કુમારસંભવ · અધ્યાય 7

અથૌષધીનામ્ અધિપસ્ય વૃદ્ધૌ તિથૌ ચ જામિત્રગુણાન્વિતાયામ્
સમેતબન્ધુર્ હિમવાન્ સુતાયા વિવાહદીક્ષાવિધિમ્ અન્વતિષ્ઠત્ ॥

વૈવાહિકૈઃ કૌતુકસંવિધાનૈર્ ગૃહે ગૃહે વ્યગ્રપુરંધ્રિવર્ગમ્
આસીત્ પુરં સાનુમતો ઽનુરાગાદ્ અન્તઃપુરં ચૈકકુલોપમેયમ્ ॥

સંતાનકાકીર્ણમહાપથં તચ્ ચીનાંશુકૈઃ કલ્પિતકેતુમાલમ્
ભાસા જ્વલત્ કાઞ્ચનતોરણાનાં સ્થાનાન્તરસ્વર્ગ ઇવાબભાસે ॥

એકૈવ સત્યામ્ અપિ પુત્રપઙ્ક્તૌ ચિરસ્ય દૃષ્ટેવ મૃતોત્થિતેવ
આસન્નપાણિગ્રહણેતિ પિત્રોર્ ઉમા વિશેષોચ્છ્વસિતં બભૂવ ॥

અઙ્કાદ્ યયાવ્ અઙ્કમ્ ઉદીરિતાશીઃ સા મણ્ડનાન્ મણ્ડનમ્ અન્વભુઙ્ક્ત
સંબન્ધિભિન્નો ઽપિ ગિરેઃ કુલસ્ય સ્નેહસ્ તદેકાયતનં જગામ ॥

મૈત્રે મુહૂર્તે શશલાઞ્છનેન યોગં ગતાસૂત્તરફલ્ગુનીષુ
તસ્યાઃ શરીરે પ્રતિકર્મ ચક્રુર્ બન્ધુસ્ત્રિયો યાઃ પતિપુત્રવત્યઃ ॥

સા ગૌરસિદ્ધાર્થનિવેશવદ્ભિર્ દૂર્વાપ્રવાલૈઃ પ્રતિભિન્નરાગમ્
નિર્નાભિકૌશેયમ્ ઉપાત્તબાણમ્ અભ્યઙ્ગનેપથ્યમ્ અલઞ્ચકાર ॥

બભૌ ચ સંપર્કમ્ ઉપેત્ય બાલા નવેન દીક્ષાવિધિસાયકેન
કરેણ ભાનોર્ બહુલાવસાને સંધુક્ષ્યમાણેવ શશાઙ્કલેખા ॥

તાં લોધ્રકલ્કેન હૃતાઙ્ગતૈલામ્ આશ્યાનકાલેયકૃતાઙ્ગરાગામ્
વાસો વસાનામ્ અભિષેકયોગ્યં નાર્યશ્ ચતુષ્કાભિમુખં વ્યનૈષુઃ ॥

વિન્યસ્તવૈદૂર્યશિલાતલે ઽસ્મિન્ન્ અવિદ્ધમુક્તાફલભક્તિચિત્રે
આવર્જિતાષ્ટાપદકુમ્ભતોયાઃ સતૂર્યમ્ એનાં સ્નપયાં બભૂવુઃ ॥

સા મઙ્ગલસ્નાનવિશુદ્ધગાત્રી ગૃહીતપત્યુદ્ગમનીયવસ્ત્રા
નિર્વૃત્તપર્જન્યજલાભિષેકા પ્રફુલ્લકાશા વસુધેવ રેજે ॥

તસ્માત્ પ્રદેશાચ્ ચ વિતાનવન્તં યુક્તં મણિસ્તમ્ભચતુષ્ટયેન
પતિવ્રતાભિઃ પરિગૃહ્ય નિન્યે કૢપ્તાસનં કૌતુકવેદિમધ્યમ્ ॥

