મહાભારત · અધ્યાય 8.30
અયં તે કર્ણ સારથ્યં મદ્રરાજઃ કરિષ્યતિ ।
કૃષ્ણાદભ્યધિકો યન્તા દેવેશસ્યેવ માતલિઃ ॥
યથા હરિહયૈર્યુક્તં સઙ્ગૃહ્ણાતિ સ માતલિઃ ।
શલ્યસ્તથા તવાદ્યાયં સંયન્તા રથવાજિનામ્ ॥
યોધે ત્વયિ રથસ્થે ચ મદ્રરાજે ચ સારથૌ ।
રથશ્રેષ્ઠો ધ્રુવં સઙ્ખ્યે પાર્થાનભિભવિષ્યતિ ॥
સઞ્જય ઉવાચ ।
તતો દુર્યોધનો ભૂયો મદ્રરાજં તરસ્વિનમ્ ।
ઉવાચ રાજન્સઙ્ગ્રામેઽધ્યુષિતે પર્યુપસ્થિતે ॥
કર્ણસ્ય યચ્છ સઙ્ગ્રામે મદ્રરાજ હયોત્તમાન્ ।
ત્વયાઽભિગુપ્તો રાધેયો વિજેષ્યતિ ધનઞ્જયમ્ ॥
ઇત્યુક્તો રથમાસ્થાય તથેતિ પ્રાહ ભારત ।
શલ્યેઽભ્યુપગતે કર્ણઃ સારથિં સુમનાઽબ્રવીત્ ॥
ત્વં સૂત સ્યન્દનં મહ્યં કલ્પયેત્યસકૃત્ત્વરન્ ॥
તતો જૈત્રં રથવરં ગન્ધર્વનગરોપમમ્ ।
વિધિવત્કલ્પિતં ભદ્રં જયેત્યુક્ત્વા ન્યવેદયત્ ॥
તં રથં રથિનાં શ્રેષ્ઠઃ કર્ણોઽભ્યર્ચ્ય યથાવિધિ ।
સમ્પાદિતં બ્રહ્મવિદા પૂર્વમેવ પુરોધસા ॥
કૃત્વા પ્રદક્ષિણં યત્નાદુપસ્થાય ચ ભાસ્કરમ્ ।
સમીપસ્થં મદ્રરાજમારોહ ત્વમથાબ્રવીત્ ॥
તતઃ કર્ણસ્ય દુર્ધર્ષં સ્યન્દનપ્રવરં મહત્ ।
આરુરોહ મહાતેજાઃ શલ્યઃ સિંહ ઇવાચલમ્ ॥
તતઃ શલ્યાશ્રિતં દૃષ્ટ્વા કર્ણઃ સ્વં રથમુત્તમમ્ ।
અધ્યતિષ્ઠદ્યથાઽમ્ભોદં વિદ્યુત્વન્તં દિવાકરઃ ॥
તાવેકરથમારૂઢાવાદિત્યાગ્નિસમત્વિષૌ ।
અભ્રાજેતાં યથા મેઘં સૂર્યાગ્ની સહિતૌ દિવિ ॥
સંસ્તૂયમાનૌ તૌ વીરૌ તદાસ્તાં દ્યુતિમત્તમૌ ।
ઋત્વિક્સદસ્યૈરિન્દ્રાગ્ની સ્તૂયમાનાવિવાધ્યરે ॥
સ શલ્યસઙ્ગૃહીતાશ્વે રથે કર્ણઃ સ્થિતો બભૌ ।
ધનુર્વિષ્ફારયન્ઘોરં પરિવેષીવ ભાસ્કરઃ ॥
આસ્થિતઃ સ રથશ્રેષ્ઠં કર્ણઃ શરગભસ્તિમાન્ ।
પ્રબભૌ પુરુષવ્યાઘ્રો મન્દરસ્થ ઇવાંશુમાન્ ॥
તં રથસ્થં મહાબાહું યુદ્વાયામિતતેજસમ્ ।
દુર્યોધનસ્તુ રાધેયમિદં વચનમબ્રવીત્ ॥
અકૃતં દ્રોણભીષ્માભ્યાં દુષ્કરં કર્મ સંયુગે ।
