જાતકમાલા · અધ્યાય 14

તદ્ એવં તીવ્રદુઃખાતુરાણામ્ અપિ સતાં નીચમાર્ગનિષ્પ્રણયતા ભવતિ સ્વધૈર્યાવષ્ટમ્ભાત્ સ્વભ્યસ્તધર્મસંજ્ઞત્વાચ્ ચેતિ ધૈર્યે ધર્માભ્યાસે ચ યોગઃ કાર્ય ઇતિ ॥
ઉન્માદયન્તીજાતકં ત્રયોદશમ્ ॥
14. સુપારગજાતકમ્
ધર્માશ્રયં સત્યવચનમ્ અપ્ય્ આપદં નુદતિ પ્રાગ્ એવ તત્ફલમ્ ઇતિ ધર્માનુવર્તિના ભવિતવ્યમ્ ॥
તદ્યથાનુશ્રૂયતે । બોધિસત્ત્વઃ કિલ મહાસત્ત્વઃ પરમનિપુણમતિર્ નૌસારથિર્ બભૂવ । ધર્મતા હ્ય્ એષા બોધિસત્ત્વાનાં પ્રકૃતિમેધાવિત્વાદ્ યદ્ ઉત યં યં શાસ્ત્રાતિશયં જિજ્ઞાસન્તે કલાવિશેષં વા તસ્મિંસ્ તસ્મિન્ન્ અધિકા ભવન્તિ મેધાવિનો જગતઃ ॥ અથ સ મહાત્મા વિદિતજ્યોતિર્ગતિત્વાદ્ દિગ્વિભાગેષ્વ્ અસંમૂઢમતિઃ પરિવિદિતનિયતાગન્તુકૌત્પાતિકનિમિત્તઃ કાલાકાલક્રમકુશલો મીનતોયવર્ણભૌમપ્રકારશકુનિપર્વતાદિભિશ્ ચિહ્નૈઃ સૂપલક્ષિતસમુદ્રપ્રદેશઃ સ્મૃતિમાન્ વિજિતતન્દ્રીનિદ્રઃ શીતોષ્ણવર્ષાદિપરિખેદસહિષ્ણુર્ અપ્રમાદી ધૃતિમાન્ આહરણાપસરણાદિકુશલત્વાદ્ ઈપ્સિતં દેશં પ્રાપયિતા વણિજામ્ આસીત્ । તસ્ય પરમસિદ્ધયાત્રત્વાત્ સુપારગ ઇત્ય્ એવ નામ બભૂવ । તદધ્યુષિતં ચ પત્તનં સુપારગમ્ ઇત્ય્ એવ ખ્યાતમ્ આસીત્ । યદ્ એતર્હિ શૂર્પારકમ્ ઇતિ જ્ઞાયતે ॥ સો ઽતિમઙ્ગલસંમતત્વાદ્ વૃદ્ધત્વે ઽપિ સાંયાત્રિકૈર્ યાત્રાસિદ્ધિકામૈર્ વહનમ્ અભ્યર્થનસત્કારપુરઃસરમ્ આરોપ્યતે સ્મ ॥ અથ કદા ચિદ્ ભરુકચ્છાદ્ અભિપ્રયાતાઃ સુવર્ણભૂમિં વણિજો યાત્રાસિદ્ધિકામાઃ સુપારગં પત્તનમ્ ઉપેત્ય તં મહાસત્ત્વં વહનારોહણાર્થમ્ અભ્યર્થયામ્ આસુઃ । સ તાન્ ઉવાચ ।
જરાજ્ઞયા સંહ્રિયમાણદર્શને શ્રમાભિપાતૈઃ પ્રતનૂકૃતસ્મૃતૌ ।
સ્વદેહકૃત્યે ઽપ્ય્ અવસન્નવિક્રમે સહાયતા કા પરિશઙ્ક્યતે મયિ

