મહાવસ્તુ-અવાદન · ભાગ 181200

સ્થામેન લોકે સમો નાસ્તિ સૈન્યં ॥
એષો સમુદ્રં જલધરં વારિપૂર્ણં
અસુરનિકેતં ઉદધિં સમન્તતેજં ।
શોષેય સર્વં દૃઢવ્રતો અપ્રમત્તો
એષો હિ સર્વમ્ અભિભવે મારસૈન્યં ॥
બ્રહ્મં ચ શક્રં અભિભવે ગુહ્યકાં ચ
નાગાસુરા ચ મનુજા મહોરગા ।
વિદગ્ધસ્થૂણાં યથ સુવર્ણબિમ્બં
પીડે નારાયણં જિન ઘનશરીરો ॥
એષો ગ્રહેત્વા ગિરિવરં ચક્રવાડં
પાણિતલેન સમરજં કરેય ।
ન એષ શક્યો ઉપગતો બોધિમૂલે
ચાલેતું વીરો દૃઢવ્રતો અપ્રમત્તો ॥
ચન્દ્રં પતેયા નભતો મેદિનીયે
ઇયં ચ ભૂમી સ્થિહિ નભે આત્મનેન ।
પ્રતિસ્રોતં સર્વા નદીયો વહેન્સુઃ
ન ચૈવ શક્યો દૃઢવ્રતો ચાલનાય ॥
[_મ્વુ_2.330_] યથા ગજેન્દ્રઃ સુબલવાં ષષ્ટિહાયનઃ
ષડ્ડન્તનાગો સમુચ્છ્રિતકાયો ।
પાદેન ભિન્દે અવિમનો આમભાણ્ડં
તથૈવ સર્વાં કરિષ્યતિ મારસૈન્યાં ॥
મારો હ્ય્ અવાચ સ દુઃખિતો સાર્થવાહં
ત્રસેસિ કિં મા યથ બાલબુદ્ધિ ।
સન્નદ્ધ સેના કવચિતવર્મિતા ચ
કરિષ્યિમસ્ય દૃઢવ્રતસ્યાન્તરાયં ॥
વર્ષા સહસ્રા મયા યો પોષિતો હિ
ઉચ્ચતીહ અયં મમ જ્યેષ્ઠપુત્રો ।
સૌ ગૌતમસ્ય અભૂર્ ઇહ અનુયાત્રો
અવસાદયિષ્યન્તો સમારસૈન્યં ॥
ઉદુમ્બરસ્ય યથ પુષ્પ જાતં
વર્ણોપપેતં સુરુચિરં મંજુગન્ધં ।
તથૈતે બુદ્ધા હતરજા નિઃકિલેશા
કલ્પાન કોટીનયુતેહિ ભોન્તિ ॥
અશ્રદ્દધન્તં પિતરં વિપન્નશીલં
ગ્રાહેય શુદ્ધાં કરુણાં જનેત્વા ।
પુત્રાણ એવં પ્રકૃતિ તસ્ય ભોતિ
અનુકમ્પકો સ્મિ ન અહં અમિત્રો ॥
સુમેરુમૂર્ધ્ના યદિ નરો આરુહિત્વા
[_મ્વુ_2.331_] આત્માનં મુંચેય મહીતલસ્મિં ।
લભેય સૌખ્યં શરીરે પતિત્વા

ન બોધિસત્વે અહિતાનિ કૃત્વા ॥
અંગારકર્ષૂ પરમા પ્રપૂરા
તત્ર પતિત્વા નરો બાલબુદ્ધિઃ ।
લભેય સૌખ્યં શરીરે પતિત્વા
ન બોધિસત્વે અહિતાનિ કૃત્વા ॥
અસિં ગૃહીત્વા સુલિખિતં તૈલધૌતં
મુખે કરિત્વા સ્વકે ઓહરેય ।
લભેય સૌખ્યં સિય તતો સ્વસ્તિભાવો
ન બોધિસત્વે પરુષાણિ કૃત્વા ॥
ક્ષુરેહિ માર્ગં યથ આક્રમન્તો
વર્ષસહસ્રં અથ વર્ષકોટિ ।
લભેય સૌખ્યં સિય તતો સ્વસ્તિભાવો
ન બોધિસત્વે પરુષાણિ કૃત્વા ॥
વિલીનલોહં પિબન્તો અલ્પબુદ્ધિઃ
લભેય સૌખ્યં ઉદરે સુદીપ્તે ।
સંછિન્ન અન્ત્રે યકૃદ્વૃક્કફુષ્ફસે ચ
ન બોધિસત્વે પરુષાણિ કૃત્વા ॥
અયોગુડાં પિ ગિલન્તો જ્વલન્તાં
લભેય સૌખ્યં ઉદરે પ્રદીપ્તે ।
સંછિન્ને યકૃવૃક્કફુષ્ફસે ચ
[_મ્વુ_2.332_] ન બોધિસત્વે પરુષાણિ કૃત્વા ॥
શૈલો મહન્તો યથ ચક્રવાડો
ક્ષિપ્તો નભાતો પતિતો ન્રસ્ય મૂર્ધ્ને ।
જનેય સૌખ્યં સિય તતો સ્વસ્તિભાવો
ન બોધિસત્વે પરુષાણિ ફૃત્વા ॥
અંગારકર્ષૂ ઇષુ-અસિતોમરા ચ
ક્ષિપ્તા નભાતો પતિતા આત્મભાવે ।
જનેય સૌખ્યં સિય તતો સ્વસ્તિભાવો
ન બોધિસત્વે પરુષાણિ કૃત્વા ॥
શક્યં સહસ્રા અયં લોકધાતુઃ
કલ્પાન કોટી ધરિતું કરેણ ।
ચિત્તાં ચ જ્ઞાતું વિવિધા નરાણાં
ન સંસ્તરાતો મુનિચાલનાયે ॥
શક્યં સમુદ્રે જનધરે વારિપૂર્ણે
મધ્યોદકે જ્વાલિતુમ્ અગ્નિસ્કન્ધં ।
સુમેરુમાત્રો પ્રભંકરો ધૂમકેતુઃ
ન સંસ્તરાતો મુનિચાલનાયે ॥
શીલેનુપેતો અસદૃશો ક્ષાન્તિયે ચ
તપે વ્રતે ચ પુરા પારપ્રાપ્તઃ ।
સ કેશરિર્ વા મૃગપતિ જાતવેગો

નાદં નદન્તો જિનો મારસૈન્યે ॥
[_મ્વુ_2.333_] યથા મહન્તે પ્રપતિતો પીહ કૂપે
જાત્યન્ધસત્વો યથ સ્પન્દમાનો ।
અક્ષી સંપ્રાપ્તો દિશમ્ અપ્રજાનો
તથા તવ ભેષ્યતિ માર સૈન્યં ॥
પશ્યાહિ ત્વં તાત તે દેવપુત્રાં
રૂપેણુપેતા કૃતપુણ્યકર્માં ।
ચૂર્ણાં ગૃહેત્વા વરચન્દનસ્ય
ઉદગ્રચિત્તા અભિકિરે બોધિસત્વં ॥
સર્વા સહસ્રા સ્ફુટ દેવતાહિ
વિમાન સર્વાં વિજહિય આગતાહિ ।
નભે સ્થિહિત્વા અવકિરિ પુષ્પચૂર્ણૈઃ
બોધિસત્વં પ્રમુદિતા ઓકિરન્તિ ॥
મા પાપચિત્તં જનય વિશાલબુદ્ધે
દુરાસદા હિ મહાસાર્થવાહા ।
દુર્ગતિષુ પ્રપતિષુ પાંસુકૂલે
અપેય તાતો દુઃખી કૃચ્છ્રપ્રાપ્તઃ ॥
યે અત્ર પ્રેમ્નં જનયિષુ ગૌરવં ચ
યે સત્વ એતં શરણં ઉપેન્તિ ।
અપાયભૂમી વિજહિય નચિરેણ
સર્વે સ્પૃશન્તિ અજરં અશોકં ॥
જનીસુતો પિતં અવચ વિશાલબુદ્ધિ
વિચિત્રાં પુષ્પાં ગૃહિય મનોજ્ઞાં ।
અભ્યોકિરિત્વ જગસત્વસારં
[_મ્વુ_2.334_] સર્વાન્તે સેનાં કરેય ભસ્મ ॥
નિધાનં લબ્ધ્વા યથ અન્ધસત્વા
અપશ્યમાને ન ભવેય દોષો ।
તથા વ લબ્ધ્વા મહાદક્ષિણેયં
પ્રમાદબન્ધુ જનયસિ અપ્રસાદં ॥
હિરણ્યધારં યથ અક્ષમાત્રં
પ્રવર્ષમાણો ગૃહે બાલબુદ્ધિઃ ।
ઉત્ક્રોશમાનો વ્રજેય ચ્યવિષ્યં
તથૈવ તાતો ન સહં મહર્ષિં ॥
વિમાનં લબ્ધ્વા યથ ચન્દનસ્ય
મનોજ્ઞગન્ધં શુભદર્શનીયં ।
તતો નિષ્ક્રમિત્વા પ્રપતે ઇહ કૂપે
તથૈવ તાતો અસહં મહર્ષિં ॥
મણિવિમાને રુચિરે પ્રભાસ્વરે
સિંહાસનાતો યથ ઉત્થિહિત્વા ।
અંગારકર્ષૂં પ્રપતે નિષ્ક્રમિત્વા