તાં પ્રાઙ્મુખીં તત્ર નિવેશ્ય તન્વીં ક્ષણં વ્યલમ્બન્ત પુરો નિષણ્ણાઃ
ભૂતાર્થશોભાહ્રિયમાણનેત્રાઃ પ્રસાધને સન્નિહિતે ઽપિ નાર્યઃ ॥

ધૂપોષ્મણા ત્યાજિતમ્ આર્દ્રભાવં કેશાન્તમ્ અન્તઃકુસુમં તદીયમ્
પર્યાક્ષિપત્ કાચિદ્ ઉદારબન્ધં દૂર્વાવતા પાણ્ડુમધૂકદામ્ના ॥

વિન્યસ્તશુક્લાગુરુ ચક્રુર્ અસ્યા ગોરોચનાપત્રવિભઙ્ગમ્ અઙ્ગમ્
સા ચક્રવાકાઙ્કિતસૈકતાયાસ્ ત્રિસ્રોતસઃ કાન્તિમ્ અતીત્ય તસ્થૌ ॥

લગ્નદ્વિરેફં પરિભૂય પદ્મં સમેઘલેખં શશિનશ્ ચ બિમ્બમ્
તદાનનશ્રીર્ અલકૈઃ પ્રસિદ્ધૈશ્ ચિચ્છેદ સાદૃશ્યકથાપ્રસઙ્ગમ્ ॥

કર્ણાર્પિતો લોધ્રકષાયરૂક્ષે ગોરોચનાક્ષેપનિતાન્તગૌરે
તસ્યાઃ કપોલે પરભાગલાભાદ્ બબન્ધ ચક્ષૂંષિ યવપ્રરોહઃ ॥

રેખાબિભક્તશ્ ચ વિભક્તગાત્ર્યાઃ કિંચિન્મધૂચ્છિષ્ટવિમૃષ્ટરાગઃ
કામ્ અપ્ય્ અભિખ્યાં સ્ફુરિતૈર્ અપુષ્યદ્ આસન્નલાવણ્યફલો ઽધ્રરોષ્ઠઃ ॥

પત્યુઃ શિરશ્ચન્દ્રકલામ્ અનેન સ્પૃશેતિ સખ્યા પરિહાસપૂર્વમ્
સા રઞ્જયિત્વા ચરણૌ કૃતાશીર્ માલ્યેન તાં નિર્વચનં જઘાન ॥

તસ્યાઃ સુજાતોત્પલપત્રકાન્તે પ્રસાધિકાભિર્ નયને નિરીક્ષ્ય
ન ચક્ષુષોઃ કાન્તિવિશેષબુદ્ધ્યા કાલાઞ્જનં મઙ્ગલમ્ ઇત્ય્ ઉપાત્તમ્ ॥

સા સંભવદ્ભિઃ કુસુમૈર્ લતેવ જ્યોતિર્ભિર્ ઉદ્યદ્ભિર્ ઇવ ત્રિયામા
સરિદ્ વિહઙ્ગૈર્ ઇવ લીયમાનૈર્ આમુચ્યમાનાભરણા ચકાસે ॥

આત્માનમ્ આલોક્ય ચ શોભમાનમ્ આદર્શબિમ્બે સ્તિમિતાયતાક્ષી
હરોપયાને ત્વરિતા બભૂવ સ્ત્રીણાં પ્રિયાલોકફલો હિ વેષઃ ॥

અથાઙ્ગુલિભ્યાં હરિતાલમ્ આર્દ્રં માઙ્ગલ્યમ્ આદાય મનઃશિલાં ચ
કર્ણાવસક્તામલદન્તપત્રં માતા તદીયં મુખમ્ ઉન્નમય્ય ॥

ઉમાસ્તનોદ્ભેદમ્ અનુપ્રવૃદ્ધો મનોરથો યઃ પ્રથમો બભૂવ
તમ્ એવ મેના દુહિતુઃ કથંચિદ્ વિવાહદીક્ષાતિલકં ચકાર ॥

