મહાભારત · અધ્યાય 3.243
ગન્ધર્વૈસ્તુ મહારાજ ભગ્ને કર્ણે મહારથે ।
સમ્પ્રાદ્રવચ્ચમૂઃ સર્વા ધાર્તરાષ્ટ્રસ્ય પશ્યતઃ ॥
તાન્દૃષ્ટ્વા દ્રવતઃ સર્વાન્ધાર્તરાષ્ટ્રાન્પરાઙ્મુખાન્ ।
દુર્યોધનો મહારાજો નાસીત્તત્ર પરાઙ્મુખઃ ॥
તામાપતન્તીં સમ્પ્રેક્ષ્ય ગન્ધર્વાણાં મહાચમૂમ્ ।
મહતા શરવર્ષેણ સોઽભ્યવર્ષદરિન્દમઃ ॥
અચિન્ત્ય શરવર્ષં તુ ગન્ધર્વાસ્તસ્ય તં રથમ્ ।
દુર્યોધનં જિઘાંસન્તઃ સમન્તાત્પર્યવારયન્ ॥
યુગમીષાં વરૂથં ચ તથૈવ ધ્વજસારથી ।
અશ્વાંસ્ત્રિવેણુમક્ષં ચ તિલશો વ્યધમઞ્છરૈઃ ॥
દુર્યોધનં ચિત્રસનો વિરથં પતિતં ભુવિ ।
અભિદ્રુસ્ય મહાબાહુર્જીવગ્રાહમથાગ્રહીત્ ॥
તસ્ય બાહૂ મહારાજ બદ્ધ્વા રજ્જ્વા મહારથમ્ ।
આરોપ્યસ મહાબાહુશ્ચિત્રસેનો નનાદ હ ॥
તસ્મિન્ગૃહીતે રાજેન્દ્ર સ્થિતં દુઃશાસનં રથે ।
પર્યગૃહ્ણન્ત ગન્ધર્વાઃ પરિવાર્ય સમન્તતઃ ॥
વિધિશતિં ચિત્રસેનમાદાયાન્યે વિદુદ્રુવુઃ ।
વિન્દાનુવિન્દાવપરે રાજદારાંશ્ચ સર્વશઃ ॥
સેનાસ્તુ ધાર્તરાષ્ટ્રસ્ય ગન્ધર્વૈઃ સમભિદ્રુતાઃ ।
પૂર્વં પ્રભગ્નૈઃ સહિતાઃ પાણ્ડવાનભ્યયુસ્તદા ॥
શકટાપણવેશાશ્ચ યાનયુગ્યં ચ સર્વશઃ ।
શરણં પાણ્ડવાઞ્જગ્મુર્હિયમાણે મહીપતૌ ॥
સૈનિકા ઊચુઃ ।
પ્રિયદર્શી મહાબાહો ધાર્તરાષ્ટ્રો મહાબલઃ ।
ગન્ધર્વૈર્હ્રિયતે રાજા પાર્થાસ્તમનુધાવત ॥
દુઃશાસનો દુર્વિષહો દુર્મુખો દુર્મુખો દુર્જયસ્તથા ।
બદ્ધ્વા હ્રિયન્તે ગન્ધર્વૈ રાજદારાશ્ચ સર્વશઃ ॥
ઇતિદુર્યોધનામાત્યાઃ ક્રોશન્તો રાજગૃદ્ધિનઃ ।
આર્તા દીનાસ્તતઃ સર્વે યુધિષ્ઠિરમુપાગમન્ ॥
તાંસ્તથા વ્યથિતાન્દીનાન્ભિક્ષમાણાન્યુધિષ્ઠિરમ્ ।
વૃદ્ધાન્દુર્યોધનામાત્યાન્ભીમસેનોઽભ્યભાષત ॥
મહતા હિ પ્રયત્નેન સન્નહ્ય ગજવાજિભિઃ ।
અન્યથા વર્તમાનાનામર્થો જાતોઽયમન્યથા ॥
અસ્માભિર્યદનુષ્ઠેયં ગન્ધર્વૈસ્તદનુષ્ઠિતમ્ ॥
દુર્મન્ત્રિતમિદં તાવદ્રાજ્ઞો દુર્દ્યૂતદેવિનઃ ।
દીનાન્દુર્યોધનસ્યાસ્માન્દ્રષ્ટુકામસ્ય દુર્મતેઃ ॥
દ્વેષ્ટારમન્યે ક્લીવસ્ય ઘાતયન્તીતિ નઃ શ્રુતમ્ ।
ઇદં કૃતં નઃ પ્રત્યક્ષં ગન્ધર્વૈરતિમાનુષમ્ ॥
દિષ્ટ્યા લોકે પુમાનસ્તિ કશ્ચિદસ્મન્પ્રિયે સ્થિતઃ ।
યેનાસ્માકં હૃતો ભાર આસીનાનાં સુખાવહઃ ॥
શીતવાતાતપસહાંસ્તપસા ચૈવ કર્શિતાન્ ।
સમસ્થો વિષમસ્થાન્હિ દ્રષ્ટુમિચ્છતિ દુર્મતિઃ ॥
અધર્મચારિણસ્તસ્ય કૌરવ્યસ્ય દુરાત્મનઃ ।
યે શીલમનુવર્તન્તિ તે પશ્યન્તિ પરાભવમ્ ॥
અધર્મો હિ કૃતસ્તેન યેનૈતદુપલક્ષિતમ્ ।
અનૃશંસાસ્તુ કૌન્તેયાસ્તત્પ્રત્યક્ષં બ્રવીમિ વઃ ॥
એવં બ્રુવાણં કૌન્તેયં ભીમસેનમપસ્વરમ્ । ન કાલઃ પરુષસ્યાયમિતિ રાજાઽભ્યભાષત ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0