ભાગવત પુરાણ · અધ્યાય 10.25

ભ્પ્_10.25.001।0 શ્રી-શુક ઉવાચ
ઇન્દ્રસ્ તદાત્મનઃ પૂજાં વિજ્ઞાય વિહતાં નૃપ ।
ગોપેભ્યઃ કૃષ્ણ-નાથેભ્યો નન્દાદિભ્યશ્ ચુકોપ હ

ગણં સાંવર્તકં નામ મેઘાનાં ચાન્ત-કારીણામ્ ।
ઇન્દ્રઃ પ્રચોદયત્ ક્રુદ્ધો વાક્યં ચાહેશ-માન્ય્ ઉત

અહો શ્રી-મદ-માહાત્મ્યં ગોપાનાં કાનનૌકસામ્ ।
કૃષ્ણં મર્ત્યમ્ ઉપાશ્રિત્ય યે ચક્રુર્ દેવ-હેલનમ્

યથાદૃઢૈઃ કર્મ-મયૈઃ ક્રતુભિર્ નામ-નૌ-નિભૈઃ ।
વિદ્યામ્ આન્વીક્ષિકીં હિત્વા તિતીર્ષન્તિ ભવાર્ણવમ્

વાચાલં બાલિશં સ્તબ્ધમ્ અજ્ઞં પણ્ડિત-માનિનમ્ ।
કૃષ્ણં મર્ત્યમ્ ઉપાશ્રિત્ય ગોપા મે ચક્રુર્ અપ્રિયમ્

એષાં શ્રિયાવલિપ્તાનાં કૃષ્ણેનાધ્માપિતાત્મનામ્ ।
ધુનુત શ્રી-મદ-સ્તમ્ભં પશૂન્ નયત સઙ્ક્ષયમ્

અહં ચૈરાવતં નાગમ્ આરુહ્યાનુવ્રજે વ્રજમ્ ।
મરુદ્-ગણૈર્ મહા-વેગૈર્ નન્દ-ગોષ્ઠ-જિઘાંસયા

ભ્પ્_10.25.008।0 શ્રી-શુક ઉવાચ
ઇત્થં મઘવતાજ્ઞપ્તા મેઘા નિર્મુક્ત-બન્ધનાઃ ।
નન્દ-ગોકુલમ્ આસારૈઃ પીડયામ્ આસુર્ ઓજસા

વિદ્યોતમાના વિદ્યુદ્ભિઃ સ્તનન્તઃ સ્તનયિત્નુભિઃ ।
તીવ્રૈર્ મરુદ્-ગણૈર્ નુન્ના વવૃષુર્ જલ-શર્કરાઃ

સ્થૂણા-સ્થૂલા વર્ષ-ધારા મુઞ્ચત્સ્વ્ અભ્રેષ્વ્ અભીક્ષ્ણશઃ ।
જલૌઘૈઃ પ્લાવ્યમાના ભૂર્ નાદૃશ્યત નતોન્નતમ્

અત્ય્-આસારાતિ-વાતેન પશવો જાત-વેપનાઃ ।
ગોપા ગોપ્યશ્ ચ શીતાર્તા ગોવિન્દં શરણં યયુઃ

શિરઃ સુતાંશ્ ચ કાયેન પ્રચ્છાદ્યાસાર-પીડિતાઃ ।
વેપમાના ભગવતઃ પાદ-મૂલમ્ ઉપાયયુઃ

કૃષ્ણ કૃષ્ણ મહા-ભાગ ત્વન્-નાથં ગોકુલં પ્રભો ।
ત્રાતુમ્ અર્હસિ દેવાન્ નઃ કુપિતાદ્ ભક્ત-વત્સલ

શિલા-વર્ષાતિ-વાતેન હન્યમાનમ્ અચેતનમ્ ।
નિરીક્ષ્ય ભગવાન્ મેને કુપિતેન્દ્ર-કૃતં હરિઃ

અપર્ત્વ્ અત્ય્-ઉલ્બણં વર્ષમ્ અતિ-વાતં શિલા-મયમ્ ।
સ્વ-યાગે વિહતે ઽસ્માભિર્ ઇન્દ્રો નાશાય વર્ષતિ

તત્ર પ્રતિવિધિં સમ્યગ્ આત્મ-યોગેન સાધયે ।
લોકેશ-માનિનાં મૌઢ્યાદ્ ધનિષ્યે શ્રી-મદં તમઃ

ન હિ સદ્-ભાવ-યુક્તાનાં સુરાણામ્ ઈશ-વિસ્મયઃ ।
મત્તો ઽસતાં માન-ભઙ્ગઃ પ્રશમાયોપકલ્પતે

