Language

ENहिગુ
Scripture Library

Vṛttaratnākara · Chapter 3

3.1

iti śrīmadbhaṭṭarāmeśvarasūnunārāyaṇabhaṭṭaviracitāyāṃ vṛttaratnākaravyākhyāyāṃ
mātrāvṛttādhikāro nāma dvitīyo 'dhyāyaḥ //
tṛtīyo 'dhyāyaḥ
guḥ śtrīḥ

3.2

gau strī

3.3

mo nārī

3.4

ro mṛgī

3.5

mgau cetkanyā

3.6

mgau giti paṅktiḥ

3.7

tyau stastanumadhyā

3.8

śaśivadanā nyau

3.9

vidyullekhā mo maḥ

3.10

tsā cedvasumatī

3.11

msau gaḥ syānmadalekhāḥ

3.12

bhau giti citrapadā gaḥ

3.13

mo mo go go vidyunmālā

3.14

māṇavakaṃ bhāttalagā

3.15

mnau gau haṃsarutametat

3.16

rjau samānikā galau ca

3.17

pramāṇikā jarau lagau

3.18

vitānamābhyāṃ yadanyat

3.19

rāmnasāviha halamukhī

3.20

bhujagaśiśubhṛtāṃ nau maḥ

3.21

msā jgau śuddhavirāḍidaṃ matam

3.22

mnau jgau ceti paṇavanāmakam

3.23

rjau ragau mayūrasāriṇī syāt

3.24

bhmau sagayuktau rukmavatīyam

3.25

mattā jñeyā mabhasagayuktā

3.26

narajagaurbhavenmanoramā

3.27

tjau jo guruṇeyamupasthitā

3.28

syādindravajrā yadi tau jagau gaḥ

3.29

upendravajrā jatajāstato gau

3.30

pādau yadīyāvupajātayastāḥ

3.31

smaranti jātiṣvidameva nāma me

3.32

najajalagairgaditā sumukhī

3.33

dodhakavṛttamidaṃ bhabhabhādgau

3.34

śālinyuktā mtau tagau go 'bdhilokaiḥ

3.35

vātormīyaṃ kathitā mbhau tagau gaḥ

3.36

vāṇarasaiḥ syādbhatanagagaiḥ śrīḥ

3.37

mbhau nlau gaḥ syād bhramaravilasitam

3.38

rānnarāviha rathoddhatā lagau

3.39

svāgateti ranabhādguruyugmam

3.40

nanaralagururacitā vṛntā

3.41

nanaramagurubhiśca bhadrikā

3.42

śyenikā rajau ralau gururpadā

3.43

mauktikamālā yadi bhatanādgau

3.44

upasthitamidaṃ jsau tādgakārau

3.45

candravartma nigadanti ranabhasaiḥ

3.46

jatau tu vaṃśasthamudīritaṃ jarau

3.47

syādindravaṃśā tatajai rasaṃyutaiḥ

3.48

iha toṭakamambudhisaiḥ prathitam

3.49

drutavilambitamāha nabhau bharau

3.50

minuśaraviratirnau myau puṭo 'yam

3.51

pramuditavadanā bhavennau ca rau

3.52

nayasahitau nyau kusumavacitrā

3.53

rasairjasajasā jaloddhatagatiḥ

3.54

caturjagaṇaṃ vada mauktikadāma

3.55

bhujaṅgaprayātaṃ bhavedyaiścatubhiḥ

3.56

raiścaturbhiryutā sragviṇī sammatā

3.57

bhuvi bhavennabhajaraiḥ priyaṃvadā

3.58

tyau tyau maṇimālā cchinnā guhavaktraiḥ

3.59

dhīrairabhāṇi lalitā tabhaujarau

3.60

pramitākṣarā sajasasairuditā

3.61

nanabharasahitā mahitojjvalā

3.62

pañcāśvaiśchinnā vaiśyadevī mamau yau

3.63

abdhyaṣṭābhirjaladharamālā mbhau smau

3.64

iha navamālikā najabhayaiḥ syāt

3.65

svaraśaraviratirnanau rau prabhā

3.66

bhavati najāvatha mālatī jarau

3.67

jabhau jarau vadati pañcāmaram

3.68

abhinavatāmarasaṃ najajādyaḥ

3.69

turagarasayatirnau tatau gaḥ kṣamā

3.70

mnau jrau gastridaśayatiḥ praharṣiṇīam

3.71

caturgrahairatirucirā jabhasjagāḥ

3.72

vedai randhrairmtau yasagā mattamayūram

3.73

( upasthitamidaṃ jsau tsau sagurukaṃ cet )

