અગ્નિ પુરાણ · અધ્યાય 225

:એ ઇત્ય્ આગ્નેયે મહાપુરાણે રાજધર્મો નામ
ચતુર્વિંશત્યધિકદ્વિશતતમો ઽધ્યાયઃ ॥
% છપ્તેર્ {225}
:શ્ અથ પઞ્ચવિંશત્યધિકદ્વિશતતમો ઽધ્યાયઃ
રાજધર્માઃ
પુષ્કર ઉવાચ
સ્વયમેવ કર્મ દૈવાખ્યં વિદ્ધિ દેહાન્તરાર્જિતં ।અપ્_225.001અબ્।
તસ્માત્ પૌરુષમેવેહ શ્રેષ્ઠમાહુર્મનીષિણઃ

:પ્ 320
પ્રતિકૂલં તથા દૈવં પૌરુષેણ વિહન્યતે ।અપ્_225.002અબ્।
સાત્ત્વિકાત્ કર્મણઃ પૂર્વાત્ સિદ્ધિઃ સ્યાત્પૌરુષં વિના

પૌરુષં દૈવસમ્પત્ત્યા કાલે ફલતિ ભાર્ગવ ।અપ્_225.003અબ્।
દૈવં પુરુષકારશ્ ચ દ્વયં પુંસઃ ફલાવહં

કૃષેર્વૃષ્ટિસમાયોગાત્ કાલે સ્યુઃ ફલસિદ્ધયઃ ।અપ્_225.004અબ્।
સધર્મં પૌરુષં કુર્યાન્નાલસો ન ચ દૈવવાન્

સામાદિભિરુપાયૈસ્તુ સર્વે સિદ્ધ્યન્ત્યુપક્રમાઃ ।અપ્_225.005અબ્।
સામ ચોપપ્રદાનઞ્ચ ભેદદણ્ડૌ તથાપરૌ

માયોપેક્ષેન્દ્રજાલઞ્ચ ઉપાયાઃ સપ્ત તાઞ્છૃણુ ।અપ્_225.006અબ્।
દ્વિવિધં કથિતં સામ તથ્યઞ્ચાતથ્યમેવ ચ

તત્રાપ્યતથ્યં સાધૂનામાક્રોશાયૈવ જાયતે ।અપ્_225.007અબ્।
મહાકુલીના હ્ય્ ઋજવો ધર્મનિત્યા જિતેન્દ્રિયાઃ

સામસાધ્યા અતથ્યૈશ્ ચ ગૃહ્યન્તે રાક્ષસા અપિ ।અપ્_225.008અબ્।
તથા તદુપ્રકારાણાં કૃતાનાઞ્ચૈવ વર્ણનં

પરસ્પરન્તુ યે દ્વિષ્ટાઃ ક્રુદ્ધભીતાવમાનિતાઃ ।અપ્_225.009અબ્।
તેષાન્ભેદં પ્રયુઞ્જીત પરમં દર્શયેદ્ભયં(1)

આત્મીયાન્ દર્શયેદાશાં યેન દોષેણ બિભ્યતિ ।અપ્_225.010અબ્।
પરાસ્તેનૈવ તે ભેદ્યા રક્ષ્યો વૈ જ્ઞાતિભેદકઃ

સામન્તકોષો વાહ્યસ્તુ મન્ત્રામાત્યાત્મજાદિકઃ(2) ।અપ્_225.011અબ્।
અન્તઃકોષઞ્ચોપશામ્ય કુર્વન્ શત્રોશ્ ચ તં જયેત્

ઉપાયશ્રેષ્ઠં દાનં સ્યાદ્દાનાદુભયલોકભાક્ ।અપ્_225.012અબ્।
ન સો ઽસ્તિ નામ દાનેન વશગો યો ન જાયતે

:ન્
1 પરસ્માદર્શયેદ્ભયમિતિ ઞ..
2 મન્ત્રામાત્યાનુજાદિક ઇતિ ઞ..
:પ્ 321
દાનવાનેવ શક્નોતિ સંહતાન્ ભેદિતું પરાન્ ।અપ્_225.013અબ્।
ત્રયાસાધ્યં સાધયેત્તં દણ્ડેન ચ કૃતેન ચ

દણ્ડે સર્વં સ્થિતં દણ્ડો નાશયેદ્દુષ્પ્રણીકૃતઃ ।અપ્_225.014અબ્।
અદણ્ડ્યાન્ દણ્ડયન્નશ્યેદ્દણ્ડ્યાન્રાજાપ્યદણ્ડયન્

દૈવદૈત્યોરગનરાઃ સિદ્ધા ભૂતાઃ પતત્રિણઃ ।અપ્_225.015અબ્।
ઉત્ક્રમેયુઃ સ્વમર્યાદાં યદિ દણ્ડાન્ ન પાલયેત્

યસ્માદદાન્તાન્ દમયત્યદણ્ડ્યાન્દણ્ડયત્યપિ ।અપ્_225.016અબ્।
દમનાદ્દણ્ડનાચ્ચૈવ તસ્માદ્દણ્ડ વિદુર્બુધાઃ

તેજસા દુર્ નિરીક્ષ્યો હિ રાજા ભાસ્કરવત્તતઃ ।અપ્_225.017અબ્।
લોકપ્રસાદં ગચ્છેત દર્શનાચ્ચન્દ્રવત્તતઃ

જગદ્વ્યાપ્નોતિ વૈ ચારૈર્ અતો રાજા સમીરણઃ ।અપ્_225.018અબ્।
દોષનિગ્રહકારિત્વાદ્રાજા વૈવસ્વતઃ પ્રભુઃ

યદા દહતિ દુર્બુદ્ધિં તદા ભવતિ પાવકઃ ।અપ્_225.019અબ્।
યદા દાનં દ્વિજાતિભ્યો દદ્યાત્ તસ્માદ્ધનેશ્વરઃ

ધનધારાપ્રવર્ષિત્વાદ્દેવાદૌ વરુણઃ સ્મૃતઃ ।અપ્_225.020અબ્।
ક્ષમયા ધારયંલ્લેકાન્ પાર્થિવઃ પાર્થિવો ભવેત્

ઉત્સાહમન્ત્રશક્ત્યાદ્યૈ રક્ષેદ્યસ્માદ્ધરિસ્તતઃ