બ્રહ્મ પુરાણ · અધ્યાય 32
નિર્ગુણઃ શાશ્વતો દેવસ્ ત્વયા પ્રોક્તો દિવાકરઃ
પુનર્ દ્વાદશધા જાતઃ શ્રુતો ઽસ્માભિસ્ ત્વયોદિતઃ ॥
સ કથં તેજસો રશ્મિઃ સ્ત્રિયા ગર્ભે મહાદ્યુતિઃ
સંભૂતો ભાસ્કરો જાતસ્ તત્ર નઃ સંશયો મહાન્ ॥
દક્ષસ્ય હિ સુતાઃ શ્રેષ્ઠા બભૂવુઃ ષષ્ટિઃ શોભનાઃ
અદિતિર્ દિતિર્ દનુશ્ ચૈવ વિનતાદ્યાસ્ તથૈવ ચ ॥
દક્ષસ્ તાઃ પ્રદદૌ કન્યાઃ કશ્યપાય ત્રયોદશ
અદિતિર્ જનયામ્ આસ દેવાંસ્ ત્રિભુવનેશ્વરાન્ ॥
દૈત્યાન્ દિતિર્ દનુશ્ ચોગ્રાન્ દાનવાન્ બલદર્પિતાન્
વિનતાદ્યાસ્ તથા ચાન્યાઃ સુષુવુઃ સ્થાનુજઙ્ગમાન્ ॥
તસ્યાથ પુત્રદૌહિત્રૈઃ પૌત્રદૌહિત્રકાદિભિઃ
વ્યાપ્તમ્ એતજ્ જગત્ સર્વં તેષાં તાસાં ચ વૈ મુને ॥
તેષાં કશ્યપપુત્રાણાં પ્રધાના દેવતાગણાઃ
સાત્ત્વિકા રાજસાશ્ ચાન્યે તામસાશ્ ચ ગણાઃ સ્મૃતાઃ ॥
દેવાન્ યજ્ઞભુજશ્ ચક્રે તથા ત્રિભુવનેશ્વરાન્
સ્રષ્ટા બ્રહ્મવિદાં શ્રેષ્ઠઃ પરમેષ્ઠી પ્રજાપતિઃ ॥
તાન્ અબાધન્ત સહિતાઃ સાપત્ન્યાદ્ દૈત્યદાનવાઃ
તતો નિરાકૃતાન્ પુત્રાન્ દૈતેયૈર્ દાનવૈસ્ તથા ॥
હતં ત્રિભુવનં દૃષ્ટ્વા અદિતિર્ મુનિસત્તમાઃ
આચ્છિનદ્ યજ્ઞભાગાંશ્ ચ ક્ષુધા સંપીડિતાન્ ભૃશમ્ ॥
આરાધનાય સવિતુઃ પરં યત્નં પ્રચક્રમે
એકાગ્રા નિયતાહારા પરં નિયમમ્ આસ્થિતા
તુષ્ટાવ તેજસાં રાશિં ગગનસ્થં દિવાકરમ્ ॥
નમસ્ તુભ્યં પરં સૂક્ષ્મં સુપુણ્યં બિભ્રતે ઽતુલમ્
ધામ ધામવતામ્ ઈશં ધામાધારં ચ શાશ્વતમ્ ॥
જગતામ્ ઉપકારાય ત્વામ્ અહં સ્તૌમિ ગોપતે
આદદાનસ્ય યદ્ રૂપં તીવ્રં તસ્મૈ નમામ્ય્ અહમ્ ॥
ગ્રહીતુમ્ અષ્ટમાસેન કાલેનામ્બુમયં રસમ્
બિભ્રતસ્ તવ યદ્ રૂપમ્ અતિતીવ્રં નતાસ્મિ તત્ ॥
સમેતમ્ અગ્નિસોમાભ્યાં નમસ્ તસ્મૈ ગુણાત્મને
યદ્ રૂપમ્ ઋગ્યજુઃસામ્નામ્ ઐક્યેન તપતે તવ ॥
