મહાભારત · અધ્યાય 3.156
તતસ્તાનિ મહાર્હાણિ દિવ્યાનિ ભરતર્ષભ ।
બહૂનિ બહુરૂપાણિ વિરજાંસિ સમાદદે ॥
તતો વાયુર્મહાઞ્શીઘ્રો નીચૈઃ શર્કરકર્ષણઃ ।
પ્રાદુરાસીદ્વરસ્પર્શઃ સન્ગ્રામમભિચોદયન્ ॥
પપાત મહતી ચોલ્કા સનિર્ઘાતા મહાભયા ।
નિષ્પ્રભશ્ચાભવત્સૂર્યંશ્છન્નરશ્મિસ્તમોવૃતઃ ॥
નિર્ઘાતશ્ચાભવદ્ભીમો ભીમે વિક્રમમાસ્થિતે ।
ચચાલ પૃથિવી ચાપિ પાંસુવર્ષં પપાત ચ ॥
સલોહિતા દિશશ્ચાસન્ખરવાચો મૃગદ્વિજાઃ । તમોવૃતમભૂત્સર્વં ન પ્રાજ્ઞાયત કિઞ્ચન ।
[અન્યે ચ બહવો ભીમા ઉત્પાતાસ્તત્ર જજ્ઞિરે ॥ ] તદદ્ભુતમભિપ્રેક્ષ્ય ધર્મપુત્રો યુધિષ્ઠિરઃ ।
ઉવાચ વદતાં શ્રેષ્ઠઃ કોઽસ્માનભિભવિષ્યતિ ॥
સજ્જીભવત ભદ્રં વઃ પાણ્ડવા યુદ્ધદુર્મદાઃ ।
યથા રૂપાણિ પશ્યામિ સુવ્યક્તો નઃ પરાક્રમઃ ॥
એવમુક્ત્વા તતો રાજા વીક્ષાઞ્ચક્રે સમન્તતઃ ।
અપશ્યમાનો ભીમં તુ ધર્મપુત્રો યુધિષ્ઠિરઃ ॥
તતઃ કૃષ્ણાં યમૌ ચાપિ સમીપસ્થાનરિન્દમઃ ।
પપ્રચ્છ ભ્રાતરં ભીમં ભીમકર્માણમાહવે ॥
કચ્ચિન્ન ભીમઃ પાઞ્ચાલિ કિઞ્ચ કૃત્યં ચિકીર્ષતિ ।
કૃતવાનપિ વા વીર સાહસં સાહસપ્રિયઃ ॥
ઇમે હ્યકસ્માદુત્પાતા મહાસમરશંસિનઃ ।
દર્શયન્તો ભયં તીવ્રં પ્રાદુર્ભૂતાઃ સમન્તતઃ ॥
તં તથાવાદિનં કૃષ્ણા પ્રત્યુવાચ મનસ્વિની ।
પ્રિયા પ્રિયં ચિકીર્ષન્તી મહિષી ચારુહાસિની ॥
યત્તત્સૌગન્ધિકં રાજન્નાહૃતં માતરિશ્વના ।
તન્મયા ભીમસેનસ્ય પ્રીતયાઽદ્યોપપાદિતમ્ ॥
અપિ ચોક્તો મયા વીરો યદિપશ્યેર્બહૂન્યપિ ।
તાનિ સર્વાણઅયુપાદાય શીઘ્રમાગમ્યતામિતિ ॥
સ તુ નૂનં મહાબાહુઃ પ્રિયાર્થં મમ પાણ્ડવઃ ।
પ્રાગુદીચીં દિશં રાજંસ્તાન્યાહર્તુમિતો ગતઃ ॥
ઉક્તસ્ત્વેવં તયા રાજા યમાવિદમથાબ્રવીત્ ।
ગચ્છામ સહિતાસ્તૂર્ણં યેન યાતો વૃકોદરઃ ॥
વહન્તુ રાક્ષસા વિપ્રાન્યથાશ્રાન્તાન્યથાકૃશાન્ ।
ત્વમપ્યમરસન્કાશ વહ કૃષ્ણાં ઘટોત્કચ ॥
