આર્યાસપ્તશતી · શ્લોક 121-140

ઉષસિ પરિવર્તયન્ત્યા મુક્તા-દામોપવીતતાં નીતમ્ ।
પુરુષાયિત-વૈદગ્ધ્યં વ્રીડાવતિ કૈર્ન કલિતં તે

ઉડ્ડીનાનામ્ એષાં પ્રાસાદાત્ તરુણિ પક્ષિણાં પઙ્ક્તિઃ ।
વિસ્ફુરતિ વૈજયન્તી-પવન-ચ્છિન્નાપવિદ્ધેવ

ઉજ્જાગરિત-ભ્રામિત-દન્તુર-દલ-રુદ્ધ-મધુકર-પ્રકરે ।
કાઞ્ચન-કેતકિ મા તવ વિકસતુ સૌરભ્ય-સમ્ભારઃ

ઉલ્લસિત-ભ્રૂઃ કિમ્ અતિક્રાન્તં ચિન્તયસિ નિસ્તરઙ્ગાક્ષિ ।
ક્ષુદ્રાપચાર-વિરસઃ પાકઃ પ્રેમ્ણો ગુડસ્યેવ

ઉદ્દિશ્ય નિઃસરન્તીં સખીમ્ ઇયં કપટ-કોપ-કુટિલ-ભ્રૂઃ ।
એવમ્ અવતંસમ્ આક્ષિપદ્ આહત-દીપો યથા પતતિ

ઉદિતો ઽપિ તુહિન-ગહને ગગન-પ્રાન્તે ન દીપ્યતે તપનઃ ।
કઠિન-ઘૃત-પૂર-પૂર્ણે શરાવ-શિરસિ પ્રદીપ ઇવ

ઉદ્ગમનોપનિવેશન-શયન-પરાવૃત્તિ-વલન-ચલનેષુ ।
અનિશં સ મોહયતિ માં હૃલ્-લગ્નઃ શ્વાસ ઇવ દયિતઃ

ઉજ્ઝિત-સૌભાગ્ય-મદ-સ્ફુટ-યાચ્ઞાનઙ્ગ-ભીતયોર્ યૂનોઃ ।
અકલિત-મનસોર્ એકા દૃષ્ટિર્ દૂતી નિસૃષ્ટાર્થી

ઉત્તમ-ભુજઙ્ગ-સઙ્ગમ-નિસ્પન્દ-નિતમ્બ-ચાપલસ્ તસ્યાઃ ।
મન્દર-ગિરિર્ ઇવ વિબુધૈર્ ઇતસ્ તતઃ કૃષ્યતે કાયઃ

ઉપનીય કલમ-કુડવં કથયતિ સભયશ્ ચિકિત્સકે હલિકઃ ।
શોણં સોમાર્ધ-નિભં વધૂ-સ્તને વ્યાધિમ્ ઉપજાતમ્

ઉન્મુકુલિતાધર-પુટે-ભૂતિ-કણ-ત્રાસ-મીલિતાર્ધાક્ષિ ।
ધૂમો ઽપિ નેહ વિરમ-ભ્રમરો ઽયં શ્વસિતમ્ અનુસરતિ

ઉપરિ પરિપ્લવતે મમ બાલેયં ગૃહિણિ હંસ-માલેવ ।
સરસ ઇવ નલિન-નાલા ત્વમ્ આશયં પ્રાપ્ય વસસિ પુનઃ

ઉત્કમ્પ-ઘર્મ-પિચ્છિલ-દોઃ-સાધિક-હસ્ત-વિચ્યુતશ્ ચૌરઃ ।
શિવમ્ આશાસ્તે સુતનુ-સ્તનયોસ્ તવ પઞ્ચલાઞ્ચલયોઃ

ઉત્ક્ષિપ્ત-બાહુ-દર્શિત-ભુજ-મૂલં ચૂત-મુકુલ મમ સખ્યા ।
આકૃષ્યમાણ રાજતિ ભવતઃ પરમ્ ઉચ્ચ-પદ-લાભઃ

ઉચ્ચ-કુચ-કુમ્ભ-નિહિતો હૃદયં ચાલયતિ જઘન-લગ્નાગ્રઃ ।
અતિનિમ્ન-મધ્ય-સઙ્ક્રમ-દારુ-નિભસ્ તરુણિ તવ હારઃ

ઉલ્લસિત-શીત-દીધિતિ-કલોપકણ્ઠે સ્ફુરન્તિ તારૌઘાઃ ।
કુસુમાયુધ-વિધૃત-ધનુર્-નિર્ગત-મકરન્દ-બિન્દુ-નિભાઃ

ઉપનીય પ્રિયમ્ અસમય-વિદં ચ મે દગ્ધ-માનમ્ અપનીય ।
નર્મોપક્રમ એવ ક્ષણદે દૂતીવ ચલિતાસિ

ઉત્તમ-વનિતૈક-ગતિઃ કરીવ સરસી-પયઃ સખી-ધૈર્યમ્ ।
આસ્કન્દિતોરુણા ત્વં હસ્તેનૈવ સ્પૃશન્ હરસિ

ઇતિ વિભાવ્યાખ્યા-સમેતા ઉ-કાર-વ્રજ્યા ॥
ઊ-કાર-વ્રજ્યા
ઊઢામુનાતિવાહય પૃષ્ઠે લગ્નાપિ કાલમ્ અચલાપિ ।
સર્વંસહે કઠોર-ત્વચઃ કિમ્ અઙ્કેન કમઠસ્ય

ઇતિ વિભાવ્યાખ્યા-સમેતા ઊ-કાર-વ્રજ્યા ॥
ઋ-કાર-વ્રજ્યા
ઋજુના નિધેહિ ચરણૌ પરિહર સખિ નિખિલ-નાગરાચારમ્ ।
ઇહ ડાકિનીતિ પલ્લી-પતિઃ કટાક્ષેઽપિ દણ્ડયતિ