Kubjikamatatantra · અધ્યાય 3

ત્વયા સાર્ધં મહાદેવ વિવાહો જાયતે યથા
કિં નિમિત્તં ચ કસ્યાર્થે તન્ મે નિગદ ભૈરવ ॥

ત્વમ્ એવ દેવિ સા ભદ્રે ગતાસિ પિતૃમન્દિરમ્
ક્રૌઞ્ચસ્ય ચ વધાર્થાય દેવૈસ્ ત્વ્ આરાધિતા વયમ્ ॥

સ ચ ક્રૌઞ્ચો યથોત્પન્નસ્ તત્ સર્વં કથયામિ તે
સ્થાનાત્ સ્થાનં ક્રમન્ત્યાશુ પ્રસ્વેદઃ પતિતઃ ક્વચિત્ ॥

તત્રાસૌ દાનવો જાતઃ ક્રૌઞ્ચાખ્યો બલદર્પિતઃ
તેન દેવગણાઃ સર્વે સપ્તલોકાન્તસંસ્થિતાઃ ॥

ઉપદ્રુતાસ્ તુ બલિના ગતા બ્રહ્મપુરં તુ તે
બ્રહ્માપિ તૈઃ સમં દેવિ વિષ્ણોઃ પાર્શ્વમ્ ઉપાગતાઃ ॥

વિષ્ણુના સહ આલોચ્ય કિં કુર્વામ ઉપદ્રુતાઃ
ક્રૌઞ્ચાસુરેણ બલિના તસ્યોપાયં વદ પ્રભો ॥

સ્ફોટનાર્થં ગરુત્મીશ તેનાહમ્ ઇદમ્ આગતઃ
હરિણાપિ પુનશ્ ચોક્તં વધિતું તસ્ય ન ક્ષમઃ ॥

દેવદેવીસુતં મુક્ત્વા કસ્માત્ સો ઽપિ તદુદ્ભવઃ
તત એવં સમાલોચ્ય ક્વ સ્થાનસ્થઃ કુજેશ્વરઃ ॥

દેવીદેહોજ્ઝિતો દેવ ઉવાચેદં પિતામહઃ
પ્રહસ્ય પાલકો હ્ય્ એવમ્ ઉવાચેદં પિતામહઃ ॥

ઇદાનીં કિમ્ અસૌ દક્ષો નિર્વપેદ્ ઉત્થિતો ઽનલઃ
તસ્ય કોપાનલાદ્ દગ્ધઃ કાર્યોત્પન્ને કુતસ્ તુ સઃ ॥

મહાદર્પવશાદ્ ભ્રષ્ટા નષ્ટા યૂયં દિવૌકસઃ
એવોપલમ્ભિતાઃ સર્વે હરિણા બ્રહ્મણોદિતાઃ ॥

ઊચુસ્ ત્વ્ એવં પુનઃ પશ્ચાદ્ ઉપાયઃ કો ઽસ્તિ સામ્પ્રતમ્
હિમવદ્ગિરેર્ દુહિતા તિષ્ઠત્ય્ એકા સુભાવિતા ॥

જગન્નાથાઙ્ઘ્રિનિરતા જગન્નાથો હિ તત્ર ચ
એવમ્ ઉક્ત્વા વસન્તસ્ય કામસ્ય ગુણશાલિનઃ ॥

દેવૈઃ પ્રચોદિતૌ તૌ દ્વૌ દેવદેવ્યોર્ મનોહરૌ
એવં તૈ રચિતં સર્વં પુષ્પપલ્લવકાદિભિઃ ॥

કોકિલારાવઝઙ્કારં ષટ્પદોન્મત્તસઙ્કુલમ્
વસન્તમ્ ઉદિતં દૃષ્ટ્વા પ્રસન્નગિરયા કિલ ॥

ઉવાચેદં તદા કાલે કામો વિધ્યતિ ભૈરવમ્ ॥

મદાલસાનન્દભૃતેક્ષણેક્ષિતઃ પ્રપશ્યતામ્ એવ કુમારિકોરુમ્
ધૃત્વા કરોત્કણ્ઠિતયા ચ કણ્ઠે આલિઙ્ગયન્ત્યા ચ દિશં વિલોક્ય ॥

