નરસિંહપુરાણ · અધ્યાય 64
સત્યં કેચિત્ પ્રશંસન્તિ તપઃ શૌચં તથાપરે
સાંખ્યં કેચિત્ પ્રશંસન્તિ યોગમ્ અન્યે પ્રચક્ષતે ॥
જ્ઞાનં કેચિત્ પ્રશંસન્તિ સમલોષ્ટાશ્મકાઞ્ચનાઃ
ક્ષમાં કેચિત્ પ્રશંસન્તિ તથૈવ ચ દયાર્જવમ્ ॥
કેચિદ્ દાનં પ્રશંસન્તિ કેચિદ્ આહુઃ પરં શુભમ્
સમ્યગ્જ્ઞાનં પરં કેચિત્ કેચિદ્ વૈરાગ્યમ્ ઉત્તમમ્ ॥
અગ્નિષ્ટોમાદિકર્માણિ તથા કેચિત્ પરં વિદુઃ
આત્મધ્યાનં પરં કેચિત્ સાંખ્યતત્ત્વાર્થવેદિનઃ ॥
ધર્માર્થકામમોક્ષાણાં ચતુર્ણામ્ ઇહ કેવલમ્
ઉપાયઃ પદભેદેન બહુધૈવં પ્રચક્ષ્યતે ॥
એવં ચાવસ્થિતે લોકે કૃત્યાકૃત્યવિધૌ નરાઃ
વ્યામોહમ્ એવ ગચ્છન્તિ વિમુક્તાઃ પાપકર્મભિઃ ॥
યદ્ એતેષુ પરં કૃત્યમ્ અનુષ્ઠેયં મહાત્મભિઃ
વક્તુમ્ અર્હસિ સર્વજ્ઞ મમ સર્વાર્થસાધકમ્ ॥
શ્રૂયતામ્ ઇદમ્ અત્યન્તં ગૂઢં સંસારમોચનમ્
અત્રૈવોદાહરન્તીમમ્ ઇતિહાસં પુરાતનમ્ ॥
પુણ્ડરીકસ્ય સંવાદં દેવર્ષેર્ નારદસ્ય ચ
બ્રાહ્મણઃ શ્રુતસંપન્નઃ પુણ્ડરીકો મહામતિઃ ॥
આશ્રમે પ્રથમે તિષ્ઠન્ ગુરૂણાં વશગઃ સદા
જિતેન્દ્રિયો જિતક્રોધઃ સંધ્યોપાસનધિષ્ઠિતઃ ॥
વેદવેદાઙ્ગનિપુણઃ શાસ્ત્રેષુ ચ વિચક્ષણઃ
સમિદ્ભિઃ સાધુયત્નેન સાયં પ્રાતર્ હુતાશનમ્ ॥
ધ્યાત્વા યજ્ઞપતિં વિષ્ણું સમ્યગ્ આરાધયન્ વિભુમ્
તપસ્સ્વાધ્યાયનિરતઃ સાક્ષાદ્ બ્રહ્મસુતો યથા ॥
ઉદકેન્ધનપુષ્પાર્થૈર્ અસકૃત્ તર્પયન્ ગુરૂન્
માતાપિતૃભ્યાં શુશ્રૂષુર્ ભિક્ષાહારી જનપ્રિયઃ ॥
બ્રહ્મવિદ્યામ્ અધીયાણઃ પ્રાણાયામપરાયણઃ તસ્ય સર્વાર્થભૂતસ્ય સંસારે ઽત્યન્તનિઃસ્પૃહા
બુદ્ધિર્ આસીન્ મહારાજ સંસારાર્ણવતારણી પિતરં માતરં ચૈવ ભ્રાતૃન્ અથ પિતામહાન્ ॥
પિતૃવ્યાન્ માતુલાંશ્ ચૈવ સખીન્ સંબન્ધિબાન્ધવાન્
પરિત્યજ્ય મહોદારસ્ તૃણાનીવ યથાસુખમ્ ॥
વિચચાર મહીમ્ એતાં શાકમૂલફલાશનઃ
અનિત્યં યૌવનં રૂપમ્ આયુષ્યં દ્રવ્યસંચયમ્ ॥
ઇતિ સંચિન્ત્યમાનેન ત્રૈલોક્યં લોષ્ઠવત્ સ્મૃતમ્
પુરાણોદિતમાર્ગેણ સર્વતીર્થાનિ વૈ મુને ॥
