Subhāṣitaratnakaraṇḍakathā · Verses 141-160
dīrghāyur eva bhuvi sarvarujā vimuktaḥ prāpnoti saukḥyam atulaṃ satataṃ prahṛṣṭaḥ /
devodbhavāni vividhāni sukhāni bhuṅkte prāṇātipātavirataḥ khalu yas tu vidvān
dṛṣṭvā parasya vibhavaṃ na karoti cauryaṃ guptiṃ ca yaḥ prakurute parirakṣaṇārtham /
prāpnoty asau draviṇasaṃpadam aprameyāṃ sarvais tu taskaranṛpādiśatair ahāryām
dārān parasya parivarjayatīha yo 'sau dārān asau labhata eva manojñarūpān /
śatrūdbhavo na hi janasya kadā cid eva lokasya vai bhavati viśvasanīya eva
nīlotpalasyaiva yathā hi gandho manojñarūpaḥ satataṃ pravāti /
tadvan manuṣyasya hi vāti gandho mukhād asatyaṃ tu na vakti yaś ca
sanmitrasamdhiṃ nṛpateś ca pūjāṃ bhaktyānvitaṃ putrakalatrabhṛtyam /
bhogān udārān sukham aprameyaṃ prāpnoti nityaṃ piśunād vimuktaḥ
ānandaśabdaṃ madhuraṃ śṛṇoti vākyāni nityaṃ sumanojñakāni /
deveṣu martyeṣu ca jāyate 'sau pāruṣyavākyād virato naro yaḥ
dharmārthasatyaniratā khalu yasya vāṇī loke sadā priyatamā bhavatīha nityam /
saṃpūjanāṃ sa labhate bahuratnajātair yāyāc cyuto vibudhalokam anantasaukhyam
sa tīvrarāgo bhavatīha naiva bhogair udāraiḥ satataṃ ca yuktaḥ /
ādeyavākyaḥ pṛthukīrtiyuktaḥ parasvatṛṣṇāvirato hi yo vai
prāsādikatvaṃ labhate sa nityaṃ sphītaṃ sukhaṃ rājyadhanādi loke /
brahmatvam āsādayatīha samyaṅ maitrasya cittasya vaśān manuṣyaḥ
svargāpavargaṃ samavāptukāmair narais tu nityaṃ samupārjanīyā /
astitvadṛṣṭiḥ paramā hi yasmāt sarvasya sā vai kuśalasya mūlam
śraddhānirākṛtamater na virohatīha puṇyaṃ hy udārabhuvanatrayasaukhyakāri /
tasmān nareṇa viduṣā satataṃ niṣevyā śraddhā samastaguṇaratnanidhānabhūtā
śraddhā śubhasya jananī jananī yathaiva saivādito manasi sādhujanair niveśyā /
śraddhākarena rahito na hi bodhipakṣasaddharmaratnanikaragrahaṇe samarthaḥ
bhraṣṭo yathādhipatyād aiśvaryaphalāni na hy avāpnoti /
śraddhendriyavibhraṣṭo na tathāryaphalāny avāpnoti
tasmān nareṇa viduṣā sugatādikeṣu kāryaṃ manaḥprasadanaṃ satataṃ hiteṣu /
niḥśeṣadoṣaśamanāya na cānyad asti śraddhā yathā dahati doṣagaṇaṃ samastam
dīnāḥ kuvāsavo mūḍhāḥ kapālāṅkitapāṇayaḥ /
darśayanty eva lokasya hy adātuḥ phalam īdṛśam
dagdhasthūṇasamucchrayāḥ pratigṛhaṃ pretopamā bhaikṣukāḥ
śaśvat kṣudvihatā bhramanti yad amī dehīti bāhūcchritāḥ /
dūropadrutasārameyanivahā vyāvṛtya tiṣṭhanty api
prāyo 'lpaṃ sakṛd apy amībhir aśanam dattaṃ na kasmai cana
sūcīmukhāḥ kuharanetraviśuṣkagātrāḥ keśāmbarā ravikaraiḥ paripītabhāsaḥ /
pretāḥ sadā salilalālasayā yad ārtās tat pānadānavikalasya phalaṃ vadanti
dānaṃ sarvasukhaṃ mahābhayaharaṃ bhāgyaṃ mahac cārthadaṃ
nānākāraviśālakauśalapadaṃ sarvair guṇālaṃkṛtam /
tasmād dānam anekadoṣaśamanaṃ saṃsāraghorāpahaṃ
kṣuttṛṣṇādisuśoṣaṇaṃ śubhakaraṃ kuryur narā yatnataḥ
// iti vicitrakathā //
Saṃgrahaślokāḥ
puṇyotsāhanaṃ śravaṇaṃ durlabhaṃ tyāgapuṇyayoḥ /
bimbaṃ snānaṃ tathā gandhaś chattraṃ dhātoś ca ropaṇam // 1 //
maṇḍalaṃ bhojanaṃ pānaṃ vastraṃ puṣpādivarṇanam /
praṇāmojjvālikādīpavihāraśayanāsanam // 2 //
kṣetraṃ vicitraṃ caivānta ity etā bahudhā bhṛśam /
kathā dvāviṃśatiḥ proktā bhūyo dānasya varṇane // 3 //
XXIII. Śīlakathā
yathāmbupūrṇaḥ sabhujaṅgamo hradaḥ praphullaśākhaś ca sakaṇṭako drumaḥ /
śrutena vittena kulena cānvitas tathāvidhaḥ śīlaparāṅmukho janaḥ
varaṃ daridro 'pi suśīlavān bhaven na cārthavān apy analaṃkṛto guṇaiḥ /
daridrabhāve 'pi hi sajjanaḥ stuto raso guṇānām amṛtād viśiṣyate
Original text: Subhāṣitaratnakaraṇḍakathā · Edition: M. Hahn: Die Subhāṣitaratnakaraṇḍakathā, Ein spätbuddhistischer Text zur Verdienstlehre". NAWG, phil.-hist. Kl. 1983, pp. 313-374. · Data entry Klaus Wille · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0