કાદમ્બરીકથાસાર · અધ્યાય 5

ઇત્ય્ આવેદિતનિર્વ્યાજનિજવૃત્તાન્તવિસ્તરા ।
વિરરામ મહાશ્વેતા નિઃશ્વાસગ્લપિતાધરા ॥

ચન્દ્રાપીડસ્ તુ તદ્ધ્યાયન્મનોભવવિજૃમ્ભિતમ્ ।
સકમ્પવિસ્મયો ઽપ્ય્ અન્તસ્ તામ્ અવોચત સાન્ત્વયન્ ॥

મયા તે ચિરવૃત્તો ઽપિ પરિણામમપશ્યતા ।
શોકઃ પ્રત્યગ્રતાં નીતઃ કૌતુકાવિષ્ટચેતસા ॥

સા ત્વમર્હસિ કલ્યાણિ ન શોકં કર્તુમ્ ઈદૃશમ્ ।
આશ્વાસિતાસિ દેવેન નૂનં ચન્દ્રમસા સ્વયમ્ ॥

કો ઽન્યસ્ તથાવિધાકારસ્ તચ્છક્તિર્ મણ્ડલાત્ તતઃ ।
નિર્ગત્ય તત્રૈવ વિશન્ નિશિ સમ્ભાવ્યતે નરઃ ॥

શ્રૂયન્તે ગતયશ્ ચિત્રા દેવતાનામ્ અનેકશઃ ।
વરશાપતપઃશક્તિયોગવૈચિત્ર્યનિર્મિતાઃ ॥

શ્વેતકેતુશ્ ચ તસ્યાસ્તે પ્રજાપતિસમઃ પિતા ।
નાસ્ત્ય્ એવ તસ્ય તપસામ્ અસાધ્યં નામ કિઞ્ચન ॥

ઇત્યાદિયુક્ત્યુપન્યાસૈર્ ઇતિહાસનિદર્શનૈઃ ।
મહાશ્વેતાં સમાશ્વાસ્ય પુનઃ પપ્રચ્છ તામ્ અસૌ ॥

સા તે તરલિકા નામ વિસ્રમ્ભનિભૃતા સખી ।
ગતા ભગવતિ ક્વાદ્ય ન હિ સા ત્વાં વિમુઞ્ચતિ ॥

અથોવાચ મહાશ્વેતા ક્વાસૌ યાતિ તપસ્વિની ।
શૃણ્વન્નાપિ નિમિત્તં તે યથા સા પ્રહિતા મયા ॥

યઃ સ ચિત્રરથો નામ ગન્ધર્વાધિપતિર્મયા ।
વર્ણિતો યેન દેવો ઽયં પ્રત્યષ્ટાપિ મહેશ્વરઃ ॥

યેન ખાનિતમ્ અત્યચ્છમ્ અચ્છોદાખ્યમ્ ઇદં સરઃ ।
યેન ચૈત્રરથં નામ કૃતમ્ એતચ્ ચ કાનનમ્ ॥

તસ્યામૃતસમુદ્ભૂતે પ્રસૂતાપ્સરસાં કુલે ।
મહિષી મદિરા નામ જીવિતાદ્ અપિ વલ્લભા ॥

તયોઃ કાદમ્બરી નામ કન્યાસ્તિ નવયૌવના ।
લક્ષ્મીમ્ ઉપહસન્તીવ રૂપલાવણ્યવિભ્રમૈઃ ॥

તયા સહ મહત્ પ્રેમ બાલ્યાત્ પ્રભૃતિ મે તથા ।
યથૈકમ્ એવ જાનાતિ જનો જીવિતમ્ આવયોઃ ॥

વિદિત્વા દગ્ધવૃત્તાન્તમ્ ઇમં સપદિ મામકમ્ ।
સાગ્રહીન્ નિયમં બાલા વાર્યમાણાપિ બન્ધુભિઃ ॥

મહાશ્વેતાસ્ય દુઃખસ્ય યાવન્ ન લભતે ઽવધિમ્ ।
તાવન્ મયા ન કર્તવ્યં પાણિગ્રહણમ્ આત્મનઃ ॥

અતો યથા યથા તસ્યા યૌવનશ્રીર્ વિજૃમ્ભતે ।
તથા તથા તતો ધત્તે ખેદં ચિત્રરથઃ પરમ્ ॥

સંદિષ્ટં તેન મે પુત્રિ યતસ્વાવહિતા તથા ।
યથેમં દુર્ગ્રહગ્રન્થિં વિમુઞ્ચતિ તવ સ્વસા ॥