વ્યક્તં દૂરમિતો ભીમઃ પ્રવિષ્ટ ઇતિમે મતિઃ ।
ચિરં ચતસ્ય કાલોઽયં સ ચ વાયુસમો જવે ॥
તરસ્વી વૈનતેયસ્ય સદૃશો ભુવિ લઙ્ઘને ।
ઉત્પતેદપિચાકાશં નિપતેચ્ચયથેચ્છકમ્ ॥
તમન્વિયામ ભવતાં પ્રભાવાદ્રજનીચરાઃ ।
પુરા સ નાપરાધ્નોતિ સિદ્ધાનાં બ્રહ્મવાદિનામ્ ॥
તથેત્યુક્ત્વા તુ તે સર્વેહૈડિમ્બપ્રમુખાસ્તદા ।
ઉદ્દેશજ્ઞાઃ કુબેરસ્ય નલિન્યા ભરતર્ષભ ॥
આદાય પાણ્ડવાંશ્ચૈવ તાંશ્ચ વિપ્રાનનેકશઃ ।
લોમશેનૈવ સહિતાઃ પ્રયયુઃ પ્રીતમાનસાઃ ॥
તે સર્વે ત્વરિતા ગત્વા દદૃશુસ્તત્ર કાનને ।
પદ્મસૌગન્ધિકવતીન્નલિનીં સુમનોરમામ્ ॥
તં ચ ભીમં મહાત્માનં તસ્યાસ્તીરે વ્યવસ્થિતમ્ ।
દદૃશુર્નિહતાંશ્ચૈવ યક્ષાંશ્ચ વિપુલેક્ષણાન્ ॥
ભિન્નકાયાક્ષિબાહૂરુન્સઞ્ચૂર્ણિતશિરોધરાન્ ।
તં ચ ભીમં મહાત્માનં તસ્યાસ્તીરે વ્યવસ્થિતમ્ ॥
સક્રોધં સ્તવ્ધનયનં સન્દષ્ટદશનચ્છદમ્ ।
ઉદ્યમ્ય ચ ગદાં દોર્ભ્યાં નદીતીરે વ્યવસ્થિતમ્ ॥
પ્રજાસન્ક્ષેપસમયે દણ્ડહસ્તમિવાન્તકમ્ ।
તં દૃષ્ટ્વા ધર્મરાજસ્તુ પરિષ્વજ્યાથ ભારત ॥
ઉવાચ શ્લક્ષ્ણયા વાચા કૌન્તેય કિમિદં કૃતમ્ । સાહસં વત ભદ્રં તે દેવાનામપિ ચાપ્રિયમ્ ।
પુનરેવં ન કર્તવ્યં મમ ચેદિચ્છસિ પ્રિયમ્ ॥
અનુશિષ્ય તુ કૌન્તેયં પદ્માનિ પરિગૃહ્ય ચ ।
તસ્યામેવ નલિન્યાં તુ વિજહ્રરમરોપમાઃ ॥
એતસ્મિન્નૈવ કાલે તુ પ્રગૃહીતશિલાયુધાઃ ।
પ્રાદુરાસન્મહાકાયાસ્તસ્યોદ્યાનસ્ય રક્ષિણઃ ॥
તે દૃષ્ટ્વાધર્મરાજાનં મહર્ષિં ચાપિ લોમશમ્ ।
નકુલં સહદેવં ચ તથાઽન્યાન્બ્રાહ્મણર્ષભાન્ ॥
વિનયેન નતાઃ સર્વેપ્રણિપત્ય ચ ભારત ।
સાન્ત્વિતા ધર્મરાજેન પ્રસેદુઃ ક્ષણદાચરાઃ ॥
વિદિતાશ્ચકુબેરસ્ય તત્રતે કુરુપુઙ્ગવાઃ । ઊષુર્નાતિચિરં કાલં રમમાણાઃ કુરૂદ્વહાઃ ।
પ્રતીક્ષમાણઆ બીભત્સું ગન્ધમાદનસાનુષુ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0