ગમિષ્યામિ યથાકાલમ્ ઇતિ નિશ્ચિતમાનસઃ
ગઙ્ગાં ચ યમુનાં ચૈવ ગોમતીમ્ અથ ગણ્ડકીમ્ ॥
શતદ્રૂં ચ પયોષ્ણીં ચ સરયૂં ચ સરસ્વતીમ્
પ્રયાગં નર્મદાં ચૈવ મહાનદ્યો નદાન્ અપિ ॥
ગયાં ચ વિન્ધ્યતીર્થાનિ હિમવત્પ્રભવાણિ ચ
અન્યાનિ ચ મહાતેજાસ્ તીર્તાનિ સ મહાવ્રતઃ ॥
સંચચાર મહાબાહુર્ યથાકાલં યથાવિધિ
કદાચિત્ પ્રાપ્તવાન્ વીરઃ શાલગ્રામં તપોધનઃ ॥
પુણ્ડરીકો મહાભાગઃ પુણ્યકર્મવશાનુગઃ
આસેવ્યમાનમ્ ઋષિભિસ્ તત્ત્વવિદ્ભિસ્ તપોધનૈઃ ॥
મુનીનામ્ આશ્રમં રમ્યં પુરાણેષુ ચ વિશ્રુતમ્
ભૂષિતં ચક્રનદ્યા ચ ચક્રાઙ્કિતશિલાતલમ્ ॥
રમ્યં વિવિક્તં વિસ્તીર્ણં સદા ચિત્તપ્રસાદકમ્
કેચિચ્ ચક્રાઙ્કિતાસ્ તસ્મિન્ પ્રાણિનઃ પુણ્યદર્શનાઃ ॥
વિચરન્તિ યથાકામં પુણ્યતીર્થપ્રસઙ્ગિનઃ
તસ્મિન્ ક્ષેત્રે મહાપુણ્યે શાલગ્રામે મહામતિઃ ॥
પુણ્ડરીકઃ પ્રસન્નાત્મા તીર્થાનિ સમસેવત
સ્નાત્વા દેવહ્રદે તીર્થે સરસ્વત્યાં ચ સુવ્રતઃ ॥
જાતિસ્મર્યાં ચક્રકુણ્ડે ચક્રનદ્યાસૃતેષ્વ્ અપિ
તથાન્યાન્ય્ અપિ તીર્થાનિ તસ્મિન્ન્ એવ ચચાર સઃ ॥
તતઃ ક્ષેત્રપ્રભાવેણ તીર્થાનાં ચૈવ તેજસા
મનઃ પ્રસાદમ્ અગમત્ તસ્ય તસ્મિન્ મહાત્મનઃ ॥
સો ઽપિ તીર્થે વિશુદ્ધાત્મા ધ્યાનયોગપરાયણઃ
તત્રૈવ સિદ્ધિમ્ આકાઙ્ક્ષન્ સમારાધ્ય જગત્પતિમ્ ॥
શાસ્ત્રોક્તેન વિધાનેન ભક્ત્યા પરમયા યુતઃ
ઉવાસ ચિરમ્ એકાકી નિર્દ્વન્દ્વઃ સંયતેન્દ્રિયઃ ॥
શાકમૂલફલાહારઃ સંતુષ્ટઃ સમદર્શનઃ
યમૈશ્ ચ નિયમૈશ્ ચૈવ તથા ચાસનબન્ધનૈઃ ॥
પ્રાણાયામૈઃ સુતીક્ષ્ણૈશ્ ચ પ્રત્યાહારૈશ્ ચ સંતતૈઃ
ધારણાભિસ્ તથા ધ્યાનૈઃ સમાધિભિર્ અતન્દ્રિતઃ ॥
યોગાભ્યાસં તદા સમ્યક્ ચક્રે વિગતકલ્મષઃ
આરાધ્ય દેવદેવેશં તદ્ગતેનાન્તરાત્મના ॥
પુણ્ડરીકો મહાભાગઃ પુરુષાર્થવિશારદઃ
પ્રસાદં પરમ્ આકાઙ્ક્ષન્ વિષ્ણોસ્ તદ્ગતમાનસઃ ॥
તસ્ય તસ્મિન્ નિવસતઃ શાલગ્રામે મહાત્મનઃ
પુણ્ડરીકસ્ય રાજેન્દ્ર કાલો ઽગચ્છન્ મહાંસ્ તતઃ ॥
મુને કદાચિત્ તં દેશં નારદઃ પરમાર્થવિત્
