મોક્ષોપાય · અધ્યાય 6.30
ઇત્ય્ આકર્ણયતિ સ્વચ્છસમચેતસિ રાઘવે ।
વિશ્રાન્તે સ્વાત્મનિ સ્વૈરં પરમાનન્દમ્ આગતે ॥
તત્રસ્થેષુ ચ સર્વેષુ તેષૂપશમશાલિષુ ।
અપરિક્ષુબ્ધચિત્તેષુ સ્થિતેષ્વ્ અભ્યુદિતાત્મસુ ॥
સંશાન્તસકલસ્પન્દશબ્દસંવ્યવહારિણિ ।
સભાભોગે સ્થિતે સોમ્યે રાત્રાવ્ ઇવ મહીતલે ॥
પ્રમૂકમુગ્ધઘણ્ટાસુ નિષણ્ણાસુ નભસ્તલે ।
શૃણ્વન્તીષ્વ્ ઇવ શુદ્ધાસુ પતાકાસુ વચો મુનેઃ ॥
શાન્તસઞ્ચારસઙ્ક્રાન્તનિશ્ચલાસ્યેષુ પક્ષિષુ ।
સ્વપત્સ્વ્ અન્તઃપુરાણાં ચ પઞ્જરેષ્વ્ આલયેષુ ચ ॥
વિચારયત્સુ તત્ત્વાર્થં બુદ્ધ્યા પ્રાપ્તવિકાસયા ।
સુતત્ત્વજ્ઞેષુ સભ્યેષુ સહજાનન્દશાલિષુ ॥
પરોપશમશાલિન્યા તયા સદ્વાક્યમાલયા ।
વિનયાવનતિસ્થેષુ ક્રીડામર્કટકેષ્વ્ અપિ ॥
રાઘવસ્યાત્મવિશ્રાન્તિસ્થિત્યર્થં વચનૌઘતઃ ।
વિરરામ મુનિર્ વારિ સસેત્વ્ આત્મરયાદ્ ઇવ ॥
અથ યાતે મુહૂર્તાર્ધે રાઘવે પ્રતિબોધિતે ।
પુનર્ આહ તમ્ એવાર્થં વસિષ્ઠો વદતાં વરઃ ॥
રામ સમ્યક્પ્રબુદ્ધો ઽસિ સ્વાત્માનમ્ અસિ લબ્ધવાન્ ।
એતમ્ એવાવલમ્બ્યાન્તસ્ તિષ્ઠ મેહ મદં કૃથાઃ ॥
ઇદં સંસારચક્રં હિ નાભૌ સઙ્કલ્પમાત્રકે ।
સંરોધિતાયાં વહનાદ્ રઘુનન્દન રુધ્યતે ॥
બોધિતાયાં મનોનાભ્યામ્ ઇદં સંસારચક્રકમ્ ।
પ્રયત્નાદ્ રોધિતમ્ અપિ પ્રવહત્ય્ એવ વેગતઃ ॥
પરં પૌરુષમ્ આશ્રિત્ય બલં પ્રજ્ઞાં ચ યુક્તિતઃ ।
નાભિં સંસારચક્રસ્ય ચિત્તમ્ એવ નિરોધયેત્ ॥
પ્રજ્ઞાસૌજન્યયુક્તેન શાસ્ત્રસંવલિતેન ચ ।
પૌરુષેણ ન યત્ પ્રાપ્તં ન તત્ ક્વચન લભ્યતે ॥
દૈવૈકપરતાં ત્યક્ત્વા બાલબોધોપકલ્પિતામ્ ।
નિજં પ્રયત્નમ્ આશ્રિત્ય ચિત્તમ્ આદૌ નિરોધયેત્ ॥
આ વિરિઞ્ચાત્ પ્રવૃત્તેન ભ્રમેણાજ્ઞાનરૂપિણા ।
અસદ્ એવ સદાભાસમ્ ઇદમ્ આલક્ષ્યતે ઽનઘ ॥
અજ્ઞાનભ્રમવિસ્તારમિથ્યૈકાકૃતયો ઽનઘ ।
ઇમે દેહા ભ્રમન્તીહ સર્વ એવાસદુત્થિતાઃ ॥
સઙ્કલ્પપુરુષસ્યેવ દેહસ્યાર્થે કદાચન ।
સુખદુઃખવિકારિત્વં ન કાર્યં રામ ધીમતા ॥
દુઃખમ્લાનમુખક્લેદી પ્રસન્નાત્ ક્લેદવર્જિતાત્ ।
અપિ ચિત્રનરાદ્ દેહનરસ્ તુચ્છતરસ્ સ્મૃતઃ ॥