લજ્જાયમાનેન સકોપનેન ત્રૈલોક્યસંહારમહાનલેન
સન્દીપિતો ઽસૌ પતિતઃ ક્ષણેન કામો હતઃ કામનિરીક્ષણેન ॥

કામાનન્દે દગ્ધે પ્રીતિરતી રોદનાત્મિકે દુઃસહમ્ ।
દૃષ્ટ્વા તે રુદમાને નાનઙ્ગઃ પતિર્ ભવતિ મા રુદથઃ ॥

નિગ્રહીત્વા તુ તં કામં ત્રિનેત્રરૂપધારિણા
નિગ્રહાનુગ્રહશ્ ચૈવ ભૈરવેચ્છા પ્રવર્તતે ॥

એતદ્ અન્તરમ્ આસાદ્ય બ્રહ્મવિષ્ણુપુરઃસરાઃ
સર્વે દેવગણાઃ પ્રાપ્તા ઋષિસિદ્ધાઃ સગુહ્યકાઃ ॥

સ્તુતિસ્તોત્રરવૈર્ દિવ્યૈસ્ તોષયિત્વા કુજેશ્વરમ્
ઉવાચેદં હરિર્ બ્રહ્મા દેવ ચોત્કણ્ઠિતા વયમ્ ॥

ભવત્પાદવિનિર્મુક્તા દેવદેવા હ્ય્ ઉપદ્રુતાઃ
પ્રચણ્ડબલિનાક્રાન્તાઃ ક્રૌઞ્ચેન પરમેશ્વર ॥

પ્રસીદ દયયા નાથ બ્રુવામસ્ ત્વ્ અભયં દદ
દેવીમ્ ઉદ્વાહ્યતાં નાથ ક્લેશાયાસપ્રપીડિતામ્ ॥

કુત્ર તિષ્ઠતિ કસ્યૈષા કા માતા કઃ પિતામહઃ
કો મે દદાતિ કો યાચ્યઃ કિં કુર્વામઃ કુલોજ્ઝિતાઃ ॥

ઉક્તં તુ બ્રહ્મણા હ્ય્ એવં યાચ્યો ઽહં યાચકા વયમ્
યજ્ઞયાજી હિમન્તાખ્યો અધ્વર્યુઃ પરમેશ્વરઃ ॥

એવમ્ ઉક્ત્વા તુ વૃદ્ધેન વસિષ્ઠપ્રમુખાન્ ઋષીન્
પ્રેષિતા વદ શીઘ્રેદં સમ્પ્રદાનક્રિયાં કુરુ ॥

તૈર્ ગતૈ રુચિતં સર્વમ્ આદેશં શિરસા ધૃતમ્
બહુવિત્તપ્રભારેણ વિવાહાનન્દકૃદ્ ધ્ય્ અભૂત્ ॥

સર્વમઙ્ગલમાઙ્ગલ્યમ્ આનન્દાનન્દપૂરિતમ્
તદા પ્રભૃતિ સર્વેદમ્ અભૂત્ પૂર્ણમનોરથમ્ ॥

ભૈરવે મથનાસક્તે જગદ્યોનિઃ સદોદિતા
ત્રૈલોક્યસૃષ્ટિહેત્વર્થં મન્થાનસ્થો ભવેત્ તદ ॥

ક્રીડાવિનોદૈર્ અતિલાલસસ્થં કુલામૃતાનન્દવિધૌ પ્રવૃત્તમ્
કુલેશ્વરં કુબ્જિભૃતાનુરાગં સમ્પૃચ્છતેદં પ્રણતા કુજેશી ॥

પ્રણયેન તુ યોગેન દ્રાવિતાઙ્ગં ત્વયા મમ
કુબ્જેનૈવ તુ રૂપેણ પીડિતાતીવ ભૈરવ ॥

વિનોદકુશલે દેવિ અનેકાર્થવિધાયિની
તોષિતોઽદ્ય ત્વયા નાથે પૃચ્છ પૃચ્છ સુદુર્લભમ્ ॥

પૂર્વકાલે ત્વયા મહ્યં પ્રસાદો યઃ કૃતઃ પ્રભો
કુબ્જત્વં શબ્દરૂપેણ પૂર્વં વ્યાહરિતં યતઃ ॥