વણિજ ઊચુઃ । વિદિતેયમ્ અસ્માકં યુષ્મચ્છરીરાવસ્થા । સત્ય્ અપિ ચ વઃ પરાક્રમસહત્વે નૈવ વયં કર્મવિનિયોગેન યુષ્માન્ આયાસયિતુમ્ ઇચ્છામઃ । કિં તર્હિ ।
ત્વત્પાદપઙ્કજસમાશ્રયસત્કૃતેન મઙ્ગલ્યતામ્ ઉપગતા રજસા ત્વ્ ઇયં નૌઃ ।
દુર્ગે મહત્ય્ અપિ ચ તોયનિધાવ્ અમુષ્મિન્ સ્વસ્તિ વ્રજેદ્ ઇતિ ભવન્તમ્ ઉપાગતાઃ સ્મઃ

અથ સ મહાત્મા તેષામ્ અનુકમ્પયા જરાશિથિલશરીરો ઽપિ તદ્વહનમ્ આરુરોહ । તદધિરોહણાચ્ ચ પ્રમુદિતમનસઃ સર્વ એવ તે વણિજો બભૂવુર્ નિયતમ્ અસ્માકમ્ ઉત્તમા યાત્રાસિદ્ધિર્ ઇતિ । ક્રમેણ ચાવજગાહિરે વિવિધમીનકુલવિચરિતમ્ અનિભૃતજલકલકલારાવમ્ અનિલવિલાસપ્રવિચલિતતરઙ્ગં બહુવિધરત્નૈર્ ભૂમિવિશેષૈર્ અર્પિતરઙ્ગં ફેનાવલીકુસુમદામવિચિત્રમ્ અસુરવરભુજગવરભવનં દુરાપપાતાલમ્ અપ્રમેયતોયં મહાસમુદ્રમ્ ।
અથેન્દ્રનીલપ્રકરાભિનીલં સૂર્યાંશુતાપાદ્ ઇવ ખં વિલીનમ્ ।
સમન્તતો ઽન્તર્હિતતીરલેખમ્ અગાધમ્ અમ્ભોનિધિમધ્યમ્ ઈયુઃ

તેષાં તત્રાનુપ્રાપ્તાનાં સાયાહ્નસમયે મૃદૂભૂતકિરણચક્રપ્રભાવે સવિતરિ મહદ્ ઔત્પાતિકં પરમભીષણં પ્રાદુરભૂત્ ।
વિભિદ્યમાનોર્મિવિકીર્ણફેનશ્ ચણ્ડાનિલાસ્ફાલનભીમનાદઃ ।
નૈભૃત્યનિર્મુક્તસમગ્રતોયઃ ક્ષણેન રૌદ્રઃ સમભૂત્ સમુદ્રઃ

ઉત્પાતવાતાકલિતૈર્ મહદ્ભિસ્ તોયસ્થલૈર્ ભીમરયૈર્ ભ્રમદ્ભિઃ ।
યુગાન્તકાલપ્રચલાચલેવ ભૂમિર્ બભૂવોગ્રવપુઃ સમુદ્રઃ

વિદ્યુલ્લતોદ્ભાસુરલોલજિહ્વા નીલા ભુજંગા ઇવ નૈકશીર્ષાઃ ।
આવવ્રુર્ આદિત્યપથં પયોદાઃ પ્રસક્તભીમસ્તનિતાનુનાદાઃ

ઘનૈર્ ઘનૈર્ આવૃતરશ્મિજાલઃ સૂર્યઃ ક્રમેણાસ્તમ્ ઉપારુરોહ ।
દિનાન્તલબ્ધપ્રસરં સમન્તાત્ તમો ઘનીભાવમ્ ઇવાજગામ

ધારાશરૈર્ આચ્છુરિતોર્મિચક્રે મહોદધાવ્ ઉત્પતતીવ રોષાત્ ।
ભીતેવ નૌર્ અભ્યધિકં ચકમ્પે વિષાદયન્તી હૃદયાનિ તેષામ્

