મહાભારત · અધ્યાય 5.189

ચકાર યત્નં દ્રુપદઃ સુતાયાઃ સર્વકર્મસુ ।
તતો લેખ્યાદિષુ તથા શિલ્પેષુ ચ પરન્તપ ॥

ઇષ્વસ્ત્રે ચૈવ રાજેન્દ્ર દ્રોણશિષ્યો બભૂવ હ ।
તસ્ય માતા મહારાજ રાજાનં વરવર્ણિની ॥

ચોદયામાસ ભાર્યાર્થં કન્યાયાઃ પુત્રવત્તદા . તતસ્તાં પાર્ષતો દૃષ્ટ્વા કન્યાં સમ્પ્રાપ્તયૌવનામ્ ।
સ્ત્રિયં મત્વા તતશ્ચિન્તાં પ્રપેદે સહ ભાર્યયા ॥
દ્રુપદ ઉવાચ ।

કન્યા મમેયં સમ્પ્રાપ્તા યૌવનં શોકવર્ધિની ।
મયા પ્રચ્છાદિતા ચેયં વચનાચ્છૂલપાણિનઃ ॥
ભાર્યોવાચ ।

ન તન્મિથ્યા મહારાજ ભવિષ્યતિ કથઞ્ચન ।
ત્રૈલોક્યકર્તા કસ્માદ્ધિ વૃથા વક્તુમિહાર્હતિ ॥

યદિ તે રોચતે રાજન્વક્ષ્યામિ શ્રૃણુ મે વચઃ ।
શ્રુત્વેદાનીં પ્રપદ્યેથાઃ સ્વાં મતિં પૃષતાત્મજ ॥

ક્રિયતામસ્ય યત્નેન વિધિવદ્દારસન્ગ્રહઃ ।
ભવિતા તદ્વચઃ સત્યમિતિ મે નિશ્ચિતા મતિઃ ॥

તતસ્તૌ નિશ્ચયં કૃત્વા તસ્મિન્કાર્યેઽથ દમ્પતી ।
વરયાઞ્ચક્રતુઃ કન્યાં દશાર્ણાધિપતેઃ સુતામ્ ॥

તતો રાજા દ્રુપદો રાજસિંહઃ સર્વાન્રાજ્ઞઃ કુલતઃ સન્નિશામ્ય ।
દાશાર્ણકસ્ય નૃપતેસ્તનૂજાં શિખણ્ડિને વરયામાસ દારાન્ ॥

હિરણ્યવર્મેતિ નૃપો યોઽસૌ દાશાર્ણકઃ સ્મૃતઃ ।
સ ચ પ્રાદાન્મહીપાલઃ કન્યાં તસ્મૈ શિખણ્ડિને ॥

સ ચ રાજા દશાર્ણેષુ મહાનાસીત્સુદુર્જયઃ ।
હિરણ્યવર્મા દુર્ધર્ષો મહાસેનો મહામનાઃ ॥

કૃતે વિવાહે તુ તદા સા કન્યા રાજસત્તમ ।
યૌવનં સમનુપ્રાપ્તા સા ચ કન્યા શિખણ્ડિની ॥

કૃતદારઃ શિખણ્ડી ચ કામ્પિલ્યં પુનરાગમત્ । ન ચ સા વેદ તાં કન્યાં કઞ્ચિત્કાલં સ્ત્રિયં કિલ ।
યદા ત્વેનામજાનાત્સા સ્ત્રિયમેવ નૃપાત્મજા ॥

ધાત્રીણાં ચ સખીનાં ચ વ્રીડયાના ન્યવેદયત્ ।
કન્યાં પાઞ્ચાલરાજસ્ય સુતાં તાં વૈ શિખણ્ડિનીમ્ ॥

તતસ્તા રાજશાર્દૂલ ધાત્ર્યો દાશાર્ણિકાસ્તદા ।
જગ્મુરાર્તિ પરાં પ્રેષ્યાઃ પ્રેષયામાસુરેવ ચ ॥

તતો દશાર્ણાધિપતેઃ પ્રેષ્યાઃ સર્વા ન્યવેદયન્ ।
વિપ્રલમ્ભં યથાવૃત્તં સ ચ ચુક્રોધ પાર્થિવઃ ॥

શિખણ્ડ્યપિ મહારાજ પુંવદ્રાજકુલે તદા ।
વિજહાર મ્રુદા યુક્તઃ સ્ત્રીત્વં નૈવાતિરોચયન્ ॥

તતઃ કતિપયાહસ્ય તચ્છ્રુત્વા ભરતર્ષભ ।
હિરણ્યવર્મા રાજેન્દ્ર રોષાદર્તિં જગામ હ ॥

તતો દાશાર્ણકો રાજા તીવ્રકોપસમન્વિતઃ ।
દૂતં પ્રસ્થાપયામાસ દ્રુપદસ્ય નિવેશનમ્ ॥

તતો દ્રુપદમાસાદ્ય દૂતઃ કાઞ્ચનવર્મણઃ ।
એક એકાન્તસુત્સાર્ય રહો વચનમબ્રવીત્ ॥

દાશાર્ણરાજો રાજંસ્ત્વામિદં વચનમબ્રવીત્ ।
અભિષ્ગાત્પ્રકુપિતો વિપ્રલબ્ધસ્ત્વયાઽનઘ ॥

અવમન્યસે માં નૃપતે નૂનં દુર્મન્ત્રિતં તવ ।
યન્મે કન્યાં સ્વકન્યાર્થે મોહાદ્યાચિતવાનસિ ॥

તસ્યાદ્ય વિપ્રલમ્ભસ્ય ફલં પ્રાપ્નુહિ દુર્મતે ।
એષ ત્વં સજનામાત્યમુદ્ધરામિ સ્થિરો ભવ ॥

અવમત્ય ચ વીર્યં મે કુલં ચારિત્રમેવ ચ ।
વિપ્રલમ્ભસ્ત્વયાપૂર્વો મનુષ્યેષુ પ્રવર્તિતઃ ॥

કુરુ સર્વાણિ કાર્યાણિ ભુઙ્ક્ષ્વ કભોગાનનુત્તમાન્ ।
અભિયાસ્યામિ શીઘ્રં ત્વાં સમુદ્ધર્તું સબાન્ધવમ્ ॥