ગરુડ પુરાણ · અધ્યાય 1.153

ઇતિ શ્રીગારુડે મહાપુરાણે પૂર્વખણ્ડે પ્રથમાંશાખ્યે આચારકાણ્ડે યક્ષ્મનિદાના નામ દ્વિપઞ્ચાશદુત્તરશતતમો ઽધ્યાયઃ
શ્રીગરુડમહાપુરાણમ્- 153 ।
ધન્વન્તરિરુદાચ ।
અરોચકનિદાન્તે વક્ષ્યે ઽહં સુશ્રુતાધુના ।
અરોચકો ભવેદ્દોષૈર્જિહ્વાહૃદયસંશ્રયૈઃ

સન્નિપાતેન મનસઃ સન્તાપેન ચ પઞ્ચમઃ ।
કષાયતિક્તમધુરં વાતાદિષુ મુખં ક્રમાત્

સર્વં વીતરસં શોકક્રોધાદિષુ યથા મનઃ ।
છર્દિદોષૈઃ પૃથક્સર્વૈર્દુષ્ટૈરન્યૈશ્ચ પઞ્ચમઃ

ઉદાનો ઽધિકૃતાન્દોષાન્સર્વં સન્ધ્યર્હમસ્યતિ ।
આશુ ક્લેશો ઽસ્ય લાવણ્યપ્રસેકારુચયઃ ક્રમાત્

નાભિપૃષ્ઠં રુજત્યાશુ પાર્શ્વે ચાહારમુત્ક્ષિપેત્ ।
તતો વિચ્છ્રિન્નલ્પાલ્પકષાયં ફેનિલં વમેત્

શબ્દોદ્ગરયુતઃ કૃચ્છ્રમનુકૃચ્છ્રેણ વેગવત્ ।
કાસાસ્યશોષકં વાતાત્સ્વરપીડાસમન્વિતમ્

પિત્તાત્ક્ષારોદકનિભં ધૂમ્રં હરિતપીતકમ્ ।
સાસૃગમ્લં કટુતિક્તં તૃણ્મૂર્છાદાહપાકવત્

કફાત્સ્નિગ્ધં ઘનં પીતં શ્લેષ્મતસ્તુ સમાક્ષિકમ્ ।
મધુરં લવણં ભૂરિ પ્રસક્તં લોમહર્ષણમ્

મખશ્વયથુમાધુર્યતન્દ્રાહૃલ્લાસકાસવાન્ ।
સર્વૈર્લિઙ્ગૈઃ સમાપન્નસ્ત્યાજ્યો ભવતિ સર્વથા

સર્વં યસ્ય ચ વિદ્વિષ્ટં દર્શનશ્રવણાદિભિઃ ।
વાતાદિનૈવ સંક્રુદ્ધકૃમિદુષ્ટાન્નજે ગદે ।
શૂલવેપતુહૃલ્લાસો વિશેષાત્કૃમિજે ભવેત્