મહાભારત · અધ્યાય 10.18

તતો દેવયુગેઽતીતે દેવા વૈ સમકલ્પયન્ ।
યજ્ઞવેદપ્રમાણેન વિધિવદ્યષ્ટુમીપ્સવઃ ॥

કલ્પયામાસુરથ તે સાધનાનિ હવીંષિ ચ ।
ભાગાર્હા દેવતાશ્ચૈવ યજ્ઞિયં દ્રવ્યમેવ ચ ॥

તા વૈ રુદ્રમજાનન્ત્યો યાથાતથ્યેન દેવતાઃ ।
નાકલ્પયન્ત દેવસ્ય સ્થાણોર્ભાગં નરાધિપ ॥

સોઽકલ્પ્યમાને ભાગે તુ કૃત્તિવાસા મખેઽમરૈઃ ।
તપસા યજ્ઞમન્વિચ્છન્ધનુરાદૌ સસર્જ હ ॥

લોકયજ્ઞઃ ક્રિયાયજ્ઞો ગૃહયજ્ઞઃ સનાતનઃ ।
પઞ્ચભૂતનૃયજ્ઞશ્ચ જજ્ઞે સર્વમિદં જગત્ ॥

લોકયજ્ઞૈર્નૃયજ્ઞૈશ્ચ કપર્દી વિદધે ધનુઃ ।
ધનુઃ સૃષ્ટમભૂત્તસ્ય ષષ્ટિકિષ્કુપ્રમાણતઃ ॥

વષટ્્કારોઽભવજ્જ્યા તુ ધનુષસ્તસ્ય ભારત ।
યજ્ઞાઙ્ગાનિ ચ ચત્વારિ તસ્ય સન્નહનેઽભવન્ ॥

તતઃ ક્રુદ્ધો મહાદેવસ્દુપાદાય કાર્મુકમ્ ।
આજગામાથ તત્રૈવ યત્ર દેવાઃ સમીજિરે ॥

તમાત્કાર્મુકં દૃષ્ટ્વા બ્રહ્મચારિણમવ્યયમ્ ।
વિવ્યથે પૃથિવી દેવી પર્વતાશ્ચ ચકમ્પિરે ॥

ન વવૌ પવનશ્ચૈવ નાગ્નિર્જજ્વાલ વૈધિતઃ ।
વ્યભ્રમચ્ચાપિ સંવિગ્નં દિવિ નક્ષત્રમણ્ડલમ્ ॥

ન બભૌ ભાસ્કરશ્ચાપિ સોમઃ શ્રીમુક્તમણ્ડલઃ ।
તિમિરેણાકુલં સર્વમાકાશં ચાભવૃદ્વૃતમ્ ॥

અભિભૂતાસ્તતો દેવા વિષયાન્ન પ્રજજ્ઞિરે ।
ન પ્રત્યભાચ્ચ યજ્ઞઃ સ દેવતાસ્ત્રેસિરે તથા ॥

તતઃ સ યજ્ઞં વિવ્યાધ રૌદ્રેણ હૃદિ પત્રિણા ।
અપક્રાન્સ્તતો યજ્ઞો મૃગો ભૂત્વા સપાવકઃ ॥

સ તુ તેનૈવ રૂપેણ દિવિસ્થો વૈ વ્યરાજત ।
અન્વીયમાનો રુદ્રેણ યુધિષ્ઠિર નભસ્તલે ॥

અપક્રાન્તે તતો યજ્ઞે સઞ્જ્ઞા ન પ્રત્યભાત્સુરાન્ ।
નષ્ટસઞ્જ્ઞેષુ દેવેષુ ન પ્રાજ્ઞાયત કિઞ્ચન ॥

ત્ર્યમ્બકઃ સવિતુર્બાહૂ ભગસ્ય નયને તથા ।
પૂષ્ણશ્ચ દશનાન્ક્રુદ્ધો ધનુષ્કોટ્યા વ્યશાતયત્ ॥

પ્રાદ્રવન્ તતો દેવા યજ્ઞાઙ્ગાનિ ચ સર્વશઃ ।
કેચિત્તત્રૈવ ઘૂર્ણન્તો ગતાસવ ઇવાભવન્ ॥

સ તુ વિદ્રાવ્ય તત્સર્વં શિતિકમ્ઠોઽવહસ્ય ચ ।
અવષ્ટભ્ય ધનુષ્કોટિં રુરોધ વિબુધાંસ્તતઃ ॥

તતો વાગમરૈરુક્તા જ્યાં તસ્ય ધનુષોઽચ્છિનત્્ ।
અથ તત્સહસા રાજંશ્છિન્નજ્યં વિસ્ફુરદ્ધનુઃ ॥

તતો વિધનુષં દેવા દેવશ્રેષ્ઠમુપાગમન્ ।
શરણં સહ યજ્ઞેન પ્રસાદં ચાકરોત્પ્રભુઃ ॥

તતઃ પ્રસન્નો ભગવાન્પ્રાસ્યત્કોપં જલાશયે ।
સ જલં પાવકો ભૂત્વા શોષયત્યનિશં પ્રભો ॥

ભગસ્ય નયને ચૈવ બાહૂ ચ સવિતુસ્તથા ।
પ્રાદાત્પૂષ્ણશ્ચ દશનાન્પુનર્યજ્ઞાંશ્ચ પાણ્ડવ ॥

તતઃ સુસ્થમિદં સર્વં બભૂવ પુનરેવ હિ ।
સર્વાણિ ચ હવીંષ્યસ્ય દેવા ભાગમકલ્પયન્ ॥

તસ્મિન્ક્રુદ્ધેઽભવત્સર્વમસુસ્થં ભુવનં પ્રભો ।
પ્રસન્ને ચ પુનઃ સુસ્થં જગદ્ભવતિ ભારત ॥

તતસ્તે નિહતાઃ સર્વે તવ પુત્રા મહારથાઃ ।
અન્યે ચ બહવઃ શૂરાઃ પાઞ્ચાલસ્ય પદાનુગાઃ ॥

ન તન્મનસિ કર્વ્યં ન ચ તદ્દ્રૌણિના કૃતમ્ ।
મહાદેવપ્રસાદઃ સ કુરુકાર્યમનન્તરમ્ ॥

અસ્યાનન્રં સ્ત્રીપર્વ ભવિષ્યતિ તસ્યાયમાદ્યઃ શ્લોકઃ ।
જનમેજય ઉવાચ ।
હતે દુર્યોધને ચૈવ હતે સૈન્યે ચ સર્વશઃ । ધૃતરાષ્ટ્રો મહારાજ શ્રુત્વા કિમકરોન્મુને ॥