તથૈવ તાતો અસહં મહર્ષિં ॥
પ્રાસાદં લબ્ધ્વા યથ કાંચનસ્ય
જામ્બૂનદસ્ય શુભદર્શનીયં ।
તતો વ્રજિત્વા પ્રપતો અર્ણવસ્મિં
તથૈવ તાતો અસહં મહર્ષિં ॥
સુવર્ણનિષ્કાં યથ ઓશિરિત્વા
[_મ્વુ_2.335_] ગ્રીવાય તામ્રં ધરયેય લોકે ।
તથૈવ લબ્ધ્વા મુનિં દક્ષિણેયં
પ્રમાદબન્ધુ જનયસિ અપ્રસાદં ॥
અમૃતસ્ય પાત્રં યથ ઓશિરિત્વા
વિષસ્ય પાત્રં પિબેદ્ બાલબુદ્ધિઃ ।
તથૈવ લબ્ધ્વાબ્ મહદક્ષિણેયં
પ્રમાદપ્રાપ્તો જનયસિ અપ્રસાદં ॥
યથા લભિત્વા શુભનીલનેત્રા
ઉત્પાટયેય (સ્વયં) બાલબુદ્ધિઃ ।
તથૈવ લબ્ધ્વા મુનિં દક્ષિણેયં
પ્રમાદબન્ધુ જનયસિ અપ્રસાદં ॥
અહો સ્મૃતિં હિ અપચિનોહિ માર
દિવ્યં ગ્રહેત્વા વરમુક્તિહારં ।
ઓભાસયન્તં દિશતા પ્રભાય
મા અપ્રસાદં જનયાહિ તાત ॥
યથા ચ એષો ઇહ લોકધાતું
ઓભાસિ સર્વાં શુભરૂપધારી ।
ભિન્દિત્વ મેરું મહચક્રવાડં
સમુદ્રમધ્યે યથ શૈલરાજા ॥
યથા ચ એષો સ્થિતો વૃક્ષમૂલે
સુમેરુમૂર્ધ્ને અભિભવિ દેવપુત્રા ।
નાત્ર પ્રદેશે સ્થિતો કામસેવી
મા અપ્રસાદં જને કૃષ્ણબન્ધુ ॥
ન અસ્તિ સત્વો ત્રિભવસ્મિ તાત
[_મ્વુ_2.336_] યો એવરૂપો ભવે પુણ્યવન્તો ।
અદૃશ્યમાનો યથ રસ્મિરાજો
તથા નિષણ્ણો મુનિ બોધિમૂલે ॥
યથા નિષણ્ણો જિનો ક્રકુચ્છન્દો
પ્રભાસમાનો દિશ વૃક્ષમૂલે ।
તથાસ્ય કાયો સ્ફુટો લક્ષણેહિ
મા અત્ર તાત જને અપ્રસાદં ॥
કોનાકનામો યથ લોકનાથો
વિશુદ્ધચક્ષુસ્ તિમિરસ્ય ઘાતી ।
પ્રભાસમાનો દિશતાં શિરીયે

સો પિ નિષણ્ણો ઇહ વૃક્ષમૂલે ॥
યસ્યૈવ નામં અભુ કાશ્યપો તિ
સમન્તવક્ષુર્ વરદક્ષિણીયો ।
સો પિ નિષણ્ણો ઇહ વૃક્ષમૂલે
બુધ્યસિ વીરો વર-અગ્રબોધિં ॥
યે ભદ્રકલ્પે અભુ લોકનાથાઃ
સંબોધિપ્રાપ્તા મુનિ દેવદેવા ।
પૂર્વે નિષણ્ણા ઇહ વૃક્ષમૂલે
બુધ્યન્સુ વીરા શિવ-અગ્રબોધિં ॥
[બુદ્ધ]સહસ્રચત્વારિ જિના હિ પૂર્વં
ઇહ નિષણ્ણ દ્રુમવરપાદપેન્દ્રે ।
અનાગતા હિતકર લોકનાથા
પ્રાપ્સ્યન્તિ તે પિ વર-અગ્રબોધિં ॥
[_મ્વુ_2.337_] ભાષિત્વ ગાથામ્ ઇમમ્ એવરૂપાં
મહાસ્મૃતીતિ વરનામધેયો ।
મુક્તિહારં ક્ષિપે ગૌતમસ્ય
ઉદગ્રચિત્તો વરવેગજાતો ॥
વિદ્યુપ્રતિષ્ઠો પરો મારપુત્રો
દિવ્યં ગ્રહેત્વા શુભકલ્પદુષ્યં ।
સો બોધિસત્વં મુનિ પ્રેક્ષમાણો
ઉદગ્રચિત્તો સ્તવે બોધિમણ્ડે ॥
મનોજ્ઞઘોષં રુતં સત્વસારો
. . . . . . . . . . . . . . . . . . ।
ન કશ્ચિદ્ અસ્તિ સમો સર્વલોકે
તથાસિ પૂર્વચરિતો મહર્ષિ ॥
ત્યાગ્યાસિ પૂર્વે ચરં કલ્પનન્તાં
ત્યક્તા વિશિષ્ટા તવ રાજધાની ।
હસ્તિગણા અશ્વ બહુ પુણ્યયાનં
તેન પ્રભાસિ દિશ સત્વસાર ॥
ત્યજિત્વ ભાર્યા તથ ચાત્મમાંસં
પુત્રા ચ ધીતા નયનાત્મમાંસં ।
ત્યજિત્વ પૂર્વં પ્રિય-ઉત્તમાંગં
તેન પ્રભાસિ દિશતાં સમન્તા ॥
ત્યજિત્વ દિવ્યા રતનાનિ શુદ્ધા
નાના વિમાના સ્ફુટરત્નચિત્તા ।
નક્ષત્ર-આભા નભે વિદ્યુતાભા
[_મ્વુ_2.338_] સર્વો વિભાસિ પુરતો જનસ્ય ॥
ભાષિત્વ ગાથામ્ ઇમ એવરૂપાં
વિદ્યુપ્રતિષ્ઠો પરો મારપુત્રો ।
વસ્ત્રાણ કોટીનયુતાં સહસ્રાં

ક્ષિપે નરેન્દ્રે વરવેગજાતો ॥
કલ્યાણમિત્રા પિ તં ધારયેન્સુઃ
મા અપ્રસાદં જનયે બહુબુદ્ધેઃ ।
ન શક્ય એષો વિમલપ્રભો મહાત્મા
ચાલેતું ભૂયો મુનિમ્ આસનાતો ॥
અસદ્દધાનો વચનં દુર્બુદ્ધિઃ
ઈર્ષ્યાં ચ ક્રોધં જને કૃષ્ણબન્ધુ ।
સો દુષ્ટચિત્તો અબુધો ચ જાતો
ભૂયસ્ય માત્રં જને અપ્રસાદં ॥
મારાણ કોટીશત સન્નહિત્વા
સન્નહ્ય મારો બહુમારસૈન્યં ।
બોધાય વિઘ્નં તદ કર્તુકામો
સ પાપચિત્તં જને હીનબુદ્ધિઃ ॥
યક્ષાણ કોટીનયુતા સહસ્રા
નાગાસુરા મનુજમહોરગા ચ ।
ગન્ધર્વપુત્રા બલસ્થામપ્રાપ્તા
ઉપસંક્રમેન્સુઃ યતો પાદપેન્દ્રં ॥
શિલાં ગ્રહેત્વા મહઘોરરૂપાં
[_મ્વુ_2.339_] સન્નદ્ધવર્મી અતિઘોરપ્રેક્ષી ।
વિદ્યૂન્ ક્ષિપેસિ અસનિં પ્રવર્ષે
ઉપસંક્રમન્તો વરપાદપેન્દ્રં ॥
શક્તિં ગ્રહેત્વા ઇષુતોમરાં ચ
અસિં ગ્રહેત્વા ક્ષુરતીક્ષ્ણધારાં ।
માલાવિલમ્બી કિલિકિલાયમાના
ઉપક્રમેન્સુઃ સિંહપાદપેન્દ્રં ॥
સિંહાશ્ ચ વ્યાઘ્રા તુરગા ગજાશ્ ચ
ઉષ્ટ્રા ગવા ગર્દભાશ્ ચાન્યરૂપા ।
આશીવિષપ્રગૃહીતશિરાંસિ
ઉપસંક્રમેન્સુઃ યતો બોધિસત્વો ॥
અન્યે ગ્રહેત્વા મહદગ્નિસ્કન્ધાં
પ્રદીપ્તશીર્ષા વિકૃતસ્વભાવા ।
ક્ષુરપ્રચારી ચ વિભગ્નનાસા
મારસ્ય સૈન્યા સ્થિત બોધિમૂલે ॥
રથસહસ્રાણિ ચ બોધિમણ્ડે
ધ્વજપતાકા ચ સનન્દિઘોષા ।
જાલાવિચિત્રા શુભવાદિતા હિ
ધ્વજાગ્રમૂર્ધે ચ સનન્દિઘોષા ॥
સમન્ત ત્રિંશ સ્ફુટ યોજનાનિ
[યક્ષસહસ્રેહિ મહભૈરવેહિ ।]
ચતુર્દિશં ચોપરિ ચ નભાતો

