ગીતગોવિન્દ · અધ્યાય 5

અહમ્ ઇહ નિવસામિ યાહિ રાધામ્ અનુનય મત્-વચનેન ચ આનયેથાઃ ।
ઇતિ મધુરિપુણા સખી નિયુક્તા સ્વયમ્ ઇદમ્ એત્ય પુનઃ જગાદ રાધામ્ ॥

વહતિ મલય-સમીરે મદનમ્ ઉપનિધાય ।
સ્ફુટતિ કુસુમ-નિકરે વિરહિ-હૃદય-દલનાય ॥
તવ વિરહે વનમાલી સખિ સીદતિ ॥

દહતિ શિશિર-મયૂખે મરણમ્ અનુકરોતિ ।
પતતિ મદન-વિશિખે વિલપતિ વિકલતરઃ અતિ ॥
તવ વિરહે વનમાલી સખિ સીદતિ ॥

ધ્વનતિ મધુપ-સમૂહે શ્રવણમ્ અપિદધાતિ ।
મનસિ વલિત-વિરહે નિશિ નિશિ રુજમ્ ઉપયાતિ ॥
તવ વિરહે વનમાલી સખિ સીદતિ ॥

વસતિ વિપિન-વિતાને ત્યજતિ લલિત-ધામ ।
લુઠતિ ધરણિ-શયને બહુ વિલપતિ તવ નામ ॥
તવ વિરહે વનમાલી સખિ સીદતિ ॥

ભણતિ કવિ-જયદેવે વિરહિ-વિલસિતેન ।
મનસિ રભસ-વિભવે હરિઃ ઉદયતુ સુકૃતેન ॥
તવ વિરહે વનમાલી સખિ સીદતિ ॥

પૂર્વમ્ યત્ર સમમ્ ત્વયા રતિપતેઃ આસાદિતાઃ સિદ્ધયઃ
તસ્મિન્ એવ નિકુઞ્જ-મન્મથ-મહા-તીર્થે પુનઃ માધવઃ ।
ધ્યાયન્ ત્વામ્ અનિશમ્ જપન્ અપિ તવ એવ આલાપ-મન્ત્ર-આવલીમ્
ભૂયઃ ત્વત્-કુચ-કુમ્ભ-નિર્ભર-પરીરમ્ભ-અમૃતમ્ વાઞ્છતિ ॥

રતિ-સુખ-સારે ગતમ્ અભિસારે મદન-મનોહર-વેશમ્ ।
ન કુરુ નિતમ્બિનિ ગમન-વિલમ્બનમ્ અનુસર તમ્ હૃદય-ઈશમ્ ॥
ધીર-સમીરે યમુના-તીરે વસતિ વને વનમાલી ॥

નામ-સમેતમ્ કૃત-સઙ્કેતમ્ વાદયતે મૃદુ-વેણુમ્ ।
બહુ મનુતે નનુ તે તનુ-સંગત-પવન-ચલિતમ્ અપિ રેણુમ્ ॥
ધીર-સમીરે યમુના-તીરે વસતિ વને વનમાલી ॥

પતતિ પતત્રે વિચલતિ પત્રે શઙ્કિત-ભવત્-ઉપયાનમ્ ।
રચયતિ શયનમ્ સચકિત-નયનમ્ પશ્યતિ તવ પન્થાનમ્ ॥
ધીર-સમીરે યમુના-તીરે વસતિ વને વનમાલી ॥

મુખરમ્ અધીરમ્ ત્યજ મઞ્જીરમ્ રિપુમ્ ઇવ કેલિ-સુલોલમ્ ।
ચલ સખિ કુઞ્જમ્ સતિમિર-પુઞ્જમ્ શીલય નીલ-નિચોલમ્ ॥
ધીર-સમીરે યમુના-તીરે વસતિ વને વનમાલી ॥

ઉરસિ મુરારેઃ ઉપહિત-હારે ઘને ઇવ તરલ-બલાકે ।
તડિત્ ઇવ પીતે રતિ-વિપરીતે રાજસિ સુકૃત-વિપાકે ॥
ધીર-સમીરે યમુના-તીરે વસતિ વને વનમાલી ॥

વિગલિત-વસનમ્ પરિહૃત-રસનમ્ ઘટય જઘનમ્ અપિધાનમ્ ।
કિસલય-શયને પઙ્કજ-નયને નિધિમ્ ઇવ હર્ષ-નિદાનમ્ ॥
ધીર-સમીરે યમુના-તીરે વસતિ વને વનમાલી ॥

હરિઃ અભિમાની રજનિઃ ઇદાનીમ્ ઇયમ્ અપિ યાતિ વિરામમ્ ।
કુરુ મમ વચનમ્ સત્વર-રચનમ્ પૂરય મધુરિપુ-કામમ્ ॥
ધીર-સમીરે યમુના-તીરે વસતિ વને વનમાલી ॥

શ્રીજયદેવે કૃત-હરિ-સેવે ભણતિ પરમ-રમણીયમ્ ।
પ્રમુદિત-હૃદયમ્ હરિમ્ અતિસદયમ્ નમત સુકૃત-કમનીયમ્ ॥
ધીર-સમીરે યમુના-તીરે વસતિ વને વનમાલી ॥

વિકિરતિ મુહુઃ શ્વાસાન્ આશાઃ પુરઃ મુહુઃ ઈક્ષતે
પ્રવિશતિ મુહુઃ કુઞ્જમ્ ગુઞ્જન્ મુહુઃ બહુ તામ્યતિ ।
રચયતિ મુહુઃ શય્યામ્ પર્યાકુલમ્ મુહુઃ ઈક્ષતે
મદન-કદન-ક્લાન્તઃ કાન્તે પ્રિયઃ તવ વર્તતે ॥

ત્વત્-વામ્યેન સમમ્ સમગ્રમ્ અધુના તિગ્માંશુઃ અસ્તમ્ ગતઃ
ગોવિન્દસ્ય મનોરથેન ચ સમમ્ પ્રાપ્તમ્ તમઃ સાન્દ્રતામ્ ।
કોકાનામ્ કરુણ-સ્વનેન સદૃશી દીર્ઘા મત્-અભ્યર્થના
તત્ મુગ્ધે વિફલમ્ વિઅલમ્બનમ્ અસૌ રમ્યઃ અભિસાર-ક્ષણઃ ॥

આશ્લેષાત્ અનુ ચુમ્બનાત્ અનુ નખ-ઉલ્લેખાત્ અનુ સ્વાન્તજ-
પ્રોદ્બોધાત્ અનુ સંભ્રમાત્ અનુ રત-આરમ્ભાત્ અનુ પ્રીતયોઃ ।
અન્ય-અર્થમ્ ગતયોઃ ભ્રમાત્ મિલિતયોઃ સંભાષણૈઃ જાનતોઃ
દમ્પત્યોઃ ઇહ કઃ ન કઃ ન તમસિ વ્રીડા-વિમિશ્રઃ રસઃ ॥

સભય-ચકિતમ્ વિન્યસ્યન્તીમ્ દૃશમ્ તિમિરે પથિ
પ્રતિતરુ મુહુઃ સ્થિત્વા મન્દમ્ પદાનિ વિતન્વતીમ્ ।
કથમ્ અપિ રહઃ પ્રાપ્તામ્ અઙ્ગૈઃ અનઙ્ગ-તરઙ્ગિભિઃ
સુમુખિ સુભગઃ પશ્યન્ સઃ ત્વામ્ ઉપૈતુ કૃત-અર્થતામ્ ॥