બબન્ધ ચાસ્રાકુલદૃષ્ટિર્ અસ્યાઃ સ્થાનાન્તરે કલ્પિતસન્નિવેશમ્
ધાત્ર્યઙ્ગુલીભિઃ પ્રતિસાર્યમાણમ્ ઊર્ણમયં કૌતુકહસ્તસૂત્રમ્ ॥

ક્ષીરોદવેલેવ સફેનપુઞ્જા પર્યાપ્તચન્દ્રેવ શરત્ત્રિયામા
નવં નવક્ષૌમનિવાસિની સા ભૂયો બભૌ દર્પણમ્ આદધાના ॥

તામ્ અર્ચિતાભ્યઃ કુલદેવતાભ્યઃ કુલપ્રતિષ્ટ્ઃઆં પ્રણમય્ય માતા
અકારયત્ કારયિતવ્યદક્ષા ક્રમેણ પાદગ્રહણં સતીનામ્ ॥

અખણ્ડિતં પ્રેમ લભસ્વ પત્યુર્ ઇત્ય્ ઉચ્યતે તાભિર્ ઉમા સ્મ નમ્રા
તયા તુ તસ્યાર્ધશરીરભાજા પશ્ચાત્કૃતાઃ સ્નિગ્ધજનાશિષો ઽ પિ ॥

ઇચ્છાવિભૂત્યોર્ અનુરૂપમ્ અદ્રિસ્ તસ્યાઃ કૃતી કૃત્યમ્ અશેષયિત્વા
સભ્યઃ સભાયાં સુહૃદાસ્થિતાયાં તસ્થૌ વૃષાઙ્કાગમનપ્રતીક્ષઃ ॥

તાવદ્ વરસ્યાપિ કુબેરશૈલે તત્પૂર્વપાણિગ્રહણાનુરૂપમ્
પ્રસાધનં માતૃભિર્ આદૃતાભિર્ ન્યસ્તં પુરસ્તાત્ પુરશાસનસ્ય ॥

તદ્ગૌરવાન્ મઙ્ગલમણ્ડનશ્રીઃ સા પસ્પૃશે કેવલમ્ ઈશ્વરેણ
સ્વ એવ વેષઃ પરિણેતુર્ ઇષ્ટં ભાવાન્તરં તસ્ય વિભોઃ પ્રપેદે ॥

બભૂવ ભસ્મૈવ સિતાઙ્ગરાગઃ કપાલમ્ એવામલશેખરશ્રીઃ
ઉપાન્તભાગેષુ ચ રોચનાઙ્કો ગજાજિનસ્યૈવ દુકૂલભાવઃ ॥

શઙ્ખાન્તરદ્યોતિ વિલોચનં યદ્ અન્તર્નિવિષ્ટામલપિઙ્ગતારમ્
સાન્નિધ્યપક્ષે હરિતાલમય્યાસ્ તદ્ એવ જાતં તિલકક્રિયાયાઃ ॥

યથાપ્રદેશં ભુજગેશ્વરાણાં કરિશ્યતામ્ આભરણાન્તરત્વમ્
શરીરમાત્રં વિકૃતિં પ્રપેદે તથૈવ તસ્થુઃ ફણરત્નશોભાઃ ॥

દિવાપિ નિષ્ઠ્યૂતમરીચિભાસા બાલ્યાદ્ અનાવિષ્કૃતલાઞ્છનેન
ચન્દ્રેણ નિત્યં પ્રતિભિન્નમૌલેશ્ ચૂડામણેઃ કિં ગ્રહણં હરસ્ય ॥

ઇત્ય્ અદ્ભુતૈકપ્રભવઃ પ્રભાવાત્ પ્રસિદ્ધનેપથ્યવિધેર્ વિધાતા
આત્માનમ્ આસન્નગણોપનીતે ખડ્ગે નિષક્તપ્રતિમં દદર્શ ॥