વિશ્વમ્ એતત્ ત્રયીસંજ્ઞં નમસ્ તસ્મૈ વિભાવસો
યત્ તુ તસ્માત્ પરં રૂપમ્ ઓમ્ ઇત્ય્ ઉક્ત્વાભિસંહિતમ્
અસ્થૂલં સ્થૂલમ્ અમલં નમસ્ તસ્મૈ સનાતન ॥
એવં સા નિયતા દેવી ચક્રે સ્તોત્રમ્ અહર્નિશમ્
નિરાહારા વિવસ્વન્તમ્ આરિરાધયિષુર્ દ્વિજાઃ ॥
તતઃ કાલેન મહતા ભગવાંસ્ તપનો દ્વિજાઃ
પ્રત્યક્ષતામ્ અગાત્ તસ્યા દાક્ષાયણ્યા દ્વિજોત્તમાઃ ॥
સા દદર્શ મહાકૂટં તેજસો ઽમ્બરસંવૃતમ્
ભૂમૌ ચ સંસ્થિતં ભાસ્વજ્ જ્વાલાભિર્ અતિદુર્દૃશમ્
તં દૃષ્ટ્વા ચ તતો દેવી સાધ્વસં પરમં ગતા ॥
જગદાદ્ય પ્રસીદેતિ ન ત્વાં પશ્યામિ ગોપતે
પ્રસાદં કુરુ પશ્યેયં યદ્ રૂપં તે દિવાકર
ભક્તાનુકમ્પક વિભો ત્વદ્ભક્તાન્ પાહિ મે સુતાન્ ॥
તતઃ સ તેજસસ્ તસ્માદ્ આવિર્ભૂતો વિભાવસુઃ
અદૃશ્યત તદાદિત્યસ્ તપ્તતામ્રોપમઃ પ્રભુઃ ॥
તતસ્ તાં પ્રણતાં દેવીં તસ્યાસંદર્શને દ્વિજાઃ
પ્રાહ ભાસ્વાન્ વૃણુષ્વૈકં વરં મત્તો યમ્ ઇચ્છસિ ॥
પ્રણતા શિરસા સા તુ જાનુપીડિતમેદિની
પ્રત્યુવાચ વિવસ્વન્તં વરદં સમુપસ્થિતમ્ ॥
દેવ પ્રસીદ પુત્રાણાં હૃતં ત્રિભુવનં મમ
યજ્ઞભાગાશ્ ચ દૈતેયૈર્ દાનવૈશ્ ચ બલાધિકૈઃ ॥
તન્નિમિત્તં પ્રસાદં ત્વં કુરુષ્વ મમ ગોપતે
અંશેન તેષાં ભ્રાતૃત્વં ગત્વા તાન્ નાશયે રિપૂન્ ॥
યથા મે તનયા ભૂયો યજ્ઞભાગભુજઃ પ્રભો
ભવેયુર્ અધિપાશ્ ચૈવ ત્રૈલોક્યસ્ય દિવાકર ॥
તથાનુકલ્પં પુત્રાણાં સુપ્રસન્નો રવે મમ
કુરુ પ્રસન્નાર્તિહર કાર્યં કર્તા ત્વમ્ ઉચ્યતે ॥
તતસ્ તામ્ આહ ભગવાન્ ભાસ્કરો વારિતસ્કરઃ
પ્રણતામ્ અદિતિં વિપ્રાઃ પ્રસાદસુમુખો વિભુઃ ॥
સહસ્રાંશેન તે ગર્ભઃ સંભૂયાહમ્ અશેષતઃ
ત્વત્પુત્રશત્રૂન્ દક્ષો ઽહં નાશયામ્ય્ આશુ નિર્વૃતઃ ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા ભગવાન્ ભાસ્વાન્ અન્તર્ધાનમ્ ઉપાગતઃ