તેન કાર્યેણ દેવેશ કાલસ્થાનં ન મે પ્રભો
પૃચ્છામિ પ્રણયાવિષ્ટા અજ્ઞાનગુણશાલિની ॥

કથં મે કુબ્જિકા નામ કિં ખઞ્જી પૂર્વ સૂચિતા
એતદ્ આચક્ષ્વ યત્નેન સર્વોપાયસમન્વિતમ્ ॥

પરમાર્થં યદા દેવ તદા સ્યાત્ સિદ્ધિસાધનમ્
અથ ચેત્ તન્ મૃષા વાક્યં તત્ કિં નામ પ્રતિષ્ઠિતમ્ ॥

કથયસ્વ પ્રસાદેન સમાચારો ગુરુઃ કથમ્
સાધનં સર્વવસ્તૂનાં યેનૈકેન પ્રપદ્યતે ॥

મન્ત્રતન્ત્રેણ યોગેન આજ્ઞાતઃ સમ્પ્રવર્તતે
તત્ સર્વં હેલયા નાથ એકોચ્ચારાદ્ વદ પ્રભો ॥

ક્રીડાનન્દસ્વરૂપેણ પૃષ્ટો ઽહં ક્લિન્નચેતસે
તેન તે ક્લેદનામાર્ગં કથયામિ સુરાર્ચિતે ॥

નિત્યાનન્દપ્રકર્તારં કલ્યાણાર્થપ્રબોધકમ્
ગુરુમ્ અન્વેષયેદ્ યત્નાત્ સુભગં પ્રિયદર્શનમ્ ॥

શુભજાતિસુવૃત્તિસ્થં શુભદેશસમુદ્ભવમ્
જ્ઞાનવિજ્ઞાનસમ્પન્નં સમસ્તાર્થવિશારદમ્ ॥

કાલજ્ઞં નિપુણં દક્ષં સામર્થજ્ઞમ્ અકુત્સિતમ્
સર્વાવયવસમ્પન્નં વ્યઙ્ગદોષવિવર્જિતમ્ ॥

વેધઘટ્ટનિરોધજ્ઞં લોકમાર્ગવિશારદમ્
ક્રિયાકાણ્ડરતં શાન્તં સુભક્તં ગુરુવત્સલમ્ ॥

સુસન્તુષ્ટમ્ અલોભિષ્ઠં તપસ્વિજનવત્સલમ્
પ્રતિપન્નજનાનન્દં શૌર્યવન્તં દૃઢવ્રતમ્ ॥

વિદ્યામ્ અભયદાતારં લૌલ્યચાપલ્યવર્જિતમ્
આચારપાલકં ધીરં સમયેષુ કૃતાસ્પદમ્ ॥

આગતં ન ત્યજેદ્ વસ્તું યો ગત્વા ન પરિગ્રહેત્
સ ગુરુર્ ન મનુષ્યાનાં દેવાનામ્ અપિ દુર્લભઃ ॥

શક્તિહીનં ગુરું પ્રાપ્ય શિષ્યે મુક્તિઃ કુતઃ પ્રિયે
મૂલચ્છિન્ને યથા વૃક્ષે કુતઃ પુષ્પફલાદિકમ્ ॥

એવંવિધં ગુરું પ્રાપ્ય કો ન મુચ્યેત બન્ધનાત્
તં દૃષ્ટ્વા સર્વભાવેન શિષ્યશ્ ચારાધયેદ્ ગુરુમ્ ॥

આત્મના ચ ધનેનૈવ દાસત્વેન ભજેત્ તુ તમ્
તાવદ્ આરાધયેદ્ દેવિ પ્રસન્નો યાવત્ સ ગુરુઃ ॥

પ્રસન્નો દદતે દીક્ષાં યયા પાશક્ષયો ભવેત્
પ્રબોધો ભવતે તસ્ય ગૃહ્ણાતિ યદિ તત્ક્રમાત્ ॥

