માલિનીવિજયોત્તરતન્ત્રમ્ · અધ્યાય 14

અથ ગન્ધાદિપૂર્વાણાં તન્માત્રાણામનુક્રમાત્
ધારણાઃ સંપ્રવક્ષ્યામિ તત્ફલાનાં પ્રસિદ્ધયે

પીતકં ગન્ધતન્માત્રં તુર્યાશ્રં પર્વસંમિતમ્
નાસારન્ધ્રાગ્રગં ધ્યાયેદ્વજ્રલાઞ્છનલાઞ્છિતમ્

દશમાદ્દિવસાદૂર્ધ્વં યોગિનોઽનન્યચેતસઃ
ક્વાપિ ગન્ધઃ સમાયાતિ દ્વિધાભૂતોઽપ્યનેકધા

તતોઽસ્ય ઋતુમાત્રેણ શુદ્ધો ગન્ધઃ સ્થિરીભવેત્
ષડ્ભિર્માસૈઃ સ્વયં ગન્ધ મય એવ ભવિષ્યતિ

યો યત્ર રોચતે ગન્ધસ્તં તત્ર કુરુતે ભૃશમ્
ત્ર્યબ્દાત્સિદ્ધિમવાપ્નોતિ પ્રેપ્સિતાં પાઞ્ચભૌતિકીમ્

તદૂર્ધ્વમાત્મનો રૂપં તત્ર સંચિન્તયેદ્યદિ
ગન્ધાવરણવિજ્ઞાનં ત્રિભિરબ્દૈરવાપ્નુયાત્

ઈષદ્દીપ્તિયુતં તત્ર તન્મણ્ડલવિવર્જિતમ્
ધ્યાયન્ પ્રપશ્યતે સર્વાન્ ગન્ધાવરણવાસિનઃ

ધરાતત્ત્વોક્તબિમ્બાભં તત્રૈવમનુચિન્તયન્
તત્સમાનત્વમભ્યેતિ પૂર્વવદ્દ્વિતયે સ્થિરે

સ્વરૂપં તત્ર સંચિન્ત્ય ભાસયન્તમધઃસ્થિતમ્
તદીશત્વમવાપ્નોતિ પૂર્વોક્તેનૈવ વર્ત્મના

ધરાતત્ત્વોક્તવત્સર્વમત ઊર્ધ્વમનુસ્મરન્
તદ્રૂપં ફલમાપ્નોતિ ગન્ધાવરણસંસ્થિતમ્

રસરૂપામતો વક્ષ્યે ધારણાં યોગિસેવિતામ્
યયા સર્વરસાવાપ્તિર્યોગિનઃ સંપ્રજાયતે

જલબુદ્બુદસંકાશં રાજનાડ્યગ્રસંસ્થિતં
ચિન્તયેદ્રસતન્માત્રં જિહ્વાગ્રાધારમાત્મનઃ

સુશીતં ષડ્રસં સ્નિગ્ધં તદ્ગતેનાન્તરાત્મના
તતોઽસ્ય માસમાત્રેણ રસાસ્વાદઃ પ્રવર્તતે

લવણાદીન્ પરિત્યજ્ય યદા મધુરતાં ગતઃ
તદા તન્નિગિરન્ યોગી ષણ્માસાન્મૃત્યુજિદ્ભવેત્

જરાવ્યાધિવિનિર્મુક્તઃ કૃષ્ણકેશોઽચ્યુતદ્યુતિઃ
જીવેદાચન્દ્રતારાર્કમભ્યસ્યંશ્ચ ક્વ ચિત્ક્વ ચિત્

પૂર્વોક્તબુદ્બુદાકારં સ્વરૂપમનુચિન્તયન્
નીરાવરણવિજ્ઞાનમાપ્નોતીતિ કિમદ્ભુતમ્

તમેવ દ્યુતિસંયુક્તં ધ્યાયન્નાધારવર્જિતમ્
પશ્યતે વત્સરૈઃ સર્વં રસાવરણમાશ્રિતમ્

જલતત્ત્વોક્તબિમ્બાદિ તદૂર્ધ્વમનુચિન્તયન્
પૂર્વોક્તં સર્વમાપ્નોતિ રસાવરણજં સ્ફુટમ્

અતો રૂપવતીં વક્ષ્યે દિવ્યદૃષ્ટિપ્રદાં શુભામ્
ધારણાં સર્વસિદ્ધ્યર્થં રૂપતન્માત્રમાશ્રિતામ્

એકાન્તસ્થો યદા યોગી બહિર્મીલિતલોચનઃ
શરત્સંધ્યાભ્રસંકાશં યત્તત્કિં ચિત્પ્રપશ્યતિ

તત્ર ચેતઃ સમાધાય યાવદાસ્તે દશાહ્નિકમ્
તાવત્સ પશ્યતે તત્ર બિન્દૂન્ સૂક્ષ્મતમાનપિ

કે ચિત્તત્ર સિતા રક્તાઃ પીતા નીલાસ્તથાપરે
તાન્ દૃષ્ટ્વા તેષુ સંદધ્યાન્મનોઽત્યન્તમનન્યધીઃ

