ગર્ગસંહિતા · અધ્યાય 2.17
રાધાકૃષ્ણસંગમઃ -
શ્રીબહુલાશ્વ ઉવાચ -
રાધાકૃષ્ણસ્ય ચરિતં શૃણ્વતો મે મનો મુને ।
ન તૃપ્તિં યાતિ શરદઃ પંકજે ભ્રમરો યથા
રાસેશ્વર્યા કૃષ્ણપત્ન્યા તુલસીસેવને કૃતે ।
યદ્બભૂવ તતો બ્રહ્મન્ તન્મે બ્રૂહિ તપોધન
શ્રીનારદ ઉવાચ -
રાધિકાયાશ્ચ વિજ્ઞાય તુલસીસેવને તપઃ ।
પ્રીતિં પરીક્ષન્ શ્રીકૃષ્ણો વૃષભાનુપુરં યયૌ
અદ્ભુતં ગોપિકારૂપં ચલજ્ઝંકારનૂપુરમ્ ।
કિંકિણીઘણ્ટિકાશબ્દમંગુલીયકભૂષિતમ્
રત્નકંકણકેયૂર મુક્તાહારવિરાજિતમ્ ।
બાલાર્કતાટંકલસત્કબરીપાશકૌશલમ્
નાસામૌક્તિકદિવ્યાભં શ્યામકુન્તલસંકુલમ્ ।
ધૃત્વાઽસૌ વૃષભાનોશ્ચ મન્દિરં સન્દદર્શ હ
પ્રાકારપરિખાયુક્તં ચતુર્દ્વારસમન્વિતમ્ ।
કરીન્દ્રૈઃ કંજલાકારૈર્દ્વારિ દ્વારિ મનોહરમ્
વાયુવેગૈર્મનોવેગૈશ્ચિત્રવર્ણૈસ્તુરંગમૈઃ ।
હારચામરસંયુક્તં પ્રોલ્લસન્મણ્ડપાજિરમ્
ગવાં ગણૈઃ સવત્સૈશ્ચ વૃષૈર્ધર્મધુરન્ધરૈઃ ।
ગોપાલા યત્ર ગાયન્તે વંશીવેત્રધરા નૃપ
વૃષભાનુવરસ્યૈવં પશ્યન્ મન્દિરકૌશલમ્ ।
માયાયુવતિવેષોઽસૌ તતો હ્યન્તઃપુરં યયૌ
યત્ર કોટિરવિસ્ફૂર્જત્કપાટસ્તમ્ભપંક્તયઃ ।
રત્નાજિરેષુ શોભન્તે લલનારત્નસંયુતાઃ
વીણાતાલમૃદંગાદીન્ વાદયન્ત્યો મનોહરાઃ ।
પુષ્પયષ્ટિસમાયુક્તા ગાયન્ત્યો રાધિકાગુણમ્
તસ્મિન્નન્તઃપુરે દિવ્યં ભ્રાજચ્ચોપવનં મહત્ ।
દાડિમીકુન્દમન્દારનિંબૂન્નતદ્રુમાવૃતમ્
કેતકીમાલતીવૃંદૈઃ માધવીભિઃ વિરાજિતમ્ ।
તત્ર રાધાનિકુંજોઽસ્તિ કલ્પવૃક્ષસુગન્ધિભૃત્
પતન્તિ યત્ર ભ્રમરા મધુમત્તા નૃપેશ્વર ।
ગન્ધાક્તઃ શીતલો વાયુર્મન્દગામી વહત્યલમ્
સહસ્રદલપદ્માનાં રજો વિક્ષેપયન્મુહુઃ ।
પુંસ્કોકિલા કોકિલાશ્ચ મયૂરાઃ સારસાઃ શુકાઃ
કૂજન્તે મધુરં નાદં નિકુંજશિખરેષુ ચ ।
પુષ્પશય્યાસહસ્રાણિ જલકુલ્યાઃ સહસ્રશઃ
પ્રોચ્છલન્તિ સ્ફુરત્સ્ફારા યત્ર વૈ મેઘમન્દિરે ।
બાલાર્કકુણ્ડલધરાઃ ચિત્રવસ્ત્રામ્બરાનનાઃ
વર્તન્તે કોટિશો યત્ર સખ્યસ્તત્કર્મકૌશલાઃ ।
તન્મધ્યે રાધિકા રાજ્ઞી ભ્રમન્તી મન્દિરાજિરે
કાશ્મીરપંકસંયુક્તે સૂક્ષ્મવસ્ત્રવિરાજિતે ।
શિરીષપુષ્પક્ષિતિજદલૈરાગુલ્ફપૂરકે
માલતીમકરન્દાનાં ક્ષરદ્ભિર્બિન્દુભિર્વૃતે ।
કોટિચંદ્રપ્રતીકાશા તન્વી કોમલવિગ્રહા ।
શનૈઃ શનૈઃ પાદપદ્મં ચાલયન્તી ચ કોમલમ્
સમાગતાં તાં મણિમન્દિરાજિરે
દદર્શ રાધા વૃષભાનુનન્દિની ।
યત્તેજસા તલ્લલનાહૃતત્વિષો
જાતાસ્ત્વરં ચંદ્રમસેવ તારકાઃ
વિજ્ઞાય તદ્ગૌરવમુત્તમં મહ-
દુત્થાય દોર્ભ્યાં પરિરભ્ય રાધિકા ।