તે ત્રાસદીનાશ્ ચ વિષાદમૂકા ધીરાઃ પ્રતીકારસસંભ્રમાશ્ ચ ।
સ્વદેવતાયાચનતત્પરાશ્ ચ ભાવાન્ યથાસત્ત્વગુણં વિવવ્રુઃ

અથ તે સાંયાત્રિકાઃ પવનસલિલવેગવશગયા નાવા પરિભ્રામ્યમાણા બહુભિર્ અપ્ય્ અહોભિર્ નૈવ કુતશ્ ચિત્ તીરં દદૃશુર્ ન ચ યથેપ્સિતાનિ સમુદ્રચિહ્નાનિ । અપૂર્વૈર્ એવ તુ સમુદ્રચિહ્નૈર્ અભિવર્ધમાનવૈમનસ્યા ભયવિષાદવ્યાકુલતામ્ ઉપજગ્મુઃ ॥ અથૈનાન્ સુપારગો બોધિસત્ત્વો વ્યવસ્થાપયન્ન્ ઉવાચ । અનાશ્ચર્યઃ ખલુ સમુદ્રમ્ અવગાઢાનામ્ ઔત્પાતિકક્ષોભપરિક્લેશઃ । તદ્ અલમ્ અત્રભવતાં વિષાદાનુવૃત્ત્યા ।
નાપત્પ્રતીકારવિધિર્ વિષાદસ્ તસ્માદ્ અલં દૈન્યપરિગ્રહેણ ।
ધૈર્યાત્ તુ કાર્યપ્રતિપત્તિદક્ષાઃ કૃચ્છ્રાણ્ય્ અકૃચ્છ્રેણ સમુત્તરન્તિ

વિષાદદૈન્યં વ્યવધૂય તસ્માત્ કાર્યાવકાશં ક્રિયયા ભજધ્વમ્ ।
પ્રાજ્ઞસ્ય ધૈર્યજ્વલિતં હિ તેજઃ સર્વાર્થસિદ્ધિગ્રહણાગ્રહસ્તઃ

ઇતિ તે સાંયાત્રિકાસ્ તેન મહાત્મના ધીરીકૃતમનસઃ કૂલસંદર્શનોત્સુકમતયઃ સમુદ્રમ્ અવલોકયન્તો દદૃશુઃ પુરુષવિગ્રહાન્ આમુક્તરૂપ્યકવચાન્ ઇવોન્મજ્જતો નિમજ્જતશ્ ચ । સમ્યક્ ચૈષામ્ આકૃતિનિમિત્તમ્ અવધાર્ય સવિસ્મયાઃ સુપારગાય ન્યવેદયન્ત । અપૂર્વં ખલ્વ્ ઇદમ્ ઇહ સમુદ્રે ચિહ્નમ્ ઉપલભ્યતે । એતે ખલુ
આમુક્તરૂપ્યકવચા ઇવ દૈત્યયોધા ઘોરેક્ષણાઃ ક્ષુરનિકાશવિરૂપઘોણાઃ ।
ઉન્મજ્જનાવતરણસ્ફુરણપ્રસઙ્ગાત્ કૃઈડામ્ ઇવાર્ણવજલે ઽનુભવન્તિ કે ઽપિ

સુપારગ ઉવાચ । નૈતે માનુષા અમાનુષા વા । મીનાઃ ખલ્વ્ એતે યતો ન ભેતવ્યમ્ એભ્યઃ । કિં તુ ।
સુદૂરમ્ અપકૃષ્ટાઃ સ્મઃ પત્તનદ્વિતયાદ્ અપિ ।
ક્ષુરમાલી સમુદ્રો ઽયં તદ્ યતધ્વં નિવર્તિતુમ્