અક્રમાદ્ દદતે યસ્ તુ અક્રમાદ્ ગૃહ્ણતે તુ યઃ
દ્વાવ્ એતૌ નિશ્ચિતૌ બદ્ધૌ પાશૈઃ કુલસમુદ્ભવૈઃ ॥

યાવદ્ અષ્ટૌ તથા પઞ્ચ ત્રીણ્ય્ અબ્દાનિ સુભાવિતઃ
તાવન્ ન કારયેદ્ દીક્ષાં નિષિદ્ધસ્ તુ કુલાન્વયે ॥

અથ ચેદ્ ગુરુસામર્થ્યાદ્ દદતે દયયા શિશોઃ
તથાપિ તેન કર્તવ્યં દાસત્વં તુ ગુરોઃ કુલે ॥

આક્રુષ્ટઃ શતધા વાપિ તાડિતસ્ તુ સહસ્રધા
એવં કૃતે ન યસ્યાસ્તિ વિરાગસ્ તસ્ય યોગ્યતા ॥

ગુરુણા રોષિતો વાથ યો દદ્યાદ્ ઉત્તરં ક્વચિત્
સ તુ નશ્યતિ દુષ્ટાત્મા અજીર્ણે ભોજનં યથા ॥

ગુરોઃ કોપં ન કર્તવ્યં વાઙ્મનઃકાયકર્મભિઃ
તસ્ય કોપાદ્ દહિષ્યન્તિ પ્રાપ્તજ્ઞાનં મરીચયઃ ॥

મર્ત્યલોકં સમાસાદ્ય કિઞ્ચિજ્જ્ઞા ગુરવો યદિ
તદા જ્ઞાનસ્ય કા રક્ષા જ્ઞાનચૌરં હરન્તિ તાઃ ॥

ક્ષમાશીલં ગુરું મત્વા યદિ શિષ્યો ઽપમાનયેત્
પ્રાપ્તં મે જ્ઞાનસદ્ભાવં ગચ્છામઃ કથનં વિના ॥

તસ્ય રોધાદિકા દેવ્યો મૂકત્વં જનયન્તિ વૈ
ન રોહતિ યથા બીજં દગ્ધં તદ્વદ્ ઇદં પ્રિયે ॥

આજ્ઞાયોગં ક્રિયામન્ત્રં મુષિત્વા યઃ પલાયતે
ન ચ તેન સમં યાતિ તત્રૈવાયાતિ નિશ્ચિતમ્ ॥

સ કથં તિષ્ઠતે મૂઢો ભુક્તોદ્ગીર્ણે વપુર્ યથા
નાબુભુક્ષા બુભુક્ષા વા ઘૃણી ક્ષીણતનુર્ ભવેત્ ॥

શુભં વા અશુભં વાથ કુર્વાણં ન હસેદ્ ગુરુમ્
હસનાદ્ ધ્વંસમ્ આયાતિ હસિતે હિંસિતો હિ સઃ ॥

સામાન્યપ્રતિપત્ત્યા વા ન વદેદ્ ગુરુણા સહ
મુખે હસ્તં પ્રદત્ત્વા તુ દદાદેશમ્ ઇતિ બ્રુવન્ ॥

અઙ્ગરક્ષા ન કર્તવ્યા ન શાઠ્યં ગુરુણા સહ
ઉક્તાનુક્તેષુ કાર્યેષુ ઉપેક્ષાં નૈવ કારયેત્ ॥

શઠસ્ તુ દુષ્ટભાવશ્ ચ મૃષાવાદ્યપ્રવાદકઃ
અન્તરઙ્ગી ન સદ્ભાવી સ નષ્ટઃ કઞ્જિની યથા ॥

દ્વિધાભાવાભિપન્નસ્ય ભિન્નભાવ ઇતસ્ તતઃ
ય એવં વર્તતે મૂઢઃ સ નષ્ટઃ કઞ્જિકં યથા ॥

આજ્ઞાસ્ફુરન્તમ્ આનન્દં ગુરું ત્યક્ત્વાન્યમ્ આશ્રયેત્
સન્નિરુદ્ધસ્ તુ સર્વત્ર રાજ્યભ્રષ્ટો યથા નૃપઃ ॥