જગામ સુમહાતેજાઃ સાક્ષાદાદિત્યસંનિભઃ ॥
તં દ્રષ્ટુકામો દેવર્ષિઃ પુણ્ડરીકં તપોનિધિમ્
વિષ્ણુભક્તિપરીતાત્મા વૈષ્ણવાનાં હિતે રતઃ ॥
સ દૃષ્ટ્વા નારદં પ્રાપ્તં સર્વતેજઃ પ્રભાન્વિતમ્
મહામતિં મહાપ્રાજ્ઞં સર્વાગમવિશારદમ્ ॥
પ્રાઞ્જલિઃ પ્રણતો ભૂત્વા પ્રહૃષ્ટેનાન્તરાત્મના
અર્ઘં દત્ત્વા યથાયોગ્યં પ્રણામમ્ અકરોત્ તતઃ ॥
કો ઽયમ્ અત્યદ્ભુતાકારસ્ તેજસ્વી હૃદ્યવેષધૃક્
આતોદ્યહસ્તઃ સુમુખો જટામણ્ડલભૂષણઃ ॥
વિવસ્વાન્ અથ વા વહ્નિર્ ઇન્દ્રો વરુણ એવ વા
ઇતિ સંચિન્તયન્ વિપ્રઃ પપ્રચ્છ પરમદ્યુતિઃ ॥
કો ભવાન્ ઇહ સંપ્રાપ્તઃ કુતો વા પરમદ્યુતે
ત્વદ્દર્શનં હ્ય્ અપુણ્યાનાં પ્રાયેણ ભુવિ દુર્લભમ્ ॥
નારદો ઽહમ્ અનુપ્રાપ્તસ્ ત્વદ્દર્શનકુતૂહલાત્
પુણ્ડરીક હરેર્ ભક્તસ્ ત્વાદૃશઃ સતતં દ્વિજ ॥
સ્મૃતઃ સંભાષિતો વાપિ પૂજિતો વા દ્વિજોત્તમ
પુનાતિ ભગવદ્ભક્તશ્ ચાણ્ડાલો ઽપિ યદૃચ્છયા ॥
દાસો ઽહં વાસુદેવસ્ય દેવદેવસ્ય શાર્ઙ્ગિણહ્
ઇત્યુક્તો નારદેનાસૌ ભક્તિપર્યાકુલાત્મના ॥
પ્રોવાચ મધુરં વિપ્રસ્ તદ્દર્શનસુવિસ્મિતઃ ॥
ધન્યો ઽહં દેહિનામ્ અદ્ય સુપૂજ્યો ઽહં સુરૈર્ અપિ ॥
કૃતાર્થાઃ પિતરો મે ઽદ્ય સંપ્રાતં જન્મણઃ ફલમ્
અનુગૃહ્ણીષ્વ દેવર્ષે ત્વદ્ભક્તસ્ય વિશેષતઃ ॥
કિં કિં કરોમ્ય્ અહં વિદ્વન્ ભ્રામ્યમાણઃ સ્વકર્મભિઃ
કર્તવ્યં પરમં ગુહ્યમ્ ઉપદેષ્ટું ત્વમ્ અર્હસિ ॥
ત્વં ગતિઃ સરવલોકાનાં વૈષ્ણવાનાં વિશેષતઃ ॥
અનેકાનીહ શાસ્ત્રાણિ કર્માણિ ચ તથા દ્વિજ ॥
ધર્મમાર્ગાશ્ ચ બહવસ્ તથૈવ પ્રાણિનઃ સ્મૃતાઃ
વૈલક્ષણ્યં ચ જગતસ્ તસ્માદ્ એવ દ્વિજોત્તમ ॥
અવ્યક્તાજ્ જાયતે સર્વં સર્વાત્મકમ્ ઇદં જગત્
ઇત્ય્ એવં પ્રાહુર્ અપરે તત્રૈવ લયમ્ એવ ચ ॥
આત્માનો બહવો પ્રોક્તા નિત્યાઃ સર્વગતાસ્ તથા
અન્યૈર્ મતિમતાં શ્રેષ્ઠ તત્ત્વાલોકનતત્પરૈઃ ॥
એવમાદ્ય્ અનુસંચિન્ત્ય યથામતિ યથાશ્રુતમ્
વદન્તિ ઋષયઃ સર્વે નાનામતવિશારદાઃ ॥
શૃણુષ્વાવહિતો બ્રહ્મન્ કથયામિ તવાનઘ
પરમાર્થમ્ ઇદં ગુહ્યં ઘોરસંસારમોચનમ્ ॥