ચણ્ડવેગવાહિના તુ સલિલનિવહેનૈકાન્તહરેણ ચ પાશ્ચાત્યેન વાયુના સમાક્ષિપ્તયા નાવા ન તે સાંયાત્રિકાઃ શેકુર્ વિનિવર્તિતુમ્ ॥ અથાવગાહમાનાઃ ક્રમેણ રૂપ્યપ્રભાવભાસિતસિતસલિલં ફેનનિચયપાણ્ડરમ્ અપરં સમુદ્રમ્ આલોક્ય સવિસ્મયાઃ સુપારગમ્ ઊચુઃ ।
સ્વફેનમગ્નૈર્ ઇવ કો ઽયમ્ અમ્બુભિર્ મહાર્ણવઃ શુક્લદુકૂલવાન્ ઇવ ।
દ્રવાન્ ઇવેન્દોઃ કિરણાન્ સમુદ્વહન્ સમન્તતો હાસ ઇવ પ્રસર્પતિ

સુપારગ ઉવાચ । કષ્ટમ્ । અતિદૂરં ખલ્વ્ અવગાહ્યતે ।
ક્ષીરાર્ણવ ઇતિ ખ્યાત ઉદધિર્ દધિમાલ્ય્ અસૌ ।
ક્ષમં નાતઃ પરં ગન્તું શક્યતે ચેન્ નિવર્તિતુમ્

વણિજ ઊચુઃ । ન ખલુ શક્યતે વિલમ્બયિતુમ્ અપિ વહનં કુત એવ નિવર્તયિતુમ્ અતિશીઘ્રવાહિત્વાદ્ વહનસ્ય પ્રતિકૂલત્વાચ્ ચ મારુતસ્યેતિ ॥ અથ વ્યતીત્ય તમ્ અપિ સમુદ્રં સુવર્ણપ્રભાનુરઞ્જિતપ્રચલોર્મિમાલમ્ અગ્નિજ્વાલાકપિલસલિલમ્ અપરં સમુદ્રમ્ આલોક્ય સવિસ્મયકૌતૂહલાસ્ તે વણિજઃ સુપારગં પપ્રચ્છુઃ ।
બાલાર્કલક્ષ્મ્યેવ કૃતાઙ્ગરાગૈઃ સમુન્નમદ્ભિઃ સલિલૈર્ અનીલૈઃ ।
જ્વલન્ મહાન્ અગ્નિર્ ઇવાવભાતિ કો નામ કસ્માચ્ ચ મહાર્ણવો ઽયમ્

સુપારગ ઉવાચ ।
અગ્નિમાલીતિ વિખ્યાતઃ સમુદ્રો ઽયં પ્રકાશતે ।
અતીવ ખલુ સાધુ સ્યાન્ નિવર્તેમહિ યદ્ય્ અતઃ

ઇતિ સ મહાત્મા નામમાત્રમ્ અકથયત્ તસ્ય સરિત્પતેર્ ન તોયવૈવર્ણ્યકારણં દીર્ઘદર્શિત્વાત્ ॥ અથ તે સાંયાત્રિકાસ્ તમ્ અપિ સમુદ્રમ્ અતીત્ય પુષ્પરાગેન્દ્રનીલપ્રભોદ્દ્યોતિતસલિલં પરિપક્વકુશપર્ણનિકાશવર્ણમ્ અપરં સમુદ્રમ્ આલોક્ય કૌતૂહલજાતાઃ સુપારગં પપ્રચ્છુઃ ।
પરિણતકુશપર્ણવર્ણતોયઃ સલિલનિધિઃ કતમો ન્વ્ અયં વિભાતિ ।
સકુસુમ ઇવ ફેનભક્તિચિત્રૈર્ અનિલજવાકલિતૈસ્ તરઙ્ગભઙ્ગૈઃ

સુપારગ ઉવાચ । ભોઃ સાર્થવાહા નિવર્તનં પ્રતિ યત્નઃ ક્રિયતામ્ । ન ખલ્વ્ અતઃ પરં ક્ષમતે ગન્તુમ્ ।
કુશમાલી સમુદ્રો ઽયમ્ અત્યઙ્કુશ ઇવ દ્વિપઃ ।
પ્રસહ્યાસહ્યસલિલો હરન્ હરતિ નો રતિમ્

