મહાભારત · અધ્યાય 3.15
વાસુદેવ મહાબાહો વિસ્તરેણ મહામતે ।
સૌભસ્ય વધમાચક્ષ્વ ન હિ તૃષ્યામિ કથ્યતઃ ॥
વાસુદેવ ઉવાચ ।
હતં શ્રુત્વા મહાબાહૌ મયા શ્રૌતશ્રવં નૃપ ।
ઉપાયાદ્ભરતશ્રેષ્ઠ સાલ્વો દ્વારવતીં પુરીમ્ ॥
અરુણત્તાં સુદુષ્ટાત્મા સર્વતઃ પાણ્ડુનન્દન ।
સાલ્વો વૈહાયસં ચાપિ તત્પુરં વ્યૂહ્ય ધિષ્ઠિતઃ ॥
તત્રસ્થોઽથ મહીપાલો યોધયામાસ તાં પુરીમ્ ।
અભિસારેણ સર્વેણ તત્ર યુદ્ધમવર્તત ॥
પુરી સમન્તાદ્વિહિતા સપતાકા સતોરણા ।
સચક્રા સહુડા ચૈવ સયન્ત્રખનકા તથા ॥
સોપશલ્યપ્રતોલીકા સાટ્ટાટ્ટાલકગોપુરા ।
સચક્રગ્રહિણી ચૈવ સોલ્કાલાતાવપોથિકા ॥
સોષ્ટિકા ભરતશ્રેષ્ઠ સભેરીપણવાનકા ।
સતોમરાઙ્કુશા રાજન્સશતઘ્નીકલાઙ્ગલા ॥
સભુશુણ્ડ્યશ્મગુડકા સાયુધા સપરશ્વધા । લોહચર્મવતી ચાપિ સાગ્નિઃ સગુડશૃઙ્ગિકા ।
શાસ્ત્રદૃષ્ટેન વિધિના સુયુક્તા ભરતર્ષભ ॥
રથૈરનેકૈર્વિવિધૈર્ગદસામ્બોદ્ધવાદિભિઃ ।
પુરુષૈઃ કુરુશાર્દૂલ સમર્થૈઃ પ્રતિવારણે ॥
અતિખ્યાતકુલૈર્વીરૈર્દૃષ્ટવીર્યૈશ્ચ સંયુગે । મધ્યમેન ચ ગુલ્મેન રક્ષિભિઃ સા સુરક્ષિતા ।
ઉત્ક્ષિપ્તગુલ્મૈશ્ચ તથા હયૈશ્ચ સપતાકિભિઃ ॥
આઘોષિતં ચ નગરે ન પાતવ્યા સુરેતિ વૈ ।
પ્રમાદં પરિરક્ષદ્ભિરુગ્રસેનોદ્ધવાદિભિઃ ॥
પ્રમત્તેષ્વભિઘાતં હિ કુર્યાત્સાલ્વો નરાધિપઃ ।
ઇતિ કૃત્વાઽપ્રમત્તાસ્તે સર્વેવૃષ્ણ્યન્ધકાઃ સ્થિતાઃ ॥
આનર્તાશ્ચ તથા સર્વે નટનર્તકગાયકાઃ ।
બહિર્નિર્વાસિતાઃ સર્વે રક્ષદ્ભિર્વિત્તસઞ્ચયમ્ ॥
સન્ક્રમા ભેદિતાઃ સર્વે નાવશ્ચ પ્રતિષેધિતાઃ ।
પરિખાશ્ચાપિ કૌરવ્ય કીલૈઃ સુનિચિતાઃ કૃતાઃ ॥
ઉદપાનાઃ કુરુશ્રેષ્ઠ તથૈવાપ્યમ્બરીષકાઃ । સમન્તાત્ક્રોશમાત્રં ચ કારિતા વિષમા ચ ભૂઃ ।
સન્ક્રમા ભેદિતાઃ સર્વે પ્રાકારાશ્ચ નવીકૃતાઃ ॥
પ્રકૃત્યા વિષમં દુર્ગં પ્રકૃત્યા ચ સુરક્ષિતમ્ ।
પ્રકૃત્યા ચાયુધોપેતં વિશેષેણ તદાઽનઘ ॥
સુરક્ષિતં સુગુપ્તં ચ સર્વાયુધસમન્વિતમ્ ।
તત્પુરં ભરતશ્રેષ્ઠ યથેન્દ્રભવનં તથા ॥
ન ચામુદ્રોઽભિનિર્યાતિ ન ચામુદ્રઃ પ્રવેશ્યતે ।
વૃષ્ણ્યન્ધકપુરે રાજંસ્તદા સૌભસમાગમે ॥
અનુરધ્યાસુ સર્વાસુ ચત્વરેષુ ચ કૌરવ ।
બલં બભૂવ રાજેન્દ્ર પ્રભૂતગજવાજિમત્ ॥
દત્તવેતનભક્તં ચ દત્તાયુધપરિચ્છદમ્ ।
કૃતોપધાનં ચ તદા બલમાસીદ્વિશામ્પતે ॥
ન કૃપ્યવેતની કશ્ચિન્ન ચાતિક્રાન્તવેતની ।
નાનુગ્રહભૃતઃ કશ્ચિન્ન ચાદૃષ્ટપરાક્રમઃ ॥
એવં સુવિહિતા રાજન્દ્વારકા ભૂરિદક્ષિણૈઃ । આહુકેન સુગુપ્તા ચ રાજ્ઞા રાજીવલોચન ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0