[_મ્વુ_2.340_] તે યક્ષસંઘા પરમસુઘોરરૂપા ॥
અસિં ગ્રહેત્વા નિશિતાં સુતીક્ષ્ણાં
યુગપ્રમાણોપગતો કૃષ્ણબન્ધુ ।
સો બોધિસત્વં અવચ પ્રદુષ્ટચિત્તો
ઉત્થાહિ શીઘ્રં અતો આસનાતો ॥
સમન્તાત્ ત્રિંશ સ્ફુટ યોજનાનિ
યક્ષસહસ્રેહિ મહભૈરવેહિ ।
ન શક્યં ભિક્ષુ પ્રવ્રજિતું કહિંચિત્*
તવાદ્ય ચ્છેત્સ્યં યથ વેણુખણ્ડં ॥
તતો પ્રમુંચે ગિરાં બોધિસત્વો
અષ્ટાંગુપેતાં મધુરાં સુઘોષાં ।
સર્વે તે સત્વા સિયુ મારભૂતા
ન ચ સમર્થા મમ રોમમ્ ઇંજિતું ॥
એકો સિ ભિક્ષુ સ્થિતો વૃક્ષમૂલે
સેના ચ નાસ્તિ તવૈવરૂપા ।
કસ્ય બલેન ન સિયા સમર્થં
તં મારસૈન્યં તવ રોમમ્ ઇંજિતું ॥
દાને ચ શીલે ચ ક્ષાન્તિયે ચ
વીર્યે ધ્યાને બહુકલ્પકોટ્યો ।
પ્રજ્ઞાયે શ્રેષ્ઠાય ભવે અપ્રમેયે
ન મહ્યમ્ અસ્તિ સમો સર્વલોકે ॥
મૈત્ર્યાવિહારી કરુણાવિહારી
[_મ્વુ_2.341_] સત્વાન અર્થે ચરિતો બોધિચર્યાં ।
બુદ્ધિત્વ બોધિં લભે બુદ્ધજ્ઞાનં
સત્વાં પ્રમોક્ષ્યામ્ય્ અહં કૃષ્ણબન્ધુ ॥
અચ્છિદ્રશીલો પુરિમે ભવેસુ
કલ્પાન કોટીનયુતા અનન્તા ।
સમાહિતો વજ્રસમો અભેદ્યો
સો અદ્ય પ્રાપ્સ્યં વર-અગ્રબોધિં ॥
યાવન્તિ સેના તવ કૃષ્ણબન્ધુ
સર્વે ભવેન્સુ વસિ ઈશ્વરત્વે ।
તે ચક્રવાડસમ આયુધેહિ
ન ચ સમર્થા મમ રોમમ્ ઇંજિતું ॥
શૂન્યા નિમિત્તા પ્રણિધી વિભાવિતા
ન સત્વસંજ્ઞા . . . . . . . . ।
ન મારસંજ્ઞા ન વિહિંસસંજ્ઞા
એવં સ્થિતસ્ય અબલો સિ પાપ ॥
ન રૂપસંજ્ઞા ન પિ શબ્દસંજ્ઞા
નાપિ રસસંજ્ઞા ન ચ ગન્ધસંજ્ઞા ।
ન પ્રષ્ટવ્યસંજ્ઞા . . . . . . .

એવં સ્થિતસ્ય અસમર્થો સિ માર ॥
ન સ્કન્ધસંજ્ઞા ન મે ધાતુસંજ્ઞા
અધ્યાત્મસંજ્ઞા ચ વિભાવિતા મે ।
યથાન્તરીક્ષં હિ અભાવભૂતં
એવંસ્વભાવા હિ ચ સર્વધર્માઃ ॥
[_મ્વુ_2.342_] જાલેહિ ચિત્રેણ હિ દક્ષિણેન
પરાહને વસુમતિં બોધિસત્વો ।
સા ષડ્વિકારં ચલિતા લોકધાતુ
શબ્દં ચ આસી તદ ભીષ્મરૂપં ॥
કંસસ્ય પાત્રીં યથ મંજુઘોષાં
પરાહનેય પુરુષો ગ્રહેત્વા ।
એવં તથૈવ રણે લોકધાતુ
યદા હને વસુમતિં બોધિસત્વો ॥
ત્રસ્તા અભૂષિ તદ મારસેના
ભીતા પલાયે ચ બહુયોજનાનિ ।
ચતુર્દિશં નૈવ ચ પ્રેક્ષમાણા
પશ્યન્તિ બુદ્ધં યથ રસ્મિરાજં ॥
અન્યે રથેહિ પતે મેદિનીયં
ગર્જન્ત મેઘા યથ અન્તરીક્ષે ।
યથ હસ્તિનાગા ચ મહાર્ણવસ્મિં
તથૈવ સર્વા હત મારસૈન્યાઃ ॥
દિવ્યાં ચ પુષ્પાં પ્રકિરેન્સુ દેવા
ચૂર્ણં પ્રવર્ષેન્સુ ચ ચન્દનસ્ય ।
મન્દારવા ઓકિરે બોધિસત્વં
સમન્તા ત્રિંશ સ્ફુટ યોજનાનિ ॥
દેવસહસ્રા નભે અમ્બરાણિ
ભ્રામેન્સુ અન્યે ક્ષિપં મુક્તિહારં ।
[_મ્વુ_2.343_] ગાથાભિ ગીતેહિ અપરે સ્તવેન્સુઃ
પ્રધ્યાયે તૂષ્ણીં દુઃખિ કૃષ્ણબન્ધુઃ ॥
સપ્તાહપૂરં દુઃખિ મારસૈન્યં
દ્રુમસ્ય મૂલે અભુ કૃચ્છ્રપ્રાપ્તં ।
જાત્યન્ધભૂતં દિશમ્ અપ્રજાનં
બુદ્ધશ્ ચ શોભે યથ રસ્મિરાજો ॥
પરસ્પરં રથશત ભજ્યમાના
પશ્યિતુ હતાં મહિં પ્રકમ્પમાનાં ।
તે નિર્મિણિત્વા વિકૃતાત્મભાવાં
ઉપસંક્રમેન્સુઃ વરપાદપેન્દ્રં ।
ન તે પુરાણાં પ્રતિલભેન્સુ રૂપાં
સર્વે અભૂન્સુઃ ભયભીતરૂપા ॥
યથૈવ તલે યો વિહગો નિબદ્ધો

તથા કૃષ્ણબન્ધુઃ ધરણીતલસ્મિં ।
સપ્તાહપૂરં સબલો સસૈન્યો
સમોહજાતો ન પ્રભોતિ ગન્તું ॥
રૂપધાતો ઉપગતા દેવપુત્રાઃ
સર્વે સમગ્રા પ્રમુદિતવેગજાતા ।
અક્ષપ્રમાણાં અવકિરે ચૂર્ણધારાં
દિવ્યાં વિશિષ્ટાં વરચન્દનસ્ય ॥
ધ્વજાન કોટીનયુતા સહસ્રા
ઉચ્છ્રાપયેન્સુઃ નભે દેવપુત્રાઃ ।
[_મ્વુ_2.344_] પતાકપટ્ટૈઃ સ્ફુટ બુદ્ધક્ષેત્રં
યદા હને વસુમતિં બોધિસત્વો ॥
દિવ્યા ચ વાદ્યા પ્રપદ્યિ અન્તરીક્ષે
સંગીતિ દિવ્યા અભુ દેવતાનાં ।
પુષ્પાં પ્રવર્ષે નભિ દેવપુત્રા
યદા હને વસુમતિં બોધિસત્વો ॥
યાવન્તિ વૃક્ષા અભુ મેદિનીયે
સર્વે અભૂ કુસુમાનન્તગન્ધાઃ ।
શૂન્યા નિમિત્તા પ્રણિધિ વિભાવિતા
એવંસ્વભાવં વદતે સ શબ્દં ॥
દિવ્યે વિમાને સ્થિતે મેઘમ્ ઊર્ધ્વે
નાગે વિમાને તથ સાગરસ્મિં ।
મનોજ્ઞઘોષા અસુરપુરેષુ શબ્દાઃ
યદા હને વસુમતિં બોધિસત્વો ॥
યં કાલં રસ્મિં અવસૃજતિ બોધિસત્વઃ
પાણિતલાતો કુશલચિત્રાતો ।
તદા સ્થપેત્વ નરકાન્તિરિચ્છાં
યમસ્ય લોકા પ્રપતિ સર્વલોકે ॥
વિહ્વલજાતાં વસુમતિં અદ્દશેન્સુઃ
મારાણ કોટિ પ્રપતતિ મેદિનીયે ।
સંબોધિપ્રાપ્તં મુનિમ્ અદ્દશેન્સુઃ
ચન્દ્રસહસ્રં યથ અન્તરીક્ષે ॥
[_મ્વુ_2.345_] પરસ્પરસ્ય તદ ઉત્થહિત્વા
ભૂયસ્યા માત્રયા તત મેદિનીયં ।
નભાતો ક્ષિપ્તા યથ ચિત્રપટ્ટા
તથૈવ સા તદ અભુ મારસેના ॥
અસન્ત્રસન્તો વરબોધિસત્વો
વિગતભયો અતુલિયો પુણ્યક્ષેત્રો ।
પૂર્વઞ્ ચરિત્વા વરધર્મશ્રેષ્ઠં
પ્રભાસિ લોકે યથ રસ્મિરાજઃ ॥
ઇદં ચ દુઃખં અયં ચ સમુદયઃ

તથા નિરોધો અથ માર્ગશ્રેષ્ઠો ।
ઇમસ્મિં સન્તે પ્રાદુર્ભોતિ
ઇમસ્મિં નષ્ટે ઇદમ્ અસ્તમ્ એતિ ॥
અવિદ્યા હેતુ ભવસંસ્કૃતસ્ય
તં પ્રત્યયં ભવતિ જાનનાય ।
વિજ્ઞાનહેતુ ભવે નામરૂપં
પ્રત્યયં ચ તં ભવતિ ષડિન્દ્રિયસ્ય ॥
ષડિન્દ્રિયં ભવતિ તથ સ્પર્શજાતં
સ્પર્શો ચ હેતુ ભવે વેદનાનાં ।
સંવેદયન્તો જાયતિ તૃષ્ણાલુ
તૃષ્ણાપ્રત્યયં ભવતિ ઉપાદાનં ॥
ઉપાદાનહેતું ભવં સંસ્મરન્તિ
જાતીજરામરણં તથૈવ વ્યાધિઃ ।
[_મ્વુ_2.346_] શોકા ચ ભોન્તિ પરિદેવિતાનિ
આયાસા ભોન્તિ દુઃખદૌર્મનસ્યં ॥
પ્રતીત્યધર્મં પ્રવિચિતો બોધિસત્વઃ
નિરોધસ્ તેષામ્ અવિકલિ સર્વજ્ઞાને ।
તેષાં ચ એવં પ્રકૃતિં પશ્યમાનો
અતુલ્યં પ્રાપ્તો વરમ્ અગ્રબોધિં ॥
યદા ચ પ્રાપ્તો વરમ્ અગ્રબોધિં
વિશુદ્ધચક્ષું જિનો અપ્રમેયં ।
પ્રવૃત્તજ્ઞાનો દિશતા અપ્રસંગો
ત્રૈલોક્યે શબ્દો વ્રજિ પરંપરાય ॥
પરાહતા દુન્દુભિ અપ્રમેયા
શબ્દો અભૂષિ તદ અપ્રમેયો ।
અશોકપ્રાપ્તા નરનારિસંઘા
દેવા ચ નાગા મનુજા મહોરગાઃ ॥
આવાસશુદ્ધા ઉપગતા દેવપુત્રાઃ
કોટીસહસ્રા નયુતા અનન્તા ।
તે અંજલિં દશનખં પ્રગ્રહેત્વા
અભિસ્તવે દશબલં પારપ્રાપ્તં ॥
સમુદ્રમધ્યે યથ શૈલરાજા
સુમેરુમૂર્ધ્ને યથ વૈજયન્તો ।
સૂર્યસહસ્રં યથ અન્તરીક્ષે
એવં પ્રભાસિ જિનો બોધિમૂલે ॥
યસ્યાર્થં દાનં પુરિમભવેષુ દિન્નં
[_મ્વુ_2.347_] યસ્યાપિ શીલમ્ અશવલં રક્ષિતં પૂર્વે ।
યસ્યાર્થં પ્રજ્ઞા પરમા નિષેવિતા
સા તે નરેન્દ્રવર પ્રાપ્ત બોધિઃ ॥
ચક્ષુષ્મન્તો તિમિરસ્ય હન્તા

