Vajrasūcī · Verses 1-20

Vajrasūcī (Vs)
jagadguruṃ mañjughoṣaṃ natvā vākkāyacetasā /
aśvaghoṣo vajrasūcīṃ sūtrayāmi yathāmatam

vedāḥ pramāṇaṃ smṛtayaḥ pramāṇaṃ dharmārthayuktaṃ vacanaṃ pramāṇam /
yasya pramāṇaṃ na bhavetpramāṇaṃ kastasya kuryādvacanaṃ pramāṇam

saptavyādhā daśārṇeṣu mṛgāḥ kālañjare girau /
cakravākāḥ śaradvīpe haṃsāḥ sarasi mānase

te 'pi jātāḥ kurukṣetre brāhmaṇā vedapāragāḥ

adhītya caturo vedān sāṅgopāṅgena tavatttaḥ /
śūdrātpratigrahagrāhī brāhmaṇo jāyate kharaḥ

kharo dvādaśajanmāni ṣaṣṭhijanmāni śūkaraḥ /
śvānaḥ saptatijanmāni ityevaṃ manurabravīt

hastinyāmacalo jāta ulūkyāṃ keśapiṅgalaḥ /
agastyo 'gastipuṣpācca kauśikaḥ kuśasambhavaḥ

kapilaḥ kapilājjātaḥ śaragulmācca gautamaḥ /
droṇācāryastu kalaśāttittiristittirīsutaḥ

reṇukājanayadrāmamṛṣyaśṛṅgamuniṃ mṛgī /
kaivartinyajanayad vyāsaṃ kuśikaṃ caiva śūdrikā

viśvāmitraṃ ca caṇḍālī vasiṣṭhaṃ caiva urvaśī /
na teṣāṃ brāhmaṇī mātā lokācārācca brāhmaṇāḥ

sadyaḥ patati māṃsena lākṣayā lavaṇena ca /
tryahācchūdraśca bhavati brāhmaṇaḥ kṣīravikrayī

ākāśagāmino viprāḥ patanti māṃsabhakṣaṇāt /
viprāṇāṃ patanaṃ dṛṣṭvā tato māṃsāni varjayet

brāhmaṇatvaṃ na śāstreṇa na saṃskārairna jātibhiḥ /
na kulena na vedena na karmaṇā bhavettataḥ

nirmamo nirahaṅkāro niḥsaṅgo niṣparigrahaḥ /
rāgadveṣavinirmuktastaṃ devā brāhmaṇaṃ viduḥ

satyaṃ brahma tapo brahma brahma cendriyanigrahaḥ /
sarvabhūte dayā brahma etad brāhmaṇa lakṣaṇam

satyaṃ nāsti tapo nāsti nāsti cendriyanigrahaḥ /
sarvabhūte dayā nāsti etaccāṇḍālalakṣaṇam

devamānuṣanārīṇāṃ tiryagyonigateṣvapi /
maithunaṃ nādhigacchanti te viprāste ca brāhmaṇāḥ

na jātirdṛśyate tāvad guṇāḥ kalyāṇakārakāḥ /
caṇḍālo 'pi hi tatrasthastaṃ devā brāhmaṇaṃ viduḥ

vṛṣalīphenapītasya niḥśvāsopahatasya ca /
tatraiva ca prasūtasya niṣkṛtirnopalabhyate

śūdrīhastena yo bhuṃkte māsamekaṃ nirantaram /
jīvamāno bhavecchūdro mṛtaḥ śvānaśca jāyate