સ ગોપતિં નન્દિભુજાવલમ્બી શાર્દૂલચર્માન્તરિતોરુપૃષ્ઠમ્
તદ્ભક્તિસંક્ષિપ્તબૃહત્પ્રમાણમ્ આરુહ્ય કૈલાસમ્ ઇવ પ્રતસ્થે ॥

તં માતરો દેવમ્ અનુવ્રજન્ત્યઃ સ્વવાહનક્ષોભચલાવતંસાઃ
મુખૈઃ પ્રભામણ્ડલરેણુગૌરૈઃ પદ્માકરં ચક્રુર્ ઇવાન્તરીક્ષમ્ ॥

તાસાં ચ પશ્ચાત્ કનકપ્રભાણાં કાલી કપાલાભરણા ચકાસે
બલાકિની નીલપયોદરાજી દૂરં પુરઃક્ષિપ્તશતહ્રદેવ ॥

તતો ગણૈઃ શૂલભૃતઃ પુરોગૈર્ ઉદીરિતો મઙ્ગલતૂર્યઘોષઃ
વિમાનશૃઙ્ગાણ્ય્ અવગાહમાનઃ શશંસ સેવાવસરં સુરેભ્યઃ ॥

ઉપાદદે તસ્ય સહસ્રરશ્મિસ્ ત્વષ્ટ્રા નવં નિર્મિતમ્ આતપત્રમ્
સ તદ્દુકૂલાદ્ અવિદૂરમૌલિર્ બભૌ પતદ્ગઙ્ગ ઇવોત્તમાઙ્ગે ॥

મૂર્તે ચ ગઙ્ગાયમુને તદાનીં સચામરે દેવમ્ અસેવિષાતામ્
સમુદ્રગારૂપવિપર્યયે ઽપિ સહંસપાતે ઇવ લક્ષ્યમાણે ॥

તમ્ અન્વગચ્છત્ પ્રથમો વિધાતા શ્રીવત્સલક્ષ્મા પુરુષશ્ ચ સાક્ષાત્
જયેતિ વાચા મહિમાનમ્ અસ્ય સંવર્ધયન્ત્યા હવિષેવ વહ્નિમ્ ॥

એકૈવ મૂર્તિર્ બિભિદે ત્રિધા સા સામાન્યમ્ એષાં પ્રથમાવરત્વમ્
વિષ્ણોર્ હરસ્ તસ્ય હરિઃ કદાચિદ્ વેધાસ્ તયોસ્ તાવ્ અપિ ધાતુર્ આદ્યૌ ॥

તં લોકપાલાઃ પુરુહૂતમુખ્યાઃ શ્રીલક્ષણોત્સર્ગવિનીતવેષાઃ
દૃષ્ટિપ્રદાને કૃતનન્દિસંજ્ઞાસ્ તદ્દર્શિતાઃ પ્રાઞ્જલયઃ પ્રણેમુઃ ॥

કમ્પેન મૂર્ધ્નઃ શતપત્રયોનિં વાચા હરિં વૃત્રહણં સ્મિતેન
આલોકમાત્રેણ સુરાન્ અશેષાન્ સંભાવયામ્ આસ યથાપ્રધાનમ્ ॥

તસ્મૈ જયાશીઃ સસૃજે પુરસ્તાત્ સપ્તર્ષિભિસ્ તાન્ સ્મિતપૂર્વમ્ આહ
વિવાહયજ્ઞે વિતતે ઽત્ર યૂયમ્ અધ્વર્યવઃ પૂર્વવૃતા મયેતિ ॥

વિશ્વાવસુપ્રાગ્રહરૈઃ પ્રવીણૈઃ સંગીયમાનત્રિપુરાવદાનઃ
અધ્વાનમ્ અધ્વાન્તવિકારલઙ્ઘ્યસ્ તતાર તારાધિપખણ્ડધારી ॥