વિનાશધર્મનિધનં સત્વસારઃ ।
સ્વયંભૂપ્રાપ્તઃ નરવરસાર્થવાહઃ
ન કશ્ચિત્ તે સમસમો સર્વલોકે ॥
ઓભાસિતા તે સર્વલોકધાતુ
ઘના વિમુક્તેન યથ ચન્દ્રમેણ ।
યથ દિવ્ય આભા પ્રતપતિ દેવનાનાં
નાગાસુરાણાં ચ મહોરગાણાં ॥
સુમેરુ શક્યો તુલયિતું શૈલરાજા
પરાગકૃત્વા શત એત્તકાનિ ।
ભાગા ચ કૃત્વા સમા સર્ષપેણ
ન બુદ્ધવર્ણં ક્ષપિતું જિનાનાં ॥
મહાસમુદ્રો યથ વારિપૂર્ણો
કરેણ ગૃહ્ય ગણયિતું શક્યો વિન્દૂ ।
કોટીસહસ્રા નયુતા શતાનિ
ન શક્યં વર્ણં ભાષિતું જિનાનાં ॥
શક્યં ભવાગ્રાં જ્ઞાતું ત્રિસહસ્રાં
ઇહ સર્વભૂમિવૃક્ષવાતતેજઃ ।
[_મ્વુ_2.348_] તૃણલતા-ઔષધિવીર્યસંખ્યાં
ન બુદ્ધવર્ણો ક્ષપયિતું શક્ય સર્વં ॥
ભિન્દિત્વ વારાં શતં વા સહસ્રં
શક્યન્તરીક્ષં ગણયિતું નભાગ્રં ।
ચતુર્દિશાનાં શત એત્તકાનિ
ન બુદ્ધવર્ણો ક્ષપયિતું શક્ય સર્વં ॥
યા સત્વધાતુ ગણયિતું શક્યં સર્વા
રોમાં ચ તેષાં પિ ચ કેશા મૂર્ધ્નિ ।
તેષાં પિ કાયા પુરિમા અતીતા
ન શક્યં વર્ણં ક્ષપયિતું જિનાનાં ॥
યે સત્વ શ્રુત્વા ગુણમ્ એવરૂપં
પ્રસન્નચિત્તા સ્મરે લોકનાથં ।
તેષાં સુલાભા વિજહિય દુર્ગતીયો
બોધી ચ તેષાં મતા નચિરેણ ॥
પુનર્ અપરં ભિક્ષૂ તથાગતો અનુત્તરાં સમ્યક્સંબોધિમ્ અભિસંબોધિત્વા સપ્તાહપૂરં એકપર્યંકેનાતિનામેસિ ॥ અથ ખલુ ભૂમ્યવચરા દેવા અન્તરીક્ષેચરા દેવા ચતુર્મહારાજિકા ચ દેવા ત્રાયસ્ત્રિંશા ચ દેવા યામા ચ દેવા તુષિતા ચ દેવા નિર્માણરતી ચ દેવા પરનિર્મિતવશવર્તી ચ દેવા મહાબ્રહ્મા ચ બ્રહ્મકાયિકા ચ બ્રહ્મપુરોહિતા ચ બ્રહ્મપારિષદ્યા ચ આભા ચ પરીત્તાભા ચાપ્રમાણાભા ચ આભાસ્વરા ચ શુભા
[_મ્વુ_2.349_] ચાપ્રમાણશુભા ચ શુભકૃત્સ્ના ચ વૃહત્ફલા ચ અવૃહા ચ અતપા ચ સુદૃશા ચ યાવ અકનિષ્ઠા ચ દેવા સપ્તાહપૂરં તથાગતં બોધિમણ્ડવરગતં સત્કરોન્તિ ગુરુકરોન્તિ માનયન્તિ પૂજયન્તિ સર્વાવતી ચ ત્રિસાહસ્રમહાસાહસ્રા લોકધાતુઃ સપ્તાહપૂરં એકાલંકારા અભૂષિ ॥ અથ ખલુ ભગવાં તાયે વેલાયે ઇમાં ગાથામ્ અભાષિ ॥
સપ્તાહપૂરં સંબુદ્ધો બોધિં બુદ્ધિત્વ ઉત્તમાં ।
આસનાતો ન ઉત્થેસિ સર્વલોકસ્ય ચેતિયો ॥
દેવકોટીસહસ્રાણિ ગગણસ્મિં સમાગતા ।
પુષ્પવર્ષં પ્રવર્ષેન્સુ સપ્તરાત્રમ્ અનૂનકં ॥
ઉત્પલાં પદુમાં ચમ્પાં પુણ્ડરીકાં મનોરમાં ।
સહસ્રપત્રાં રુચિરાં તત્ર દેવા પ્રવર્ષિષુ ॥
મારશ્ ચ દુર્મનો આસિ કાણ્ડેન લોખતે મહીં ।

જિતો સ્મિ દેવદેવેન શાક્યસિંહેન તાપિના ॥
ત્રાયસ્ત્રિંશા ચ યામા ચ તુષિતા યે ચ નિર્મિતા ।
પરનિર્મિતા યે દેવા કામધાતુપ્રતિષ્ઠિતાઃ ॥
લોહિતં ચન્દનં દિવ્યં અગુરું અથ ચમ્પકં ।
દિવ્યા ચ પુષ્પવર્ષાણિ અન્તરીક્ષેણ ઓકિરિ ।
અક્ષમાત્રાહિ ધારાહિ બુદ્ધક્ષેત્રં ફલી ઇમં ॥
બ્રહ્મકોટિસહસ્રાણિ ગગણસ્મિં સમાગતાઃ ।
વર્ષન્તિ સુખુમં ચૂર્ણં દિવ્યં લોહિતચન્દનં ॥
ભૂમ્યા દેવા ઉપાદાય શુદ્ધાવાસાઃ સ્વયંપ્રભાઃ ।
એવં પરંપરા આસિ દેવતાહિ પરિસ્ફુટા ॥
છત્રધ્વજપતાકાહિ અન્તરીક્ષં પરિસ્ફુટં ।
[_મ્વુ_2.350_] કરોન્તિ પૂજનાં શ્રેષ્ઠાં સંબુદ્ધસ્ય શિરીમતો ॥
આભા ચ વિપુલા મુક્તા બુદ્ધક્ષેત્રં પરિસ્ફુટં ।
ભવાગ્રા લોકધાતૂયો ગ્નિસવર્ણા ભવેસિ ચ ॥
પ્રશાન્તા નિરયા આસિ બુદ્ધક્ષેત્રસ્મિ સર્વશો ।
શીતીભૂતા ચ અંગારા સત્વા ચ સુખિતા અભૂ ॥
યેષાં નૈરયિકં દુઃખં પરિક્ષીણં તદ્ અન્તરં ।
નિરયેષુ ચ સત્વા તે દેવેષુ ઉપપદ્યિષુ ॥
સંજીવકાલસૂત્રેષુ તપને ચ પ્રતાપને ।
પ્રશાન્તો રૌરવે અગ્નિઃ લોકનાથસ્ય રશ્મિભિઃ ॥
અવીચ્યાં અથ સંઘાતે પ્રત્યેકનિરયેષુ ચ ।
પ્રશાન્તો સર્વશો અગ્નિઃ લોકનાથસ્ય રસ્મિભિઃ ॥
યાવન્તા લોકધાતૂષુ પ્રત્યેકનિરયા અભૂ ।
પ્રશાન્તો સર્વશો અગ્નિઃ લોકનાથસ્ય રસ્મિભિઃ ॥
યે ચ તિરિચ્છાનયોનીયં માન્સરૂધિરભોજના ।
મૈત્રાય સ્ફુટા બુદ્ધેન ન હિંસન્તિ પરસ્પરં ॥
છત્રધ્વજપતાકેહિ બોધિવૃક્ષો અલંકૃતઃ ।
કૂટાગારેહિ સંછન્નો દેવપુત્રેહિ નિર્મિતા ॥
ખાણૂ ચ કણ્ટકથલા ચ શર્કરા સિકતા પિ ચ ।
સમન્તા બોધિમણ્ડાતો હેષ્ટા ભૂમૌ પ્રતિષ્ઠિતાઃ ॥
રત્નામયીયે ભૂમીયે બોધિમણ્ડં પરિસ્ફુટં ।
યા ઇહ બુદ્ધક્ષેત્રસ્ય દેવપુત્રેહિ નિર્મિતા ॥
[_મ્વુ_2.351_] દેવપુત્રસહસ્રાણિ ધરણિયં પ્રતિષ્ઠિતા ।
ધૂપનેત્રાં ગૃહેત્વાન પૂજેન્તિ લોકનાયકં ॥
હેઠા ચ ધરણી સર્વા પદુમેહિ પરિસ્ફુટા ।
જામ્બૂનદસુવર્ણસ્ય બુદ્ધતેજેન ઉદ્ગતાઃ ॥
યે ચાપિ વ્યાધિતા સત્વા દુઃખિતા અપરાયણાઃ ।
અરોગા સુખિતા ભૂતા બુદ્ધરસ્મિપરિસ્ફુટાઃ ॥
જાત્યન્ધા રૂપાં પશ્યેન્સુઃ લબ્ધ્વા ચક્ષું વિશારદં ।
પરસ્પરં ચાલપેન્સુ બોધિપ્રાપ્તસ્ય તાયિનો ॥

