ભેલસંહિતા · અધ્યાય 2.7
યસ્સદા શ્લેષ્મલો જન્તુઃ શ્લેષ્મલં ભજતે ઽ શનમ્ ।
સેવતે ચ દિવાસ્વપ્નં તસ્ય શ્લેષ્મા પ્રવર્ધતે ॥
સ વૃદ્ધ ઊર્ધ્વં હૃદયાદ્ ગૃહીત્વા ધમનીર્દશ ।
રુદ્ધ્વા ચેતોવહં માર્ગં સંજ્ઞાં ભ્રંશયતે તતઃ ॥
સ ભ્રષ્ટસંજ્ઞઃ પુરુષસ્તાનિ તાનિ વિચેષ્ટતે ।
ગાયન્નૃત્યતિ ચૈકત્ર હસત્યથ ચ રોદિતિ ॥
એકત્રાસ્તે વિના લોકં શેતે ચાપિ જડો યથા ।
જનં ભીષયતે ચાપિ શ્લેષ્મોન્માદી પુમાનિહ ॥
યસ્ ત્વ્ એતત્ સર્વમશ્નાતિ યથોક્તં દોષકોપનમ્ ।
સન્નિપાતાત્તથોન્માદં સર્વલિઙ્ગં સ ઋચ્છતિ ॥
સ યદા ધનનાશેન મરણેન પ્રિયસ્ય વા ।
અથ ચિન્તયતે, તસ્ય સંજ્ઞા ભ્રશ્યતિ ચિન્તયા ॥
સ ચિન્તયતિ યાન્ ભાવાંસ્તાનેવ પ્રલપત્યથ ।
આગન્તું પઞ્ચમં વિદ્યાદિત્ય્ ઉન્માદં શરીરિણામ્ ॥
સર્વાન્ એતાન્ વિજાનીયાદુન્માદાન્વૈ ચિકિત્સિતાત્ ।
દુઃખેન સંજ્ઞાભ્રષ્ટો હિ પ્રકૃતિં પુનર્ ઋચ્છતિ ॥
એવં શરીરજા દોષાઃ શરીરે પર્યવસ્થિતાઃ ।
શરીરમ્ એવ હિંસન્તિ પાવકઃ સ્વમિવાશ્રયમ્ ॥
ન હિ સત્વાનિ હિંસન્તિ ન પિશાચા ન રાક્ષસાઃ ।
દેવાસ્ તથા ધર્મશીલાઃ મધ્યસ્થા મનુજાન્પ્રતિ ॥
વમને રેચને યુક્તો નિરૂહે ચાનુવાસને ।
ન જાતુ દારુણાન્ રોગાનુન્માદાન્ પ્રાપ્નુયાન્ નરઃ ॥ ઇત્ય્ આહ ભગવાન્ આત્રેયઃ ।
ઇતિ ભેલે નિદાને સપ્તમો ઽ ધ્યાયઃ ॥ ॥ અષ્ટમો ઽ ધ્યાયઃ ॥ અથાતો ઽ પસ્મારનિદાનં વ્યાખ્યાસ્યામ ઇતિ હ સ્માહ ભગવાન્ આત્રેયઃ ।
મૂળ પાઠ: Bhelasaṃhitā · Edition: ed. V. S. Venkatasubramania Sastri and C. Raja Rajeswara Sarma (CCRAS, New Delhi); e-text by SARIT · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0