અથ તે વાણિજકાઃ પરેણાપિ યત્નેન વહનં નિવર્તયિતુમ્ અશક્નુવન્તસ્ તમ્ અપિ સમુદ્રમ્ અતીત્ય વંશરાગવૈડૂર્યપ્રભાવ્યતિકરહરિતસલિલમ્ અપરં સમુદ્રમ્ આલોક્ય સુપારગમ્ અપૃચ્છન્ ।
મરકતહરિતપ્રભૈર્ જલૈર્ વહતિ નવામ્ ઇવ શાદ્વલશ્રિયમ્ ।
કુમુદરુચિરફેનભૂષણઃ સલિલનિધિઃ કતમો ઽયમ્ ઈક્ષ્યતે

અથ સ મહાત્મા તેન તસ્ય વણિગ્જનસ્ય વ્યસનોપનિપાતેન પરિદહ્યમાનહૃદયો દીર્ઘમ્ ઉષ્ણમ્ અભિનિશ્વસ્ય શનકૈર્ ઉવાચ ।
અતિદૂરમ્ ઉપેતાઃ સ્મઃ દુઃખમ્ અસ્માન્ નિવર્તિતુમ્ ।
પર્યન્ત ઇવ લોકસ્ય નલમાલ્ય્ એષ સાગરઃ

તચ્ છ્રુત્વા તે વાણિજકા વિષાદોપરુધ્યમાનમનસો વિસ્રસ્યમાનગાત્રોત્સાહા નિશ્વસિતમાત્રપરાયણાસ્ તત્રૈવ નિષેદુઃ । વ્યતીત્ય તમ્ અપિ સમુદ્રં સાયાહ્નસમયે વિલમ્બમાનમન્દરશ્મિમણ્ડલે સલિલનિધિમ્ ઇવ પ્રવેષ્ટુકામે દિવસકરે સમુદ્વર્તમાનસ્યેવ સલિલનિધેર્ અશનીનામ્ ઇવ ચ સંપતતાં વેણુવનાનામ્ ઇવ ચાગ્નિપરિગતાનાં વિસ્ફુટતાં તુમુલમ્ અતિભીષણં શ્રુતિહૃદયવિદારણં સમુદ્રધ્વનિમ્ અશ્રૌષુઃ । શ્રુત્વા ચ સંત્રાસવશગાઃ સ્ફુરન્મનસઃ સહસૈવોત્થાય સમન્તતો ઽનુવિલોકયન્તો દદૃશુઃ પ્રપાત ઇવ શ્વભ્ર ઇવ ચ મહાન્તં તમ્ ઉદકૌઘં નિપતન્તમ્ <।> દૃષ્ટ્વા ચ પરમભયવિહ્વલાઃ સુપારગમ્ ઉપેત્યોચુઃ ।
નિર્ભિન્દન્ન્ ઇવ નઃ શ્રુતીઃ પ્રતિભયશ્ ચેતાંસિ મથ્નન્ન્ ઇવ ક્રુદ્ધસ્યેવ સરિત્પતેર્ ધ્વનિર્ અયં દૂરાદ્ અપિ શ્રૂયતે ।
ભીમે શ્વભ્ર ઇવાગ્રતશ્ ચ નિપતત્ય્ એતત્ સમગ્રં જલં તત્ કો ઽસાવ્ ઉદધિઃ કિમ્ અત્ર ચ પરં કૃત્યં ભવાન્ મન્યતે

અથ સ મહાત્મા સસંભ્રમઃ કષ્ટં કષ્ટમ્ ઇત્ય્ ઉક્ત્વા સમુદ્રમ્ આલોકયન્ન્ ઉવાચ ।
યત્ પ્રાપ્ય ન નિવર્તન્તે મૃત્યોર્ મુખમ્ ઇવામુખમ્ ।
અશિવં સમુપેતાઃ સ્મસ્ તદ્ એતદ્ વડબામુખમ્