રાગાશ્ ચાપ્ય્ અપિ ચ દોષા મોહાશ્ ચ તનુનો કૃતાઃ ।
યં કાલં શાક્યસિંહેન પ્રાપ્તા બોધિ મહર્ષિણા ॥
પ્રાસાદા સવિમાના ચ કુટાગારમનોરમાઃ ।
સર્વે તતોમુખા આસિ બોધિસત્વસ્ય તાયિનઃ ॥
યાવન્તિ બુદ્ધક્ષેત્રસ્મિં નરનારી ચ કિંનરાઃ ।
સર્વે તતોમુખા આસિ બોધિસત્વસ્ય તાયિનઃ ॥
દેવતા દેવપુત્રા ચ દેવકન્યા ચ શોભનાઃ ।
સર્વે તતોમુખા આસિ યેન બોધિ મહર્ષિણો ॥
નાગા ચાપ્ય્ અથ ગન્ધર્વા યક્ષા કુમ્ભાણ્ડરાક્ષસાઃ ।
સર્વે તતોમુખા આસિ યેન બોધિ મહર્ષિણઃ ॥
દારિકા દારકા ચૈવ શય્યાસનાવશાયિતાઃ ।
તતોમુખા સંસ્થિહેન્સુ યેન બોધિ મહર્ષિણો ॥
યે ચાપ્ય્ આભરણા દિવ્યા વિશિષ્ટા રતનામયાઃ ।
[_મ્વુ_2.352_] આબદ્ધા આસિ દેવાનં સર્વે તતોમુખા અભૂ ॥
નાગાનાં અથ યક્ષાણાં પિશાચરાક્ષસાન ચ ।
તેષાં ચાભરણા સર્વે યેન બોધિ તતો ગતાઃ ॥
દેવાનામ્ અથ નાગાનાં યક્ષાણાં રાક્ષસાન ચ ।
તતોમુખા વિમાનાભૂ યેન બોધિ મહર્ષિણો ॥
નુપૂરા વલયા ચૈવ અથ વા પરિહારકાઃ ।
બોધિપ્રાપ્તસ્ય બુદ્ધસ્ય યેન વિલમ્બિતામ્બરં ॥
જનાન હારા ચ કણ્ઠે નિષ્કાનિ શોભનાનિ ચ ।
આબદ્ધકા મનુષ્યાણાં યેન બોધિ નિરિંગિતા ॥
મુક્તિહારાશ્ ચ આબદ્ધા વિચિત્રા મણિકુણ્ડલા ।
કટકા ચ મુદ્રિકા ચ યેન બોધિ નિરિંગિતા ॥
યાવન્તિ બુદ્ધક્ષેત્રસ્મિં સત્યધાતૂ અચિન્તિયા ।
જાનન્તા વા અજાનન્તા યેન્હ બોધિ નિરિંગિતા ॥
વાતા ચ શીતલા વાયે મનોજ્ઞગન્ધા મનોરમાઃ ।
સમન્તબુદ્ધક્ષેત્રસ્મિં બોધિપ્રાપ્તસ્ય તાયિનો ॥
યાવન્તિ બુદ્ધક્ષેત્રસ્મિં દેવા નાગા ચ માનુષા ।
અસુરા ચ કિન્નરા યક્ષા સર્વે પશ્યન્તિ નાયકં ॥
ધૂપનેત્રાં ગ્રહેત્વાન સર્વે તેન સુખસ્થિતા ।
પૂજયન્તિ લોકપ્રદ્યોતં બોધિમણ્ડે પ્રતિષ્ઠિતં ॥
અંજલીહિ નમસ્યન્તિ ગાથાભિર્ અસ્તવેન્સુ તે ।
[_મ્વુ_2.353_] પૂજાં કરોન્તિ બુદ્ધસ્ય બોધિમણ્ડે પ્રતિષ્ઠિતા ॥
સર્વે આસન્નં પશ્યન્તિ લોકનાથં પ્રભંકરં ।
ન કશ્ચિદ્ દૂરે સંજાને વ્યામમાત્રે યથા સ્થિતં ॥
ન કશ્ચિત્ પૃષ્ઠતો બુદ્ધં લોકધાતૂય પશ્યતિ ।
સર્વા દિશા હિ બુદ્ધસ્ય સંમુખાં પશ્યતિ દૃશાં ॥
વામદક્ષિણપાર્શ્વેહિ ન કશ્ચિલ્ લોકનાયકં ।
સંજાનતિ મહાવીરં સર્વે પશ્યન્તિ નાયકં ॥

ધૂપિતં બુદ્ધક્ષેત્રસ્મિં ધૂપનં ચ તદ્ અનન્તરં ।
સમન્તા બુદ્ધક્ષેત્રાણાં ગન્ધેન કોટિયો સ્ફુટા ॥
ન શક્યં ગણનાં કર્તું એત્તિયા સત્વકોટિયો ।
પશ્યિત્વા શિરિં બુદ્ધસ્ય સંબોધિમ્ અભિપ્રસ્થિતાઃ ॥
તૃણા ચ અથ કાષ્ઠા ચ ઔષધીયો વનસ્પતી ।
સર્વે તતોમુખા આસિ યેન બોધિ મહર્ષિણો ॥
કો અયં ઈદૃશાન્ ધર્મા લોકનાથેન દર્શિતાં ।
શ્રુણિત્વા ન સિયા તુષ્ટો અન્યત્ર મારપક્ષિકાત્* ॥
ન શક્યં સર્વં ખ્યાપેતું વાચયા ઋદ્ધિ ભાષતઃ ।
યા શિરિ આસિ બુદ્ધસ્ય બોધિપ્રાપ્તસ્ય તાયિનઃ ॥
યેહિ ચ દૃષ્ટો સંબુદ્ધો બોધિમણ્ડે પ્રતિષ્ઠિતઃ ।
પૂજિતશ્ ચ મહાવીરો તે શ્રુત્વા તુષ્ટ પણ્ડિતાઃ ॥
શીલસ્કન્ધે ચ અચ્છિદ્રે યે ભિક્ષૂ સુપ્રતિષ્ઠિતાઃ ।
તે શ્રુણિત્વા ઇદં સૂત્રં હર્ષં કાહિન્તિ ભદ્રકં ॥
[_મ્વુ_2.354_] ક્ષાન્તિસૌરભ્યસંપન્ના અલીનકાયમાનસાઃ ।
અર્થિકા બુદ્ધજ્ઞાનેન તેષાં તુષ્ટિર્ ભવિષ્યતિ ॥
યેહિ આશ્વાસિતા સત્વા મોચિષ્યિ ઉપપદ્યતાં ।
બુદ્ધિત્વ ઉત્તમાં બોધિં તેષાં તુષ્ટિર્ ભવિષ્યતિ ॥
યેહિ પુરિમકા બુદ્ધા સત્કૃતા દ્વિજસત્તમા ।
ઇદં ચ સૂત્રં શ્રુત્વાન તુષ્ટા ભેષ્યન્તિ મહર્ષિણઃ ॥
યેહિ તે કૃપણા સત્વા અન્નપાનેન તર્પિતાઃ ।
તે ઇદં સૂત્રં શ્રુત્વાન બુદ્ધે કાહિન્તિ ગૌરવં ॥
યેહિ તે અધના સત્વાઃ ધનેહિ પ્રતિચ્છાદિતાઃ ।
તે ઇદં સૂત્રં શ્રુત્વાન બુદ્ધે કાહિન્તિ ગૌરવં ॥
યેહિ ચ પૂર્વં બુદ્ધાનાં ચેતિયા માપિતા શુભાઃ ।
બુદ્ધિત્વા વરપ્રસાદા તે ખુ ભેષ્યન્તિ પ્રીણિતાઃ ॥
યેહિ પુલુવં સદ્ધર્મો લોકનાથસ્ય ધારિતો ।
ત્યજિત્વા લાભસત્કારં તે ખુ ભેષ્યન્તિ પ્રીણિતા ॥
યે તે અસંસ્કૃતાયુશ્ ચ દણ્ડકર્મેહિ વર્જિતાઃ ।
ઓરસા લોકનાથસ્ય તે હિ કરિષ્યન્તિ પૂજનાં ॥
યે તે મૈત્રેયં સંબુદ્ધં પશ્યિત્વા દ્વિપદોત્તમં ।
કાહિન્તિ વિપુલાં પૂજાં તેષાં હર્ષો ભવિષ્યતિ ॥
યે તે સિંહં મહાનાગં પશ્યિત્વા લોકચેતિયં ।
કાહિન્તિ વિપુલાં પૂજાં તેષાં હર્ષો ભવિષ્યતિ ॥
કેતુસ્ય લોકનાથસ્ય યે હિ કરિષ્યન્તિ પૂજનાં ।
[_મ્વુ_2.355_] અર્થિકા બુદ્ધજ્ઞાનેન તેષાં હર્ષો ભવિષ્યતિ ॥
પ્રદ્યોતસ્ય ચ બુદ્ધસ્ય યે કરિષ્યન્તિ પૂજનાં ।
અર્થિકા બુદ્ધજ્ઞાનેન તેષાં હર્ષો ભવિષ્યતિ ॥
જ્યોતિન્ધરં ચ યે બુદ્ધં પશ્યિત્વા અપરાજિતં ।
પૂજાં મહતીં કાહિન્તિ તેષાં હર્ષો ભવિષ્યતિ ॥