ખે ખેલગામી તમ્ ઉવાહ વાહઃ સશબ્દચામીકરકિઙ્કિણીકઃ
તટાભિઘાતાદ્ ઇવ લગ્નપઙ્કે ધુન્વન્ મુહુઃ પ્રોતઘને વિષાણે ॥

સ પ્રાપદ્ અપ્રાપ્તપરાભિયોગં નગેન્દ્રગુપ્તં નગરં મુહૂર્તાત્
પુરો વિલગ્નૈર્ હરદૃષ્ટિપાતૈઃ સુવર્ણસૂત્રૈર્ ઇવ કૃષ્યમાણઃ ॥

તસ્યોપકણ્ઠે ઘનનીલકણ્ટ્ઃઅઃ કુતૂહલાદ્ ઉન્મુખપૌરદૃષ્ટઃ
સ્વબાણચિહ્નાદ્ અવતીર્ય માર્ગાદ્ આસન્નભૂપૃષ્ઠમ્ ઇયાય દેવઃ ॥

તમ્ ઋદ્ધિમદ્બન્ધુજનાધિરૂઢૈર્ વૃન્દૈર્ ગજાનાં ગિરિચક્રવર્તી
પ્રત્યુજ્જગામાગમનપ્રતીતઃ પ્રફુલ્લવૃક્ષૈઃ કટકૈર્ ઇવ સ્વૈઃ ॥

વર્ગાવ્ ઉભૌ દેવમહીધરાણાં દ્વારે પુરસ્યોદ્ઘટિતાપિધાને
સમીયતુર્ દૂરવિસર્પિઘોષૌ ભિન્નૈકસેતૂ પયસામ્ ઇવૌઘૌ ॥

હ્રીમાન્ અભૂદ્ ભૂમિધરો હરેણ ત્રૈલોક્યવન્દ્યેન કૃતપ્રણામઃ
પૂર્વં મહિમ્ના સ હિ તસ્ય દૂરમ્ આવર્જિતં નાત્મશિરો વિવેદ ॥

સ પ્રીતિયોગાદ્ વિકસન્મુખશ્રીર્ જામાતુર્ અગ્રેસરતામ્ ઉપેત્ય
પ્રાવેશયન્ મન્દિરમ્ ઋદ્ધમ્ એનમ્ આગુલ્ફકીર્ણાપણમાર્ગપુષ્પમ્ ॥

તસ્મિન્ મુહૂર્તે પુરસુન્દરીણામ્ ઈશાનસંદર્શનલાલસાનામ્
પ્રાસાદમાલાસુ બભૂવુર્ ઇત્થં ત્યક્તાન્યકાર્યાણિ વિચેષ્ટિતાનિ ॥

આલોકમાર્ગં સહસા વ્રજન્ત્યા કયાચિદ્ ઉદ્વેષ્ટનવાન્તમાલ્યઃ
બન્ધું ન સંભાવિત એવ તાવત્ કરેણ રુદ્ધો ઽપિ ન કેશપાશઃ ॥

પ્રસાધિકાલમ્બિતમ્ અગ્રપાદમ્ આક્ષિપ્ય કાચિદ્ દ્રવરાગમ્ એવ
ઉત્સૃષ્ટલીલાગતિર્ આગવાક્ષાદ્ અલક્તકાઙ્કાં પદવીં તતાન ॥

વિલોચનં દક્ષિણમ્ અઞ્જનેન સંભાવ્ય તદ્વઞ્ચિતવામનેત્રા
તથૈવ વાતાયનસંનિકર્ષં યયૌ શલાકામ્ અપરા વહન્તી ॥

જાલાન્તરપ્રેષિતદૃષ્તિર્ અન્યા પ્રસ્થાનભિન્નાં ન બબન્ધ નીવીમ્
નાભિપ્રવિષ્ટાભરણપ્રભેણ હસ્તેન તસ્થાવ્ અવલમ્બ્ય વાસઃ ॥