અનાગતમ્ અતીતં ચ વિપ્રકૃષ્ટમ્ અતીવ યત્
ન ગૃહ્ણાતિ નૃણાં દૃષ્ટિર્ વર્તમાનાર્થનિશ્ચિતા ॥
શૃણુષ્વાવહિતં તાત કથયામિ તવાનઘ
યત્ પ્રોક્તં બ્રહ્મણા પૂર્વં પૃચ્છતો મમ સુવ્રત ॥
કદાચિદ્ બ્રહ્મલોકસ્થં પદ્મયોનિં પિતામહમ્
પ્રણિપત્ય યથાન્યાયં પૃષ્ટવાન્ અહમ્ અવ્યયમ્ ॥
કિં તજ્ જ્ઞાનં પરં દેવ કશ્ ચ યોગઃ પરસ્ તથા
એતન્ મે તત્ત્વતઃ સર્વં ત્વમ્ આચક્ષ્વ પિતામહ ॥
યઃ પરઃ પ્રકૃતેઃ પ્રોક્તઃ પુરુષઃ પઞ્ચવિંશકઃ
સ એવ સર્વભૂતાનાં નર ઇત્ય્ અભિધીયતે ॥
નરાજ્ જાતાનિ તત્ત્વાનિ નારાણીતિ તતો વિદુઃ
તાન્ય્ એવ ચાયનં તસ્ય તેન નારાયણઃ સ્મૃતઃ ॥
નારાયણાજ્ જગત્ સર્વં સર્ગકાલે પ્રજાયતે
તસ્મિન્ન્ એવ પુનસ્ તચ્ ચ પ્રલયે સંપ્રલીયતે ॥
નારાયણઃ પરં બ્રહ્મ તત્ત્વં નારાયણઃ પરમ્
નારાયણઃ પરં જ્યોતિર્ આત્મા નારાયણઃ પરઃ ॥
પરાદ્ અપિ પરશ્ ચાસૌ તસ્માન્ નાતિપરં મુને
યચ્ ચ કિંચિજ્ જગત્ય્ અસ્મિન્ દૃશ્યતે શ્રૂયતે ઽપિ વા ॥
અન્તર્ બહિશ્ ચ તત્ સર્વં વ્યાપ્ય નારાયણઃ સ્થિતઃ
એવં વિદિત્વા તં દેવાઃ સાકારં વ્યાહરન્ મુહુઃ ॥
નમો નારાયણાયેતિ ધ્યાત્વા ચાનન્યમાનસાઃ
કિં તસ્ય દાનૈઃ કિં તીર્થૈઃ કિં તપોભિઃ કિમ્ અધ્વરૈઃ ॥
યો નિત્યં ધ્યાયતે દેવં નારાયણમ્ અનન્યધીઃ
એતજ્ જ્ઞાનં વરં નાતો યોગશ્ ચૈવ પરસ્ તથા ॥
પરસ્પરવિરુદ્ધાર્થૈઃ કિમ્ અન્યૈઃ શાસ્ત્રવિસ્તરૈઃ
બહવો ઽપિ યથા માર્ગા વિશન્ત્ય્ એવં મહત્ પુરમ્ ॥
તથા જ્ઞાનાનિ સર્વાણિ પ્રવિશન્તિ તમ્ ઈશ્વરમ્
સ હિ સર્વગતો દેવઃ સૂક્ષ્મો ઽવ્યક્તઃ સનાતનઃ ॥
જગદાદિર્ અનાદ્યન્તઃ સ્વયંભૂર્ ભૂતભાવનઃ
વિષ્ણુર્ વિભુર્ અચિન્ત્યાત્મા નિત્યઃ સદસદાત્મકઃ ॥
વાસુદેવોજગદ્વાસઃ પુરાણઃ કવિર્ અવ્યયઃ
યસ્માત્ પ્રાપ્તં સ્થિતિં કૃત્સ્નં ત્રૈલોક્યં સચરાચરમ્ ॥
તસ્માત્ સ ભગવાન્ દેવો વિષ્ણુર્ ઇત્ય્ અભિધીયતે
યસ્માદ્ વા સર્વભૂતાનાં તત્ત્વાદ્યાનાં યુગક્ષયે ॥
તસ્મિન્ નિવાસઃ સંસર્ગે વાસુદેવસ્ તતસ્ તુ સઃ