તદ્ ઉપશ્રુત્ય તે વાણિજકા વડબામુખમ્ ઉપેતા વયમ્ ઇતિ ત્યક્તજીવિતાશા મરણભયવિક્લવીભૂતમનસઃ
સસ્વરં રુરુદુઃ કે ચિદ્ વિલેપુર્ અથ ચુક્રુશુઃ ।
ન કિં ચિત્ પ્રત્યપદ્યન્ત કે ચિત્ ત્રાસવિચેતસઃ

વિશેષતઃ કે ચિદ્ અભિપ્રણેમુર્ દેવેન્દ્રમ્ આર્તિપ્રહિતૈર્ મનોભિઃ ।
આદિત્યરુદ્રાશ્વિમરુદ્વસૂંશ્ ચ પ્રપેદિરે સાગરમ્ એવ ચાન્યે

જેપુશ્ ચ મન્ત્રાન્ અપરે વિચિત્રાન્ અન્યે તુ દેવીં વિધિવત્ પ્રણેમુઃ ।
સુપારગં કે ચિદ્ ઉપેત્ય તત્ તદ્ વિચેષ્ટમાનાઃ કરુણં વિલેપુઃ

આપદ્ગતત્રાસહરસ્ય નિત્યં પરાનુકમ્પાગુણસંભૃતસ્ય ।
અયં પ્રભાવાતિશયસ્ય તસ્ય તવાભ્યુપેતો વિનિયોગકાલઃ

આર્તાન્ અનાથાઞ્ છરણાગતાન્ નસ્ ત્વં ત્રાતુમ્ આવર્જય ધીર ચેતઃ ।
અયં હિ કોપાદ્ વડબામુખેન ચિકીર્ષતિ ગ્રાસમ્ ઇવાર્ણવો ઽસ્માન્

નોપેક્ષિતું યુક્તમ્ અયં જનસ્ તે વિપદ્યમાનઃ સલિલૌઘમધ્યે ।
નાજ્ઞાં તવાત્યેતિ મહાસમુદ્રસ્ તદ્ વાર્યતામ્ અપ્રશમો ઽયમ્ અસ્ય

અથ સ મહાત્મા મહત્યા કરુણયા સમાપીડ્યમાનહૃદયસ્ તાન્ વાણિજકાન્ વ્યવસ્થાપયન્ન્ ઉવાચ । અસ્ત્ય્ અત્રાપિ નઃ કશ્ ચિત્ પ્રતીકારવિધિઃ પ્રતિભાતિ । તં તાવત્ પ્રયોક્ષ્યે યતો મુહૂર્તં ધીરાસ્ તાવદ્ ભવન્તુ ભવન્ત ઇતિ ॥ અથ તે વાણિજકા અસ્ત્ય્ અત્રાપિ પ્રતીકાર ઇત્ય્ આશયા સમુપસ્તમ્ભિતધૈર્યાસ્ તદવહિતમનસસ્ તૂષ્ણીંબભૂવુઃ ॥ અથ સુપારગો બોધિસત્ત્વ એકાંસમ્ ઉત્તરાસઙ્ગં કૃત્વા દક્ષિણેન જાનુમણ્ડલેનાધિષ્ઠાય નાવં સમાવર્જિતસર્વભાવઃ પ્રણમ્ય તથાગતેભ્યસ્ તાન્ સાંયાત્રિકાન્ આમન્ત્રયતે સ્મ । શૃણ્વન્ત્વ્ અત્રભવન્તઃ સાંયાત્રિકાઃ સલિલનિધિવ્યોમાશ્રયાશ્ ચ દેવતાવિશેષાઃ ।
સ્મરામિ યત આત્માનં યતઃ પ્રાપ્તો ઽસ્મિ વિજ્ઞતામ્ ।
નાભિજાનામિ સંચિન્ત્ય પ્રાણિનં હિંસિતું ક્વ ચિત્