અતસ્ તરલિકા તત્ર મયા પ્રકરણોચિતમ્ ।
પ્રહિતા બહુ સંદિશ્ય શ્વશ્ ચાગન્તેહ સા પુનઃ ॥

ઇતીત્થં કથયા નીત્વા મહાશ્વેતાશ્રમે દિનમ્ ।
ચન્દ્રાપીડઃ પ્રયાતે ઽસ્તમ્ અર્કે સંધ્યાવિધિં વ્યધાત્ ॥

તત્રેન્દ્રાયુધમ્ આનીય સંયમ્ય નિચુલે ક્વચિત્ ।
મહાશ્વેતોદિતે દેશે પર્ણશય્યામ્ અકલ્પયત્ ॥

તસ્યાં તસ્ય નિષણ્ણસ્ય શ્રાન્તસ્યાપિ યથાશ્રુતામ્ ।
કથામ્ આશ્ચર્યબહુલાં તામ્ એવ ધ્યાયતશ્ ચિરમ્ ॥

પુનશ્ ચિન્તયતઃ સેનાં વૈશમ્પાયનમ્ એવ ચ ।
પત્ત્રલેખાં ચ સા રાત્રિર્ ગતા પ્રાયેણ જાગ્રતઃ ॥

ઇન્દ્રાયુધસ્ તુ બાષ્પાર્દ્રાં મહાશ્વેતામુખે દૃશમ્ ।
સપ્રત્યભિજ્ઞમ્ અશ્વો ઽપિ ભૃશં માનુષવદ્ દદૌ ॥

પ્રયાતાયાં તુ યામિન્યાં કૃતપ્રાભાતિકક્રિયે ।
સમાધેર્ ઉત્થિતાં બુદ્ધ્વા મહાશ્વેતાં તદન્તિકમ્ ॥

ચન્દ્રાપીડે પ્રવિષ્ટે ઽથ નાતિદૂરોદિતે રવૌ ।
સગન્ધર્વકુમારાસૌ તતસ્ તરલિકા યયૌ ॥

સા પ્રવિશ્ય મહાશ્વેતાં પ્રણિપત્યોપવિશ્ય ચ ।
સિદ્ધાર્થાસીતિ તત્પૃષ્ટા વલિતગ્રીવમ્ અબ્રવીત્ ॥

ત્વત્સંદેશં નિશમ્યોક્તં યત્તયા ભર્તૃદારિકે ।
તત્ત્વં તચ્છાસનાયાતકેયૂરકમુખાચ્છૃણુ ॥

અથ કેયૂરકઃ પ્રાહ નાનભિજ્ઞાસિ ચેતસઃ ।
સ્વસ્ય સ્વમેવ ચેદં તે મન્મનઃ કિં પરીક્ષસે ॥

અથવા ભૂમિર્ અસ્યાહમ્ ઉપાલમ્ભસ્ય ભૂયસઃ ।
તપોવનનિવાસિન્યાં ત્વયિ સ્વગૃહવર્તિની ॥

આકર્ણ્ય તવ સંદેશવચસ્ તરલિકામુખાત્ ।
એષ તે પ્રતિસંદેશઃ પ્રિયસખ્યા નિવેદિતઃ ॥

ઇતિ શ્રુત્વા મહાશ્વેતા ક્ષણં નિશ્ચલલોચના ।
ચિન્તયિત્વા કિમ્ અપ્ય્ અન્તશ્ ચન્દ્રાપીડમ્ અભાષત ॥

રાજપુત્ર તવાકારઃ સદાચારશ્ ચ પેશલઃ ।
તનોતિ સર્વભાવેન નિઃસ્પૃહાણામ્ અપિ સ્પૃહામ્ ॥

કાદમ્બરીવચશ્ ચેદં શ્રુતં કેયૂરકાત્ ત્વયા ।
તત્ર કો વા પ્રતીકારઃ સ્વયં મદ્ગમનાદ્ ઋતે ॥

ઇતો ન દૂરે ગન્ધર્વરાજધાની તદદ્ય તામ્ ।
પશ્યાસ્મદનુસેધેન શ્વો ગન્તાસિ સ્વવાહિનીમ્ ॥

ઉદાત્તમધુરામેતાં દર્શયન્ત્યા તવાકૃતિમ્ ।
બહુ ગન્ધર્વલોકસ્ય મયાપ્યુપકૃતં ભવેત્ ॥

ચન્દ્રાપીડસ્ તુ તાં પ્રાહ બહૂક્ત્વા ભવગત્ય્ અલમ્ ।
અનતિક્રમણીયં મે મુનીનામ્ અપિ શાસનમ્ ॥

