મહાભારત · અધ્યાય 3.6
ગતે તુ વિદુરે રાજન્નાશ્રમં પાણ્ડવાન્પ્રતિ ।
ધૃતરાષ્ટ્રો મહાપ્રાજ્ઞઃ પર્યતપ્યત દુર્મનાઃ ॥
[વિદુરસ્ય પ્રભાવં ચ સન્ધિવિગ્રહકારિતમ્ । વિવૃદ્ધિં ચ પરાં મત્વા પાણ્ડવાનાં ભવિષ્યતિ ॥ ]
સ સભાદ્વારમાગમ્ય વિદુરસ્મારમોહિતઃ ।
સમક્ષં પાર્થિવેનદ્રાણાં વિસઞ્જ્ઞઃ પ્રાપતદ્ભુવિ ॥
સ તુ લબ્ધ્વા ચિરાત્સઞ્જ્ઞાં સમુત્થાય મહીતલાત્ ।
સમીપોપસ્થિતં રાજા સઞ્જયં વાક્યમબ્રવીત્ ॥
ભ્રાતા મમ સુહૃચ્ચૈવ સાક્ષાદ્ધર્મ ઇવાપરઃ ।
તસ્ય સ્મૃત્યાઽદ્ય સુભૃશં હૃદયં દીર્યતીવમે ॥
તમાનય સ્વધર્મજ્ઞં મમ ભ્રાતરમાશુ વૈ ।
ઇતિ બ્રુવન્સ નૃપતિઃ કૃપણં પર્યદેવયત્ ॥
પશ્ચાત્તાપાભિસન્તપ્તો વિદુરસ્મારમોહિતઃ ।
ભ્રાતૃશ્નેહાદિદં રાજા સઞ્જયં વાક્યમબ્રવીત્ ॥
ગચ્છ સઞ્જય જાનીહિ ભ્રાતરં વિદુરં મમ ।
યદિ જીવતિ રોષેણ મયા પાપેન નિર્ધુતઃ ॥
ન હિ તેન મમ ભ્રાત્રા સુસૂક્ષ્મમપિ કિઞ્ચન ।
વ્યલીકં કૃતપૂર્વં વૈ પ્રાજ્ઞેનામિતબુદ્ધિના ॥
સ વ્યલીકં કથં પ્રાપ્તો મત્તઃ પરમબુદ્ધિમાન્ ।
ન જહ્માજ્જીવિતં પ્રાજ્ઞ તં ગચ્છાનય સઞ્જય ॥
તસ્ય તદ્વચનં શ્રુત્વા રાજ્ઞસ્તમનુમાન્ય ચ । સઞ્જયો બાઢમિત્યુક્ત્વા પ્રાદ્રવત્કામ્યકં પ્રતિ
સોઽચિરેણ સમાસાદ્ય તદ્વનં યત્ર પાણ્ડવાઃ ।
રૌરવાજિનસંવીતં દદર્શાથ યુધિષ્ઠિરમ્ ॥
વિદુરેણ સહાસીનં બ્રાહ્મણૈશ્ચ સહસ્રશઃ ।
ભ્રાતૃભિશ્ચાભિસન્ગુપ્તં દેવૈરિવ પુરન્દરમ્ ॥
યુધિષ્ઠિરમુપાગમ્ય પૂજયામાસ સઞ્જયઃ ।
ભીમાર્જુનયમાશ્ચાપિ તદ્યુક્તં પ્રતિપેદિરે ॥
રાજ્ઞા પૃષ્ટઃ સ કુશલં સુખાસીનશ્ચ સઞ્જયઃ ।
શશંસાગમને હેતુમિદં ચૈવાબ્રવીદ્વચઃ ॥
સઞ્જય ઉવાચ ।
રાજા સ્મરતિ તે ક્ષત્તર્ધૃતરાષ્ટ્રોઽમ્બિકાસુતઃ ।
તં પશ્ય ગત્વા ત્વં ક્ષિપ્રં સઞ્જીવય ચ પાર્થિવમ્ ॥
સોઽનુમાન્ય નરશ્રેષ્ઠાન્પાણ્ડવાન્કુરુનન્દનાન્ ।
નિયોગાદ્રાજસિંહસ્ય ગન્તુમર્હસિ સત્તમ્ ॥
એવમુક્તસ્તુ વિદુરો ધીમાન્સ્વજનવત્સલઃ ।
યુધિષ્ઠિરસ્યાનુમતે પુનરાયાદ્ગજાહ્વયમ્ ॥
તમબ્રવીન્મહાતેજા ધૃતરાષ્ટ્રોઽમ્બિકાસુતઃ ।
દિષ્ટ્યા પ્રાપ્તોસિ ધર્મજ્ઞ દિષ્ટ્યા સ્મરસિ મેઽનઘ ॥
અદ્ય ચાહં દિવારાત્રૌ ત્વત્કૃતે ભરતર્ષભ ।
પ્રજાગરે પ્રપશ્યામિ વિચિત્રં દેહમાત્મનઃ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।
સોઙ્કમાનીય વિદુરં મૂર્ધન્યાઘ્રાય ચૈવ હ ।
ક્ષમ્યતામિતિ ચોવાચયદુક્તોસિ મયાઽનઘ ॥
વિદુર ઉવાચ ।
ક્ષાન્તમેવ મયા રાજન્ગુરુર્મે પરમો ભવાન્ ।
તથાઽહમાગતઃ શીઘ્રં ત્વદ્દર્શનપરાયણઃ ॥
ભવન્તિ હિ નરવ્યાઘ્ર પુરુષા ધર્મચેતનાઃ ।
દીનાનુકમ્પિનો રાજન્નાત્ર કાર્યા વિચારણા ॥
પાણ્ડોઃ પુત્રા યાદૃશાસ્તે તાદૃશા મે સુતાસ્તવ ।
દીના ઇતીવ મે બુદ્ધિરભિપન્નાઽદ્ય તાન્પ્રતિ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।
અન્યોન્યમનુનીયૈવં ભ્રાતરૌ દ્વૌ મહાદ્યુતી । વિદુરો ધૃતરાષ્ટ્રશ્ચ લેભાતે પરમાં મુદમ્ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0