આધિવ્યાધિપરિમ્લાને સ્વયં ક્લેદિનિ નાશિનિ ।
ન તથા સ્થિરતા દેહે ચિત્રપુંસિ યથા કિલ ॥
વિનાશિતો હિ ચિત્રસ્થો દેહો નશ્યતિ નાન્યથા ।
અવશ્યનાશો નાશાત્મા સ્વયં દેહો વિનશ્યતિ ॥
પાલિતસ્ સુસ્થિરાં શોભામ્ આદત્તે ચિત્રમાનવઃ ।
દેહસ્ તુ પાલિતો ઽપ્ય્ ઉચ્ચૈર્ નશ્યત્ય્ એવ ન વર્ધતે ॥
તેન શ્રેષ્ઠશ્ ચિત્રદેહો નાયં સઙ્કલ્પદેહકઃ ।
યે ગુણાશ્ ચિત્રદેહે હિ ન તે સઙ્કલ્પદેહકે ॥
ચિત્રદેહાદ્ અપિ જડાદ્ યો ઽયં તુચ્છતરઃ કિલ ।
તસ્મિન્ માંસમયે દેહે કેવાસ્થા ભવતો ઽનઘ ॥
દીર્ઘસઙ્કલ્પદેહો ઽયમ્ અસ્મિન્ ક્વાસ્થા મહામતે ।
સ્વલ્પસઙ્કલ્પજાદ્ દેહાદ્ અપિ તુચ્છતરો હ્ય્ અયમ્ ॥
સ્વલ્પસઙ્કલ્પજો દીર્ઘૈસ્ સુખદુઃખૈર્ ન ગૃહ્યતે ।
દીર્ઘસઙ્કલ્પજશ્ ચાયં દીર્ઘદુઃખેન દુઃખિતઃ ॥
દેહો હિ સઙ્કલ્પમયો નાયમ્ અસ્તિ ન નાસ્તિ ચ ।
કિં વ્યર્થમ્ એતદર્થં હિ મૂઢો ઽયં ક્લેશભાગ્ જનઃ ॥
યથા ચિત્રમયે પુંસિ ક્ષતે ક્ષીણે ન વઃ ક્ષતિઃ ।
યથા સઙ્કલ્પપુરુષે ક્ષતે ક્ષીણે ન વઃ ક્ષતિઃ ॥
યથા મનોરાજ્યમયે ક્ષતે ક્ષીણે ન વઃ ક્ષતિઃ ।
યથા દ્વિતીયે શશિનિ ક્ષતે ક્ષીણે ન વઃ ક્ષતિઃ ॥
યથા સ્વપ્નસમારમ્ભે ક્ષતે ક્ષીણે ન વઃ ક્ષતિઃ ।
યથા ઘનાતપજલે ક્ષતે ક્ષીણે ન વઃ ક્ષતિઃ ॥
સઙ્કલ્પમાત્રકલિતે પ્રકૃત્યૈવ વિનાશિનિ ।
તથા શરીરયન્ત્રે ઽસ્મિન્ ક્ષતે ક્ષીણે ન વઃ ક્ષતિઃ ॥
દીર્ઘસ્વપ્નમયે હ્ય્ અસ્મિંશ્ ચિરસઙ્કલ્પકલ્પિતે ।
ભૂષિતે દૂષિતે દેહે ન હિ કિઞ્ચિચ્ ચિતઃ ક્ષતમ્ ॥
ન ચિદ્ અસ્તમ્ ઉપાયાતિ નાત્મા ચલતિ રાઘવ ।
ન બ્રહ્મ વિકૃતિં યાતિ કિં વો દેહક્ષયે ક્ષતમ્ ॥
ભ્રમચ્ચક્રોપરિસ્થો હિ ત્યક્તચક્રો ઽપિ ચક્રવત્ ।
યથા પશ્યતિ દિક્ચક્રં ભ્રમદ્ અત્યન્તમોહિતઃ ॥
અકસ્માદ્ એવ રૂઢેન મિથ્યાજ્ઞાનેન વલ્ગતા ।
અભ્યસ્તેન તથૈવેદં દૃશ્યતે દેહચક્રકમ્ ॥
ભ્રમિતં ચ ભ્રમદ્રૂપં પતદ્રૂપં ચ પાતિતમ્ ।
હતં ચ હન્યમાનં ચ વપુર્ દુર્વાસનાવશાત્ ॥
અજ્ઞાનજં ભ્રમં ત્યક્ત્વા સત્યાં દૃષ્ટિમ્ અવેક્ષ્ય ચ ।
ધીરતામ્ અલમ્ આલમ્બ્ય ઘનં ભ્રમમ્ ઇદં ત્યજેત્ ॥