શરીરં દ્રવ્યવિજ્ઞાનં વસ્ત્રવાહનભૂષણમ્
ગુર્વર્થં ધારયેદ્ યસ્ તુ સ વૈ સંસ્કારમ્ અર્હતિ ॥

ગુરુર્ માન્યો ગુરુઃ પૂજ્યશ્ ચારાધ્યો ગુરવઃ સદા
ગુરૌ સન્તોષિતે સર્વં તોષિતં સચરાચરમ્ ॥

ગુરોઃ સમો નૈવ હિ મર્ત્યલોકે તથા વિશેષેણ તુ ચાન્તરિક્ષે
યસ્ તારયેદ્ દુઃખમહાર્ણવૌઘાત્ કિં તસ્ય કર્તું સ કરોતિ શિષ્યઃ ॥

ન માતા ન પિતા ચૈવ ન ભ્રાતા નૈવ બાન્ધવાઃ
ઉપકારં હિ કુર્વન્તિ કુરુતે યાદૃશં ગુરુઃ ॥

એવં મત્વા વરારોહે દુઃખે દુઃખી સુખે સુખી
ગુરોર્ વૈરોધિકં સ્થાનં પ્રમાદાદ્ અપિ ન વ્રજેત્ ॥

ઉપવિષ્ટસ્ય પાર્શ્વે તુ કર્તવ્યં માર્જનાદિકમ્
ભિક્ષાપાત્રં નિવેદ્યેત પુષ્પધાટીં વહેત્ સદા ॥

અન્તરઙ્ગં ન કર્તવ્યં વાઙ્મનઃકાયકર્મણા
યત્ કિઞ્ચિદ્ ગુરવે કાર્યં તત્ કર્તવ્યમ્ અશઙ્કિતૈઃ ॥

ય એવં વર્તતે શિષ્યઃ સુખદુઃખસમાશ્રયી
તસ્ય સિદ્ધિર્ ન દૂરસ્થા મોક્ષઃ સ્વાધીનતાં ગતઃ ॥

ગુરુણાપાદિતં સર્વમ્ ઉપદેશં પ્રપૂજયેત્
તસ્માદ્ એવં વિદિત્વા તુ ગુરુર્ દેવો ન ચાન્યથા ॥

ત્રિષ્કાલં પ્રણિપાતેન ધ્યાનયોગેન તં યજેત્
અદૃષ્ટવિગ્રહેશાનમ્ ઉપલભ્યેત નાન્યથા ॥

મન્ત્રધ્યાનતપોપાયૈશ્ ચર્યાયોગૈર્ અનેકધા
ન પશ્યન્તિ પરં શમ્ભું યાવન્ નોપાસયેદ્ ગુરુમ્ ॥

ધ્યાયન્તો ઽપિ સદા ભક્ત્યા મદ્રૂપં ગુરુણોદિતમ્
તથાપિ ન ભવેત્ સૌખ્યં શામ્ભવં પરમાર્થતઃ ॥

યાવન્ મૂર્ધ્નોપરિ પાદા આજ્ઞાયુક્તઃ સુભાવિતઃ
તાવન્ ન જાયતે શીઘ્રમ્ અદૃષ્ટગુણલક્ષણમ્ ॥

ગુરુરૂપવિધૌ યદિ નિશ્ચલતા તદ્ ઉપાસતિ મૂર્ધ્નિ ધૃતાઙ્ઘ્રિયુગમ્
અચિરેણ ભવત્ય્ ઉપલદ્ભિગુણા અણિમાદિગુણાષ્ટકશમ્ભુપદમ્ ॥

આજ્ઞાહીને પરોક્ષત્વં ત્રયાણાં દર્શિતં મયા
રુદ્રભૈરવવીરાણાં કથનાદ્ યોગઃ પ્રવર્તતે ॥

સિદ્ધે સિદ્ધં વિનિર્દિષ્ટં પ્રત્યક્ષગુણલક્ષણમ્
આજ્ઞાતઃ સમ્પ્રવર્તેત સા ચાજ્ઞા ગુરવો વિદુઃ ॥