પ્રાવર્તત તતો ગન્તું સ મહાશ્વેતયા સહ ।
પદ્ભ્યામ્ એવ નિયુજ્યાશ્વં પ્રતિ કેયૂરકં દૃશા ॥

કેયૂરકો ઽગ્રતો ગત્વા કાદમ્બર્યૈ ન્યવેદયત્ ।
તસ્યાગમનમ્ આકારં ગુણાંશ્ ચાહિતવિસ્મયાન્ ॥

સ ગત્વા કિઞ્ચિદ્ અધ્વાનં ચન્દ્રાપીડઃ સમાસદત્ ।
ગન્ધર્વરાજનગરીમ્ અપરામ્ અમરાવતીમ્ ॥

આસાદ્ય રાજધાનીં ચ તુઙ્ગસ્ફટિકતોરણામ્ ।
સપ્ત કક્ષા અતિક્રમ્ય કન્યાન્તઃપુરમ્ અભ્યગાત્ ॥

કેયૂરકોપદિષ્ટેન વર્ત્મનાથ પ્રવિશ્ય સઃ ।
ભાસ્વન્મણિમયસ્તમ્ભં શ્રીમણ્ડપમ્ અલોકયત્ ॥

તન્મધ્યે મણિપર્યઙ્કમધ્યાસીનાં મહીયસા ।
રત્નાભરણચિત્રેણ સ્ત્રૈણેન પરિવારિતામ્ ॥

દેહપ્રભાવિતાનેન રત્નકાન્ત્યભિભાવિના ।
પ્રતપ્તકનકોદ્દ્યોતધૌતા વિદધતીં દિશઃ ॥

તટસ્થમ્ અપ્ય્ આર્દ્રયતઃ સદાચારમ્ અભિન્દતઃ ।
સ્થિતાં નવસ્ય લાવણ્યસિન્ધોર્ અન્તસ્ તરઙ્ગિણઃ ॥

સર્વોપમેયભાવાનામ્ ઉપમાનત્વમ્ આગતામ્ ।
કાદમ્બરીં દદર્શાસૌ દૂરવિસ્ફારિતેક્ષણઃ ॥

પરાતિશયકોટિસ્થરૂપલાવણ્યસમ્પદમ્ ।
તસ્યાં નિરૂપયન્ન્ અન્તર્ અચિન્તયદ્ અથ ક્ષણમ્ ॥

સત્યં ન કશ્ચિદ્ આશ્ચર્યનિર્માણેષ્વ્ અવધિર્ વિધેઃ ।
ઈદૃશાન્ય્ અપિ રત્નાનિ સ્રષ્ટું પ્રભવતિ સ્મ યઃ ॥

મોઘં યાતિ હરેઃ કાલો લક્ષ્મીં વક્ષસિ બિભ્રતઃ ।
દેહાર્ધેન વહન્ ગૌરીં વઞ્ચિતશ્ ચન્દ્રશેખરઃ ॥

કૃતમ્ અક્ષ્ણાં સહસ્રેણ નિર્નિમેષેણ વજ્રિણઃ ।
અનન્યકર્મણા યેન નિત્યમ્ એષા ન દૃશ્યતે ॥

ઇત્યાદિ ચિન્તયત્ય્ અસ્મિન્ન્ અથ ચિત્રરથાત્મજા ।
પ્રત્યુદ્યયૌ મહાશ્વેતામ્ અભ્યુત્થાય સસમ્ભ્રમમ્ ॥

મહાશ્વેતા તુ નિઃશઙ્કમ્ આલિઙ્ગ્ય સ્નેહનિર્ભરમ્ ।
તાં ચન્દ્રાપીડનિર્દેશપુરઃસરમ્ અભાષત ॥

અયં હિ ભારતે વર્ષે સાર્વભૌમસ્ય ભૂપતેઃ ।
તારાપીડસ્ય તનયશ્ ચન્દ્રાપીડ ઇહાગતઃ ॥

અનેનેહ પ્રવિષ્ટેન દૃષ્ટેર્ વિષયવર્તિના ।
ભવત્વ્ અખિલગન્ધર્વકુટુમ્બકમહોત્સવઃ ॥

અથ કાદમ્બરી તસ્મિન્ પક્ષ્મોત્ક્ષેપવિકાસિનીમ્ ।
આકર્ણપ્રસૃતાપાઙ્ગાં ચિરં દૃશમ્ અપાતયત્ ॥