તમ્ આહુઃ પુરુષં કેચિત્ કેચિદ્ ઈશ્વરમ્ અવ્યયમ્ ॥
વિજ્ઞાનમાત્રં કેચિચ્ ચ કેચિદ્ બ્રહ્મ પરં તથા
કેચિત્ કાલમ્ અનાદ્યન્તં કેચિજ્ જીવં સનાતનમ્ ॥
કેચિચ્ ચ પરમાત્માનં કેચિચ્ ચૈવમ્ અનામયમ્
કેચિત્ ક્ષેત્રજ્ઞમ્ ઇત્ય્ આહુઃ કેચિત્ ષડ્વિંશકં તથા ॥
અઙ્ગુષ્ઠમાત્રં કેચિચ્ ચ કેચિત્ પદ્મરજોઉપમમ્
એતે ચાન્યે ચ મુનિભિઃ સંજ્ઞાભેદાઃ પૃથગ્વિધાઃ ॥
શાસ્ત્રેષુ કથિતા વિષ્ણોર્ લોકવ્યામોહકારકાઃ
એકં યદિ ભવેચ્ છાસ્ત્રં જ્ઞાનં નિઃસંશયં ભવેત્ ॥
બહુત્વાદ્ ઇહ શાત્રાણાં જ્ઞાનતત્ત્વં સુદુર્લભમ્
આલોડ્ય સર્વશાસ્ત્રાણિ વિચાર્ય ચ પુનઃ પુનઃ ॥
ઇદમ્ એકં સુનિષ્પન્નં ધ્યેયો નારાયણઃ સદા
ત્યક્ત્વા વ્યામોહકાન્ સર્વાન્ તસ્માચ્ છાસ્ત્રાર્થવિસ્તરાન્ ॥
અનન્યચેતા ધ્યાયસ્વ નારાયણમ્ અતન્દ્રિતઃ
એવં જ્નાત્વા તુ સતતં દેવદેવં તમ્ અવ્યયમ્ ॥
ક્ષિપ્રં યાસ્યસિ તત્રૈવ સાયુજ્યં નાત્ર સંશયઃ
શ્રુત્વેદં બ્રહ્મણા પ્રોક્તં જ્ઞાનયોગં સુદુર્લભમ્ ॥
તતો ઽહમ્ આસં વિપ્રેન્દ્ર નારાયણપરાયણઃ
નમો નારાયણાયેતિ યે વિદુર્ બ્રહ્મ શાશ્વતમ્ ॥
અન્તકાલે જપન્તસ્ તે યાન્તિ વિષ્ણોઃ પરં પદમ્
તસ્માન્ નારાયણસ્ તાત પરમાત્મા સનાતનઃ ॥
અનન્યમનસા નિત્યં ધ્યેયસ્ તત્ત્વવિચિન્તકૈઃ
નારાયણો જગદ્વ્યાપી પરમાત્મા સનાતનઃ ॥
જગતાં સૃષ્ટિસંહાર પરિપાલનતત્પરઃ
શ્રવણાત્ પઠનાચ્ ચૈવ નિદિધ્યાસનતત્પરૈઃ ॥
આરાધ્યઃ સર્વથા બ્રહ્મન્ પુરુષેણ હિતૈષિણા
નિઃસ્પૃહા નિત્યસંતુષ્ટા જ્ઞાનિનઃ સંયતેન્દ્રિયાઃ ॥
નિર્મમા નિરહંકારા રાગદ્વેષવિવર્જિતાઃ
અપક્ષપતિતાઃ શાન્તાઃ સર્વસંકલ્પવર્જિતાઃ ॥
ધ્યાનયોગપરા બ્રહ્મન્ તે પશ્યન્તિ જગત્પતિમ્
ત્યક્તત્રયા મહાત્માનો વાસુદેવં હરિં ગુરુમ્ ॥
કીર્તયન્તિ જગન્નાથં તે પશ્યન્તિ જગત્પતિમ્
તસ્માત્ ત્વમ્ અપિ વિપ્રેન્દ્ર નારાયણપરો ભવ ॥
તદન્યઃ કો મહોદારઃ પ્રાર્થિતં દાતુમ્ ઈશ્વરઃ
હેલયા કીર્તિતો યો વૈ સ્વં પદં દિશતિ દ્વિજ ॥
અપિ કાર્યસ્ ત્વયા ચૈવ જપઃ સ્વાધ્યાય એવ ચ