નિવૃત્તા સાપિ તપસઃ સંપ્રાપ્તાખિલવાઞ્છિતા ॥
તતો રશ્મિસહસ્રાત્ તુ સુષુમ્નાખ્યો રવેઃ કરઃ
તતઃ સંવત્સરસ્યાન્તે તત્કામપૂરણાય સઃ ॥
નિવાસં સવિતા ચક્રે દેવમાતુસ્ તદોદરે
કૃચ્છ્રચાન્દ્રાયણાદીંશ્ ચ સા ચક્રે સુસમાહિતા ॥
શુચિના ધારયામ્ય્ એનં દિવ્યં ગર્ભમ્ ઇતિ દ્વિજાઃ
તતસ્ તાં કશ્યપઃ પ્રાહ કિંચિત્કોપપ્લુતાક્ષરમ્ ॥
કિં મારયસિ ગર્ભાણ્ડમ્ ઇતિ નિત્યોપવાસિની
સા ચ તં પ્રાહ ગર્ભાણ્ડમ્ એતત્ પશ્યેતિ કોપના
ન મારિતં વિપક્ષાણાં મૃત્યુર્ એવ ભવિષ્યતિ ॥
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા તં તદા ગર્ભમ્ ઉત્સસર્જ સુરારણિઃ
જાજ્વલ્યમાનં તેજોભિઃ પત્યુર્ વચનકોપિતા ॥
તં દૃષ્ટ્વા કશ્યપો ગર્ભમ્ ઉદ્યદ્ભાસ્કરવર્ચસમ્
તુષ્ટાવ પ્રણતો ભૂત્વા વાગ્ભિર્ આદ્યાભિર્ આદરાત્ ॥
સંસ્તૂયમાનઃ સ તદા ગર્ભાણ્ડાત્ પ્રકટો ઽભવત્
પદ્મપત્ત્રસવર્ણાભસ્ તેજસા વ્યાપ્તદિઙ્મુખઃ ॥
અથાન્તરિક્ષાદ્ આભાષ્ય કશ્યપં મુનિસત્તમમ્
સતોયમેઘગમ્ભીરા વાગ્ ઉવાચાશરીરિણી ॥
મારિતંતેપતઃ પ્રોક્તમ્ એતદ્ અણ્ડં ત્વયાદિતેઃ
તસ્માન્ મુને સુતસ્ તે ઽયં માર્તણ્ડાખ્યો ભવિષ્યતિ ॥
હનિષ્યત્ય્ અસુરાંશ્ ચાયં યજ્ઞભાગહરાન્ અરીન્
દેવા નિશમ્યેતિ વચો ગગનાત્ સમુપાગતમ્ ॥
પ્રહર્ષમ્ અતુલં યાતા દાનવાશ્ ચ હતૌજસઃ
તતો યુદ્ધાય દૈતેયાન્ આજુહાવ શતક્રતુઃ ॥
સહ દેવૈર્ મુદા યુક્તો દાનવાશ્ ચ તમ્ અભ્યયુઃ
તેષાં યુદ્ધમ્ અભૂદ્ ઘોરં દેવાનામ્ અસુરૈઃ સહ ॥
શસ્ત્રાસ્ત્રવૃષ્ટિસંદીપ્ત સમસ્તભુવનાન્તરમ્
તસ્મિન્ યુદ્ધે ભગવતા માર્તણ્ડેન નિરીક્ષિતાઃ ॥
તેજસા દહ્યમાનાસ્ તે ભસ્મીભૂતા મહાસુરાઃ
તતઃ પ્રહર્ષમ્ અતુલં પ્રાપ્તાઃ સર્વે દિવૌકસઃ ॥
તુષ્ટુવુસ્ તેજસાં યોનિં માર્તણ્ડમ્ અદિતિં તથા
સ્વાધિકારાંસ્ તતઃ પ્રાપ્તા યજ્ઞભાગાંશ્ ચ પૂર્વવત્ ॥
