ગરુડ પુરાણ · અધ્યાય 1.175

ઇતિ શ્રીગારુડે મહાપુરાણે પૂર્વખણ્ડે પ્રથમાંશાખ્યે આચારકાણ્ડે બ્રાહ્મીઘૃતાદિવર્ણનં નામ ચતુઃ સપ્તત્યુત્તરશતતમો ઽધ્યાયઃ
શ્રીગરુડમહાપુરાણમ્- 175
રુદ્ર ઉવાચ ।
એવં ધન્વન્તરિર્વિષ્ણુઃ સુશ્રુતાદીનુવાચ હ ।
હરિઃ પુનર્હરાયાહ નાનાયોગાન્રુગર્દનાન્

હરિરુવાચ ।
સર્વજ્વરેષુ પ્રથમં કાર્યં શઙ્કર લઙ્ઘનમ્ ।
ક્વથિતોદકપાનં ચ તથા નિર્વાતસેવનમ્

અગ્નિસ્વેદાજ્જ્વરાસ્ત્વેવં નાશમાયાન્તિહીશ્વર ।
વાતજ્વરહરઃ ક્વાથો ગુડૂચ્યા મુસ્તકેન ચ

દુરાલભૈશ્ચૈવ ઘૃતં પિત્તજ્વરહરઃ શૃણુ ।
શુણ્ઠીપર્પટમુસ્તૈશ્ચ બાલકોશીરચન્દનૈઃ

સાજ્યઃ ક્વાથઃ શ્લેષ્મજં તુ સશુણ્ઠિઃ સદુરાલભઃ ।
સવાલકઃ સર્વજ્જ્વરં સશુણ્ઠિઃ સહપર્પટઃ

કિરાતતિક્તૈર્નારીગુડૂચીશુણ્ઠિમુસ્તકૈઃ ।
પિત્તજ્વરહરઃ સ્યાચ્ચ શૃણ્વન્યં યોગમુત્તમમ્

વાલકોશીરપાઠાભિઃ કણ્ટકારિકમુસ્તકૈઃ ।
જ્વરનુચ્ચ કૃતઃ ક્વાથસ્તથા વૈ સુરદારુણા

ધન્યાકનિમ્બમુસ્તાનાં સમધુઃ સ તુ શઙ્કર ।
પટોલપત્રયુક્તસ્તુ ગુડૂચીત્રિફલાયુતઃ

પીતો ઽખિલજ્વરહરઃ ક્ષુધાકૃદ્વાતનુત્ત્વિદમ્ ।
હરીતકીપિપ્લીનામામલીચિત્રકોદ્ભવમ્

ચૂર્ણં જ્વરં ચ ક્વથિતં ધાન્ય (ધન્યા) કોશીરપપર્પટૈઃ ।
આમલક્યા ગુડૂચ્યા ચ મધુયુક્તં સચન્દનમ્

સમસ્તજ્વરનુચ્ચ સ્યાત્સન્નિપાતહરં શૃણુ ।
હરિદ્રાનિમ્બત્રિફલામુસ્તકૈર્દેવદારુણા

કષાયં કટુરોહિણ્યા સપટોલં સપત્રકમ્ ।
ત્રિદોષજ્વરનુચ્ચસ્યાત્પીતં તુ ક્વથિતં જલમ્

કણ્ટકાર્યા નાગરસ્ય ગુડૂચ્યા પુષ્કરેણ ચ ।
જગ્ધ્વા નાગબલાચૂર્ણં શ્વસકાસાદિનુદ્ભવેત્

કફવાતજ્વરે દેયં જલમુષ્ણં પિપાસિને ।
વિશ્વપર્પટકોશીરમુસ્તચન્દનસાધિતમ્

દદ્યાત્સુશીતલં વારિ તૃટ્છર્દિજ્વરદાહનુત્ ।
બિલ્વાદિપ પઞ્ચમૂલસ્ય ક્વાથઃ સ્યાદ્વાતિકે જ્વરે

પાચનં પિપ્પલીમૂલં ગુડૃચીવિશ્વભેષજમ્ ।
વાતજ્વરે ત્વયં ક્વાથો દત્તઃ શાન્તિકરઃ પરઃ

પિત્તજ્વરઘ્નઃ સમધુઃ ક્વાથઃ પર્પટનિમ્બયોઃ ।
વિધાને ક્રિયમાણે ઽપિ ય્સય સંજ્ઞા ન જાયતે

પાદયોસ્તુ લલાટે વા દહેલ્લૌહશલાકયા ।
તિક્તા પાઠા પર્પટાશ્ચ વિશાલા ત્રિફલા ત્રિવૃત્ ।
સક્ષીરો ભેદનઃ ક્વાથઃ સર્વજ્વરવિશોધનઃ