તમ્ એવોદ્દિશ્ય દેવેશં કુરુ નિત્યમ્ અતન્દ્રિતઃ ॥
કિં તત્ર બહુભિર્ મન્ત્રૈઃ કિં તત્ર બહુભિર્ વ્રતૈઃ
નમો નારાયણાયેતિ મન્ત્રઃ સર્વાર્થસાધકઃ ॥
ચીરવાસા જટધારી ત્રિદણ્ડી મુણ્ડ એવ વા
ભૂષિતો વા દ્વિજશ્રેષ્ઠ ન લિઙ્ગં ધર્મકારણમ્ ॥
યે નૃસંશા દુરાત્માનઃ પાપાચારરતાઃ સદા
તે ઽપિ યાન્તિ પરં સ્થાનં નરા નારાયણાશ્રયાઃ ॥
જન્માન્તરસહસ્રેષુ યસ્ય સ્યાદ્ બુદ્ધિર્ ઈદૃશી
દાસો ઽહ.મ્ વાસુદેવસ્ય દેવદેવસ્ય શાર્ઙ્ગિણઃ ॥
પ્રયાતિ વિષ્ણુસાલોક્યં પુરુષો નાત્ર સંશયઃ
કિં પુનસ્ તત્ગતપ્રાણઃ પુરુષ સંયતેન્દ્રિયઃ ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા દેવદેવર્ષિસ્ તત્રૈવાન્તરધીયત
પરોપકારનિરતસ્ ત્રૈલોક્યસ્યૈકભૂષણઃ ॥
પુણ્ડરીકો ઽપિ ધર્માત્મા નારાયણપરાયણઃ
નમો ઽસ્તુ કેશવાયેતિ પુનઃ પુનર્ ઉદીરયન્ ॥
પ્રસીદસ્વ મહાયોગિન્ન્ ઇદમ્ ઉચ્ચાર્ય સર્વદા
હૃત્પુણ્ડરીકે ગોવિન્દં પ્રતિષ્ઠાપ્ય જનાર્દનમ્ ॥
તપસ્સિદ્ધિકરે ઽરણ્યે શાલગ્રામે તપોધનઃ
ઉવાસ ચિરમ્ એકાકી પુરુષાર્થવિચક્ષણઃ ॥
સ્વપ્ને ઽપિ કેશવાદ્ અન્યન્ ન પશ્યતિ મહાતપાઃ
નિદ્રાપિ તસ્ય નૈવાસીત્ પુરુષાર્થવિરોધિની ॥
તપસા બ્રહ્મચર્યેણ શૌચેન ચ વિશેષતઃ
જન્મજન્માન્તરારૂઢ સંસ્કારેણ ચ સ દ્વિજઃ ॥
પ્રસાદાદ્ દેવદેવસ્ય સર્વલોકૈકસાક્ષિણઃ
અવાપ પરમાં સિદ્ધિં વૈષ્ણવીં વીતકલ્મષઃ ॥
સિંહવ્યાઘ્રાસ્ તથાન્યે ઽપિ મૃગાઃ પ્રાણિવિહિંસકાઃ
વિરોધં સહજં હિત્વા સમેતાસ્ તસ્ય સંનિધૌ
નિવસન્તિ દ્વિજશ્રેષ્ઠ પ્રશાન્તેન્દ્રિયવૃત્તયઃ ॥
તતઃ કદાચિદ્ ભગવાન્ પુણ્ડરીકસ્ય ધીમતઃ
પ્રાદુર્ આસીજ્ જગન્નાથઃ પુણ્ડરીકાયતેક્ષણઃ ॥
શઙ્ખચક્રગદાપાણિઃ પીતવાસાઃ સ્રગુજ્જ્વલઃ
શ્રીવત્સવક્ષાઃ શ્રીવાસઃ કૌસ્તુભેન વિભૂષિતઃ ॥
આરુહ્ય ગરુડં શ્રીમાન્ અઞ્જનાચલસંનિભઃ
મેરુશૃઙ્ગમ્ ઇવારુઢઃ કાલમેઘસ્ તડિદ્દ્યુતિઃ ॥
રાજતેનાતપત્રેણ મુક્તાદામવિલમ્બિના
વિરાજમાનો દેવેશશ્ ચામરવ્યજનાદિભિઃ ॥
તં દૃષ્ટ્વા દેવદેવેશં પુણ્ડરીકઃ કૃતાઞ્જલિઃ