ભગવાન્ અપિ માર્તણ્ડઃ સ્વાધિકારમ્ અથાકરોત્
કદમ્બપુષ્પવદ્ ભાસ્વાન્ અધશ્ ચોર્ધ્વં ચ રશ્મિભિઃ
વૃતો ઽગ્નિપિણ્ડસદૃશો દધ્રે નાતિસ્ફુટં વપુઃ ॥
કથં કાન્તતરં પશ્ચાદ્ રૂપં સંલબ્ધવાન્ રવિઃ
કદમ્બગોલકાકારં તન્ મે બ્રૂહિ જગત્પતે ॥
ત્વષ્ટા તસ્મૈ દદૌ કન્યાં સંજ્ઞાં નામ વિવસ્વતે
પ્રસાદ્ય પ્રણતો ભૂત્વા વિશ્વકર્મા પ્રજાપતિઃ ॥
ત્રીણ્ય્ અપત્યાન્ય્ અસૌ તસ્યાં જનયામ્ આસ ગોપતિઃ
દ્વૌ પુત્રૌ સુમહાભાગૌ કન્યાં ચ યમુનાં તથા ॥
યત્ તેજો ઽભ્યધિકં તસ્ય માર્તણ્ડસ્ય વિવસ્વતઃ
તેનાતિતાપયામ્ આસ ત્રીંલ્ લોકાન્ સચરાચરાન્ ॥
તદ્ રૂપં ગોલકાકારં દૃષ્ટ્વા સંજ્ઞા વિવસ્વતઃ
અસહન્તી મહત્ તેજઃ સ્વાં છાયાં વાક્યમ્ અબ્રવીત્ ॥
અહં યાસ્યામિ ભદ્રં તે સ્વમ્ એવ ભવનં પિતુઃ
નિર્વિકારં ત્વયાત્રૈવ સ્થેયં મચ્છાસનાચ્ છુભે ॥
ઇમૌ ચ બાલકૌ મહ્યં કન્યા ચ વરવર્ણિની
સંભાવ્યા નૈવ ચાખ્યેયમ્ ઇદં ભગવતે ત્વયા ॥
આ કચગ્રહણાદ્ દેવિ આ શાપાન્ નૈવ કર્હિચિત્
આખ્યાસ્યામિ મતં તુભ્યં ગમ્યતાં યત્ર વાઞ્છિતમ્ ॥
ઇત્ય્ ઉક્તા વ્રીડિતા સંજ્ઞા જગામ પિતૃમન્દિરમ્
વત્સરાણાં સહસ્રં તુ વસમાના પિતુર્ ગૃહે ॥
ભર્તુઃ સમીપં યાહીતિ પિત્રોક્તા સા પુનઃ પુનઃ
આગચ્છદ્ વડવા ભૂત્વા કુરૂન્ અથોત્તરાંસ્ તતઃ ॥
તત્ર તેપે તપઃ સાધ્વી નિરાહારા દ્વિજોત્તમાઃ
પિતુઃ સમીપં યાતાયાં સંજ્ઞાયાં વાક્યતત્પરા ॥
તદ્રૂપધારિણી છાયા ભાસ્કરં સમુપસ્થિતા
તસ્યાં ચ ભગવાન્ સૂર્યઃ સંજ્ઞેયમ્ ઇતિ ચિન્તયન્ ॥
તથૈવ જનયામ્ આસ દ્વૌ પુત્રૌ કન્યકાં તથા
સંજ્ઞા તુ પાર્થિવી તેષામ્ આત્મજાનાં તથાકરોત્ ॥
સ્નેહં ન પૂર્વજાતાનાં તથા કૃતવતી તુ સા
મનુસ્ તત્ ક્ષાન્તવાંસ્ તસ્યા યમસ્ તસ્યા ન ચક્ષમે ॥
બહુધા પીડ્યમાનસ્ તુ પિતુઃ પત્યા સુદુઃખિતઃ
