Vallālacarita · Chapter 2.8

ityānandabhaṭṭaprokte vallālacarite devalānāṃ nirvvāsanaṃ nāma saptamo 'dhyāyaḥ /
[[040]]
atha aṣṭamo 'dhyāyaḥ
oṁ namaḥ śivāya |
nārāyaṇaṃ namaskṛtya narañcaiva narottamam /
devīṃ svarasvatīṃ vyāsaṃ tatojayamudīrayet

oṁ namo bhagavate vāsudevāya |
namo 'stu siṃhagiraye prabhave 'dbhutaśaktaye /
vallālabhūpati rninye mārge yena sanātane

atha śrīvallālasenaḥ purā gauḍe purottame /
nānāratnajvalatśobhāsabhāyāṃ sukhamāsata

nīlakuñcitakeśāntavyālolacūrṇakuntalāḥ /
sabhājanākṣibhramaraiḥ pīyamānamukhāmbujāḥ

kañcukitastanābhogāḥ kvanadvalayakaṅkaṇāḥ /
suvastrāścārusarvvāṅgyaḥ āraktadaśanacchadāḥ

āviṣkurvvadvāhumūlā nṛtyaddhastā iva striyaḥ /
sevayanti nṛpaṃ tatra calaccāmaramārutaiḥ

rājanyā rājaputrāśca vāvadūkaviṭādayaḥ /
upāsate sma vallālaṃ brāhmaṇāśca mahaujasaḥ

gītai rhallīṣai rlāsyaiśca naṭyo hariṇalocanāḥ /
bhrukuṃśāśca vādyavido vādyaiścaramayanti tam

kadācidvedavedāṅgopaniṣaddharmmaśāstravit /
itihāsapurāṇānāṃ vettā lokanamaskṛtaḥ

medhāvī nayavān vāgmī mahārājagururmuniḥ /
yogīśvaro mahāprājñaḥ sarvvaśāstraviśāradaḥ

bhaṭṭaḥ siṃhagiri rnāma śiṣyaiḥ parivṛtastadā /
udbhāsayan diśaḥ sarvvāḥ śriyā paramayā jvalan

sabhāsthaṃ rājavallālaṃ draṣṭukāmo manojavaḥ /
vadarikāśramoddeśaṃ bhraman tāmagamat sabhāṃ

jayāśīrbhi rvarddhayantaṃ vilokya nṛpati rmunim /
pratyutpatyāsanāt tūrṇaṃ babande caraṇau muneḥ

dattvāsanaṃ tatastasmai bhaktyā prītyā ca pārthivaḥ /
dhanaiḥ ratnai ryathākāmaiḥ pūjayāmāsa yatnataḥ

vallālenārccito rājñā muniḥ prītamanāstadā /
anāmayañcāvyayañya paryyapṛcchajjaneśvaram

valadevaṃ samāgamya sasmito munisattamaḥ /
pratipūjya yathānyāyaṃ papraccha kuśalaṃ tadā

sa hṛṣṭamānaso rājā bhaṭṭasiṃhagiriṃ munim /
uvāca paramaprītastāpasaṃ dyotitaprabham

[[042]]
adya me saphalaṃ janma mahadgṛñca pavitritam /
bhavadabhyāgamenaiva suprabhātā vibhāvarī

tato viśrāntamālakṣya taṃ muniṃ saṃśitavratam /
sukhāsīnamupāsīna uvāca bhuvaneśvaraḥ

rājovāca:
bhagavan sarvvaśāstrajñaḥ sarvajñaḥ sarvatattvavit /
bhavato 'viditaṃ kiñcinnāstīti kṛpayā vada

caturvvarṇasamutpattiṃ gotravaṃśādikaṃ śubham /
varṇānāṃ śaṅkarotpattiṃ kathayasva ca me mune

iti rājño vacaḥ śrutvā santoṣaviśadānanaḥ /
pratyuvāca mahātejā stato nārāyaṇātmajaḥ

siṃhagiriruvāca:
śuśrūṣubhyo yathā rājan rājarṣibhyastaponidhiḥ /
kṛṣṇadvaipāyaragaḥ prāha tathādya kathayāmi te

vadarikāśrame puṇye devadāruvanālaye /
nānāpakṣimṛgākīrṇe śāntikāntiniketane

hutahavyaṃ trikālajñaṃ maharṣiṃ cirajīvinam /
vyāsaṃ rājarṣayaḥ susthaṃ praṇipatyopatasthire

rājarṣaya ūcuḥ:
gatāḥ sma naimiṣāraṇyaṃ purīṃ vārāṇasīmapi /
bhavān na ca śuko dṛṣṭaḥ sauti vāṃ śaunakādayaḥ

diṣṭyā dṛṣṭo 'si bhagavaṃ ścireṇādya girāviha /
suciraṃ mārgamāṇānāṃ kṛṣṇo bhaktimatāmiva

vibhājitastvayā vedaḥ purā satyavatīsuta /
itihāsapurāṇāni kathitānyanukampayā

kathitaṃ dharmmaśāstrañca kaliḥ samprati varttate /
kṛṣṇo 'pi palitaiḥ keśaiḥ śuklatāṃ gatavānasi

atodya kathaya brahman svayameva mahāmune /
purāṇaṃ dharmmatatvajña hyanugrāhyā vayaṃ tava

bhavantaṃ nahi tyakṣyāmaḥ purāṇakathanaṃ vinā /
baddho 'sti padayo rbhaktidāmabhi stvavaśo bhavān

iti teṣāṃ vacaḥ śrutvā sa kiñcit prahasanniva /
uvāca vāgvidāṃ śreṣṭhaḥ śrūyatāṃ kathayāmi vaḥ