પપાત શિરસા ભૂમૌ સાધ્વસાવનતો દ્વિજઃ ॥
પિપન્ન્ ઇવ હૃષીકેશં નયનાભ્યાં સમાકુલઃ
જગામ મહતીં તૃપ્તિં પુણ્ડરીકસ્ તદાનઘઃ ॥
તમ્ એવાલોકયન્ વીરશ્ ચિરપ્રાર્થિતદર્શનઃ
તતસ્ તમ્ આહ ભગવાન્ પદ્મનાભસ્ ત્રિવિક્રમઃ ॥
પ્રીતો ઽસ્મિ વત્સ ભદ્રં તે પુણ્ડરીક મહામતે
વરં વૃણીષ્વ દાસ્યામિ યત્ તે મનસિ વર્તતે ॥
એતચ્ છ્રુત્વા તુ વચનં દેવદેવેન ભાષિતમ્
ઇદં વિજ્ઞાપયમ્ આસ પુણ્ડરીકો મહામતિઃ ॥
ક્વાહમ્ અત્યન્તદુર્બુદ્ધિઃ ક્વ ચાત્મહિતવીક્ષણમ્
યદ્ ધિતં મમ દેવેશ તદ્ આજ્ઞાપય માધવ ॥
એવમ્ ઉક્તો ઽથ ભગવાન્ સુપ્રીતઃ પુનર્ અબ્રવીત્
પુણ્ડરીકં મહાભાગં કૃતાઞ્જલિમ્ ઉપસ્થિતમ્ ॥
આગચ્છ કુશલં તે ઽસ્તુ મયૈવ સહ સુવ્રત
મદ્રૂપધારી નિત્યાત્મા મમૈવ પાર્ષદો ભવ ॥
એવમ્ ઉક્તવતિ પ્રીત્યા શ્રીધરે ભક્તવત્સલે
દેવદુન્દુભયો નેદુઃ પુષ્પવૃષ્ટિઃ પપાત ચ ॥
દેવાઃ સેન્દ્રાસ્ તથા સિદ્ધાઃ સાધુ સાધ્વ્ ઇત્ય્ અથાબ્રુવન્
જગુશ્ ચ સિદ્ધગન્ધર્વાઃ કિંનરાશ્ ચ વિશેષતઃ ॥
અથૈનં સમુપાદાય વાસુદેવો જગત્પતિઃ
જગામ ગરુડારૂઢઃ સર્વદેવનમસ્કૃતઃ ॥
તસ્માત્ ત્વમ્ અપિ વિપ્રેન્દ્ર વિષ્ણુભક્તિસમન્વિતઃ
તચ્ચિત્તસ્ તદ્ગતપ્રાણસ્ તદ્ભક્તાનાં હિતે રતઃ ॥
અર્ચયિત્વા યથાયોગં ભજસ્વ પુરુષોત્તમમ્
શૃણુષ્વ તત્કથાઃ પુણ્યાઃ સર્વપાપપ્રણાશિનીઃ ॥
યેનોપાયેન વિપ્રેન્દ્ર વિષ્ણુઃ સર્વેશ્વરેશ્વરઃ
પ્રીતો ભવતિ વિશ્વાત્મા તત્ કુરુષ્વ સુવિસ્તરમ્ ॥
અશ્વમેધસહસ્રેણ વાજપેયશતૈર્ અપિ
નાપ્નુવન્તિ ગતિં પુણ્યાં નારાયણપરાઙ્મુખાઃ ॥
અજરમ્ અમરમ્ એકં ધ્યેયમ્ આદ્યન્તશૂન્યં સગુણવિગુણમ્ આદ્યં સ્થૂલમ્ અત્યન્તસૂક્ષ્મમ્
નિરુપમમ્ ઉપમેયં યોગિનાં જ્ઞાનગમ્યં ત્રિભુવનગુરુમ્ ઈશં ત્વાં પ્રપન્નો ઽસ્મિ વિષ્ણો ॥
મૂળ પાઠ: Narasiṃhapurāṇa · Edition: Siddheswar Jena: The Narasiṃha Purāṇam. Delhi: Nag Publ. 1987. · Data entry Peter Schreiner · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0