અર્ધાચિતા સત્વરમ્ ઉત્થિતાયાઃ પદે પદે દુર્નિમિતે ગલન્તી
કસ્યાશ્ચિદ્ આસીદ્ રશના તદાનીમ્ અઙ્ગુષ્ઠમૂલાર્પિતસૂત્રશેષા ॥

તાસાં મુખૈર્ આસવગન્ધગર્ભૈર્ વ્યાપ્તાન્તરાઃ સાન્દ્રકુતૂહલાનામ્
વિલોલનેત્રભ્રમરૈર્ ગવાક્ષાઃ સહસ્રપત્રાભરણા ઇવાસન્ ॥

તાવત્ પતાકાકુલમ્ ઇન્દુમૌલિર્ ઉત્તોરણં રાજપથં પ્રપેદે
પ્રાસાદશૃઙ્ગાણિ દિવાપિ કુર્વઞ્ જ્યોત્સ્નાભિષેકદ્વિગુણદ્યુતીનિ ॥

તમ્ એકદૃશ્યં નયનૈઃ પિબન્ત્યો નાર્યો ન જગ્મુર્ વિષયાન્તરાણિ
તથા હિ શેષેન્દ્રિયવૃત્તિર્ આસાં સર્વાત્મના ચક્ષુર્ ઇવ પ્રવિષ્ટા ॥

સ્થાને તપો દુશ્ચરમ્ એતદર્થમ્ અપર્ણયા પેલવયાપિ તપ્તમ્
યા દાસ્યમ્ અપ્ય્ અસ્ય લભેત નારી સા સ્યાત્ કૃતાર્થા કિમ્ ઉતાઙ્કશય્યામ્ ॥

પરસ્પરેણ સ્પૃહણીયશોભં ન ચેદ્ ઇદં દ્વન્દ્વમ્ અયોજયિષ્યત્
અસ્મિન્ દ્વયે રૂપવિધાનયત્નઃ પત્યુઃ પ્રજાનાં વિફલો ઽભવિશ્યત્ ॥

ન નૂનમ્ આરૂઢરુષા શરીરમ્ અનેન દગ્ધં કુસુમાયુધસ્ય
વ્રીડાદ્ અમું દેવમ્ ઉદીક્ષ્ય મન્યે સંન્યસ્તદેહઃ સ્વયમ્ એવ કામઃ ॥

અનેન સંબન્ધમ્ ઉપેત્ય દિષ્ટ્યા મનોરથપ્રાર્થિતમ્ ઈશ્વરેણ
મૂર્ધાનમ્ આલિ ક્ષિતિધારણોચ્ચમ્ ઉચ્ચૈસ્તરાં વક્ષ્યતિ શૈલરાજઃ ॥

ઇત્ય્ ઓષધિપ્રસ્થવિલાસિનીનાં શૃણ્વન્ કથાઃ શ્રોત્રસુખાસ્ ત્રિનેત્રઃ
કેયૂરચૂર્ણીકૃતલાજમુષ્ટિં હિમાલયસ્યાલયમ્ આસસાદ ॥

તત્રાવતીર્યાચ્યુતદત્તહસ્તઃ શરદ્ઘનાદ્ દીધિતિમાન્ ઇવોક્ષ્ણઃ
ક્રાન્તાનિ પૂર્વં કમલાસનેન કક્ષ્યાન્તરાણ્ય્ અદ્રિપતેર્ વિવેશ ॥

તમ્ અન્વગ્ ઇન્દ્રપ્રમુખાશ્ ચ દેવાઃ સપ્તર્ષિપૂર્વાઃ પરમર્ષયશ્ ચ
ગણાશ્ ચ ગિર્યાલયમ્ અભ્યગચ્છન્ પ્રશસ્તમ્ આરમ્ભમ્ ઇવોત્તમાર્થાઃ ॥