શાસ્ત્રે શાસ્ત્રે સ્મૃતં જ્ઞાનં મયાનેકવિધાનતઃ
પ્રત્યક્ષમન્ત્રનિહિતા સિદ્ધાજ્ઞા સિદ્ધગોચરે ॥

તેનેદં સિદ્ધસન્તાનં ગુરુદેવોપલક્ષિતમ્
યસ્ય ચાજ્ઞાનિપાતેન સમ્બોધઃ શામ્ભવો ભવેત્ ॥

પ્રત્યક્ષં ગુરવં ત્યક્ત્વા જ્ઞાનરૂપં કુલેશ્વરમ્
કથમ્ આરાધનાન્યત્ર કુરુતે મોહિતાત્મનઃ ॥

નિર્વાણાગ્નૌ જ્વલદ્દીપ્તે યો ઽન્યત્રાગ્નૌ વ્રજેત્ કુધીઃ
દેવાગારં ગુરું ત્યક્ત્વા વ્રજત્ય્ અધોભવં તુ સઃ ॥

પૂર્વકર્મવિશુદ્ધસ્ય શક્તિપાતઃ સુનિર્મલઃ
તીવ્રશક્તિનિપાતો ઽસ્ય શીઘ્રમ્ એવ પ્રપદ્યતે ॥

મલકાયપ્રપૂર્ણસ્ય મન્દં મન્દં પ્રવર્તતે
અભાગ્યસ્યાપિ ષણ્માસાત્ તીવ્રત્વં સમ્પ્રપદ્યતે ॥

યાવન્ ન સર્વભાવેન મર્ત્યલોકમ્ ઉપાગતમ્
ગુરુમૂર્તિધરં શમ્ભું તાવત્ પાતો ન શામ્ભવઃ ॥

મદ્વીર્યઃ પારદો યદ્વત્ પતિતઃ સ્ફુટિતઃ કણૈઃ
તદ્વચ્ ચ દેશિકેન્દ્રાણાં રૂપેણ પ્રભ્રમામ્ય્ અહમ્ ॥

મમ વીર્યપ્રસૂતાસ્ તે આચાર્યાઃ સૂતકેવ હિ
વિન્ધન્તિ સંસ્કૃતાઃ સન્તો ભક્ત્યોષધિસુજારણાત્ ॥

અહમ્ એકઃ કુલાલો વૈ ખેચરાદૌ ગુણોજ્જ્વલઃ
સૃજામિ નિખિલં સર્વં ગુરુત્વે સંવ્યવસ્થિતઃ ॥

સાદાખ્યઃ ખેચરાણાં ચ પિઙ્ગો ઽહં પવનોદ્ભવઃ
તેજસે ઽનન્તરૂપો ઽહં ઽનુગ્રહીશો જલોદ્ભવઃ ॥

શ્રીકણ્ઠો ઽહં નિવૃત્[ત્]યન્તે કુલીશો ઽહં ક્ષિતીતલે
ઽનુઘ્રહામ્ય્ અખિલં સર્વમ્ એકો ઽપ્ય્ અનેકધા સ્થિતઃ ॥

યેન યેન હિ ભાવેન પૃચ્છિતો ઽહં યથા યથા
તથા તથા મયા સર્વં ગુરુત્વે સમ્પ્રદર્શિતમ્ ॥

અત્રૈવ સિદ્ધસન્તાને પ્રત્યક્ષો ઽહં વ્યવસ્થિતઃ
ગુરુમૂર્તૌ સ્થિતો નિત્યં યસ્યાજ્ઞા સમ્પ્રવર્તતે ॥

સુવર્ણસ્ય યથાકારાઃ સંજ્ઞાભેદૈર્ અનેકધા
કટકઙ્કણકેયૂરૈઃ કણ્ઠીમુદ્રાઙ્ગુલીયકૈઃ ॥

તથા તે ગુરવો જ્ઞેયા મમાજ્ઞાઙ્ગસમુદ્ભવાઃ
રસવદ્ વેધકા જ્ઞેયા સ્તોકં સ્તોકં બહું બહુમ્ ॥

