિ દધે વિજયાશંસાં ચાપે સીતાં ચ લક્ષ્મણે ॥

એકો દાશરથ્ ઈ રામો યાતુધાનાઃ સહસ્રશઃ
તે તુ યાવન્ત એવાજૌ તાવાંશ્ ચ દદૃશે સ તૈઃ ॥

અસજ્જનેન કાકુત્સ્થઃ પ્રયુક્તમ્ અથ દૂષણમ્
ન ચક્ષમે શુભાચારઃ સ દૂષણમ્ ઇવાત્મનઃ ॥

તં શરૈઃ પ્રતિજગ્રાહ ખરતિશિરસૌ ચ સઃ
ખ્રમશસ્ તે પુનસ્ તસ્ય ચાપાત્ સમમ્ ઇવોદ્યયુઃ ॥

તૈસ્ ત્રયાણાં શિતૈર્ બાણૈર્ યથાપૂર્વ્ અ વિશુદ્ધિભિઃ
આયુર્ દેહાતિગૈઃ પીતં રુધિરં તુ પતત્રિભિઃ ॥

તસ્મિન્ રામશરોત્કૃત્તે બલે મહતિ રક્ષસામ્
ઉત્થિતં દદૃશે ઽન્યચ્ ચ કબન્ધેભ્યો ન કિંચન ॥

સા બાણવર્ષિણં રામં યોધયિત્વા સુરદ્વિષામ્
અપ્રબોધાય સુષ્વાપ ગૃધ્રચ્છાયે વરૂથિની ॥

રાઘવાસ્ત્રવિદીર્ણાનાં રાવણં પ્રતિ રક્ષસામ્
તેષાં શૂર્પણખૈવૈકા દુષ્પ્રત્વૃત્તિહરાભવત્ ॥

નિગ્રહાત્ સ્વસુર્ આપ્તાનાં વધાચ્ ચ ધનદાનુજઃ
રામેણ નિ હતં મેને પદં દશસુ મૂર્ધસુ ॥

રક્ષસા મૃગરૂપેણ વઞ્ચયિત્વા સ રાઘવૌ
જહરા સીતાં પક્ષીન્દ્ર -પ્રયાસક્ષણવિઘ્નિતઃ ॥

તૌ સીતાન્વેષિણૌ ગૃધ્રં લૂનપક્ષમ્ અપશ્યતામ્
પ્રાણૈર્ દશરથપ્રીતેર્ અનૃણં કણ્ઠવર્તિભિઃ ॥

સ રાવણહૃતાં તાભ્યાં વચસ્ આચષ્ટ મૈથિલીમ્
આત્મનઃ સુ મહત્ કર્મ વ્રણૈર્ આવેદ્ય સંસ્થિતઃ ॥

તયોસ્ રાવણહૃતાં તાભ્યાં પિતૃવ્યાપત્તિ શોકયોઃ
પિતરીવાગ્નિસંસ્કારાત્ પરા વવૃતિરે ક્રિયાઃ ॥

વધનિર્ધૂતશાપસ્ય કબન્ધસ્યોપદેશતઃ
મુમૂર્છ સખ્યં રામસ્ય સમાનવ્યસને હરૌ ॥

સ હત્વા વાલિનં વીર્ અસ્ તત્પદે ચિરકાઙ્ક્ષિતે
ધાતોઃ સ્થાન ઇવાદેશં સુગ્રીવં સંન્યવેશયત્ ॥

ઇતસ્ તત્ અશ્ ચ વૈદેહીમ્ અન્વેષ્ટું ભર્તૃ ચોદિતાઃ
કપયશ્ ચેરુર્ આર્તસ્ય રામસ્યેવ મનોરથાઃ ॥

પ્રવૃત્તાવ્ ઉપલબ્ધાયાં તસ્યાઃ સંપાતિદર્શનાત્
મારુતિઃ સાગરં તીર્ણઃ સંસારમ્ ઇવ નિર્મમઃ ॥

