બ્રહ્મ પુરાણ · અધ્યાય 205
પ્રદ્યુમ્નાદ્યા હરેઃ પુત્રા રુક્મિણ્યાં કથિતા દ્વિજાઃ
ભાન્વાદિકાંશ્ ચ વૈ પુત્રાન્ સત્યભામા વ્યજાયત ॥
દીપ્તિમન્તઃ પ્રપક્ષાદ્યા રોહિણ્યાસ્ તનયા હરેઃ
બભૂવુર્ જામ્બવત્યાશ્ ચ સામ્બાદ્યા બાહુશાલિનઃ ॥
તનયા ભદ્રવિન્દાદ્યા નાગ્નજિત્યાં મહાબલાઃ
સંગ્રામજિત્પ્રધાનાસ્ તુ શૈબ્યાયાં ચાભવન્ સુતાઃ ॥
વૃકાદ્યાસ્ તુ સુતા માદ્રી ગાત્રવત્પ્રમુખાન્ સુતાન્
અવાપ લક્ષ્મણા પુત્રાન્ કાલિન્દ્યાશ્ ચ શ્રુતાદયઃ ॥
અન્યાસાં ચૈવ ભાર્યાણાં સમુત્પન્નાનિ ચક્રિણઃ
અષ્ટાયુતાનિ પુત્રાણાં સહસ્રાણિ શતં તથા ॥
પ્રદ્યુમ્નઃ પ્રમુખસ્ તેષાં રુક્મિણ્યાસ્ તુ સુતસ્ તતઃ
પ્રદ્યુમ્નાદ્ અનિરુદ્ધો ઽભૂદ્ વજ્રસ્ તસ્માદ્ અજાયત ॥
અનિરુદ્ધો રણે રુદ્ધો બલેઃ પૌત્રીં મહાબલઃ
બાણસ્ય તનયામ્ ઊષામ્ ઉપયેમે દ્વિજોત્તમાઃ ॥
યત્ર યુદ્ધમ્ અભૂદ્ ઘોરં હરિશંકરયોર્ મહત્
છિન્નં સહસ્રં બાહૂનાં યત્ર બાણસ્ય ચક્રિણા ॥
કથં યુદ્ધમ્ અભૂદ્ બ્રહ્મન્ન્ ઉષાર્થે હરકૃષ્ણયોઃ
કથં ક્ષયં ચ બાણસ્ય બાહૂનાં કૃતવાન્ હરિઃ ॥
એતત્ સર્વં મહાભાગ વક્તુમ્ અર્હસિ નો ઽખિલમ્
મહત્ કૌતૂહલં જાતં શ્રોતુમ્ એતાં કથાં શુભામ્ ॥
ઉષા બાણસુતા વિપ્રાઃ પાર્વતીં શંભુના સહ
ક્રીડન્તીમ્ ઉપલક્ષ્યોચ્ચૈઃ સ્પૃહાં ચક્રે તદા સ્વયમ્
તતઃ સકલચિત્તજ્ઞા ગૌરી તામ્ આહ ભામિનીમ્ ॥
અલમ્ ઇત્ય્ અનુતાપેન ભર્ત્રા ત્વમ્ અપિ રંસ્યસે ॥
ઇત્ય્ ઉક્તા સા તદા ચક્રે કદેતિ મતિમ્ આત્મનઃ
કો વા ભર્તા મમેત્ય્ એનાં પુનર્ અપ્ય્ આહ પાર્વતી ॥
વૈશાખે શુક્લદ્વાદશ્યાં સ્વપ્ને યો ઽભિભવં તવ
કરિષ્યતિ સ તે ભર્તા રાજપુત્રિ ભવિષ્યતિ ॥
તસ્યાં તિથૌ પુમાન્ સ્વપ્ને યથા દેવ્યા ઉદીરિતઃ
તથૈવાભિભવં ચક્રે રાગં ચક્રે ચ તત્ર સા
તતઃ પ્રબુદ્ધા પુરુષમ્ અપશ્યન્તી તમ્ ઉત્સુકા ॥
ક્વ ગતો ઽસીતિ નિર્લજ્જા દ્વિજાશ્ ચોક્તવતી સખીમ્
બાણસ્ય મન્ત્રી કુમ્ભાણ્ડશ્ ચિત્રલેખા તુ તત્સુતા ॥
તસ્યાઃ સખ્ય્ અભવત્ સા ચ પ્રાહ કો ઽયં ત્વયોચ્યતે
યદા લજ્જાકુલા નાસ્ય કથયામ્ આસ સા સખી ॥
તદા વિશ્વાસમ્ આનીય સર્વમ્ એવાન્વવેદયત્
વિદિતાયાં તુ તામ્ આહ પુનર્ ઊષા યથોદિતમ્
દેવ્યા તથૈવ તત્પ્રાપ્તૌ યો ઽભ્યુપાયઃ કુરુષ્વ તમ્ ॥
તતઃ પટે સુરાન્ દૈત્યાન્ ગન્ધર્વાંશ્ ચ પ્રધાનતઃ
મનુષ્યાંશ્ ચાભિલિખ્યાસૌ ચિત્રલેખાપ્ય્ અદર્શયત્ ॥
અપાસ્ય સા તુ ગન્ધર્વાંસ્ તથોરગસુરાસુરાન્
મનુષ્યેષુ દદૌ દૃષ્ટિં તેષ્વ્ અપ્ય્ અન્ધકવૃષ્ણિષુ ॥
કૃષ્ણરામૌ વિલોક્યાસીત્ સુભ્રૂર્ લજ્જાયતેક્ષણા
પ્રદ્યુમ્નદર્શને વ્રીડા દૃષ્ટિં નિન્યે તતો દ્વિજાઃ ॥
દૃષ્ટ્વાનિરુદ્ધં ચ તતો લજ્જા ક્વાપિ નિરાકૃતા
સો ઽયં સો ઽયં મમેત્ય્ ઉક્તે તયા સા યોગગામિની
યયૌ દ્વારવતીમ્ ઊષાં સમાશ્વાસ્ય તતઃ સખી ॥
મૂળ પાઠ: Brahmapurāṇa 1-246 · Data entry Peter Schreiner Renate Söhnen-Thieme · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0