પલકોટિપલાનાં ચ ગુઞ્જાદ્ એવં ન સંશયઃ
એવં વિભૂતિર્ આખ્યાતા યુગરૂપાનુસારિણી ॥

પલેન વિહિતો વેધઃ કિં ગુઞ્જાતો ન વિધ્યતિ
સંસ્કારે સતિ સર્વત્ર બહુસ્તોકં ન ચિન્તયેત્ ॥

પરાપરવિભાગેન કાલભાવવશેન ચ
બહુસ્તોકં ન મન્તવ્યં પ્રત્યયશ્ ચાત્ર કારણમ્ ॥

રસવિદ્ધં યથા તામ્રં ન ભૂયસ્ તામ્રતાં વ્રજેત્
આજ્ઞાવિદ્ધસ્ તથાપ્ય્ એવં ન સંસારમ્ અનુક્રમેત્ ॥

સા ચાજ્ઞા વિદ્યતે યસ્ય મમ તુલ્યઃ કુજામ્બિકે
પલમાત્રરસો ભવ્યં ગુઞ્જામાત્રરસેન કિમ્ ॥

પલમાત્રરસો હ્ય્ અહં ગુઞ્જામાત્રસ્ તતોદ્ભવઃ
એવં મત્વા ગુરૂણાં ચ ન વિકલ્પો વિભૂતયે ॥

આજ્ઞાતો ભુક્તિ મુક્તિશ્ ચ સર્વં સાધયતે ક્ષણાત્
વાઞ્છિતં લભતે સર્વં યદિ ભક્તિઃ સુનિશ્ચલા ॥

આજ્ઞા તુ દ્વિવિધા પ્રોક્તા સાધકાનુગ્રહાત્મિકા
સમર્થાચારયુક્તસ્ય તતસ્ તાં તુ પ્રમોચયેત્ ॥

પ્રાથમિકસ્ય યા આજ્ઞા; સા વિશુદ્ધિપ્રબોધિકા
અધિકારનિમિત્તાર્થં પુનશ્ ચાજ્ઞાં દદેદ્ ગુરુઃ ॥

આજ્ઞામાત્રેણ સન્તુષ્ટો અન્યસ્યાજ્ઞાં દદાતિ ચ
નેહત્રે તુ સુખં તસ્ય પરત્રે બાધ્યતે તુ સઃ ॥

વાચાસિદ્ધિઃ પુરક્ષોભં યાવજ્ જ્ઞાતં ન યોગિનઃ
તાવન્ ન કારયેદ્ દીક્ષામ્ ઇત્ય્ આજ્ઞા પારમેશ્વરી ॥

જ્ઞાત્વામ્નાયં વરારોહે દિવ્યાદિવ્યૈર્ નિષેવિતમ્
ચતુષ્કં પઞ્ચકં ષટ્કં ચતુષ્કં પઞ્ચકં ચતુઃ ॥

શ્લોકદ્વાદશકં ચાન્યત્ પઞ્ચરત્નં સતદ્ગ્રહમ્
ષોઢાન્યાસક્રમં જ્ઞાત્વા એતત્ સર્વં વિધાનતઃ ॥

સ યોગ્યઃ ક્રમિકો શિષ્યો અન્યથા નામધારકઃ
તતઃ પ્રભૃતિ સિદ્ધો ઽસૌ પૂજ્યઃ પૂજાપકઃ સ્મૃતઃ ॥

એતદ્ગુણવિશિષ્ટો ઽયં શિષ્યઃ સર્વાર્થદાયકઃ
મહદન્યાયસમ્પ્રાપ્તો ગુરુસ્ તં ન તિરસ્કરેત્ ॥

એવં ગુરુત્વમ્ આપ્નોતિ સિદ્ધામ્નાયે કુજેશ્વરિ
અન્યથા જીવિકાર્થં તુ આત્માનં ચ વિડમ્બિતઃ ॥

આજ્ઞાયા ગુણમ્ ઐશ્વર્યં યસ્ય જાતં યશસ્વિનિ
તસ્માત્ સમ્પદ્યતે સર્વં યદિ દત્તા પ્રસાદતઃ ॥