સુનેત્રં લોકપ્રદ્યોતં યે દૃષ્ટ્વા સત્કરિષ્યન્તિ ।
અપ્રમાણાય પૂજાય તેષાં હર્ષો ભવિષ્યતિ ॥
દ્વૌ બુદ્ધૌ કુસુમનામાનૌ લોકનાથૌ તથાગતૌ ।
યે દૃષ્ટ્વા સત્કરિષ્યન્તિ તેષાં હર્ષો ભવિષ્યતિ ॥
મરું ચ દ્વિપદશ્રેષ્ઠં સંબુદ્ધં વદતાં વરં ।
યે દૃષ્ટ્વા સત્કરિષ્યન્તિ તેષાં હર્ષો ભવિષ્યતિ ॥
પુષ્પં ચ અગ્રસંબુદ્ધં પશ્યિત્વા દ્વિપદોત્તમં ।
યે કાહિન્તિ પરમાં પૂજાં તેષાં હર્ષો ભવિષ્યતિ ॥
યે ગૃદ્ધા લાભસત્કારે જિહ્મવિજ્ઞાનનિશ્રિતા ।
અલ્પેછં તં શ્રુણિત્વાન તેષાં ત્રાસો ભવિષ્યતિ ॥
યે ચ સંગણિકારામા ગણવાસે પ્રતિષ્ઠિતા ।
વિવેકં શ્રુત્વા બુદ્ધસ્ય ન તેષાં દૌર્મનસ્યતા ॥
એવં દુઃશીલા શ્રુત્વાનૈવં બુદ્ધેન ભાષિતં ।
નતા લોકપ્રદીપસ્મિં તીવ્રં કાહિન્તિ ગૌરવં ॥
યે તે વ્યાકૃતા બુદ્ધેન બોધિસત્વા અનાગતા ।
સૂરતા સુખસંવાસા તેષાં તુષ્ટિર્ ભવિષ્યતિ ॥
[_મ્વુ_2.356_] યેષાં વિવર્તના નાસ્તિ બુદ્ધજ્ઞાનાતો સર્વશઃ ।
તે ઇમં સૂત્રં શ્રુત્વાન ભેષ્યન્તિ સુખિતા નરાઃ ॥
યેહિ પુરિમા બુદ્ધા સત્વસારા
ગુરુકૃતા સત્કૃતા પૂજિતા નરેન્દ્રા ।
પ્રણતમનાઃ શિષ્ટ બુદ્ધજ્ઞાને
નરવરવર્ણ શ્રુણિત્વ તુષ્ટા ભોન્તિ ॥
યે ચ અવિકલાઃ સમન્તશુદ્ધા
વરગુણકોટીશતોપપન્ના ।
યે ચ ધરસિ ધર્મ લુજ્યમાનં
મુદિતમના સુગતસ્ય શાસનસ્મિં ॥
યે ચ અચપલા ō આનુબદ્ધા
અમુખરા નો ચ અભૂ વિકીર્ણવાચા ।
. . . . . . . . . ન માનુપેતા
જિનવરવર્ણ શ્રુણિત્વ તુષ્ટા ભોન્તિ ॥
યેષાં અપરિત્યક્ત બુદ્ધજ્ઞાનં
એવં વિરજા ચ અતુલ્યનન્તબોધિ ।
યે ચ ચરન્તિ વ્રતમ્ અપ્રમત્તા
જિનવરવર્ણ શ્રુણિત્વ તુષ્ટા ભોન્તિ ॥
ચતુર્હિ ભિક્ષૂ ધર્મેહિ સમન્વાગતઃ તથાગતો પૂર્વે બોધિસત્વચારિકાં ચરન્તો સર્વલોક-અભ્યુદ્ગતતામ્ અનુપ્રાપ્તઃ ॥ કતમેહિ ચતુર્હિ ॥ અચ્છિદ્રેણ શીલસ્કન્ધેન . . . . .
[_મ્વુ_2.357_] . . . . . સર્વસત્વહિતચિત્તતાય સર્વસત્વ-ઓહિતચિત્તતાય ॥ ઇમેહિ ભિક્ષૂઃ ચતુર્હિ ધર્મેહિ સમન્વાગતઃ તથાગતો પૂર્વે બોધિસત્વચારિકાં ચરમાણ ઇમં એવરૂપં સર્વજ્ઞાનમ્ અનુપ્રાપ્તઃ ॥
___અથ ખલુ ભગવાન્ તાયે વેલાયે ઇમાં ગાથામ્ અભાષિ ॥
શીલસ્કન્ધો ધનં શ્રેષ્ઠં લોકનાથસ્ય શાસને ।
ન સુવર્ણં ન ચ રૂપ્યં ધનં ભિક્ષુસ્ય વર્ણિતં ॥
શીલં વ પૂજેતુ શાસ્તુ શાસને સુપ્રતિષ્ઠિતો ।

દુઃશીલો છમ્ભિતો દૂરં ન સો બુદ્ધસ્ય શ્રાવકો ॥
શીલં રક્ષિત્વા અચ્છિદ્રં પશ્યન્તિ દ્વિપદોત્તમા ।
લોકનાથા મહાવીરા દ્વાત્રિંશવરલક્ષણાઃ ॥
મૈત્રાયા શીલસ્કન્ધેન અરણ્યવાસે ચ ઉત્સુકઃ ।
સૂરતઃ સુખસંવાસો એતં શ્રામણ્યકં ધનં ॥
અલ્પેછો અલ્પસન્તુષ્ટો સૂરતો સુસમાહિતઃ ।
હિરી-ઓત્તપ્પસંપન્નો એતં શ્રામણ્યકં ધનં ॥
સાધુશીલા ભિક્ષૂ હિ સર્વે તૃષ્ણા છિત્ત્વાન જાલિનીં ।
સપ્ત બોધ્યંગાન્ ભાવેન્તિ એતં શ્રામણ્યકં ધનં ॥
શૂન્યતાં શાન્તાં ભાવેતિ ભવા ચ વિરતો મુનિઃ ।
બહુદુઃખા અસારા ચ એતં શ્રામણ્યકં ધનં ॥
સો સો મહાધનો ભવતિ યો એવં પ્રતિપદ્યતિ ।
પ્રતિપત્તીય સંપન્નો સ ખુ ભિક્ષુ મહાધનો ॥
[_મ્વુ_2.358_] શીલસંપન્નો યો ભિક્ષુઃ સ આઢ્યો તિ પ્રવુચ્ચતિ ।
ન હિ મુક્તાપ્રવાડેહિ ભિક્ષુ ભોતિ મહાધનો ॥
શીલવાં સુખસંવાસો ભિક્ષુ ભોતુ અહિંસકો ।
ન હિ ચીવરલાભેન વ્રજતે ભિક્ષુ સ્વર્ગતિં ॥
શીલં શુચિ નિષેવિત્વા વર્જતિ સર્વ-અક્ષણાં ।
ન જ્ઞાતિલાભં એષન્તં શાસ્તા ભિક્ષું પ્રશંસતિ ॥
શીલે આભોગં કૃત્વાન સ્વર્ગો ભોતિ ન દુલ્લભો ।
પ્રિયો મનાપઃ સર્વેષાં યત્ર યત્રોપપદ્યતિ ॥
શીલં રક્ષેથ મેધાવી પ્રાર્થયન્તો ત્રયો સુખાં ।
પ્રશંસાં ચિત્તલાભં ચ પ્રેત્ય સ્વર્ગે ચ મોદનં ॥
શીલં પ્રાવરણં શ્રેષ્ઠં અલંકારં પ્રભાસ્વરં ।
શીલેન શોભિતો ભિક્ષુઃ દદન્તો ન વિહન્યતિ ॥
શીલેન પરિશુદ્ધેન કાયો ભોતિ પ્રભાસ્વરો ।
ન ચાસ્ય જાયતે દાઘો મરણે પ્રત્યુપસ્થિતે ॥
શીલેન પરિશુદ્ધેન ફલપ્રાપ્તિર્ ન દુલ્લભા ।
કિમ્ અંગ પુનઃ સ્વર્ગતિ લોકનાથં ચ પશ્યતિ ॥
શીલેન શોભિતો ભિક્ષુઃ પરિશુદ્ધેન માર્દવો ।
ન હિ ઉચ્ચેન ભાષેણ ભિક્ષુ ભોતિ પ્રશંસિતો ॥
શીલવાં ચ અસન્ત્રસ્તો ન સો ભાયતિ કદા ચ ન ।
ન કદાચિદ્ યુતાગસં ગચ્છતિ ભૂતદુર્ગતિં ॥
[_મ્વુ_2.359_] શીલવાં ભોતિ અલ્પાર્થો અલ્પકૃત્યો ગુણે રતો ।
સમાધિં લભતે ક્ષિપ્રં સ ચાપિ પ્રસાદં ગચ્છતિ ॥
શીલસ્કન્ધેન ગુપ્તેન ભિક્ષુ ભોતિ વિશારદો ।
ન તસ્ય હન્યતે ચક્ષું પશ્યિત્વા જિનશ્રાવકાં ॥
શીલં ચ ભિક્ષુ શોધિત્વા નિવાસં પુરિમં સ્મરે ।
કલ્પકોટીસહસ્રાણિ સંપ્રજાનપ્રતિસ્મૃતો ॥
શીલસ્ય ચ સ નિષ્યન્દો યં નિરીક્ષીય ગચ્છતિ ।