અનેન સત્યવાક્યેન મમ પુણ્યબલેન ચ ।
વડબામુખમ્ અપ્રાપ્ય સ્વસ્તિ નૌર્ વિનિવર્તતામ્

અથ તસ્ય મહાત્મનઃ સત્યાધિષ્ઠાનપ્રભાવાત્ પુણ્યતેજસા ચ સહ સલિલજવેન સ મારુતો વ્યાવર્તમાનસ્ તાં નાવં વિનિવર્તયામ્ આસ । નિવૃત્તાં તુ તાં નાવમ્ અભિસમીક્ષ્ય તે વાણિજકાઃ પરમવિસ્મયપ્રહર્ષોદ્ધતમાનસા નિવૃત્તા નિવૃત્તા નૌર્ ઇતિ પ્રણામસભાજનપુરઃસરં સુપારગાય ન્યવેદયન્ત ॥ અથ સ મહાત્મા તાન્ વાણિજકાન્ ઉવાચ । સ્થિરીભવન્તુ ભવન્તઃ । શીઘ્રમ્ આરોપ્યન્તાં શીતાનિ । ઇતિ ચ તેન સમાદિષ્ટાઃ પ્રમોદાદ્ ઉદ્ભૂતબલોત્સાહાસ્ તે તદધિકૃતાસ્ તથા ચક્રુઃ ।
અથ મુદિતજનપ્રહાસનાદા પ્રવિતતપાણ્ડરશીતચારુપક્ષા ।
સલિલનિધિગતા રરાજ સા નૌર્ ગતજલદે નભસીવ રાજહંસી

નિવૃત્તાયાં તુ તસ્યામ્ અનુકૂલસલિલમારુતાયાં વિમાનલીલયા સ્વેચ્છયૈવાભિપ્રયાતાયાં નાવિ નાતિશ્યામીભૂતસંધ્યાઙ્ગરાગાસુ પ્રવિતન્યમાનતમોવિતાનાસ્વ્ આલક્ષ્યનક્ષત્રભૂષણાસુ દિક્ષુ કિં ચિદ્ અવશેષપ્રભે દિવસકરમાર્ગે પ્રવૃત્તે ક્ષણદાધિકારે સુપારગસ્ તાન્ વાણિજકાન્ ઉવાચ । ભોઃ સાર્થવાહા નલમાલિપ્રભૃતિભ્યો યથાદૃષ્ટેભ્યઃ સમુદ્રેભ્યો વાલિકાપાષાણા વહનમ્ આરોપ્યન્તાં યાવત્ સહતે । એવમ્ ઇદં યાનપાત્રં નિર્ઘાતભરાક્રાન્તં ન ચ પાર્શ્વાનિ દાસ્યતિ । મઙ્ગલસંમતાશ્ ચૈતે વાલિકાપાષાણા નિયતં લાભસિદ્ધયે વો ભવિષ્યન્તીતિ ॥ તે સુપારગપ્રેમબહુમાનાવર્જિતમતિભિર્ દેવતાભિર્ અનુપ્રદર્શિતેભ્યઃ સ્થલેભ્ય આદાય વાલિકાપાષાણબુદ્ધ્યા વૈડૂર્યાદીનિ રત્નાનિ વહનમ્ આરોપયામ્ આસુઃ ॥ તેનૈવ ચૈકરાત્રેણ સા નૌર્ ભરુકચ્છમ્ ઉપજગામ ॥
અથ પ્રભાતે રજતેન્દ્રનીલવૈડૂર્યહેમપ્રતિપૂર્ણનૌકાઃ ।
સ્વદેશતીરાન્તમ્ ઉપાગતાસ્ તે પ્રીત્યા તમ્ આનર્ચુર્ ઉદીર્ણહર્ષાઃ