કુરુષ્વાધિરથે વીર મિષતાં સર્વધન્વિનામ્ ॥
મનોગતં મમ હ્યાસીદ્ભીષ્મદ્રોણૌ મહારથૌ ।
અર્જુનં ભીમસેનં ચ નિહન્તારાવિતિ ધ્રુવમ્ ॥
તાભ્યાં યદકૃતં વીર વીરકર્મ મહામૃધે ।
તત્કર્મ કુરુ રાધેય વજ્રપાણિરિવાપરઃ ॥
ગૃહાણ ધર્મરાજં વા જહિ વા ત્વં ધનઞ્જયમ્ ।
ભીમસેનં ચ રાધેય માદ્રીપુત્રૌ યમાવપિ ॥
જયશ્ચ તેઽસ્તુ ભદ્રં તે પ્રયાહિ પુરુષર્ષભ ।
પાણ્ડુપુત્રસ્ય સૈન્યાનિ કુરુ સર્વાણિ ભસ્મસાત્ ॥
તતસ્તૂર્યસહસ્રાણિ ભેરીણામયુતાનિ ચ ।
વાદ્યમાનાન્યરોચન્ત મેઘશબ્દો યથા દિવિ ॥
પ્રતિગૃહ્ય તુ તદ્વાક્યં રથસ્થો રથરુત્તમઃ ।
અભ્યભાષત રાધેયઃ શલ્યં યુદ્ધવિશારદમ્ ॥
ચોદયાશ્વાન્મહાબાહો યાવદ્વન્મિ ધનઞ્જયમ્ ।
ભીમસેનં યમૌ ચોભૌ રાજાનં ચ યુધિષ્ઠિરમ્ ॥
અદ્ય પશ્યતુ મે શલ્ય બાહુવીર્યં ધનઞ્જયઃ ।
અસ્યતઃ કઙ્કપત્રાણાં સહસ્રાણિ શતાનિ ચ ॥
અદ્ય ક્ષેપ્સ્યામ્યહં શલ્ય શરાન્પરમતેજનાન્ ।
પાણ્ડવાનાં વિનાશાય દુર્યોધનજયાય ચ ॥
સઞ્જય ઉવાચ ।
એતચ્છ્રુત્વા વચસ્તસ્ય શલ્યઃ કર્ણં વચોઽબ્રવીત્ ।
કથં નુ તાન્મહાવીર્યાન્પાણ્ડવાનવમન્યસે ॥
સર્વાસ્ત્રજ્ઞાન્મહેષ્વાસાન્સર્વાનેન મહાબલાન્ । અનિવર્તિનો મહાભાગાનજય્યાન્સત્યવિક્રમાન્ ।
અપિ સઞ્જનયેયુર્યે ભયં સાક્ષાચ્છતક્રતોઃ ॥
યદા શ્રોષ્યસિ નિર્ઘોષં વિસ્ફૂર્જિતમિવાશનેઃ ।
રાધેય પાર્થધનુષસ્તદા નૈવં વદિષ્યસિ ॥
યદા દ્રક્ષ્યસિ ભીમેન કુઞ્જરાનીકમાહવે ।
વિશીર્ણદન્તં નિહતં તદા નૈવં વદિષ્યસિ ॥
યદા દ્રક્ષ્યસિ સઙ્ગ્રામે ધર્મપુત્રં યમૌ તથા ।
શિતૈઃ પૃષત્કૈઃ કુર્વાણાનભ્રચ્છાયામિવામ્બરે ॥
અસ્યતઃ ક્ષિણ્વતશ્ચારીઁલ્લઘુહસ્તાન્દુરાસદાન્ ।
પાર્થિવાગપિ ચાન્યાંસ્ત્વં તદા નૈવં વદિષ્યસિ ॥
સઞ્જય ઉવાચ ।
અનાદૃત્ય તુ તદ્વાક્યં મદ્રરાજે ભાષિતમ્ ।
દ્રક્ષ્યસ્યદ્યેત્યવોચત્તં શલ્યં કર્ણો જનેશ્વર ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0