સઙ્કલ્પેન કૃતો દેહો મિથ્યાજ્ઞાનેન સન્ ન સન્ ।
અસત્યેન કૃતં યત્ સ્યાન્ ન તત્ સત્યં કદાચન ॥
અસદભ્યુત્થિતો દેહો રજ્જ્વામ્ ઇવ ભુજઙ્ગમઃ ।
અસત્યામ્ એવ ચેમાં ચ કરોતિ ચ જગત્ક્રિયામ્ ॥
જડેન રામ ક્રિયતે યત્ તન્ ન કૃતમ્ ઉચ્યતે ।
કુર્વન્ન્ અપિ તતો દેહો ન કર્તા ક્વચિદ્ એવ હિ ॥
નિરીહો હિ જડો દેહો નાત્મનો ઽસ્ત્ય્ અભિવાઞ્છિતમ્ ।
કર્તા ન કશ્ચિદ્ એવાતો દ્રષ્ટા કેવલમ્ અસ્ય્ અજઃ ॥
યથા દીપો નિવાતસ્થસ્ સ્વાત્મન્ય્ એવ હિ તિષ્ઠતિ ।
સાક્ષિવત્ સર્વભાવેષુ તથા તિષ્ઠ જગત્સ્થિતૌ ॥
યથા દિવસકાર્યાણિ ભાસ્કરસ્ સ્વસ્થ એવ સન્ ।
કરોત્ય્ એવમ્ ઇમાં રામ કુરુ પાર્થિવસંસ્થિતિમ્ ॥
અસ્મિન્ હ્ય્ અસન્મયે દેહગેહે શૂન્યે સમુત્થિતે ।
સત્તામ્ ઉપગતે મિથ્યા બાલકલ્પિતયક્ષવત્ ॥
કુતો ઽપ્ય્ આગત્ય નિસ્સારસ્ સર્વસજ્જનવર્જિતઃ ।
અહઙ્કારકુવેતાલઃ પ્રવિષ્ટશ્ ચિત્તનામભૃત્ ॥
ભૃત્યતાં માસ્ય ગચ્છ ત્વમ્ અહઙ્કારસ્ય દુર્મતેઃ ।
અસ્ય ભૃત્યતયા રામ નિરયઃ પ્રાપ્યતે ફલમ્ ॥
સ્વસઙ્કલ્પવિલાસેન દેહગેહે નિરાકૃતિઃ ।
ઉન્મત્તચિત્તવેતાલઃ પરિવલ્ગતિ લીલયા ॥
શૂન્યદેહગૃહં પ્રાપ્ય ચિત્તયક્ષેણ તત્ કૃતમ્ ।
ભીતા યેન મહાન્તો ઽપિ સમાધિનિરતાસ્ સ્થિતાઃ ॥
ચિત્તવેતાલમ્ ઉદ્વાસ્ય સ્વશરીરૈકમન્દિરાત્ ।
સંસારશૂન્યનગરે ન બિભેષિ કદાચન ॥
ચિત્તભૂતાભિભૂતે ઽસ્મિન્ યે શરીરગૃહે રતાઃ ।
ચિત્રમ્ અદ્યાપિ તે કસ્માદ્ ઘટ્ટિતા નાશ્મવત્ સ્થિતાઃ ॥
ગ્રસ્તે ચિત્તપિશાચેન દેહવેશ્મનિ યા ધૃતિઃ ।
પિશાચસ્યૈવ સા બુદ્ધિર્ નાપિશાચસ્ય રાઘવ ॥
અહઙ્કારબૃહદ્યક્ષે ગૃહે દગ્ધશરીરકે ।
વિહરાનાસ્થયા સાધો ન તવૈતત્ કિલ સ્થિરમ્ ॥
અહઙ્કારાનુચરતાં ત્યક્ત્વા વિતતયા ધિયા ।
અહઙ્કારમૃતિં પ્રાપ્ય સ્વાત્મૈવાશ્વ્ અવલમ્બ્યતામ્ ॥
અહઙ્કારપિશાચેન ગ્રસ્તા યે નિરયૈષિણઃ ।
તેષાં મોહામયાન્ધાનાં ન મિત્રાણિ ન બન્ધવઃ ॥
અહઙ્કારોપહતયા બુદ્ધ્યા યા ક્રિયતે ક્રિયા ।
વિષવલ્લ્યા ઇવ ફલં તસ્યાસ્ સ્યાન્ મરણાત્મકમ્ ॥
વિવેકધૈર્યહીનેન સ્વાહઙ્કારમહાશવમ્ ।
મૂર્ખેણાલમ્બિતં યેન નષ્ટમ્ એવાશુ વિદ્ધિ તમ્ ॥