દ્વારેણ વિવૃતેનાથ તેનૈવ નિજમાયયા ।
મદનો ઽન્તઃ પ્રવિશ્યાસ્યા બબન્ધ હૃદયે પદમ્ ॥

રત્નપીઠોપવિષ્ટે તુ ચન્દ્રાપીડે તદન્તિકે ।
અધ્યાસાતાં કથામ્ એકાં હંસચિત્રરથાત્મજે ॥

લજ્જાસ્તિમિતમ્ આસીનામ્ અથ કાદમ્બરીં બલાત્ ।
મહાશ્વેતા ગૃહાચારં ચન્દ્રાપીડે ન્યધાપયત્ ॥

શરીરનિર્વિશેષાસ્યાઃ કાદમ્બર્યાઃ પ્રિયા સખી ।
મદલેખાભિધાનાસ્ય ચરણાક્ષાલનં વ્યધાત્ ॥

કાદમ્બરી તુ સસ્વેદપ્રકમ્પિકરપલ્લવા ।
તામ્બૂલચ્છદ્મનાત્માનં સ્વયમ્ અસ્મૈ ન્યવેદયત્ ॥

તદઙ્ગુલિતલસ્પર્શમાધુર્યહૃતમાનસા ।
નાલક્ષયત સા રત્નવલયં સ્ખલિતં કરાત્ ॥

ચન્દ્રાપીડો ઽપિ તત્પાણિસંસ્પર્શસુખસમ્પદા ।
તદા ત્રિભુવનાધીશમ્ ઇવાત્માનમ્ અમન્યત ॥

તતસ્ તૂષ્ણીમ્ ઉપાસીને સર્વસ્મિન્ કન્યકાજને ।
શુકશારિકયોર્ આસિત્ કલહઃ કેલિકારણમ્ ॥

તત્પ્રસઙ્ગે ચ સોત્પ્રાસં તયોઃ કલહવૃદ્ધયે ।
ચન્દ્રાપીડો ઽબ્રવીદ્ યેન સર્વા જહસુરઙ્ગનાઃ ॥

તાશ્ ચ દન્તપ્રભાધૌતદિઙ્મુખા મધુરસ્વરાઃ ।
ચન્દ્રાપીડગિરો જહ્રુસ્તરાં કાદમ્બરીમનઃ ॥

ક્ષણમાત્રે વ્યતીતે ઽથ પ્રવિશ્ય પ્રાહ કઞ્ચુકી ।
રાજપુત્ર્યૌ યુવાં દ્રષ્ટું દેવી નિર્વિઘ્નમ્ ઇચ્છતિ ॥

ક્રીડાપર્વતકે કૃત્વા સુતારમણિમન્દિરે ।
ચન્દ્રાપીડં સુખાસીનમ્ આયાતં માતુર્ અન્તિકમ્ ॥

તત્રાધ્યાસિતપર્યઙ્કં કેયૂરકપુરઃસરાઃ ।
મુખ્યાઃ કાદમ્બરીસખ્યશ્ ચન્દ્રાપીડં સિષેવિરે ॥

સ્નાનાનુલેપનાહારક્રિયાઃ સ તદુપાહૃતૈઃ ।
ચક્રે ઽમર્ત્યપુરપ્રાપ્યૈર્ વિભવૈર્ ઉપપાદિતાઃ ॥

અથ મન્દપ્રભે ભાનૌ ભેજે કાદબરી નિજમ્ ।
મદલેખાદ્વિતીયૈવ મહાપ્રાસાદમસ્તકમ્ ॥

ચન્દ્રાપીડં ચ તત્રસ્થા ક્રીડાપર્વતવર્તિનમ્ ।
નિરવર્ણયદાકર્ણપ્રસૃતાપાઙ્ગયા દૃશા ॥

ચન્દ્રાપીડે તદા તસ્યાઃ કટાક્ષાસ્ તીક્ષ્ણકોટયઃ ।
સમં નિપેતુસ્ તસ્યાં ચ કુસુમાયુધસાયકાઃ ॥

કટાક્ષૈર્ ઉપનીતં ચ ક્ષિપ્રં કૃતસમાગમૈઃ ।
તલ્લાવણ્યં પિબન્તીવ મદલેખામ્ ઉવાચ સા ॥

ન મયા મદનો નામ કથાસ્વપિ સખિ શ્રુતઃ ।
અદ્ય પ્રત્યક્ષતો દૃષ્ટઃ સ ચન્દ્રાપીડવિગ્રહઃ ॥

