મહાભારત · અધ્યાય 13.121

કદાચિત્કામરૂપિણ્યો ગાવઃ સ્ત્રીવેષમાશ્રિતાઃ । હ્રદે ક્રીડન્તિ સંહૃષ્ટા ગાયન્ત્યઃ પુણ્યલક્ષણાઃ ॥ ?

દદૃશુસ્તસ્ય ગાવો વૈ વિસ્મયોત્ફુલ્લલોચનાઃ ।
ઊચુશ્ચ કા યૂયમિતિ સ્ત્રિયો માનુષયા ગિરા ॥
સ્ત્રિય ઊચુઃ ।

ગાવ એવ વયં સર્વકર્મભિઃ શોભનૈર્યુતાઃ । સર્વાઃ સ્ત્રીવેષધારિણ્યો યથાકામં ચરામેહે ।
ગાવ ઊચુઃ ।

ગવાં ગાવઃ પરં દૈવં ગવાં ગાવઃ પરા ગતિઃ ।
કથયધ્વમિહાસ્માકં કેન વઃ સુકૃતાં ગતિઃ ॥
સ્ત્રિય ઊચુઃ ।

અસ્માકં હવિષા દેવા બ્રાહ્મણાસ્તર્પિતાસ્તથા ।
કવ્યેન પિતરશ્ચૈવ હવ્યેનાગ્નિશ્ચ તર્પિતઃ ॥

પ્રજયા ચ તથાઽસ્માકં કૃષિરભ્યુદ્ધૃતા સદા ।
શકટૈશ્ચાપિ સંયુક્તા દશવાહશતેન વૈ ॥

તદેતૈઃ સુકૃતૈઃ સ્ફીતૈર્વયં યાશ્ચૈવ નઃ પ્રજાઃ ।
ગોલોકમનુસમ્પ્રાપ્તા યઃ પરં કામગોચરઃ ॥

યૂયં તુ સર્વા રોહિણ્યઃ સપ્રજાઃ સહપુઙ્ગવાઃ ।
અધોગામિન્ય ઇત્યેવ પશ્યામો દિવ્યચક્ષુષા ॥
ગાવ ઊચુઃ ।

એવં ગવાં પરં દૈવં ગાવ એવ પરાયણમ્ ।
સ્વપક્ષ્યાસ્તારણીયા વઃ શરણાય ગતા વયમ્ ॥

કિમસ્માભિઃ કરણીયં વર્તિતવ્યં કથઞ્ચન ।
પ્રાપ્નુયામ ચ ગોલોકં ભવામ ન ચ ગર્હિતાઃ ॥
સ્ત્રિય ઊચુઃ ।

વર્તતે રન્તિદેવસ્ય સત્રં વર્ષસહસ્રકમ્ ।
તત્ર તસ્ય નૃપસ્યાશુ પશુત્વમુપગચ્છતઃ ॥

તતસ્તસ્યોપયોગેન પશુત્વે યજ્ઞસંસ્કૃતાઃ ।
ગોલોકાન્પ્રાપ્સ્યથ શુભાંસ્તેન પુણ્યેન સંયુતાઃ ॥
ભીષ્મ ઉવાચ ।

એતત્તાસાં વચઃ શ્રુત્વા ગવાં સંહૃષ્ટમાનસાઃ ।
ગમનાય મનશ્ચક્રુરૌત્સુક્યં ચાગમન્પરમ્ ॥

ન હિ નો ભાર્ગવો દાતા પશુત્વેનોપયોજનમ્ ।
યજ્ઞસ્તસ્ય નરેન્દ્રસ્ય વર્તતે ધર્મતસ્તથા ॥

વયં ન ચાનનુજ્ઞાતાઃ શક્તા ગન્તું કથઞ્ચન ।
અવોચન્નથ તત્રત્યા ભાર્ગવો વધ્યતામયમ્ ॥

એતત્સર્વા રોચયત ન હિ શક્યમતોઽન્યથા ।
લોકાન્પ્રાપ્તું સહાસ્માભિર્નિશ્ચયઃ ક્રિયતામયમ્ ॥

ન તુ તાસાં સમેતાનાં કાચિદ્ધોરેણ ચક્ષુષા ।
શક્નોતિ ભાર્ગવં દ્રષ્ટું સત્કૃતેનોપસંયુતા ॥

અથ પદ્મસવર્ણાભા ભાસ્કરાંશુસમપ્રભાઃ ।
જપાલોહિતતામ્રાક્ષ્યો નિર્માંસકઠિનાનનાઃ ॥

રોહિણ્યઃ કપિલાઃ પ્રાહુઃ સર્વાસાં વૈ સમક્ષતઃ ।
મેઘસ્તનિતનિર્ઘોષાસ્તેજોભિરભિરઞ્ચિતાઃ ॥

વયં હિ તં વધિષ્યામઃ સુમિત્રં નાત્રં સંશયઃ ।
સુકૃતં પૃષ્ઠતઃ કૃત્વા કિં નઃ શ્રેયો વિધાસ્યથ ॥
ગાવ ઊચુઃ ।

કપિલાઃ સર્વવર્ણેષુ પ્રધાનત્વમવાપ્સ્યથ ।
ગવાં શતફલા ચૈકાં દત્ત્વા ફલમવાપ્સ્યતિ ॥
ભીષ્મ ઉવાચ ।

એતદ્ગવાં વચઃ શ્રુત્વા કપિલા હૃષ્ટમાનસાઃ । ચક્રુઃ સર્વા ભાર્ગવસ્ય સુમિત્રસ્ય વધે મતિમ્ ॥