ભેલસંહિતા · અધ્યાય 7.1

પિણ્ડીતકાનિ તુ ત્રીણિ સંગ્રહોક્તાનિ મે શૃણુ ।
કૃષ્ણં શ્વેતમુભે તચ્ ચ ત્રિતયં મદનં સ્મૃતમ્ ॥

ફલાનાન્ત્વેવ સર્વેષાં મદનં સર્વશોધનમ્ ।
વમનાસ્થાપને યોજ્યં તથૈવાપ્ય્ અનુવાસને ॥

યદા ન પરિપૂર્ણાન્ પરિપક્વાનિ તાનિ ચ ।
ભવન્તિ રસપૂર્ણાનિ તતસ્તાન્યુદ્ધરેદ્ ભિષક્ ॥

યવપલ્લે તથૈતાનિ તુષપલ્લે તથા પુનઃ ।
સપ્તરાત્રં વાસયિત્વા સંકુઞ્ચિતફલત્વચા ॥

સુભાવિતાનિ વિજ્ઞાય મૃદુભૂતાનિ શાસ્ત્રવિત્ ।
દ્વિધા ત્રિધા શોધયિત્વા સમ્યક્ સંશોધ્ય ચાવપેત્ ॥

ધાન્યેષુ માસં સંસ્થાપ્ય મૃદા ચૈવાવલેપયેત્ ।
નિધૂમે ચ નિવાતે ચ કપાટપિહિતે ગૃહે ॥

વૈહાયસે સ્થાપયેચ્ ચ યથા સ્વેદો ન સંભવેત્ ।
એતેષાં ફલમજ્જાનાં સનખં મુષ્ટિમાહરેત્ ॥

જર્જરીકૃત્ય દૃષદિ પાત્રે ચાપ્ય્ અધિવાસયેત્ ।
મધુકસ્ય કષાયેણ રાત્રિમેકાં નિધાપયેત્ ॥

અથ ચોત્થાય પૂર્વાહ્ણે હસ્તૌ પ્રક્ષાલ્ય મર્દયેત્ ।
પરિસ્રુતં સલવણં મધુયુક્તં પ્રતાપ્ય ચ ॥

પાયયેદ્ આતુરં સ્નિગ્ધં છર્દયેત્ તેન સાધુ ના ।
એતેનૈવ ચ કલ્પેન જીમૂતકફલૈર્ અપિ ॥

ઇક્ષ્વાકુકુટજાભ્યાં ચ લવણૈશ્ ચાપિ કારયેત્ ।
કૃતવેધૈર્હસ્તિપર્ણૈઃ ધામાર્ગવફલૈર્ અપિ ॥

કષાયં કારયેદ્ એભિઃ ફલબીજાનિ ભાવયેત્ ।
અનેન કલ્પેન ભિષક્ પાયયેત્ તુ યથાબલમ્ ॥

મદનસ્ય ફલાન્યેવ પુનરુદ્ધારયેદ્ ભિષક્ ।
યથા સ્યુર્નાતિપાણ્ડૂનિ તથૈવ હરિતાન્ય્ અપિ ॥

પરિપૂર્ણાનિ પક્વાનિ તથા જાતરસાનિ ચ ।
સૂચ્યા વા કણ્ટકૈર્ વાથ વ્યધયિત્વા સમન્તતઃ ॥

મદનાનાં કષાયેણ ત્રિરાત્રં ભાવયેદ્ ભિષક્ ।
એતેનૈવ ચ કલ્પેન જીમૂતકફલૈર્ અપિ ॥

ઇક્ષ્વાકુકુટજાનાં તુ ધામાર્ગવફલૈર્ અપિ ।
કૃતવેધૈર્હાસ્તિપર્ણૈશ્છર્દયેત્ તેન સાધુ ના ॥

સ ખલ્વેતેન કલ્પેન કુશાનાં વરુણસ્ય ચ ।
કાકોદુમ્બરિકાયાશ્ ચ કુષ્ઠાખ્યાયાસ્ તથૈવ ચ ॥ એકૈકસ્ય કષાયેણ સુસ્નિગ્ધં પાયયેદ્ ભિષક્ ।
બલાબલમવેક્ષ્ય ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ।.. ॥ ॥ તૃતીયો ઽ ધ્યાયઃ ॥ ।.. ।.. ।.. હ સ્માહ ભગવાન્ આત્રેયઃ ।