તત્રેશ્વરો વિષ્ટરભાગ્ યથાવત્ સરત્નમ્ અર્ઘ્યં મધુમચ્ ચ ગવ્યમ્
નવે દુકૂલે ચ નગોપનીતં પ્રત્યગ્રહીત્ સર્વમ્ અમન્ત્રવર્જમ્ ॥

દુકૂલવાસાઃ સ વધૂસમીપં નિન્યે વિનીતૈર્ અવરોધરક્ષૈઃ
વેલાસમીપં સ્ફુટફેનરાજિર્ નવૈર્ ઉદન્વાન્ ઇવ ચન્દ્રપાદૈઃ ॥

તયા પ્રવૃદ્ધાનનચન્દ્રકાન્ત્યા પ્રફુલ્લચક્ષુઃકુમુદઃ કુમાર્યા
પ્રસન્નચેતઃસલિલઃ શિવો ઽભૂત્ સંસૃજ્યમાનઃ શરદેવ લોકઃ ॥

તયોઃ સમાપત્તિષુ કાતરાણિ કિંચિદ્વ્યવસ્થાપિતસંહૃતાનિ
હ્રીયન્ત્રણાં તત્ક્ષણમ્ અન્વભૂવન્ન્ અન્યોન્યલોલાનિ વિલોચનાનિ ॥

તસ્યાઃ કરં શૈલગુરૂપનીતં જગ્રાહ તામ્રાઙ્ગુલિમ્ અષ્ટમૂર્ત્તિઃ
ઉમાતનૌ ગૂઢતનોઃ સ્મરસ્ય તચ્છઙ્કિનઃ પૂર્વમ્ ઇવ પ્રરોહમ્ ॥

રોમોદ્ગમઃ પ્રાદુર્ અભૂદ્ ઉમાયાઃ સ્વિન્નાઙ્ગુલિઃ પુઙ્ગવકેતુર્ આસીત્
વૃત્તિસ્ તયોઃ પાણિસમાગમેન સમં વિભક્તેવ મનોભવસ્ય ॥

પ્રયુક્તપાણિગ્રહણં યદ્ અન્યદ્ વધૂવરં પુષ્યતિ કાન્તિમ્ અગ્ર્યામ્
સાન્નિધ્યયોગાદ્ અનયોસ્ તદાનીં કિં કથ્યતે શ્રીર્ ઉભયસ્ય તસ્ય ॥

પ્રદક્ષિણપ્રક્રમણાત્ કૃશાનોર્ ઉદર્ચિષસ્ તન્ મિથુનં ચકાસે
મેરોર્ ઉપાન્તેષ્વ્ ઇવ વર્તમાનમ્ અન્યોન્યસંસક્તમ્ અહસ્ત્રિયામમ્ ॥

તૌ દમ્પતી ત્રિઃ પરિણીય વહ્નિમ્ કરાગ્રસંસ્પર્શનિમીલિતાક્ષીમ્
તાં કારયામ્ આસ વધૂં પુરોધાસ્ તસ્મિન્ સમિદ્ધાર્ચિષિ લાજમોક્ષમ્ ॥

સા લાજધૂમાઞ્જલિમ્ ઇષ્ટગન્ધં ગુરૂપદેશાદ્ વદનં નિનાય
કપોલસંસર્પિશિખઃ સ તસ્યા મુહૂર્તકર્ણોત્પલતાં પ્રપેદે ॥

તદ્ ઈષદાર્દ્રારુણગણ્ડલેખમ્ ઉચ્છ્વાસિકાલાઞ્જનરાગમ્ અક્ષ્ણોઃ
વધૂમુખં ક્લાન્તયવાવતંસમ્ આચારધૂમગ્રહણાદ્ બભૂવ ॥

વધૂં દ્વિજઃ પ્રાહ તવૈષ વત્સે વહ્નિર્ વિવાહં પ્રતિ પૂર્વસાક્ષી
શિવેન ભર્ત્રા સહ ધર્મચર્યા કાર્યા ત્વયા મુક્તવિચારયેતિ ॥