અહઙ્કારપિશાચેન વરાકા યે વશીકૃતાઃ ।
ત એતે નરકાગ્નીનાં રાઘવેન્ધનતાં ગતાઃ ॥
અહઙ્કારોરગો યસ્ય પરિસ્ફુરતિ કોટરે ।
સ દેહપાદપો ધીરૈર્ અચિરેણ નિપાત્યતે ॥
અહઙ્કારપિશાચો ઽસ્મિન્ દેહે તિષ્ઠતુ યાતુ વા ।
ત્વમ્ એનમ્ આલોકય મા મનસા મહતાં વર ॥
અવધૂતો હ્ય્ અવજ્ઞાતશ્ ચેતસૈવ તિરસ્કૃતઃ ।
અહઙ્કારપિશાચસ્ તે નેહ કિઞ્ચિત્ કરિષ્યતિ ॥
દેહાલયે સ્ફુરત્ય્ અસ્મિન્ રામ ચિત્તપિશાચકે ।
અસ્યાનન્તવિલાસસ્ય કિમ્ ઇવાગતમ્ આત્મનઃ ॥
ચિત્તયક્ષાભિભૂતાનાં યાઃ પુંસાં વિતતાપદઃ ।
શક્યન્તે પરિસઙ્ખ્યાતું ન તા વર્ષશતૈર્ અપિ ॥
હતો મૃતો ઽસ્મિ દગ્ધો ઽસ્મીત્ય્ એતા દુર્ભગવૃત્તયઃ ।
અહઙ્કારપિશાચસ્ય શક્તયો ઽન્યસ્ય નાનઘ ॥
સર્વગો ઽપિ યથાકાશસ્ સમ્બદ્ધો નેહ કેનચિત્ ।
સર્વગો ઽપિ તથૈવાત્મા નાહઙ્કારેણ સઙ્ગતઃ ॥
યત્ કરોતિ યદ્ આદત્તે દેહયન્ત્રમ્ ઇદં ચલમ્ ।
વાતરજ્જુયુતં રામ તદ્ અહઙ્કારચેષ્ટિતમ્ ॥
વૃક્ષોન્નતૌ યથા હેતુર્ અકર્ત્ર્ અપિ કિલામ્બરમ્ ।
આત્મસંસ્થસ્ તથેહાત્મા ચિત્તચેષ્ટાસુ કારણમ્ ॥
આત્મસન્નિધિમાત્રેણ કુડ્યરૂપમ્ ઇવામલમ્ ।
દીપસન્નિધિમાત્રેણ સ્ફુરત્ય્ આત્તવપુર્ મનઃ ॥
અતિવિશ્લિષ્ટયો રામ નિત્યમ્ એવાત્મચિત્તયોઃ ।
દ્યાવાપૃથિવ્યોર્ ઇવ કસ્ સમ્બન્ધઃ પ્રકટાન્ધયોઃ ॥
ચલનસ્પન્દનેહાભિર્ આત્મશક્તિભિર્ આવૃતમ્ ।
ચિત્તમ્ આત્મેતિ મૌર્ખ્યેણ દૃશ્યતે રઘુનન્દન ॥
આત્મા પ્રકાશરૂપો હિ નિત્યસ્ સર્વગતો વિભુઃ ।
ચિત્તં શઠમ્ અહઙ્કારં વિદ્ધિ હાર્દં બૃહત્તમઃ ॥
આત્માસિ રઘુસર્વસ્વ જડા નાસિ મનોદૃષત્ ।
દૂરીકુરુ મનોમોહં કિમ્ એતેનાસિ સઙ્ગતઃ ॥
પિશાચો હિ મનોનામા શૂન્યે દેહગૃહે સ્થિતઃ ।
ભાયયત્ય્ એષ દુષ્ટાત્મા મૈનમ્ ઉત્તમ સંસ્પૃશ ॥
ભયપ્રદમ્ અકલ્યાણં ધૈર્યસર્વસ્વહારિણમ્ ।
મનઃપિશાચમ્ ઉત્સાર્ય યો ઽસિ સ ત્વં સ્થિરો ભવ ॥
ચિત્તયક્ષદૃઢાક્રાન્તં ન શાસ્ત્રાણિ ન બન્ધવઃ ।
શક્નુવન્તિ પરિત્રાતું ગુરવો ન ચ માનવમ્ ॥
સંશાન્તચિત્તવેતાલં ગુરુશાસ્ત્રાર્થબન્ધવઃ ।
શક્નુવન્તિ સમુદ્ધર્તું સ્વલ્પપઙ્કાન્ મૃગં યથા ॥