સ વૈ કોપાચ્ ચ બાલ્યાચ્ ચ ભાવિનો ઽર્થસ્ય વૈ બલાત્
પદા સંતર્જયામ્ આસ ન તુ દેહે ન્યપાતયત્ ॥
પદા તર્જયસે યસ્માત્ પિતુર્ ભાર્યાં ગરીયસીમ્
તસ્માત્ તવૈષ ચરણઃ પતિષ્યતિ ન સંશયઃ ॥
યમસ્ તુ તેન શાપેન ભૃશં પીડિતમાનસઃ
મનુના સહ ધર્માત્મા પિત્રે સર્વં ન્યવેદયત્ ॥
સ્નેહેન તુલ્યમ્ અસ્માસુ માતા દેવ ન વર્તતે
વિસૃજ્ય જ્યાયસં ભક્ત્યા કનીયાંસં બુભૂષતિ ॥
તસ્યાં મયોદ્યતઃ પાદો ન તુ દેહે નિપાતિતઃ
બાલ્યાદ્ વા યદિ વા મોહાત્ તદ્ ભવાન્ ક્ષન્તુમ્ અર્હસિ ॥
શપ્તો ઽહં તાત કોપેન જનન્યા તનયો યતઃ
તતો મન્યે ન જનનીમ્ ઇમાં વૈ તપતાં વર ॥
તવ પ્રસાદાચ્ ચરણો ભગવન્ ન પતેદ્ યથા
માતૃશાપાદ્ અયં મે ઽદ્ય તથા ચિન્તય ગોપતે ॥
અસંશયં મહત્ પુત્ર ભવિષ્યત્ય્ અત્ર કારણમ્
યેન ત્વામ્ આવિશત્ ક્રોધો ધર્મજ્ઞં ધર્મશીલિનમ્ ॥
સર્વેષામ્ એવ શાપાનાં પ્રતિઘાતો હિ વિદ્યતે
ન તુ માત્રાભિશપ્તાનાં ક્વચિચ્ છાપનિવર્તનમ્ ॥
ન શક્યમ્ એતન્ મિથ્યા તુ કર્તું માતુર્ વચસ્ તવ
કિંચિત્ તે ઽહં વિધાસ્યામિ પુત્રસ્નેહાદ્ અનુગ્રહમ્ ॥
કૃમયો માંસમ્ આદાય પ્રયાસ્યન્તિ મહીતલમ્
કૃતં તસ્યા વચઃ સત્યં ત્વં ચ ત્રાતો ભવિષ્યસિ ॥
આદિત્યસ્ ત્વ્ અબ્રવીચ્ છાયાં કિમર્થં તનયેષુ વૈ
તુલ્યેષ્વ્ અપ્ય્ અધિકઃ સ્નેહ એકં પ્રતિ કૃતસ્ ત્વયા ॥
નૂનં નૈષાં ત્વં જનની સંજ્ઞા કાપિ ત્વમ્ આગતા
નિર્ગુણેષ્વ્ અપ્ય્ અપત્યેષુ માતા શાપં ન દાસ્યતિ ॥
સા તત્પરિહરન્તી ચ શાપાદ્ ભીતા તદા રવેઃ
કથયામ્ આસ વૃત્તાન્તં સ શ્રુત્વા શ્વશુરં યયૌ ॥
સ ચાપિ તં યથાન્યાયમ્ અર્ચયિત્વા તદા રવિમ્
નિર્દગ્ધુકામં રોષેણ સાન્ત્વયાનસ્ તમ્ અબ્રવીત્ ॥
તવાતિતેજસા વ્યાપ્તમ્ ઇદં રૂપં સુદુઃસહમ્
અસહન્તી તુ તત્ સંજ્ઞા વને ચરતિ વૈ તપઃ ॥