દિવ્યાસને સ્થાપ્ય સુલોકરીત્યા
જલાદિકં ચાર્હણમારભચ્છુભમ્
રાધોવાચ -
સ્વાગતં તે સખિ શુભે નામધેયં વદાશુ મે ।
ભૂરિભાગ્યં મમૈવાદ્ય ભવત્યાઽઽગતયા સ્વતઃ
ત્વત્સમાનં દિવ્યરૂપં દૃશ્યતે ન હિ ભૂતલે ।
યત્ર ત્વં વર્તસે સુભ્રુ પત્તનં ધન્યમેવ તત્
વદ દેવિ સવિસ્તારં હેતુમાગમનસ્ય ચ ।
મમ યોગ્યં ચ યત્કાર્યં વક્તવ્યં તત્ત્વયા ખલુ
કટાક્ષેણ સુદીપ્ત્યા ચ વચસા સુસ્મિતેન વૈ ।
ગત્યા કૃત્યા શ્રીપતિવદ્દૃશ્યતે સાંપ્રતં મયા
નિત્યં શુભે મે મિલનાર્થમાવ્રજ
ન ચેત્ સ્વસંકેતમલં વિધેહિ ।
યેનૈવ સંગો વિધિના ભવેદ્ધિ
વિધિર્ભવત્યા સ સદા વિધેયઃ
અયિ ત્વદાત્માઽતિપરં પ્રિયો મે
ત્વદાકૃતિઃ શ્રીવ્રજરાજનન્દનઃ ।
યેનૈવ મે દેવિ હૃતં તુ ચેત-
સ્ત્વય નનાન્દેવ વધૂર્દધામિ તમ્
શ્રીનારદ ઉવાચ -
એવં રાધાવચઃ શ્રુત્વા માયાયુવતિવેષધૃક્ ।
ઉવાચ ભગવાન્ કૃષ્ણો રાધાં કમલલોચનામ્
શ્રીભગવાનુવાચ -
રમ્ભોરુ નન્દનગરે નન્દગેહસ્ય ચોત્તરે ।
ગોકુલે વસતિર્મેઽસ્તિ નામ્નાઽહં ગોપદેવતા
ત્વદ્રૂપગુણમાધુર્યં શ્રુતં મે લલિતામુખાત્ ।
તદ્દ્રષ્ટું ચંચલાપાઙ્ગિ ત્વદ્ગૃહેઽહં સમાગતા
શ્રીમલ્લવંગલતિકાસ્ફુટમોદિનીનાં
ગુઞ્જાનિકુઞ્જમધુપ- ધ્વનિકુઞ્જપુઞ્જમ્ ।
દૃષ્ટં શ્રુતં નવનવં તવ કંજનેત્રે
દિવ્યં પુરંદરપુરેઽપિ ન યત્સમાનમ્
શ્રીનારદ ઉવાચ -
એવં તયોર્મેલનં તદ્બભૂવ મિથિલેશ્વર ।
પ્રીતિં પરસ્પરં કૃત્વા વને તત્ર વિરેજતુઃ
હસન્ત્યૌ તે ચ ગાયન્ત્યૌ પુષ્પકન્દુકલીલયા ।
પશ્યન્ત્યૌ વનવૃક્ષાંશ્ચ ચેરતુર્મૈથિલેશ્વર
કલાકૌશલ સંપન્નાં રાધાં કમલલોચનામ્ ।
ગિરા મધુરયા રાજન્ પ્રાહેદં ગોપદેવતા
ગોપદેવતોવાચ -
દૂરે વૈ નન્દનગરં સન્ધ્યા જાતા વ્રજેશ્વરિ ।
પ્રભાતે ચાગમિષ્યામિ ત્વત્સકાશં ન સંશયઃ
શ્રીનારદ ઉવાચ -
શ્રુત્વા વચસ્તસ્ય તુ તદ્વ્રજેશ્વરીં
નિક્ષિપ્ય સદ્યો નયનાંબુસન્તતિમ્ ।
રોમાંચહર્ષોદ્ગમભાવસંવૃતા
રંભેવ ભૂમૌ પતિતા મરુદ્ધતા
શંકાગતાસ્તત્ર સખીગણાસ્ત્વરં
સુવીજયન્ત્યો વ્યજનૈર્વ્યવસ્થિતાઃ ।
શ્રીખણ્ડપુષ્પ દ્રવચર્ચિતાંઽશુકાં
જગાદ રાધાં નૃપ ગોપદેવતા
ગોપદેવતોવાચ -
પ્રભાતે આગમિષ્યામિ મા શોકં કુરુ રાધિકે ।
ગોશ્ચ ભ્રાતુર્ગોરસસ્ય શપથો મે ન ચેદિદમ્
શ્રીનારદ ઉવાચ -
એવમુક્ત્વા હરી રાધાં સમાશ્વાસ્ય નૃપેશ્વર ।
માયાયુવતિવેષોઽસૌ યયૌ શ્રીનન્દગોકુલમ્
ઇતિ શ્રીગર્ગસંહિતાયાં વૃન્દાવનખણ્ડે
રાધાકૃષ્ણસંગમો નામ સપ્તદશોઽધ્યાયઃ
મૂળ પાઠ: gargasaṃhitā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0