આલોચનાન્તં શ્રવણે વિતત્ય પીતં ગુરોસ્ તદ્વચનં ભવાન્યા
નિદાઘકાલોલ્બણતાપયેવ માહેન્દ્રમ્ અમ્ભઃ પ્રથમં પૃથિવ્યા ॥

ધ્રુવેણ ભર્ત્રા ધ્રુવદર્શનાય પ્રયુજ્યમાના પ્રિયદર્શનેન
સા દૃષ્ટ ઇત્ય્ આનનમ્ ઉન્નમય્ય હ્રીસન્નકણ્ઠી કથમ્ અપ્ય્ ઉવાચ ॥

ઇત્થં વિધિજ્ઞેન પુરોહિતેન પ્રયુક્તપાણિગ્રહણોપચારૌ
પ્રણેમતુસ્ તૌ પિતરૌ પ્રજાનાં પદ્માસનસ્થાય પિતામહાય ॥

વધૂર્ વિધાત્રા પ્રતિનન્દ્યતે સ્મ કલ્યાણિ વીરપ્રસવા ભવેતિ
વાચસ્પતિઃ સન્ન્ અપિ સો ઽષ્ટમૂર્ત્તવ્ આશાસ્ય ચિન્તાસ્તિમિતો બભૂવ ॥

કૢપ્તોપચારાં ચતુરસ્રવેદીં તાવ્ એત્ય પશ્ચાટ્ કનકાસનસ્થૌ
જાયાપતી લૌકિકમ્ એષિતવ્યમ્ આર્દ્રાક્ષતારોપણમ્ અન્વભૂતામ્ ॥

પત્રાન્તલગ્નૈર્ જલબિન્દુજાલૈર્ આકૃષ્ટમુક્તાફલજાલશોભમ્
તયોર્ ઉપર્ય્ આયતનાલદણ્ડમ્ આધત્ત લક્ષ્મીઃ કમલાતપત્રમ્ ॥

દ્વિધા પ્રયુક્તેન ચ વાઙ્મયેન સરસ્વતી તન્ મિથુનં નુનાવ
સંસ્કારપૂતેન વરં વરેણ્યં વધૂં સુખગ્રાહ્યનિબન્ધનેન ॥

તૌ સન્ધિષુ વ્યઞ્જિતવૃત્તિભેદં રસાન્તરેષુ પ્રતિબદ્ધરાગમ્
અપશ્યતામ્ અપ્સરસાં મુહૂર્તં પ્રયોગમ્ આદ્યં લલિતાઙ્ગહારમ્ ॥

દેવાસ્ તદન્તે હરમ્ ઊઢભાર્યં કિરીટબદ્ધાઞ્જલયો નિપત્ય
શાપાવસાને પ્રતિપન્નમૂર્ત્તેર્ યયાચિરે પઞ્ચશરસ્ય સેવામ્ ॥

તસ્યાનુમેને ભગવાન્ વિમન્યુર્ વ્યાપારમ્ આત્મન્ય્ અપિ સાયકાનામ્
કાલે પ્રયુક્તા ખલુ કાર્યવિદ્ભિર્ વિજ્ણાપના ભર્તૃષુ સિદ્ધિમ્ એતિ ॥

અથ વિબુધગણાંસ્ તાન્ ઇન્દુમૌલિર્ વિસૃજ્ય ક્ષિતિધરપતિકન્યામ્ આદદાનઃ કરેણ
કનકકલશરક્શાભક્તિશોભાસનાથં ક્ષિતિવિરચિતશય્યં કૌતુકાગારમ્ આગાત્ ॥

નવપરિણયલજ્જાભૂષણાં તત્ર ગૌરીં વદનમ્ અપહરન્તીં તત્કૃતોત્ક્ષેપમ્ ઈશઃ
અપિ શયનસખીભ્યો દત્તવાચં કથંચિત્ પ્રમથમુખવિકારૈર્ હાસયામ્ આસ ગૂઢમ્ ॥