દ્રક્ષ્યતે તાં ભવાન્ અદ્ય સ્વાં ભાર્યાં શુભચારિણીમ્
રૂપાર્થં ભવતો ઽરણ્યે ચરન્તીં સુમહત્ તપઃ ॥
શ્રુતં મે બ્રહ્મણો વાક્યં તવ તેજોવરોધને
રૂપં નિર્વર્તયામ્ય્ અદ્ય તવ કાન્તં દિવસ્પતે ॥
તતસ્ તથેતિ તં પ્રાહ ત્વષ્ટારં ભગવાન્ રવિઃ
તતો વિવસ્વતો રૂપં પ્રાગ્ આસીત્ પરિમણ્ડલમ્ ॥
વિશ્વકર્મા ત્વ્ અનુજ્ઞાતઃ શાકદ્વીપે વિવસ્વતા
ભ્રમિમ્ આરોપ્ય તત્તેજઃ શાતનાયોપચક્રમે ॥
ભ્રમતાશેષજગતાં નાભિભૂતેન ભાસ્વતા
સમુદ્રાદ્રિવનોપેતા ત્વ્ આરુરોહ મહી નભઃ ॥
ગગનં ચાખિલં વિપ્રાઃ સચન્દ્રગ્રહતારકમ્
અધોગતં મહાભાગા બભૂવાક્ષિપ્તમ્ આકુલમ્ ॥
વિક્ષિપ્તસલિલાઃ સર્વે બભૂવુશ્ ચ તથાર્ણવાઃ
વ્યભિદ્યન્ત મહાશૈલાઃ શીર્ણસાનુનિબન્ધનાઃ ॥
ધ્રુવાધારાણ્ય્ અશેષાણિ ધિષ્ણ્યાનિ મુનિસત્તમાઃ
ત્રુટ્યદ્રશ્મિનિબન્ધીનિ બન્ધનાનિ અધો યયુઃ ॥
વેગભ્રમણસંપાત વાયુક્ષિપ્તાઃ સહસ્રશઃ
વ્યશીર્યન્ત મહામેઘા ઘોરારાવવિરાવિણઃ ॥
ભાસ્વદ્ભ્રમણવિભ્રાન્ત ભૂમ્યાકાશરસાતલમ્
જગદ્ આકુલમ્ અત્યર્થં તદાસીન્ મુનિસત્તમાઃ ॥
ત્રૈલોક્યમ્ આકુલં વીક્ષ્ય ભ્રમમાણં સુરર્ષયઃ
દેવાશ્ ચ બ્રહ્મણા સાર્ધં ભાસ્વન્તમ્ અભિતુષ્ટુવુઃ ॥
આદિદેવો ઽસિ દેવાનાં જાતસ્ ત્વં ભૂતયે ભુવઃ
સર્ગસ્થિત્યન્તકાલેષુ ત્રિધા ભેદેન તિષ્ઠસિ ॥
સ્વસ્તિ તે ઽસ્તુ જગન્નાથ ઘર્મવર્ષદિવાકર
ઇન્દ્રાદયસ્ તદા દેવા લિખ્યમાનમ્ અથાસ્તુવન્ ॥
જય દેવ જગત્સ્વામિઞ્ જયાશેષજગત્પતે
ઋષયશ્ ચ તતઃ સપ્ત વસિષ્ઠાત્રિપુરોગમાઃ ॥
તુષ્ટુવુર્ વિવિધૈઃ સ્તોત્રૈઃ સ્વસ્તિ સ્વસ્તીતિવાદિનઃ
વેદોક્તિભિર્ અથાગ્ર્યાભિર્ વાલખિલ્યાશ્ ચ તુષ્ટુવુઃ ॥
અગ્નિર્ આદ્યાશ્ ચ ભાસ્વન્તં લિખ્યમાનં મુદા યુતાઃ
ત્વં નાથ મોક્ષિણાં મોક્ષો ધ્યેયસ્ ત્વં ધ્યાનિનાં પરઃ ॥
ત્વં ગતિઃ સર્વભૂતાનાં કર્મકાણ્ડવિવર્તિનામ્