તસ્માન્ મચ્-છરણં ગોષ્ઠં મન્-નાથં મત્-પરિગ્રહમ્ ।
ગોપાયે સ્વાત્મ-યોગેન સો ઽયં મે વ્રત આહિતઃ

ઇત્ય્ ઉક્ત્વૈકેન હસ્તેન કૃત્વા ગોવર્ધનાચલમ્ ।
દધાર લીલયા વિષ્ણુશ્ છત્રાકમ્ ઇવ બાલકઃ

અથાહ ભગવાન્ ગોપાન્ હે ઽમ્બ તાત વ્રજૌકસઃ ।
યથોપજોષં વિશત ગિરિ-ગર્તં સ-ગો-ધનાઃ

ન ત્રાસ ઇહ વઃ કાર્યો મદ્-ધસ્તાદ્રિ-નિપાતનાત્ ।
વાત-વર્ષ-ભયેનાલં તત્-ત્રાણં વિહિતં હિ વઃ

તથા નિર્વિવિશુર્ ગર્તં કૃષ્ણાશ્વાસિત-માનસઃ ।
યથાવકાશં સ-ધનાઃ સ-વ્રજાઃ સોપજીવિનઃ

ક્ષુત્-તૃડ્-વ્યથાં સુખાપેક્ષાં હિત્વા તૈર્ વ્રજ-વાસિભિઃ ।
વીક્ષ્યમાણો દધારાદ્રિં સપ્તાહં નાચલત્ પદાત્

કૃષ્ણ-યોગાનુભાવં તં નિશમ્યેન્દ્રો ઽતિ-વિસ્મિતઃ ।
નિસ્તમ્ભો ભ્રષ્ટ-સઙ્કલ્પઃ સ્વાન્ મેઘાન્ સન્ન્યવારયત્

ખં વ્યભ્રમ્ ઉદિતાદિત્યં વાત-વર્ષં ચ દારુણમ્ ।
નિશમ્યોપરતં ગોપાન્ ગોવર્ધન-ધરો ઽબ્રવીત્

નિર્યાત ત્યજત ત્રાસં ગોપાઃ સ-સ્ત્રી-ધનાર્ભકાઃ ।
ઉપારતં વાત-વર્ષં વ્યુદ-પ્રાયાશ્ ચ નિમ્નગાઃ

તતસ્ તે નિર્યયુર્ ગોપાઃ સ્વં સ્વમ્ આદાય ગો-ધનમ્ ।
શકટોઢોપકરણં સ્ત્રી-બાલ-સ્થવિરાઃ શનૈઃ

ભગવાન્ અપિ તં શૈલં સ્વ-સ્થાને પૂર્વ-વત્ પ્રભુઃ ।
પશ્યતાં સર્વ-ભૂતાનાં સ્થાપયામ્ આસ લીલયા

તં પ્રેમ-વેગાન્ નિર્ભૃતા વ્રજૌકસો $ યથા સમીયુઃ પરિરમ્ભણાદિભિઃ &અમ્પ્;
ગોપ્યશ્ ચ સ-સ્નેહમ્ અપૂજયન્ મુદા % દધ્ય્-અક્ષતાદ્ભિર્ યુયુજુઃ સદ્-આશિષઃ ॥ ભ્પ્_10.25.029* ॥
યશોદા રોહિણી નન્દો રામશ્ ચ બલિનાં વરઃ ।
કૃષ્ણમ્ આલિઙ્ગ્ય યુયુજુર્ આશિષઃ સ્નેહ-કાતરાઃ

દિવિ દેવ-ગણાઃ સિદ્ધાઃ સાધ્યા ગન્ધર્વ-ચારણાઃ ।
તુષ્ટુવુર્ મુમુચુસ્ તુષ્ટાઃ પુષ્પ-વર્ષાણિ પાર્થિવ

શઙ્ખ-દુન્દુભયો નેદુર્ દિવિ દેવ-પ્રચોદિતાઃ ।
જગુર્ ગન્ધર્વ-પતયસ્ તુમ્બુરુ-પ્રમુખા નૃપ

તતો ઽનુરક્તૈઃ પશુપૈઃ પરિશ્રિતો રાજન્ સ્વ-ગોષ્ઠં સ-બલો ઽવ્રજદ્ ધરિઃ ।
તથા-વિધાન્ય્ અસ્ય કૃતાનિ ગોપિકા ગાયન્ત્ય ઈયુર્ મુદિતા હૃદિ-સ્પૃશઃ