બ્રહ્મ પુરાણ · અધ્યાય 103

શમીતીર્થમ્ ઇતિ ખ્યાતં સર્વપાપોપશાન્તિદમ્
તસ્યાખ્યાનં પ્રવક્ષ્યામિ શૃણુ યત્નેન નારદ ॥

આસીત્ પ્રિયવ્રતો નામ ક્ષત્રિયો જયતાં વરઃ
ગૌતમ્યા દક્ષિણે તીરે દીક્ષાં ચક્રે પુરોધસા ॥

હયમેધ ઉપક્રાન્તે ઋત્વિગ્ભિર્ ઋષિભિર્ વૃતે
તસ્ય રાજ્ઞો મહાબાહોર્ વસિષ્ઠસ્ તુ પુરોહિતઃ ॥

તદ્યજ્ઞવાટમ્ અગમદ્ દાનવો ઽથ હિરણ્યકઃ
તં દાનવમ્ અભિપ્રેક્ષ્ય દેવાસ્ ત્વ્ ઇન્દ્રપુરોગમાઃ ॥

ભીતાઃ કેચિદ્ દિવં જગ્મુર્ હવ્યવાટ્ શમિમ્ આવિશત્
અશ્વત્થં વિષ્ણુર્ અગમદ્ ભાનુર્ અર્કં વટં શિવઃ ॥

સોમઃ પલાશમ્ અગમદ્ ગઙ્ગામ્ભો હવ્યવાહનઃ
અશ્વિનૌ તુ હયં ગૃહ્ય વાયસો ઽભૂદ્ યમઃ સ્વયમ્ ॥

એતસ્મિન્ન્ અન્તરે તત્ર વસિષ્ઠો ભગવાન્ ઋષિઃ
યષ્ટિમ્ આદાય દૈતેયાન્ ન્યવારયદ્ અથાજ્ઞયા ॥

તતઃ પ્રવૃત્તઃ પુનર્ એવ યજ્ઞો દૈત્યો ગતઃ સ્વેન બલેન યુક્તઃ
ઇમાનિ તીર્થાનિ તતઃ શુભાનિ દશાશ્વમેધસ્ય ફલાનિ દદ્યુઃ

પ્રથમં તુ શમીતીર્થં દ્વિતીયં વૈષ્ણવં વિદુઃ
આર્કં શૈવં ચ સૌમ્યં ચ વાસિષ્ઠં સર્વકામદમ્ ॥

દેવાશ્ ચ ઋષયઃ સર્વે નિવૃત્તે મખવિસ્તરે
તુષ્ટાઃ પ્રોચુર્ વસિષ્ઠં તં યજમાનં પ્રિયવ્રતમ્ ॥

તાંશ્ ચ વૃક્ષાંસ્ તાં ચ ગઙ્ગાં મુદા યુક્તાઃ પુનઃ પુનઃ
હયમેધસ્ય નિષ્પત્ત્યૈ એતે યાતા ઇતસ્ તતઃ ॥

હયમેધફલં દદ્યુસ્ તીર્થાનીત્ય્ અવદન્ સુરાઃ
તસ્માત્ સ્નાનેન દાનેન તેષુ તીર્થેષુ નારદ
હયમેધફલં પુણ્યં પ્રાપ્નોતિ ન મૃષા વચઃ ॥