બ્રહ્મલોકં મહાવીરો સર્વલોકસ્ય ચેતિયો ॥
શીલેન પરિશુદ્ધેન દિવ્યં ચક્ષુ વિશુધ્યતિ ।
ન તસ્યાગમનં ભોતિ બુદ્ધક્ષેત્રેષુ સર્વશો ॥
શીલેન સુસમાપ્તેન અપ્રમેયતથાગતઃ ।
ચ્યુતોપપાદં જાનાતિ સર્વસત્વાન નાયકો ॥
શીલવાં વિચરે લોકે અપ્રમત્તો પ્રધાનવાં ।
ન તસ્ય દુલ્લભો ભોતિ બુદ્ધઘોષો મનોરમો ॥
શીલવાં પ્રિયો સત્વાનાં ભવતિ સર્વત્ર પૂજિતો ।
સત્કૃતો માનિતશ્ ચાપિ શુદ્ધચિત્તો અનંગણો ॥
શીલેન પરિશુદ્ધેન ચ્યવન્તં પશ્યતે નરઃ ।
વિમાનં રુચિરં શ્રેષ્ઠં અપ્સરોગણસેવિતં ॥
શીલેન પરિશુદ્ધેન ચ્યવન્તં પશ્યતે નરઃ ।
સુમેરુમૂર્ધ્ને રુચિરે ત્રાયસ્ત્રિશાનમાલયે ॥
શીલેન પરિશુદ્ધેન યામાં પશ્યતિ દેવતાં ।
તં ચૈવ નગરં દિવ્યં અપ્સરાહિ પરિસ્ફુટં ॥
[_મ્વુ_2.360_] શીલેન પરિશુદ્ધેન તુષિતાં પશ્યતિ દેવતાં ।
વિમાનાં પશ્યતિ તેષાં વિચિત્રાં રતનામયાં ॥
શીલેન પરિશુદ્ધેન નિર્માણરતીં પશ્યતિ ।
સુનિર્મિતાં દેવપુત્રાં પશ્યતિ ચ સ્વલંકૃતાં ॥
શીલેન પરિશુદ્ધેન દેવાં પશ્યતિ શોભનાં ।
પરનિર્મિતવશવર્તી વિમાનેષુ પ્રતિષ્ઠિતા ॥
શીલેન પરિશુદ્ધેન પશ્યતે મારમાલયં ।
મણિવિતાનસંછન્નં અપ્સરોગણસેવિતં ॥
શીલે આભોગં કૃત્વાન બ્રહ્માં પશ્યતિ દેવતાં ।
જાંબૂનદવિમાનં ચ મણીહિ પ્રતિમણ્ડિતં ॥
શીલવાં પશ્યતે ભિક્ષુ દેવાં ચ બ્રહ્મકાયિકાં ।
બ્રહ્મપુરોહિતાં દેવાં વિમાનેહિ પ્રતિષ્ઠિતાં ॥
શીલવાં પશ્યતે ભિક્ષુર્ વિમાનેષુ પ્રતિષ્ઠિતાં ।
બ્રહ્મપાર્ષદ્યાં ચ દેવાં મહાબ્રહ્માં ચ દેવતાં ॥
શીલસ્કન્ધેન સમ્પન્નો આભાં પશ્યતિ દેવતાં ।
વિશિષ્ટાં પશ્યતે તેષાં વિમાનાં રતનામયાં ॥
શીલવાં પશ્યતે ભિક્ષુઃ શુભાં દેવા મહર્દ્ધિકાં ।
પશ્યતે શુભકૃત્સ્ના પિ અપ્રમાણાભાં પશ્યતિ ॥
શીલં વિશુદ્ધં રક્ષિત્વા પરીત્તશુભાં પશ્યતિ ।
દેવપુત્રસહસ્રાણિ રૂપધાતુપ્રતિષ્ઠિતાં ॥
શીલેન પરિશુદ્ધેન પશ્યતિ ચ બૃહત્ફલાં ।
તથા અવૃહાં અતપાં પશ્યે સુદૃશાં ચ સુદર્શના ।
[_મ્વુ_2.361_] શીલેન પરિશુદ્ધેન શુદ્ધાવાસાં પિ પશ્યતિ ॥
યે તત્ર પરિનિર્વાયિ વારિસિક્તો યથાનલો ।
તે પિ ભિક્ષૂ પશ્યન્તિ શીલં રક્ષિત્વ શોભનં ॥

શીલે અશવલઃ સદા અભૂષિ
પુરિમભવેષુ વિશિષ્ટલક્ષમાણઃ ।
તેન દશબલં ઉપેતિ શાસ્તં
તસ્ય વિરોચતિ કાયે લક્ષણેહિ ॥
શીલે સદા સમાધૌ અપ્રમત્તશ્ ચ
ચરતિ જિનઃ પુરિમા અનન્તકલ્પાં ।
તેન ભવતિ લોકધર્મસ્વામી
ગગણગતો યથા સૂર્યો રસ્મિરાજો ॥
એવં શીલં પરિશુદ્ધમ્ આચરિત્વા
અપરિમિતં તથા અનન્તકલ્પં ।
સુગતો લંકૃતઃ શોભતે લક્ષણેહિ
મુખાતો વાતિ ગન્ધં ચન્દનસ્ય ॥
ઇમાં ગુણાં સતતં વિપશ્યમાના
જિનવરવર્ણિતં શીલં રક્ષમાણાઃ ।
વિહરથ પવને ઉદગ્રચિત્તા
મુનિવર પૂજિત યેહિ તે પ્રણીતા ॥
દૃષ્ટ પુરિમ બુદ્ધ સાર્થવાહા
હતરજા સત્કૃત પૂજિતા સ્વયંભૂ ।
[_મ્વુ_2.362_] છન્દો જનિતો બોધિયે વરાયે
ઇમે ગુણાઃ શ્રુત્વા ઉદગ્રા બોધિસત્વાઃ ॥
પુનર્ અપરં ભિક્ષવો શીલપરિશુદ્ધઃ તથાગતઃ સમાધિપરિશુદ્ધઃ પ્રજ્ઞાપરિશુદ્ધઃ વિમુક્તિપરિશુદ્ધઃ વિમુક્તિજ્ઞાનપરિશુદ્ધઃ ક્ષાન્તિપરિશુદ્ધો ભિક્ષવઃ તથાગતો સૌરભ્યપરિશુદ્ધો પિ ભિક્ષવઃ તથાગતો મૈત્રાપરિશુદ્ધો ભિક્ષવઃ તથાગતો કરુણામુદિતાપરિશુદ્ધો પિ ભિક્ષવો તથાગતો ॥ એવં પરિશુદ્ધસ્ય ભિક્ષો તથાગતસ્ય યઃ સત્કારં કુર્યાત્ પુષ્પમાલ્યગન્ધધ્વજપતાકાહિ વાદ્ય-અનુલેપનેહિ ન તસ્ય પુણ્યસ્ય શક્યં પર્યન્તમ્ અધિગન્તું । નાપિ સો પુણ્યસ્કન્ધં અન્તરેણ શક્યં ક્ષપણાય અન્યત્ર ત્રીહિ યાનેહિ અન્યતરાન્યતરેણ યાનેન યાવન્ ન પરિનિર્વાણં તસ્ય પર્યન્તઃ ॥ તત્ કસ્ય હેતોઃ ॥ યથા એવં હિ ભિક્ષો તથાગતો અપ્રમાણઃ સર્વેહિ ગુણેહિ તથા એવં ભિક્ષો તથાગતો પ્રતિષ્ઠાપિતા દક્ષિણા અપ્રમાણા અપર્યન્તા અચિન્તિયા અતુલિયા અમાપિયા અપરિમાણા અનભિલાપ્યા ॥ યશ્ ચ ખલુ પુનઃ ભિક્ષો તથાગતમ્ એતરહિ તિષ્ઠન્તં યાપયન્તં સત્કરેયા ગુરુકરેયા માનેય પૂજેયા પુષ્પેહિ ગન્ધેહિ માલ્યેહિ છત્રેહિ ધ્વજેહિ પતાકાહિ વાદ્યેહિ ધૂપેહિ વિલેપનેહિ અન્નપાનયાનવસ્ત્રેહિ યશ્ ચ પરિનિર્વૃતસ્ય સર્ષપફલમાલમ્ અપિ ધાતું સત્કરેયા ઇત્ય્ એતં સમસમં ॥
___અથ ખલુ ભગવાં તાયે વેલાયે ઇમાં ગાથામ્ અભાષીત્ ॥
બોધાય ચિત્તં નામેત્વા હિતાય સર્વપ્રાણિનાં ।
યસ્ સ્તૂપં લોકનાથસ્ય કરોતિ અભિપ્રદક્ષિણં ॥
સ્મૃતીમન્તો મતીમન્તો પુણ્યવન્તો વિશારદો ।
ભોતિ સર્વત્ર જાતિષુ ચરન્તો બોધિચારિકાં ॥
[_મ્વુ_2.363_] દેવનાગાન યક્ષાણાં રાક્ષસાનાં ચ પૂજિતો ।
ભોતિ સર્વત્ર જાતીષુ સ્તૂપં કૃત્વા પ્રદક્ષિણં ॥
વર્જેતિ અક્ષણાં અષ્ટૌ યે કેચિદ્ દેશિતા મયા ।
આરાગેતિ ક્ષણં એકં બુદ્ધોત્પાદં સુશોભનં ॥
વર્ણરૂપેણ સંપન્નો લક્ષણેહિ અલંકૃતો ।
ઉપેતો વરવર્ણેન અદીનમનમાનસો ॥
આઢ્યો મહાધનો ભોતિ પુણ્યવન્તો અનીર્ષુકો ।
પશ્યિત્વા લોકપ્રદ્યોતં સત્કરોતિ પુનર્ પુનઃ ॥
ન સો મુહ્યતિ ધર્મેષુ નૈરાત્મ્યં દૃષ્ટ્વા શૂન્યતાં ।
પ્રસાદં લભતે ક્ષિપ્રં ધર્મેણ સો ચ કોવિદો ॥
શ્રેષ્ઠિકુલેષુ આઢ્યેષુ સ્ફીતેતુ ચોપપદ્યતિ ।
અતિદાનપતિઃ શૂરો મુક્તાત્યાગો અમત્સરી ॥
યે કેચિજ્ જંબૂદ્વીપસ્મિં વિશિષ્ટા કુલશોભનાઃ ।
તત્ર સો જાયતે વીરો હીનાં ચ પરિવર્જયેત્* ॥