દૃષ્ટા વિચિન્વતા તેન લઙ્કાયાં રાક્ષસીવૃતા
જાનકી વિષવલ્લીભિઃ પરીતેવ મહૌષધિઃ ॥

તસ્યૈ ભર્તુર્ અભિજ્ઞામમ્ અઙ્ગુલીયં દદૌ કપિઃ
પ્રત્યુદ્ગતમ્ ઇવાનુષ્ણૈસ્ તદાનન્દાશ્રુભિન્દુભિઃ ॥

નિર્વાપ્ય પ્રિયસંદેશૈઃ સીતામ્ અક્ષ વધ્ ઓદ્ધતઃ
સ દદાહ પુરીં લઙ્કાં ક્ષણસોઢારિનિગ્રહઃ ॥

પ્રત્યભિજ્ઞાનરત્નં ચ રામાયાદર્શયત્ કૃતી
હૃદયં સ્વયમ્ આયાતં વૈદેહ્યા ઇવ મૂર્તિમત્ ॥

સ પ્રાપ હૃદયન્યસ્ત -મણિપર્શનિમીલિતઃ
અપયોધરસંસર્ગ્ અં પ્રિયાલિઙ્ગનનિર્વૃતિમ્ ॥

શ્રુત્વા રામઃ પ્રિયોદન્તં મેને તત્સંગમોત્સુકઃ
મહાર્ણવપરિક્ષેપં લઙ્કાયાઃ પરિખાલઘુમ્ ॥

સ પ્રતસ્થે ઽરિનાશાય હરિસૈન્ય્ ઐર્ અનુદ્રુતઃ
ન કેવલં ધરા- પૃષ્ઠે વ્યોમ્નિ સંબાધ વર્તિભિઃ ॥

નિર્ વિષ્ટમ્ ઉદધેઃ કૂલે તં પ્રપેદે વિભીષણઃ
સ્નેહાદ્ રાક્ષસલક્ષ્મ્યેવ બુદ્ધિમ્ આદિશ્ય ચોદિતઃ ॥

તસ્મૈ નિશાચરૈશ્વર્યં પ્રતિ શુશ્રાવ રાઘવઃ
કાલે ખલુ સમારબ્ધાઃ ફલં બધ્નન્તિ નીતયઃ ॥

સ સેતું બન્ધયામ્ આસ પ્લવ્ અ ગૈર્ લવણ્ આમ્ભસિ
રસાતલાદ્ ઇવ્ ઓન્મગ્નં શેષ્ અં સ્વપ્નાય શાર્ઙ્ગિણઃ ॥

તેનોત્તીર્ય પથા લઙ્કાં રોધયામ્ આસ પિઙ્ગલૈઃ
દ્વિતીયં હેમપ્રાકારં કુર્વદ્ભિર્ ઇવ વાનરૈઃ ॥

રણઃ પ્રવવૃતે તત્ર ભીમઃ પ્લવગરક્ષસામ્
દિગ્વિજૃમ્ભિતકાકુત્સ્થ -પૌલસ્ત્યજયઘોષ્ અણઃ ॥

પાદપાવિદ્ધપરિઘઃ શિલાનિષ્પિષ્ટમુદ્ગરઃ
અતિશસ્ત્રનખન્યાસઃ શૈલ રુગ્ણ મતઙ્ગજઃ ॥

અથ રામશિરશ્છેદ -દર્શનોદ્ભ્રાન્ત ચેતનામ્
સીતાં માયેતિ શંસન્તી ત્રિજટા સમજીવયત્ ॥

કામં જીવતિ મે નાથ ઇતિ સા વિજહૌ શુચમ્
પ્રાઙ્ મત્વા સત્યમ્ અસ્યાન્તં જીવિતાસ્મીતિ લજ્જિતા ॥

ગરુડાપાત વિશ્લિષ્ટ- -મેઘનાદાસ્ત્રબન્ધન્ અઃ
દાશરથ્યોઃ ક્ષણક્લેશ્ અઃ સ્વપ્નવૃત્ત્ અ ઇવાભવત્ ॥

તતો બિભેદ પૌલસ્ત્યઃ શક્ત્યા વક્ષસિ લક્ષ્મણમ્
રામસ્ ત્વ્ અનાહતો ઽપ્ય્ આસીદ્ વિદીર્ણહૃદયઃ શુચા ॥

સ મારુતિસમાનીત -મહૌષધિ હત વ્યથઃ
લઙ્કાસ્ત્રીણાં પુનશ્ ચક્રે વિલાપાચાર્યકં શરૈઃ ॥

સ નાદં મેઘનાદસ્ય ધનુશ્ ચેન્દ્રાયુધપ્રભમ્
મેઘસ્યેવ શરત્કાલો ન કિંચિત્ પર્યશેષયત્ ॥

ક્લેશેન મહતા નિદ્રાં ત્યાજિતં રણદુર્જયમ્
રાવણઃ પ્રેષયામ્ આસ યુદ્ધાયાનુજમ્ આત્મનઃ ॥

જઘાન સ તદાદેશાત્ કપીન્ ઉગ્રાન્ અનેકશઃ
વિવેશ ચ પુરીં લઙ્કાં સમાદાય હરીશ્વરમ્ ॥

કુમ્ભકર્ણઃ કપીન્દ્રેણ તુલ્યાવસ્થઃ સ્વસુઃ કૃતઃ
રુરોધ રામં શૃઙ્ગીવ ટઙ્કચ્છિન્નમનઃશિલઃ ॥

અકાલે બોધિતો ભ્રાત્રા પ્રિયસ્વપ્નો વૃથા ભવાન્
રામેષુભિર્ ઇતીવાસૌ દીર્ઘનિદ્રાં પ્રવેશિતઃ ॥

ઇતરાણ્ય્ અપિ રક્ષાંસિ પેતુર્ વાનરકોટિષુ
રજાંસિ સમરોત્થાનિ રચ્છોણિતનન્દીષ્વ્ ઇવ ॥

નિર્યયાવ્ અથ પૌલસ્થ્યઃ પુનર્ યુદ્ધાય મન્દિરાત્
અરાવણમ્ અરામં વા જગદ્ અદ્યેતિ નિશ્ચિતઃ ॥

રામં પદાતિમ્ આલોક્ય લઙ્કેષં ચ વરૂથિનમ્
હરિયુગ્યં રથં તસ્મૈ પર્જિઘાય પુરંદરઃ ॥

તમ્ આધૂતદ્વજપટં વ્યોમગઙ્ગોર્મિવાયુભિઃ
દેવસૂતભુજાલમ્બી જૈત્રમ્ અધ્યાસ્ત રાઘવઃ ॥

માતલિસ્ તસ્ય માહેન્દ્રમ્ આમુમોચ તનુચ્છદમ્
યત્રોત્પલદદલક્લૈબ્યમ્ અસ્ત્રાણ્ય્ આપુઃ સુરદ્વિષામ્ ॥

અન્યોન્યદર્શનપ્રાપ્ત -વિક્રમાવસરં ચિરાત્
રામરાવણયોર્ યુદ્ધં ચરિતાર્થમ્ ઇવાભવત્ ॥

ભુજ્ અમૂર્ધોરુ બાહુલ્યાદ્ એકો ઽપિ ધન્દાનુજઃ
દદૃશે સો ઽયથાપૂર્વો માતૃવંશ ઇવ સ્થિતઃ ॥

જેતારં લોકપાલાનાં સ્વમુખૈર્ અર્ચિત્ એશ્વરમ્
રામસ્ તુલિતકૈલાસમ્ અરાતિં બહ્વ્ અમન્યત ॥

તસ્ય સ્ફુરતિ પૌલસ્ત્યહ્ સીતાસંગમશંસિનિ
નિચખાનાધિકક્રોધઃ શરં સવ્યેતરે ભુજે ॥

રાવણસ્યાપિ રામાસ્તો ભિત્ત્વા હૃદયમ્ આશુગઃ
વિવેશ ભુવમ્ આખ્યાતુમ્ ઉરગેભ્ય ઇવ પ્રિયમ્ ॥

વચસ્ ઐવ તયોર્ વાક્યમ્ અસ્ત્રમ્ અસ્ત્રેણ નિઘ્નતોઃ
અન્યોન્યજયસંરમ્ભ્ ઓ વવૃધે વાદિનોર્ ઇવ ॥

વિક્રમવ્યતિહારેણ અસ્ત્રમ્ અસ્ત્રેણ નિઘ્નતોઃ
જયશ્રીર્ અન્તર્ આ વેદિર્ મત્તવારણયોર્ ઇવ ॥

કૃતપ્રતિકૃતપ્રીતૈસ્ તયોર્ મુક્તાં સુરાસુરૈઃ
પરસ્પર્ અં શરવ્રાતાઃ પુષ્પવૃષ્ટિં ન સેહિરે ॥

અયઃશઙ્કુચિતાં રક્ષઃ શતઘ્નીમ્ અથ શત્રવે
હૃતાં વૈવસ્વતસ્યેવ કૂટશાલ્મલિમ્ અક્ષિપત્ ॥

રાઘવો રથમ્ અપ્રાપ્તાં તામ્ આશાં ચ સુરદ્વિષ્ આમ્
અર્ધચન્દ્રમુખૈર્ બાણૈશ્ ચિચ્છેદ કદલ્ ઈસુખમ્ ॥

અમોઘં સંદધે ચાસ્મૈ ધનુષ્ય્ અકેઅધ્નુર્ધરઃ
બ્રાહ્મમ્ અસ્ત્રં પ્રિયાશોક -શલ્યનિષ્કર્ષણૌષધમ્ ॥

તદ્ વ્યોમ્નિ દશધા ભિન્નં દદૃશે દીપ્તિમન્મુખમ્
વપુર્ મહોરગસ્યેવ કરાલફણમણ્ડલમ્ ॥

તેન મન્ત્રપ્રયુક્તેન નિમેષાર્ધાદ્ અપાતયત્
સ રાવણશિરઃપઙ્ક્તિમ્ અજ્ઞાત વ્રણવેદનામ્ ॥

બાલાર્કપ્રતિમેવાપ્સુ વીચિભિન્ના પતિષ્યતઃ
રરાજ રક્ષઃકાયસ્ય કણ્ઠચ્છેદપ્રંપરા ॥

મરુતાં પશ્યતાં તસ્ય શિરાંસિ પતિતાન્ય્ અપિ
મનો નાતિવિશશ્વાસ પુન ઃ સંધાનશઙ્કિનામ્ ॥

અથ મદગુરુપક્ષૈર્ લોકપાલદ્વિપાનામ્ અનુગતમ્ અલિવૃન્દૈર્ ગણ્ડ ભિત્તીર્ વિહાય
ઉપનતમણિબન્ધે મૂર્ધ્નિ પૌલસ્ત્યશત્રોઃ સુરભિ સુરવિમુક્તં પુષ્પવર્ષં પપાત ॥

યન્તા હરેઃ સપદિ સંહૃતકાર્મુકજ્યમ્ આપૃચ્છ્ય રાઘવમ્ અનુષ્ઠિતદેવકાર્યમ્
નામાઙ્કરાવણશર્ આઙ્કિત કેતુયષ્ટિમ્ ઊર્ધ્વ્ અં રથં હરિસહસ્ર યુજં નિનાય ॥

રઘુપતિર્ અપિ જાતવેદોવિશુદ્ધાં પ્રગૃહ્ય પ્રિયાં પ્રિયસુહૃદિ વિભીષણે સં ગમય્ય શ્રિયં વૈરિણઃ
રવિસુતસહિતેન તેનાનુયાતઃ સસૌમિત્રિણા ભુજવિજિતવિમાનરત્નાધિરૂઢઃ પ્રતસ્થે પુરીમ્ ॥