Yoga Vasistha · Chapter 6.27

saptaviṃśaḥ sargaḥ

śrīvasiṣṭha uvāca /
nirvāṇo bhava śāntātmā yathāprāptānuvṛttimān /
sannevāsatsamaḥ saumya sphaṭikādiva nirmitaḥ

ekasminneva sarvasminsaṃsthite vitatātmani /
naikasminna ca sarvasminnānātākalanā kutaḥ

ādyantarahitaṃ sarvaṃ vyoma cittattvanirbharam /
śarīrotpattināśeṣu kā cittattvasya khaṇḍanā

sphuranti hi jaḍakrīḍāściccamatkāracāpalāt /
acāpalātpratīyante taraṅgā iva vāriṇi

yathā śubhrāmbude vastraśaṅkā na phalabhāginī /
deho'yamahamityeṣā tathā śaṅkā na vāstavī

mā'vastuni nimagnastvaṃ bhava bhūribhavaprade /
vastvanantasukhāyādyaṃ bhavyaṃ bhāvaya bhūtaye

cidvyomānantamevāsminneyattāsti samātmanaḥ /
ityeva paramaṃ vastu vastu tatparamastu te

evaṃ niścayavānnāma tvamevāsi nirañjanaḥ /
dhyātā dhyeyaṃ tathā dhyānaṃ satyaṃ cāpi na kiṃcana

draṣṭā dṛśyaṃ darśanaṃ ca cita eva vibhūtayaḥ /
atattatsaṃvido nānyadadhyānaṃ dhyeyamasti ca

udyati pratipaccandre vahati pralayānile /
ātmatattvaṃ samaṃ saumyaṃ na kṣubhyati na śāmyati

yathā nauyāyinaḥ sthāṇutaruśailādivepanam /
yathā śuktau rajatadhīstathā dehādi cetasaḥ

yathā dehādi cittasya tathā dehasya cittakam /
tathaiva jīvaḥ parame pade dvaitamataḥ kutaḥ

sarvamekamidaṃ śāntaṃ brahma bṛṃhitavedanāt /
na kiṃcijjagadādyasti bhrāntiranyā na vidyate

na vidyate yathā vyomni vanaṃ snehaśca saikate /
vidyucchaśāṅkabimbe ca tathā dehādi cetasi

avidyamāna evāsminmā bibhīhi jagadbhrame /
etadeva paraṃ satyaṃ viddhi satyavidāṃ vara

jagadasti na satteti yāsīdbhrāntistavādya sā /
śāntā madupadeśena kimanyadbandhakāraṇam

sthālyudañcanakumbhādi yathā mṛnmātrakaṃ tathā /
cittamātraṃ jagadidaṃ kṣīṇaṃ tacca vicāraṇāt

āpatsu saṃpatsu bhavābhaveṣu
śāntaiṣaṇāharṣaviṣādasaṃvit /
saumyādahaṃbhāvavidā vimukto
yathāsthitaṃ tiṣṭha vilīya māsva

yathāsthitaṃ vastvadhigamya rāma
sthito'si cedvā svakulāmbarendo /
taddharṣaśokaiṣaṇadūṣaṇādi
vimucya vā tiṣṭha yathecchamāsva

ityārṣe śrīvāsiṣṭhamahārāmāyaṇe vālmīkīye de० mokṣopāyeṣu nirvāṇaprakaraṇe u० mukhyayogopadeśo nāma saptaviṃśaḥ sargaḥ