પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 6.24

મહાદેવૌવાચ-
પ્રયાગતીર્થમાહાત્મ્યં પ્રવક્ષ્યામિ યથા શ્રુતમ્ ।
મહાદાનપરાઃ પુણ્યકર્માણો યત્ર સંતિ હિ

યત્ર ગંગા ચ યમુના યત્ર ચૈવ સરસ્વતી ।
તં દેવતીર્થપ્રવરં દેવાનામપિ દુર્લભમ્

ઈદૃશં ત્રિષુ લોકેષુ ભૂતં ન ચ ભવિષ્યતિ ।
ગ્રહાણાં ચ યથા સૂર્યો નક્ષત્રાણાં યથા શશી

તીર્થાનામુત્તમં તીર્થં પ્રયાગાખ્યમનુત્તમમ્ ।
પ્રાતઃકાલે તુ ભો વિદ્વન્પ્રયાગે સ્નાનમાચરેત્

મહાપાપાદ્વિનિર્મુક્તઃ સ યાતિ પરમં પદમ્ ।
દેયં કિંચિદ્યથાશક્તિ દારિદ્ર્યાભાવમિચ્છતા

યો નરસ્તત્ર ગત્વા વૈ પ્રયાગે સ્નાનમાચરેત્ ।
ધનિકો દીર્ઘજીવી ચ જાયતે નાત્ર સંશયઃ

યત્ર વટસ્યાક્ષયસ્ય દર્શનં કુરુતે નરઃ ।
તેન દર્શનમાત્રેણ બ્રહ્મહત્યા વિનશ્યતિ

સ ચાક્ષયવટઃ ખ્યાતઃ કલ્પાંતેપિ ચ દૃશ્યતે ।
શેતે વિષ્ણુર્યસ્ય પત્રે અતોયમવ્યયઃ સ્મૃતઃ

તત્ર પૂજાં પ્રકુર્વંતિ માનવા વિષ્ણુવલ્લભાઃ ।
સૂત્રેણાચ્છાદિતં કૃત્વા પૂજાં ચૈવ તુ કારયેત્

માધવાખ્યસ્તત્ર દેવઃ સુખં તિષ્ઠતિ નિત્યશઃ ।
તસ્ય વૈ દર્શનં કાર્યં મહાપાપૈઃ પ્રમુચ્યતે

યત્ર દેવાશ્ચ ઋષયો મનુષ્યાશ્ચાપિ સર્વશઃ ।
સ્વસ્વસ્થાનં સમાશ્રિત્ય તત્ર તિષ્ઠંતિ નિત્યશઃ

ગોઘ્નો વાપિ ચ ચાંડાલો દુષ્ટો વા દુષ્ટચેતનઃ ।
બાલઘાતી તથાઽવિદ્વાન્મ્રિયતે તત્ર વૈ તદા

સ વૈ ચતુર્ભુજો ભૂત્વા વૈકુંઠે વસતે ચિરમ્ ।
પ્રયાગે તુ નરો યસ્તુ માઘસ્નાનં કરોતિ ચ

ન તસ્ય ફલસંખ્યાસ્તિ શૃણુ દેવર્ષિસત્તમ ।
આપો નારા ઇતિ પ્રોક્તા સર્વલોકેષુ શુશ્રુમ

તેન નારાયણઃ પ્રોક્તઃ સ્નાતાનાં ભુક્તિમુક્તિદઃ ।
ગ્રહાણાં ચ યથા સૂર્યો નક્ષત્રાણાં યથા શશી

માસાનાં હિ તથા માઘઃ શ્રેષ્ઠઃ સર્વેષુ કર્મસુ ।
મકરસ્થે રવૌ માઘે પ્રાતઃકાલે તથામલે

ગોઃપદેઽપિ જલે સ્નાનં સ્વર્ગદં પાપિનામપિ ।
યોગોઽયં દુર્લભો વિદ્વન્ત્રૈલોક્યે સચરાચરે

અસ્મિન્યો યત્નમાપન્નઃ સ્નાયાદપિ દિનત્રયમ્ ।
પંચ વા સપ્ત વાપ્યત્ર સ્નાનં કુર્વન્પ્રયાગજમ્

ચંદ્રવદ્વર્દ્ધતે સોઽપિ કુલે વાડવસત્તમ ।
ચરાચરાશ્ચ યે જીવાસ્તથૈવ મનુજાદયઃ

પ્રયાગં તીર્થમાશ્રિત્ય વૈકુંઠં યાંતિ તેઽચિરાત્ ।
યે વસિષ્ઠાદયસ્તત્ર ઋષયઃ સનકાદયઃ

તેઽપિ પ્રયાગજં તીર્થં સેવંતે ચ પુનઃપુનઃ ।
યત્ર વિષ્ણુશ્ચ રુદ્રશ્ચ યત્રેંદ્રશ્ચ તથા પુનઃ

તેઽપિ સર્વે વસંતીહ પ્રયાગે તીર્થસત્તમે ।
દાનં તત્ર પ્રશંસંતિ નિયમાંશ્ચ તથૈવ ચ

તત્ર સ્નાત્વા ચ પીત્વા ચ પુનર્જન્મ ન વિદ્યતે

ઇતિ શ્રીપાદ્મે મહાપુરાણે પંચપંચાશત્સહસ્રસંહિતાયાં ઉત્તરખણ્ડે ઉમાપતિનારદસંવાદે પ્રયાગમાહાત્મ્યે ચતુર્વિંશોઽધ્યાયઃ