3.74

sajasā jagau bhavati mañjubhāṣiṇī

3.75

nanatatagurubhiścandrikāśvartubhiḥ

3.76

mtau nsau gāvakṣagrahaviratisambādhā

3.77

nanarasalaghugaiḥ svarairaparājitā

3.78

nanabhanalaghugaiḥ praharaṇakalitā

3.79

uktā vasantatilakā tabhajā jagau gaḥ

3.80

siṃhonnateyamuditā munikāśyapena

3.81

uddharṣiṇīyamuditā munisaitavena

3.82

induvadanā bhajasanaiḥ saguruyugmaiḥ

3.83

dviḥsaptacchidalolā msau mbhau gau caraṇe cet

3.84

dvihatahayalaghuratha giti śaśikalā

3.85

sragiti bhavati rasanavakayatiriyam

3.86

vasuhayayatiriha maṇiguṇanikaraḥ

3.87

nanamayayayuteyaṃ mālinī bhogilokaiḥ

3.88

bhavati najau bhajau rasahitau prabhadrakam

3.89

sajanā nayau śaradaśayatiriyamelā

3.90

mrau myau yāntau bhavetāṃ saptāṣṭabhiścandralekhā

3.91

bhratrinagaiḥ svarātkhamṛṣabhagajavilasitam

3.92

najabhajaraiḥ sadā bhavati vāṇinī gayuktaiḥ

3.93

rasai rudraiśchinnā yamanasabhalā gaḥ śikhariṇī

3.94

jasau jasayalā vasugrahayatiśca pṛthvī guruḥ

3.95

diṅmuni vaṃśapatrapatitaṃ bharanabhanalagaiḥ

3.96

rasayugahayairnsau mrau slau gau yadā hariṇī tadā

3.97

mandākrāntā jaladhiṣaḍagairmbhaunatau tād guru cet

3.98

hayadaśabhirnajau bhajajalā guru narkuṭakam

3.99

muniguhakārṃavaiḥ kṛtayati vada kokilakam

3.100

syād bhūtartvaśvaiḥ kusumitalatāvellitā mtau nayau yau

3.101

sūryāśvairmasajastatāḥ saguravaḥ śārdūlavikrīḍitam

3.102

jñeyā saptāśvaṣaḍbhrmarabhanayayutā bhlo gaḥ suvadanā

3.103

trī rajau galau bhavedihedṛśena lakṣaṇena vṛttanāma

3.104

mrabhnairyānāṃ trayeṇa trimuniyatiyutā sragdharā kīrtiteyam

3.105

bhrau naranā ranāvatha gururdigarkaviramaṃ hi bhadrakamiti

3.106

yadiha najau bhajau bhjabhalagāstadaśvalalitaṃ harārkayatimam

3.107

matākrīḍā mau tnau nau nalgiti bhavati vasuśaradaśayatiyutā

3.108

bhūtamuninairyatiriha bhatanāḥ sbhau bhanayāśca yadi bhavati tanvī

3.109

krauñjapadā bhamau smau nananā ngāviṣaśaravasumuniviratiriha bhavet

3.110

vasvīśāśvacchedopetaṃ mamatanayuganarasalagairbhujaṅgavijṛmbhitam

3.111

mo nāḥ ṣaṭ sagagiti yadi navarasarasaśarayatiyutamapavāhākhyam

3.112

yadi ha nayugalaṃ tataḥ saptarephā stadā caṇḍavṛṣṭiprapāto bhaveddaṇḍakaḥ

3.113

praticaraṇavivṛddharephāḥ syurṇārṇavavyālajīmūtalīlākaroddāmaśaṅkhādayaḥ

3.114

pracitakasamabhidho dhīradhībhiḥ smṛtodaṇḍako nadvayāduttaraiḥ saptabhiryaiḥ

Original text: Vṛttaratnākara · Edition: Śrī Kedāra Nātha Śarmā: Vṛttaratnākara : with a commentary of Bhaṭṭa Nārāyaṇa Bhaṭṭ and notes etc. by Vaidya Nātha Śāstrī Varakale, edited with the Maṇimayī Hindī Commentary. -- 6th ed. Varanasi : Chaukhambha Sanskrit Sansthan , 1980. (The Kashi Sanskrit Series ; 55) · Data entry Masahiro Takano · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc