મહાભારત · અધ્યાય 15.2

કથં વિનષ્ટા ભગવન્નન્ધકા વૃષ્ણિભિઃ સહ ।
પશ્યતો વાસુદેવસ્ય ભોજશ્ચૈવક મહારથાઃ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।

ષટ્ત્રિંશેઽથ તતો વર્ષે વૃષ્ણીનામનયો મહાન્ ।
અન્યોન્યં મુસલૈસ્તે તુ નિજઘ્નુઃ કાલચોદિતાઃ ॥
જનમેજય ઉવાચ ।

કેનાનુશપ્તાસ્તે વીરાઃ ક્ષયં વૃષ્ણ્યન્ધકા ગતાઃ ।
ભોજાશ્ચ દ્વિજવર્ય ત્વં વિસ્તરેણ વદસ્વ મે ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।

વિશ્વામિત્રં ચ કણ્વં ચ નારદં ચ તપોધનમ્ ।
સારણપ્રમુખા વીરા દદૃશુર્દ્વારકાં ગતાન્ ॥

તે વૈ સામ્બં પુરસ્કૃત્ય ભૂષયિત્વા સ્ત્રિયં યથા ।
અબ્રુવન્નુપસઙ્ગમ્ય્ દૈવદણ્ડિનિપીડિતાઃ ॥

ઇયં સ્ત્રી પુત્રકામસ્ય બભ્રોરમિતતેજસઃ ।
ઋષયઃ સાધુ જાનીત કિમિયં જનયિષ્યતિ ॥

ઇત્યુક્તાસ્તે તદા રાજન્વિપ્રલમ્ભપ્રધર્ષિતાઃ ।
પ્રત્યબુવંસ્તાન્મુનયો યત્તચ્છૃણુ નરાધિપ ॥

વૃષ્ણ્યન્ધકવિનાશાય મુસલં ઘોરમાયસમ્ ।
વાસુદેવસ્ય દાયાદઃ સામ્બોઽયં જનયિષ્યતિ ॥

યેન યૂયં સુદુર્વૃત્તા નૃશંસા જાતમન્યવઃ ।
ઉચ્છેત્તારઃ કુલં કૃત્સ્નમૃતે રામજનાર્દનૌ ॥

સમુદ્રં યાસ્યતિ શ્રીમાંસ્ત્યક્ત્વા દેહં હલાયુધઃ ।
જરઃકૃષ્ણં મહાત્માનં શયાનં ભુવિ ભેત્સ્યતિ ॥

ઇત્યબ્રુવંસ્તતો રાજન્પ્રલબ્ધાસ્તૈર્દુરાત્મભિઃ । મુનયઃ ક્રોધરક્તાક્ષાઃ સમીક્ષ્યાથ પરસ્પરમ્ ।
તથોક્ત્વા મુનયસ્તે તુ યથાગતમથો યયુઃ ॥

અથાબ્રવીત્તદા વૃષ્ણીઞ્શ્રુત્વૈતન્મધુસૂદનઃ ।
અન્તજ્ઞો મતિમાંસ્તસ્ય ભવિતવ્યં તથેતિ તાન્ ॥

એવમુક્ત્વા હૃષીકેશઃ પ્રવિવેશ પુરં તદા ।
કૃતાન્તમન્યથા નૈચ્છત્કર્તું સ જગતઃ પ્રભુઃ ॥

શ્વોભૂતેઽથ તતઃ સામ્બો મુસલં તદસૂકત વૈ ।
યેન વૃષ્ણન્ધકકુલે પુરુષા ભસ્મસાત્કૃતાઃ ॥

વૃષ્ણ્યન્ધકવિનાશાય કિન્કરપ્રતિમં મહત્ ।
અસૂત સાપજં ઘોરં તચ્ચ રાજ્ઞે ન્યવેદયન્ ॥

વિષણ્ણરૂપસ્તદ્રાજા સૂક્ષ્મં ચૂર્ણમકારયત્ ।
તચ્ચૂર્ણં સાગરે ચાપિ પ્રાક્ષિપન્પુરુષા નૃપ ॥

અઘોષયંશ્ચ નગરે વચનાદાહુકસ્ય તે ।
જનાર્દનસ્ય રામસ્ય બભ્રોશ્ચૈવ મહાત્મનઃ ॥

અદ્યપ્રભૃતિ સર્વેષુ વૃષ્ણ્યન્ધકકુલેષ્વિહ ।
સુરાસવો ન કર્તવ્યઃ, સર્વૈર્નગરવાસિભિઃ ॥

યશ્ચ નો વિદિતં કુર્યાત્પેયં કશ્ચિન્નરઃ ક્વચિત્ ।
જીવન્સ શૂલમારોહેત્સ્વયં કૃત્વા સબાન્ધવઃ ॥

તતો રાજભયાત્સર્વે નિયમં ચક્રિરે તદા ।
નરાઃ સાસનમાજ્ઞાય તસ્ય રાજ્ઞો મહાત્મનઃ ॥