ન મહાશ્વેતયા કિઞ્ચિદ્ ઉક્તં પ્રકૃતવસ્તુનિ ।
અથ ચેહાનયન્ત્યામું સર્વમ્ ઉક્તમ્ અનક્ષરમ્ ॥

અપિ નામ વિકારો મે તદાનીં લક્ષિતસ્ તયા ।
કિં વા ન લક્ષયેદ્ એષા દૃષ્ટમન્મથવિક્રિયા ॥

અદ્યાપિ નિજસંકલ્પવિરુદ્ધાં વિક્રિયામ્ ઇમામ્ ।
મનસઃ સંહરામ્ય્ એવ સ્થૂલામ્ અપિ યથાતથા ॥

કિં ત્વ્ અસૌ શેષહારો ઽસ્યાસ્તુલ્યં મણ્ડનમ્ આકૃતેઃ ।
ઉરસ્ય્ અનિચ્છતો ઽપ્ય્ અસ્ય તૂર્ણમ્ આમુચ્યતાં ત્વયા ॥

મદલેખા ગૃહીત્વા તં હારં ગત્વા તદન્તિકે ।
તથોવાચ યથા તેન પ્રત્યુક્તા સા ન કિઞ્ચન ॥

આમુચ્યત તતઃ કણ્ઠે હારો ઽસ્ય મદલેખયા ।
શરદિન્દુકરોદારપ્રભાપૂરિતદિઙ્મુખઃ ॥

ચન્દ્રાપીડશ્ ચ હારેણ રરાજ કૃતમણ્ડનઃ ।
પૂર્ણેન્દુર્ ઇવ નક્ષત્રકલાપપરિવારિતઃ ॥

કાદમ્બરી ચિરં ત્વ્ એનમ્ અવલોક્ય નિશાગમે ।
પ્રાસાદશિખરાત્ તસ્માન્ મન્દમન્દમ્ અવાતરત્ ॥

ઉત્થાય ચન્દ્રાપીડો ઽથ કૃતસંધ્યાવિધિસ્ તતઃ ।
અવાલમ્બત દેહેન શય્યાં ચિન્તાં ચ ચેતસા ॥

કિં સ્યુર્ ગન્ધર્વકન્યાયા વિલાસાઃ સહજા ઇમે ।
ઉતેમં જનમ્ ઉદ્દિશ્ય બાલાં નર્તયતિ સ્મરઃ ॥

દૃષ્ટિર્નિપુણદૂતીવ યથા ત્વસ્યા વિચેષ્ટતે ।
તથા સમ્ભાવના હીયં મમ ચેતસિ વર્તતે ॥

અવૈમિ પુષ્પિતસ્ તાવત્ કિંનરાનુસૃતિક્રમઃ ।
સ કાલપરિણામેન ન જાને કિં ફલિષ્યતિ ॥

અથવા યૌવનોન્માદકૃત એષ મમ ભ્રમઃ ।
ક્વ માનુષ્યઃ ક્વ ગન્ધર્વ ઇતિ કિં તેન સંગતમ્ ॥

આત્મસમ્ભાવના ચેયમાસ્તામસદૃશક્રમા ।
કાલેન વ્યજ્યતે સર્વં કથં ચ મમ સૈનિકાઃ ॥

ઇતિ ચિન્તયતસ્ તસ્ય નિદ્રા સુચિરસમ્ભૃતા ।
ચકાર મુકુલાકારે ચક્ષુષી આ નિશાત્યયાત્ ॥

અપરેદ્યુર્ અથોત્થાય કૃતપ્રાભાતિકક્રમઃ ।
કાદમ્બરીમહાશ્વેતે દૃષ્ટ્વા લબ્ધ્વા ચિરાદ્ ઇવ ॥

તદનુજ્ઞાં તદાદિષ્ટગન્ધર્વપરિવારિતઃ ।
સ ઇન્દ્રાયુધમ્ આરુહ્ય પ્રતસ્થે પૃતનાં પ્રતિ ॥

અથ કેનાપ્ય્ ઉપાયેન લબ્ધમાર્ગમ્ અસૌ નિજમ્ ।
સંનિવિષ્ટં સરસ્તીરે સ્કન્ધાવારં વ્યલોકયત્ ॥

તત્ર દૃષ્ટ્વા નૃપાન્ સર્વાન્ મન્ત્રિપુત્રં રહસ્ય્ અસૌ ।
સ્વવૃત્તાન્તવિદં ચક્રે પત્ત્રલેખાં વિશેષતઃ ॥