અસ્મિઞ્ જગચ્છૂન્યપુરે સર્વમ્ એવ પ્રદૂષિતમ્ ।
દેહગેહં પ્રમત્તેન ચિત્તયક્ષેણ વલ્ગતા ॥
ચિત્તવેતાલવલિતસમસ્તગૃહષણ્ડકા ।
ઇયં જગદરણ્યાની શૂન્યા કસ્ય ન ભીતયે ॥
જગન્નગર્યામ્ અસ્યાં તુ શાન્તચિત્તપિશાચકમ્ ।
દેહગેહં કતિપયૈસ્ સેવ્યતે સદ્ભિર્ એવ ચ ॥
ઇહ સંશ્રીયતે યા યા દિક્ સૈવ રઘુનન્દન ।
પ્રમત્તમોહવેતાલૈઃ પૂર્ણા દેહશ્મશાનકૈઃ ॥
અસ્યાં જગદરણ્યાન્યાં મુહૂર્તં મુગ્ધબાલવત્ ।
સ્વયમ્ આલમ્બ્ય ધૈર્યાંશમ્ આત્મનાત્માનમ્ ઉદ્ધર ॥
જગજ્જરદરણ્યે ઽસ્મિંશ્ ચરદ્ભૂતમૃગવ્રજે ।
ધૃતિં તૃણરસૈ રામ મા ગચ્છ મૃગપોતવત્ ॥
અસ્મિન્ મહીતલારણ્યે ચરન્નૃમૃગપોતકે ।
ત્વમ્ અજ્ઞાનગજં ભઙ્ક્ત્વા સૈંહીં વૃત્તિમ્ ઉપાશ્રય ॥
અન્યે નરમૃગા મુગ્ધા જમ્બુદ્વીપે સ્વજઙ્ગલે ।
વિહરન્તિ યથા રામ તથા મા વિહરાનઘ ॥
અત્યલ્પકાલં શિશિરે કર્દમાલેપદાયિનિ ।
ન મઙ્ક્તવ્યં વધૂરૂપે મહિષેણેવ પલ્વલે ॥
ભોગાભોગા બહિષ્કાર્યા આર્યસ્યાનુસરેત્ પદમ્ ।
પ્રવિચાર્ય મહાર્યૈસ્ સ્વમ્ એકમ્ આત્માનમ્ આશ્રયેત્ ॥
અપવિત્રસ્ય તુચ્છસ્ય દુર્ભગસ્ય દુરાકૃતેઃ ।
દેહસ્યાર્થે ન મઙ્ક્તવ્યં ચિન્તાચુણ્ટીષુ ચારુણા ॥
અન્યેન રચિતો દેહો યક્ષેણાન્યેન સંશ્રિતઃ ।
દુઃખમ્ અન્યસ્ય ભોક્તાન્યશ્ ચિત્રેયં મૌર્ખ્યચક્રિકા ॥
યથૈકરૂપા ઘનતા દૃષદો ઽપ્ય્ આત્મનસ્ તથા ।
સત્તામાત્રૈકસામાન્યાદ્ ઇતરસ્યાત્યસમ્ભવાત્ ॥
યથોપલસ્ય ઘનતા મનસ્તા હિ તથાત્મનઃ ।
સત્તામાત્રાદ્ અભિન્ના સ્વાદ્ અભાવાદ્ અન્યસંવિદઃ ॥
યથોપલસ્ય ઘનતા તથાસ્ય પરમાત્મનઃ ।
રૂપૈકરૂપા સંવિત્તિસ્ સત્તાસામાન્યરૂપતઃ ॥
પૃથક્ સમ્ભવતીહાઙ્ગ ન જાડ્યં ન ચ ચેતનમ્ ।
મિથ્યાસઙ્કલ્પરચિતે એતે હિ શિશુયક્ષવત્ ॥
યથેક્ષુરસમાત્રસ્ય ત્વ્ એકસ્યૈવ પૃથઙ્મયી ।
અયં ગુડ ઇદં ખણ્ડમ્ ઇતિ માયા મુધોદિતા ॥
પરમાત્મન એકસ્ય સત્તાસામાન્યરૂપતઃ ।
મુધૈવાભ્યુદિતૈવેયં જાડ્યાજાડ્યમતિસ્ તથા ॥
ક્ષીયતે પ્રેક્ષિતૈવૈષા પ્રેક્ષામાત્રૈકનાશિની ।
શુક્તિરુપ્યમતિપ્રખ્યા ન સતી નાસતી તતઃ ॥
નાસતો વિદ્યતે ભાવો યો નાસ્ત્ય્ એવેહ સન્ ન સઃ ॥