ષણ્માસાત્પશ્યતે તેષુ રૂપાણિ સુબહૂનિ ચ
ત્ર્યબ્દાત્તાન્યેવ તેજોભિઃ પ્રદીપ્તાનિ સ્થિરાણિ ચ

તાન્યભ્યસ્યંસ્તતો દ્વ્યબ્દાદ્બિમ્બાકારાણિ પશ્યતિ
તતોઽબ્દાત્પશ્યતે તેજઃ ષણ્માસાત્પુરુષાકૃતિ

ત્રિમાસાદ્વ્યાપકં તેજો માસાત્સર્વં વિસર્પિતમ્
કાલક્રમાચ્ચ પૂર્વોક્તં રૂપાવરણમાશ્રિતમ્

સર્વં ફલમવાપ્નોતિ દિવ્યદૃષ્ટિશ્ચ જાયતે
ઇતીયં કલ્પનાશૂન્યા ધારણાકૃતકોદિતા

દશપઞ્ચવિધો ભેદઃ સ્વયમેવાત્ર જાયતે
અતોઽસ્યાં નિશ્ચયં કુર્યાત્કિમન્યૈઃ શાસ્ત્રડમ્બરૈઃ

અતઃ સ્પર્શવતીમન્યાં કથયામિ તવાધુના
ધારણાં તુ યયા યોગી વજ્રદેહઃ પ્રજાયતે

ષટ્કોણમણ્ડલાન્તઃસ્થમાત્માનં પરિભાવયેત્
રૂક્ષમઞ્જનસંકાશં પ્રત્યઙ્ગસ્ફુરિતાકુલમ્

તતોઽસ્ય દશભિર્દેવિ દિવસૈસ્ત્વચિ સર્વતઃ
ભવેત્પિપીલિકાસ્પર્શસ્તતસ્તમનુચિન્તયન્

વજ્રદેહત્વમાસાદ્ય પૂર્વોક્તં પૂર્વવલ્લભેત્
પૂર્વોક્તમણ્ડલાકારં પૂર્વરૂપં વિચિન્તયન્

સ્પર્શતત્ત્વાવૃતિજ્ઞાનં લભન્ કેન નિવાર્યતે
હીનમણ્ડલમાત્માનં ધ્યાયેત્તત્પતિસિદ્ધયે

યયા સંસિદ્ધયા સર્વ સ્પર્શવેદી ભવિષ્યતિ
કર્ણૌ પિધાય યત્નેન નિમીલિતવિલોચનઃ

સંશૃણોતિ મહાઘોષં ચેતસ્તત્રાનુસંદધેત્
દીપ્યતે જાઠરો વહ્નિસ્તતોઽસ્ય દશભિર્દિનૈઃ

દૂરાચ્છ્રવણવિજ્ઞાનં ષણ્માસાદુપજાયતે
યસ્તસ્યાન્તે ધ્વનિર્મન્દઃ કિં ચિત્કિં ચિદ્વિભાવ્યતે

સકલાત્મા સ વિજ્ઞેયસ્તદભ્યાસાદનન્યધીઃ
શબ્દાવરણવિજ્ઞાનમાપ્નોતિ સ્થિરતાં ગતમ્

યઃ પુનઃ શ્રૂયતે શબ્દસ્તદન્તે શઙ્ખનાદવત્
પ્રલયાકલરૂપં તદભ્યસ્યં તત્ફલેપ્સુભિઃ

સ એવાતિતરામન્યશબ્દપ્રચ્છાદકો યદા
વિજ્ઞાનાકલ ઇત્યુક્તસ્તદાસાવપરાજિતે

મનોહ્લાદકરો યોઽન્યસ્તદન્તે સંવિભાવ્યતે
સ મન્ત્ર ઇતિ વિજ્ઞેયો યોગિભિર્યોગકાઙ્ક્ષિભિઃ

તતસ્તુ શ્રૂયતે યોઽન્યઃ શાન્તઘણ્ટાનિનાદવત્
સ મન્ત્રેશ ઇતિ પ્રોક્તઃ સર્વસિદ્ધિફલપ્રદઃ

ઘણ્ટાનાદવિરામાન્તે યઃ શબ્દઃ સંપ્રજાયતે
મન્ત્રેશેશપદં તદ્ધિ સિદ્ધીનાં કારણં મહત્

અનિલેનાહતા વીણા યાદૃઙ્નાદં વિમુઞ્ચતિ
તાદૃશો યો ધ્વનિસ્તત્ર તં વિદ્યાચ્છામ્ભવં પદં

પૃથગ્વા ક્રમશો વાપિ સર્વાનેતાન્ સમભ્યસેત્
પ્રાપ્નોતિ સર્વવિત્સિદ્ધીઃ શબ્દાવરણમાશ્રિતાઃ

ઇત્યેતાઃ કથિતાઃ પઞ્ચ તન્માત્રાણાં તુ ધારણાઃ