ક્રમેણ વિહિતા ચાજ્ઞા આજ્ઞામોઘક્રમં વિદુઃ
તે જ્યેષ્ઠાઃ ક્રમસન્તાને યદ્ય્ એષાં ઽનુક્રમો ન હિ ॥

કિં તુ મણ્ડલયોગ્યાસ્ તે ન ભવન્તિ કુલેશ્વરાઃ
ચન્દનાક્ષતદીપાનાં નાર્હત્વં ચ ભજન્તિ તે ॥

અધિકારાજ્ઞા પ્રથમા પ્રસાદાજ્ઞા દ્વિતીયકા
સા યદિ ક્રમશઃ પ્રાપ્તા સક્રમાનુક્રમેણ તુ ॥

તત્ર કાલં સમારભ્ય ગુરુત્વં ભજતે તુ સઃ
સ યત્ર તિષ્ઠતે દેશે તત્ર યે ઽન્યે તુ કન્યસાઃ ॥

ભ્રાતૄણાં ભ્રાતૃપુત્રાશ્ ચ તત્પુત્રાશ્ ચ ગુરુર્ યથા
પૂજયન્ત્ય્ અવિકલ્પેન સિદ્ધિમાર્ગે વિધિર્ હ્ય્ અયમ્ ॥

આરાધ્યસ્ તિષ્ઠતે યત્ર તત્ર કિઞ્ચિન્ ન કારયેત્
મન્ત્રતન્ત્રક્રિયાયોગમ્ અધિકારં પ્રભુત્વતા ॥

પઞ્ચયોજનમાત્રેણ ગત્વા કર્મ સમારભેત્
તત્પુરે દાસવત્ તિષ્ઠેદ્ આજ્ઞાશ્રવણતત્પરઃ ॥

સ્વપુરસ્થં પ્રયત્નેન યદારાધ્યં ન પશ્યતિ
ભુઞ્જતે મોહિતાત્માનઃ કિલ્બિષં ભુઞ્જતે તુ સઃ ॥

પ્રાયશ્ચિત્તં ચરેદ્ દેવિ કુબ્જિકાયાયુતદ્વયમ્
અથ ચેદ્ દર્પમૂઢસ્ તુ જ્ઞાત્વા ભુઞ્જત્ય્ અશઙ્કિતઃ ॥

લક્ષં જપ્ત્વા ભવેચ્ છુદ્ધિ[ર્] ગુરુપૂજા ત્વ્ અનન્તરમ્
સમપાદેન ચારુહ્ય ગુરોર્ અગ્રે અજાનતઃ ॥

કુબ્જિકાયુતમ્ એકં તુ શુધ્યતે ગુરુપૂજયા
ગુરોર્ આસ્થાનસંસ્થાને ચારુહ્ય પાદુકૈઃ સહ ॥

ગુરુદૃષ્ટિગતે પાદે જપતે તસ્ય પૂર્વવત્
જ્યેષ્ઠો ભ્રાતા ગુરોર્ માતા ગુરોઃ સ્થાનાર્ચકાસ્ તુ યે ॥

ત્રીણ્ય્ એતાસ્ તત્સમા જ્ઞેયા દ્રષ્ટવ્યા ગુરુવદ્ યથા
અપમાન્ય યદા હ્ય્ એતાન્ આત્મસમ્ભાવિતઃ કુધીઃ ॥

પ્રાયશ્ચિત્તી સલક્ષેણ શુધ્યતે ગુરુપૂજયા
ઉપમર્દ્ય ગુરોઃ સ્થાનં પાપાત્મા યત્ર તિષ્ઠતિ ॥

તસ્ય દર્શનસમ્ભાષાત્ પાતકિનો ભવન્તિ તે
યદા સાધુઃ પ્રસન્નાત્મા તદા લક્ષત્રયેણ વૈ ॥

મણ્ડલાનાં સહસ્રેણ ગુરુપૂજા ત્વ્ અનન્તરમ્
પાદુકોપાનહૌ છત્ત્રં શય્યાપટ્ટો ઽથ ભાજનમ્ ॥

પાદેન સંસ્પૃશેદ્ યસ્ તુ શિરે ધૃત્વાષ્ટકં જપેત્ ॥