નિશિ તસ્યામ્ અતીતાયામ્ અન્યેદ્યુર્ ઉદિતે રવૌ ।
કેયૂરકસ્તમ્ આગત્ય હેમકૂટાદ્ અભાષત ॥

કાદમ્બરી ન પટ્વીતિ ત્વામ્ અભીષ્ણં દિદૃક્ષતે ।
વિસ્મૃતં શયનીયે ચ શેષહારમ્ ઉપાહરત્ ॥

કેયૂરકવચઃ શ્રુત્વા સમેતઃ પત્ત્રલેખયા ।
ચન્દ્રાપીડઃ પુનસ્ તૂર્ણં હેમકૂટમ્ અથાગમત્ ॥

અભિવન્દ્ય મહાશ્વેતાં શ્લાઘિતાગમનસ્ તયા ।
કાદમ્બરીમ્ અથાપશ્યત્ પત્ત્રલેખાપુરઃસરઃ ॥

ઉદ્યાનનલિનીતીરકલ્પિતે હિમમન્દિરે ।
કદલીદલશય્યાન્તર્નિષણ્ણાં મ્લાનવિગ્રહામ્ ॥

તદાલોકનમાત્રેણ મુહુર્ આશ્વાસિતેવ સા ।
તત ઉત્થાતુમ્ ઇચ્છન્તી શયાનૈવાસ્ત તદ્ગિરા ॥

તતઃ કુશલસમ્પ્રશ્નસુખમાત્રપવિત્રિતાઃ ।
નાનાનર્મવિલાસાર્દ્રાઃ પ્રાવર્તન્ત તયોર્ ગિરઃ ॥

તથા તત્ર ચિરં સ્થિત્વા તાં તથા વશવર્તિનીમ્ ।
ભઙ્ગીભણિતિભિર્ વ્યક્તમ્ આવેદ્ય નિજમ્ આશયમ્ ॥

તદભ્યર્થનયાદિશ્ય પત્ત્રલેખાં તદન્તિકે ।
કેયૂરકદ્વિતીયો ઽસૌ જગામ કટકં પુનઃ ॥

તત્રોજ્જયિન્યાઃ સમ્પ્રાપ્તં પૂર્વેદ્યુર્ લેખહારકમ્ ।
અવલોક્ય તદાનીં તં લેખં સ્વયમ્ અવાચયત્ ॥

પિતુર્ આજ્ઞાં તતો જ્ઞાત્વા શીઘ્રાગમનશંસિનીમ્ ।
કેયૂરકકરે ન્યસ્ય તં લેખં કૂણિતેક્ષણઃ ॥

તદર્થમ્ અથ સંમન્ત્ર્ય સહ મન્ત્રિસુતેન સઃ ।
એવમ્ એતદ્ ઇતિ ધ્યાયન્ પ્રસ્થાનસ્થૈર્યમ્ અગ્રહીત્ ॥

સત્યં વચ્મિ ભવત્પ્રસાદરસિકં ચેતો મમૈતત્પદં ગન્તું નેચ્છતિ કિં તુ શાસનમ્ ઇદં નોલ્લઙ્ઘનીયં ગુરોઃ ।
મન્યુઃ સમ્પ્રતિ સહ્યતાં પુનર્ ઇહાગન્તાસ્મિ કાદમ્બરીં સંદિશ્યેતિ સબાષ્પગદ્ગદમ્ અસૌ કેયૂરકં પ્રાહિણોત્ ॥

વૈશમ્પાયનમ્ અભ્યભાષત ભવાન્ સંવાહયન્ વાહિનીં પશ્ચાદ્ એષ્યતિ યામિ સત્વરમ્ અહં સ્વલ્પૈર્ ઇતો વાજિભિઃ ।
નિશ્ચિત્યેતિ તદા પ્રયાણપટહે દત્તે પ્રતસ્થે તતો ગત્વા કિઞ્ચન ચણ્ડિકાશ્રમતટીમ્ અધ્યાસ્ત તસ્મિન્ દિને ॥

તત્રોદ્ધતદ્રવિડધાર્મિકરૂપવેષભાષાતપશ્ચરણસિદ્ધિકથાવિનોદૈઃ ।
નીત્વા નિશાં સતતમસ્ખલિતપ્રયાણૈઃ સ્વલ્પૈર્ દિનૈસ્ ત્વરિતમુજ્જયિનીમવાપ ॥