સંપૂજ્યસ્ ત્વં તુ દેવેશ શં નો ઽસ્તુ જગતાં પતે ॥
શં નો ઽસ્તુ દ્વિપદે નિત્યં શં નશ્ ચાસ્તુ ચતુષ્પદે
તતો વિદ્યાધરગણા યક્ષરાક્ષસપન્નગાઃ ॥
કૃતાઞ્જલિપુટાઃ સર્વે શિરોભિઃ પ્રણતા રવિમ્
ઊચુસ્ તે વિવિધા વાચો મનઃશ્રોત્રસુખાવહાઃ ॥
સહ્યં ભવતુ તેજસ્ તે ભૂતાનાં ભૂતભાવન
તતો હાહાહૂહૂશ્ ચૈવ નારદસ્ તુમ્બુરુસ્ તથા ॥
ઉપગાયિતુમ્ આરબ્ધા ગાન્ધર્વકુશલા રવિમ્
ષડ્જમધ્યમગાન્ધાર ગાનત્રયવિશારદાઃ ॥
મૂર્છનાભિશ્ ચ તાલૈશ્ ચ સંપ્રયોગૈઃ સુખપ્રદમ્
વિશ્વાચી ચ ઘૃતાચી ચ ઉર્વશ્ય્ અથ તિલોત્તમાઃ ॥
મેનકા સહજન્યા ચ રમ્ભા ચાપ્સરસાં વરા
નનૃતુર્ જગતામ્ ઈશે લિખ્યમાને વિભાવસૌ ॥
ભાવહાવવિલાસાદ્યાન્ કુર્વત્યો ઽભિનયાન્ બહૂન્
પ્રાવાદ્યન્ત તતસ્ તત્ર વીણા વેણ્વાદિઝર્ઝરાઃ ॥
પણવાઃ પુષ્કરાશ્ ચૈવ મૃદઙ્ગાઃ પટહાનકાઃ
દેવદુન્દુભયઃ શઙ્ખાઃ શતશો ઽથ સહસ્રશઃ ॥
ગાયદ્ભિશ્ ચૈવ નૃત્યદ્ભિર્ ગન્ધર્વૈર્ અપ્સરોગણૈઃ
તૂર્યવાદિત્રઘોષૈશ્ ચ સર્વં કોલાહલીકૃતમ્ ॥
તતઃ કૃતાઞ્જલિપુટા ભક્તિનમ્રાત્મમૂર્તયઃ
લિખ્યમાનં સહસ્રાંશું પ્રણેમુઃ સર્વદેવતાઃ ॥
તતઃ કોલાહલે તસ્મિન્ સર્વદેવસમાગમે
તેજસઃ શાતનં ચક્રે વિશ્વકર્મા શનૈઃ શનૈઃ ॥
આજાનુલિખિતશ્ ચાસૌ નિપુણં વિશ્વકર્મણા
નાભ્યનન્દત્ તુ લિખનં તતસ્ તેનાવતારિતઃ ॥
ન તુ નિર્ભર્ત્સિતં રૂપં તેજસો હનનેન તુ
કાન્તાત્ કાન્તતરં રૂપમ્ અધિકં શુશુભે તતઃ ॥
ઇતિ હિમજલઘર્મકાલહેતોર્ હરકમલાસનવિષ્ણુસંસ્તુતસ્ય
તદુપરિ લિખનં નિશમ્ય ભાનોર્ વ્રજતિ દિવાકરલોકમ્ આયુષો ઽન્તે
એવં જન્મ રવેઃ પૂર્વં બભૂવ મુનિસત્તમાઃ
રૂપં ચ પરમં તસ્ય મયા સંપરિકીર્તિતમ્ ॥
મૂળ પાઠ: Brahmapurāṇa 1-246 · Data entry Peter Schreiner Renate Söhnen-Thieme · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0