મહાભારત · અધ્યાય 13.109
જાન્યો ગામપહરેદ્વિક્રીયાચ્ચાર્થકારણાત્ ।
એતદ્વિજ્ઞાતુમિચ્છામિ કાનુ તસ્ય ગતિર્ભવેત્ ॥
પિતામહ ઉવાચ ।
ભક્તાર્થં વિક્રયાર્થં વા યેઽપહારં હિ કુર્વતે ।
દાનાર્થં બ્રાહ્મણાર્થાય તત્રેદં શ્રૂયતાં ફલમ્ ॥
વિક્રયાર્થં હિ યો હિંસ્યાદ્ભક્ષયેદ્વા નિરઙ્કુશઃ ।
ઘાતયાનં હિ પુરુષં યેઽનુમન્યેયુરર્થિનઃ ॥
ઘાતકઃ ખાદકો વાઽપિ તથા યશ્ચાનુમન્યતે ।
યાવન્તિ તસ્યા રોમાણિ તાવદ્વર્ષાણિ મજ્જતિ ॥
યે દોષા યાદૃશાશ્ચૈવ દ્વિજયજ્ઞોપઘાતકે ।
વિક્રયે ચાપહારે ચ તે દોષા વૈ સ્મૃતા ગવામ્ ॥
અપહૃત્ય તુ યો ગાં વૈ બ્રાહ્મણાય પ્રયચ્છતિ । યાવદ્દાને તુ યો ગાં વૈ બ્રાહ્મણાય પ્રયચ્છતિ ।
સુવર્ણં દક્ષિણામાહુર્ગોપ્રદાને મહાદ્યુતે ।
સુવર્ણં પરમિત્યુક્તં દક્ષિણાર્થમસંશયમ્ ॥
ગોપ્રદાનાત્તારયતે સપ્ત પૂર્વાંસ્તથાઽપરાન્ ।
સુવર્ણં દક્ષિણાં કૃત્વા તાવદ્દ્વિગુણમુચ્યતે ॥
સુવર્ણં પરમં દાનં સુવર્ણં દક્ષિણા પરા ।
સુવર્ણં પાવનં શક્ર પાવનાનાં પરં સ્મૃતમ્ ॥
કુલાનાં પાવનં પ્રાહુર્જાતરૂપં શતક્રતો ।
એષા મે દક્ષિણા પ્રોક્તા સમાસેન મહાદ્યુતે ॥
ભીષ્મ ઉવાચ ।
એતત્પિતામહેનોક્તમિન્દ્રાય ભરતર્ષભ ।
ઇન્દ્રો દશરથાયાહ રામાયાહ પિતા તથા ॥
રાઘવોપિ પ્રિયભ્રાત્રે લક્ષ્મણાય યશસ્વિને ।
ઋષિભ્યો લક્ષ્મણેનોક્તમરણ્યે વસતા પ્રભો ॥
પારમ્પર્યાગતં ચેદમૃષયઃ સંશિતવ્રતાઃ ।
દુર્ધરં દારયામાસૂ રાજાનશ્ચૈવ ધાર્મિકાઃ ॥
ઉપાધ્યાયેન ગદિતં મમ ચેદં યુધિષ્ઠિર ॥
ય ઇદં બ્રાહ્મણો નિત્યં વદેદ્બ્રાહ્મણસંસદિ ।
યજ્ઞેષુ ગોપ્રદાનેષુ દ્વયોરપિ સમાગમે ॥
તસ્ય લોકાઃ કિલાક્ષય્યા દૈવતૈઃ સહ નિત્યદા ।
ઇતિ બ્રહ્મા સ ભગવાનુવાચ પરમેશ્વરઃ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0