Yoga Vasistha · Chapter 6.66

ṣaṭṣaṣṭitamaḥ sargaḥ

śrīvasiṣṭha uvāca /
athetyuktavatī pṛṣṭā sā mayā kalpitāsanā /
saṃkalpitāsanasthena sthitena nabhasi sthitā

kathaṃ śilodare bāle tvadvidhānāṃ bhavetsthitiḥ /
kathaṃ saṃcalanaṃ tatra kimarthaṃ tatra cāspadam

vidyādharyuvāca /
mune yathedaṃ bhavatāṃ jagatsphāraṃ virājate /
tathāsmākaṃ jagattatra sargasaṃsārayuk sthitam

sphuranti nāgāḥ pātāle tiṣṭhanti bhuvi parvatāḥ /
āpaśchalachalāyante vahanti vyomni vāyavaḥ

arṇavā arṇasā bhānti yāntyantaḥ śanakaiḥ prajāḥ /
bhūtānyajasraṃ jāyante mriyante'virataṃ yathā

vānti vātā vahantyāpo bhānti cābhānti khe surāḥ /
tiṣṭhantyagāḥ samudyanti grahā yānti mahīṃ nṛpāḥ

devāsuramanuṣyāṇāṃ vyavahāraparamparāḥ /
lolāḥ pravṛttā ākalpamāsamudramivāpagāḥ o

dinapadmāni bhūlokasarasyākalpamānabhaḥ /
lolābhrālīni phullāni mīlitonmīlitānyalam

candracarcāścaturdikkaṃ candanenātmatejasā /
racayanrātrirohiṇyostamo hantyapi hṛdgatam

svadaśāsvādanaratā vātayantrasucāritā /
rodaḥsadmani sūryākhyā dīpyate divi dīpikā

brahmasaṃkalpito ruddho vātasaṃcāracāribhiḥ /
khe'niśaṃ cakramṛkṣāṇāṃ guṇāvarto vivartate /०

bhūtataṇḍulamāsṛṣṭeḥ pinaṣṭi dhruvakīlakaḥ /
niyatyā calito rodaḥ kapāṭāmbhodaghargharaḥ

dvīpābdhiśailairbhūpīṭhaṃ vimānanagarairnabhaḥ /
detyadānavanāgaughaiḥ pūrṇaṃ pātālamaṇḍalam

kuṇḍalaṃ trijagallakṣmyā nīlaṃ bhūtalamaṇḍalam /
sthitaṃ cañcalamācāracañcalāyāḥ sphuranmaṇi

buddhyādirahitāṃ spandasaṃvidaṃ vāyavīmiva /
sthāvaraṃ jaṃgamaṃ caiva sūkṣmamādāya jāyate

munimaunairdharā vārbhirmārutaiḥ kapicāpalam /
ākāśairavakāśitvaṃ tejobhirbhāsanaṃ śritam

vṛkṣorvyabdhyadrikhacarāḥ prāṇinontaḥ sphurantyalam /
mṛtijanmonmukhāḥ kīṭasurāsurajalaukasaḥ

sasurāsuragandharvāḥ kālaḥ kalayati prajāḥ /
dorbhiḥ kalpayugābdaiśca svapaśūniva pālakaḥ

anantavipulāgādhagambhīre kālasāgare /
utpattyotpattya līyante te tvāvartavivartayā

caturdaśavidhā vātavellitā bhūtapāṃsavaḥ /
nāśākāśe vilīyante śaradambhodalīlayā

bhuvanaṃ bodhayantī dyauścandrārkakaracāmaraiḥ /
sthitākāśāṃśukākalpatārakotkaraśekharā

sthitāḥ pavanabhūkampameghatāpasahiṣṇavaḥ /
svaṃ pradeśamanujjhantyaḥ kakubhaḥ stambhitā iva

utpātameghanirhrādabhūmikampagrahagrahaiḥ

apyātairapi vijñātairbhūtānāṃ jāyate gatiḥ

saptānāṃ jalamabdhīnāmaurvāgniḥ pibati jvalan /
lokāntarāṇāmākalpaṃ kālo bhūtagaṇaṃ yathā

pātālamāviśati yāti nabhobilaṃ ca
diṅmaṇḍalaṃ bhramati bhūtagaṇaḥ samantāt /
paryeti parvatamahārṇavamaṇḍalāni
dvīpāntarāṇi ca marutsaraṇakrameṇa

ityārṣe śrīvāsiṣṭhamahārāmāyaṇe vā० de० mokṣo० nirvāṇaprakaraṇe uttarārdhe pāṣāṇa० śilāntaravarṇanaṃ nāma ṣaṭṣaṣṭitamaḥ sargaḥ