ગૃહપતિમહાશાલો શિરિતેજેન તેજિતો ।
પૂજિતો ભવતિ સર્વત્ર સ્તૂપં કૃત્વા પ્રદક્ષિણં ॥
બ્રાહ્મણમહાશાલશ્ ચ પ્રજ્ઞાવન્તો બહુશ્રુતો ।
ક્ષત્રિયમહાશાલશ્ ચ આઢ્યો ભોતિ મહાધનો ॥
રાજા પિ ધાર્મિકો ભોતિ જંબૂદ્વીપસ્મિં ઈશ્વરો ।
પ્રશાસતિ ઇમાં ચ સર્વાં મેદિનીં ગિરિકુણ્ડલાં ॥
ચક્રવર્તી મહર્દ્ધિકઃ સપ્તરત્નાન ઈશ્વરઃ ।
[_મ્વુ_2.364_] રાજ્યે પ્રતિષ્ઠિતો બુદ્ધં સત્કરોતિ પુનર્ પુનઃ ॥
ચ્યુતશ્ ચ ગચ્છતે સ્વર્ગં પ્રસન્નો બુદ્ધશાસને ।
શક્રો પિ ભોતિ દેવેન્દ્રો મેરુમૂર્ધનિ ઈશ્વરો ॥
સુયામો ભોતિ દેવેન્દ્રો ભોતિ સંતુષિતો પિ ચ ।
નિર્મિતો પિ ચ દેવેન્દ્રો વશવર્તી ચ ઈશ્વરઃ ॥
બ્રહ્મા પિ બ્રહ્મલોકસ્મિં ઈશ્વરો ભોતિ પણ્ડિતો ।
સત્કૃતો દેવકોટીહિ સ્તૂપં કૃત્વા પ્રદક્ષિણં ॥
ન શક્યં ભાષણક્ષપણં કલ્પકોટિશતેહિ પિ ।
યે સ્તૂપં લોકનાથસ્ય કરોન્તિ અભિપ્રદક્ષિણં ॥
ન જાતુ અન્ધો કાણો વા ભોતિ કલ્પાન કોટિભિઃ ।
બોધાય ચિત્તં નામેત્વા યો વન્દે શાસ્તુ ચેતિયં ॥
વિશુદ્ધાં લભતે નેત્રાં વિશાલાં નીલશોભનાં ।
ચેતિયં લોકનાથસ્ય કૃત્વા અભિપ્રદક્ષિણં ॥
ઉપેતો બલવીર્યેણ ન કૌસીદ્યં સ ગચ્છતિ ।
અપ્રમત્તો સદા ભોતિ સ્તૂપં કૃત્વા પ્રદક્ષિણં ॥
દૃઢવીર્યો દૃઢસ્થામો ધૌરેયો દૃઢવિક્રમો ।
કૌશલ્યં ગચ્છતે ક્ષિપ્રં સ્તૂપં કૃત્વા પ્રદક્ષિણં ॥
અગ્નિવિષેણ શસ્ત્રેણ ન જાતુ કાલં કરોતિ ચ ।
કાલં કરોતિ પૂર્ણેન આયુઃક્ષીણેન પણ્ડિતો ॥
વિઘુષ્ટો રાજધાનીષુ રાષ્ટ્રેષુ નિગમેષુ ચ ।
રૂપેણ અર્થભોગેહિ સ્તૂપં કૃત્વા પ્રદક્ષિણં ॥
શુચિગાત્રો શુચિવસ્ત્રઃ શુક્લધર્મપ્રતિષ્ઠિતો ।
તતો ન સેવતે કામાં ચરન્તો બોધિચારિકાં ॥
[_મ્વુ_2.365_] પુષ્પસ્ય માલાં કૃત્વાન યઃ સ્તૂપે ઉપનિક્ષિપે ।
ચિત્તં બોધાય નામેત્વા ન સો જાતુ વિહન્યતિ ॥
ઇતશ્ ચ્યવિત્વા મૃતો હિ ત્રાયસ્ત્રિંશાં સ ગચ્છતિ ।
વિમાનં લભતે ક્ષિપ્રં વિચિત્રં રતનામયં ॥
કૂટાગારાંશ્ ચ પ્રાસાદાં અપ્સરોગણસેવિતાં ।
માલાં સ્તૂપે દહિત્વાન ત્રાયસ્ત્રિંશેષુ ભુંજતિ ॥
અષ્ટાંગવરસંપૂર્ણાં સુવર્ણવાલુકસંસ્તૃતાં ।
વૈડૂર્યસ્ફાટિકાસ્તીર્ણાં દિવ્યાં પુષ્કરિણીં લભે ॥
ભુંજિત્વા વિભવાં દિવ્યાં પરિપૂરેત્વ પણ્ડિતો ।
ચ્યવિત્વા દેવલોકાતો મનુષ્યો ભોતિ ભોગવાં ॥

તેન ચ કુશલમૂલેન આરાગતિ તથાગતં ।
પૂજેતિ દ્વિપદશ્રેષ્ઠાં અપ્રમત્તો વિચક્ષણો ॥
ન સો જય્યતિ રાગેન નાપિ દોષેણ હ્રીયતિ ।
ના જાતુ ભોતિ સંમૂઢઃ પૂજેત્વા દ્વિપદોત્તમં ॥
અરક્તશ્ ચ અદૃષ્ટશ્ ચ અમૂઢઃ સંવૃતેન્દ્રયઃ ।
ભોતિ સર્વત્ર જાતીષુ પૂજેત્વા લોકનાયકં ॥
જાતીકોટીસહસ્રાણિ શતાનિ નયુતાનિ ચ ।
સત્કૃતો ભોતિ સર્વત્ર માલાં દત્ત્વાન ચેતિયે ॥
ચક્રવર્તી અપિ રાજા શક્રો પિ ભોતિ ઈશ્વરઃ ।
બ્રહ્મા પિ બ્રહ્મલોકસ્મિં માલાં દત્ત્વાન ચેતિયે ॥
પટ્ટદામં દદિત્વાન લોકનાથસ્ય ચેતિયે ।
[_મ્વુ_2.366_] સર્વે સ્ય અર્થા વર્તન્તિ યે દિવ્યા યે ચ માનુષાઃ ॥
હીનાં ચ કુલાં વર્જેતિ ન સ તત્રોપપદ્યતિ ।
આઢ્યશ્ ચ ધનવાં ભોતિ જમ્બૂદ્વીપસ્મિં ઈશ્વરો ॥
રૂપેણાથ ભોગેહિ ચ વર્ણેન અથ ઋદ્ધિયા ।
વિશિષ્ટો ભોતિ સર્વત્ર પૂજાં કૃત્વા તથાગતે ॥
જાતિસ્મરશ્ ચ સો ભોતિ ન સો રાગેન હ્રીયતિ ।
જાનતે દોષં કામાનાં બ્રહ્મચર્યં સમાદિયે ॥
રૂપેહિ અથ શબ્દેહિ રસેહિ અપરાજિતો ।
ન કરોતિ પાપકં કર્મ પૂજેત્વા દ્વિપદોત્તમં ॥
ગન્ધેહિ અથ સ્પર્શેહિ ન જાતુ સ ચ હ્રીયતિ ।
સ્મૃતિમાં સંપ્રજાનશ્ ચ ભોતિ પૂજેત્વ નાયકં ॥
ન તસ્ય ચૌરા રાજાનો ધનસ્કન્ધં પરામૃષે ।
અગ્નિર્ વા અપસ્કરોતિ પૂજાં કૃત્વા તથાગતે ॥
શોકં ચ શોકવૈરાગ્યાં ન સો જાતુ નિગચ્છતિ ।
પટ્ટદામં દદિત્વાન પુષ્પં ચ લોકનાયકે ॥
સર્વત્ર ભોતિ જાતીષુ અશોક અનુપદ્રુતો ।
પૂજેત્વા લોકપ્રદ્યોતં ચક્રવર્તી મહર્દ્ધિકો ॥
સુઘટ્ટિતહસ્તપાદો અંગશોભાં નિગચ્છતિ ।
વર્ણરૂપેણ સંપન્નઃ પૂજેત્વા લોકનાયકં ॥
વર્જેતિ પાપકં કર્મ ચરન્તો બોધિચારિકાં ।
પશ્યતે દ્વિપદશ્રેષ્ઠાં યે લોકસ્મિં સુદુર્લભા ॥
[_મ્વુ_2.367_] કલ્પકોટીસહસ્રાણિ શતાનિ નયુતાનિ ચ ।
ભુંજિત્વા સૌખ્યં સપ્રજ્ઞો બુધ્યતે બોધિમ્ ઉત્તમાં ॥
માલાવિહારં કૃત્વાન લોકનાથસ્ય ધાતુષુ ।
અભેદ્યપરિવારેણ રાજા ભોતિ મહર્દ્ધિકો ॥
વર્જેતિ પાપકાં ધર્મા યે આર્યેહિ વિવર્જિતા ।
ચરતિ કુશલાં ધર્માં યે બુદ્ધેહિ પ્રશંસિતા ॥
પ્રિયશ્ ચ દયિતો ભોતિ સત્કૃતશ્ ચ પ્રશંસિતો ।
દેવાનામ્ અથ નાગાનાં યે ચ લોકસ્મિં પણ્ડિતા ॥