સ્વરૂપમાત્રનિષ્ઠત્વાદ્ દ્વૈતૈક્યાભાવયોગતઃ ।
અભાવાદ્ અન્યસંવિત્તેસ્ સમત્વમ્ ઉપલાત્મનોઃ ॥
અનન્યો ઽનન્ત એકાત્મા સ્વસત્તાનુભવી યથા ।
તથોપલસ્ સ્વતાનિષ્ઠો ન જડો ન ચ ચેતનઃ ॥
અન્યાસમ્ભવતો નિત્યદ્વૈતૈક્યાભાવયોગતઃ ।
ચેત્યસ્યાસમ્ભવાદ્ આત્મા ન જડો ન ચ ચેતનઃ ॥
જડાજડદૃશૌ વન્ધ્યાપુત્રવદ્ વ્યોમવૃક્ષવત્ ।
સમાયાતે ન ચાયાતે પ્રેક્ષિતે ન ચ વીક્ષિતે ॥
જડચેતનશબ્દાર્થાવ્ અસન્તૌ રજ્જુસર્પવત્ ।
ભવતસ્ તૌ કથં સત્યમ્ અપ્રેક્ષામાત્રકાદ્ ઋતે ॥
યચ્ ચ ચેતનમ્ આત્મેતિ જડશ્ ચોપલ ઇત્ય્ અપિ ।
ઉક્તં તદ્ ઈદૃગ્વાગ્યોગ્યબોધ્યબોધનહેતુકમ્ ॥
બોધ્યઃ પરતરે બોધે યયા યુક્ત્યા પ્રબોધ્યતે ।
સોપદેશ્યા ન ગૃહ્ણાતિ મૂઢસ્ તત્ સહસા પદમ્ ॥
ચિત્તં પૃથક્ પૃથગ્ ઇમાનિ હતેન્દ્રિયાણિ કર્તા ન દૃશ્યત ઇદં ચ ગૃહં મુધૈવ ।
કો ઽપ્ય્ અન્ય એવ પરિવલ્ગતિ નિસ્સ્વભાવ એષો ઽહમ્ ઇત્ય્ અલમ્ અહો મહદ્ ઇન્દ્રજાલમ્ ॥
લોલાસુ સંસૃતિષુ ભૂતપરમ્પરાણાં ક્રીડાસુ ચાન્યપુરુષસ્ય ચિદેકવૃત્તેઃ ।
તત્ત્વં વિચાર્ય રમતે હિ મહાનુભાવો મન્ત્રી યથોલ્બણવિષાસુ ભુજઙ્ગમીષુ ॥
ન ત્વં શિરો ન નયને ન ચ રક્તમાંસે નાસ્થીનિ નૈવ ચ મનો ન ચ ભૂતજાલમ્ ।
મા મોહમ્ એહિ ન શરીરમ્ અસિ પ્રસન્ના ચિત્ ત્વં પ્રપન્નસકલામલસર્વગેતિ ॥
મૂળ પાઠ: Mokṣopāya · Edition: Susanne Krause-Stinner Das erste und zweite Buch: Vairāgyaprakaraṇa; Mumukṣuvyavahāraprakaraṇa Wiesbaden Harrassowitz Walter Slaje Anonymus Casmiriensis: Mokṣopāya. Historisch-kritische Gesamtausgabe 1 Akademie der Wissenschaften und der Literatur, Mainz. Veröffentlichungen der Indologischen Kommission / Veröffentlichungen der Fächergruppenkommission für Außereuropäische Sprachen und Kulturen. Stu · Data entry Walter Slaje Susanne Krause-Stinner Peter Stephan Anett Krause Jürgen Hanneder Stanislav Jager · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0