અર્થશાસ્ત્ર · અધ્યાય 02.2
અકૃષ્યાયાં ભૂમૌ પશુભ્યો વિવીતાનિ પ્રયચ્છેત્ ॥
પ્રદિષ્ટ.અભય.સ્થાવર.જઙ્ગમાનિ ચ બ્રહ્મ.સોમ.અરણ્યાનિ તપસ્વિભ્યો ગો.રુત.પરાણિ પ્રયચ્છેત્ ॥
તાવન્.માત્રમ્ એક.દ્વારં ખાત.ગુપ્તં સ્વાદુ.ફલ.ગુલ્મ.ગુચ્છમ્ અકણ્ટકિ.દ્રુમમ્ ઉત્તાન.તોય.આશયં દાન્ત.મૃગ.ચતુષ્પદં ભગ્ન.નખ.દંષ્ટ્ર.વ્યાલં માર્ગયુક.હસ્તિ.હસ્તિનીક.લભં મૃગ.વનં વિહાર.અર્થં રાજ્ઞઃ કારયેત્ ॥
સર્વ.અતિથિ.મૃગં પ્રત્યન્તે ચ^અન્યન્.મૃગ.વનં ભૂમિ.વશેન વા નિવેશયેત્ ॥
કુપ્ય.પ્રદિષ્ટાનાં ચ દ્રવ્યાણામ્ એક.એકશો વનાનિ નિવેશયેત્, દ્રવ્ય.વન.કર્મ.અન્તાન્ અટવીશ્ ચ દ્રવ્ય.વન.અપાશ્રયાઃ ॥
પ્રત્યન્તે હસ્તિ.વનમ્ અટવ્ય્.આરક્ષં નિવેશયેત્ ॥
નાગ.વન.અધ્યક્ષઃ પાર્વતં ન^આદેયં સાર.સમ.અનૂપં ચ નાગ.વનં વિદિત.પર્યન્ત.પ્રવેશ.નિષ્કાસં નાગ.વન.પાલૈઃ પાલયેત્ ॥
હસ્તિ.ઘાતિનં હન્યુઃ ॥
દન્ત.યુગં સ્વયં.મૃતસ્ય^આહરતઃ સપાદ.ચતુષ્પણો લાભઃ ॥
નાગ.વન.પાલા હસ્તિપક.પાદ.પાશિક.સૈમિક.વન.ચરક.પારિકર્મિક.સખા હસ્તિ.મૂત્ર.પુરીષચ્.છન્ન.ગન્ધા ભલ્લાતકી.શાખા.પ્રચ્છન્નાઃ પઞ્ચભિઃ સપ્તભિર્ વા હસ્તિ.બન્ધકીભિઃ સહ ચરન્તઃ શય્યા.સ્થાન.પદ્યા.લેણ્ડ.કૂલ.ઘાત.ઉદ્દેશેન હસ્તિ.કુલ.પર્યગ્રં વિદ્યુઃ ॥
યૂથ.ચરમ્ એક.ચરં નિર્યૂથં યૂથ.પતિં હસ્તિનં વ્યાલં મત્તં પોતં બન્ધ.મુક્તં ચ નિબન્ધેન વિદ્યુઃ ॥
અનીકસ્થ.પ્રમાણૈઃ પ્રશસ્ત.વ્યઞ્જન.આચારાન્ હસ્તિનો ગૃહ્ણીયુઃ ॥
હસ્તિ.પ્રધાનં વિજયો રાજ્ઞઃ ॥
પર.અનીક.વ્યૂહ.દુર્ગ.સ્કન્ધ.આવાર.પ્રમર્દના હ્ય્ અતિપ્રમાણ.શરીરાઃ પ્રાણ.હર.કર્માણો હસ્તિનઃ ॥
કz02.2.15અબ્। કાલિઙ્ગ.અઙ્ગરજાઃ શ્રેષ્ઠાઃ પ્રાચ્યાશ્ ચેદિ.કરૂષજાઃ ।[શ્]
કz02.2.15ચ્દ્। દાશાર્ણાશ્ ચ^અપર.અન્તાશ્ ચ દ્વિપાનાં મધ્યમા મતાઃ ॥[શ્]
કz02.2.16અબ્। સૌરાષ્ટ્રિકાઃ પાઞ્ચનદાસ્ તેષાં પ્રત્યવરાઃ સ્મૃતાઃ ।[શ્]
કz02.2.16ચ્દ્। સર્વેષાં કર્મણા વીર્યં જવસ્ તેજશ્ ચ વર્ધતે ॥[શ્] એ
(ચોન્સ્ત્રુચ્તિઓન્ ઓf fઓર્ત્સ્)
મૂળ પાઠ: Arthaśāstra · Edition: R. P. Kangle's edition: The Kauṭilīya Arthaśāstra, A critical Edtion with a Glossary, Second edition, University of Bombay 1969. · Data entry Muneo Tokunaga · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0