Skanda Purana · Chapter 7.255

// īśvara uvāca // //
tato gacchenmahādevi tīrthaṃ trailokyaviśrutam //
tasyaiva paścime bhāge ṛṣīṇāṃ puṇyakarmaṇām

tasmiṃstrinetrā matsyāśca dṛśyaṃte'dyāpi bhāmini //
aṃgirā gautamo'gastyaḥ sumatiḥ susakhistathā

viśvāmitraḥ sthūlaśirāḥ saṃvarttaḥ pratimarddanaḥ //
raibhyo bṛhaspatiścaiva cyavanaḥ kaśyapo bhṛguḥ

durvāsā jāmadagnyaśca mārkaṃḍeyo'tha gālavaḥ //
uśanā'tha bharadvājo yavakrītastritastathā

nāradaḥ parvataścaiva vasiṣṭho'ruṃdhatī tathā

kāṇvo'tha gautamo dhaumyaḥ śatānando'kṛtavraṇaḥ //
jamadagnistathā rāmo bakaścetyevamādayaḥ //
kṛṣṇadvaipāyanaścaiva putraśiṣyaiḥ samanvitaḥ

etatkṣetraṃ samā sādya prabhāsaṃ munisattamāḥ //
tapastepurmahātmāno vividhaṃ paramādbhutam

evaṃ te niyatātmāno damayuktāstapasvinaḥ //
samādhinā jigīṣante brahmalokaṃ sanātanam

athābhavadanāvṛṣṭiḥ kadācinmahatī priye //
kṛcchraṃ prāpto hyabhūttatra sarvalokaḥ kṣudhārditaḥ

tato niranne loke'sminnātmānaṃ te parīpsavaḥ //
mṛtaṃ kumāramādāya kṛcchraṃ prāptāstadā'pacan

athoparicarastatra kliśyamānānhi tānṛṣīn//
dṛṣṭvā rājā vṛṣādarbhiḥ provācedaṃ vacastadā

rājovāca //
pratigraho brāhmaṇānāṃ dṛṣṭā vṛttiraniṃditā//
tasmātpratigrahaṃ matta gṛhṇīdhvaṃ munipuṃgavāḥ

mudgānmāṣāṃśca vrīhīṃśca tathā ratnāni kāṃcanam //
yuṣmākaṃ saṃpradāsyāmi yaccānyadapi durllabham //
nivarttadhvamataḥ sarve hyetasmātpātakātparam//

// ṛṣaya ūcuḥ // //
tajjānaṃtaḥ kathaṃ rājangṛhṇīmaste pratigraham

daśasūnāsamaścakrī daśacakrisamo dhvajī //
daśadhvaji samā veśyā daśaveśyāsamo nṛpaḥ

yo rājñāṃ pratigṛhṇāti brāhmaṇo lobhamohitaḥ //
tāmisrādiṣu ghoreṣu narakeṣu sa pacyate

tadgaccha kuśalaṃ te'stu saha dānena pārthiva //
anyeṣāṃ dīyatāmetadityuktvā te vanaṃ yayuḥ

atha rājñaḥ samādeśāttatra gatvā ca maṃtriṇaḥ //
ūdumbarāṇi vyakiranhemagarbhāṇi bhūtale

atha tāni vyacinvaṃśca ṛṣayo varavarṇini //
gurūṇīti viditvā tu na grāhyāṇyaṃgirā'bravīt

// atriruvāca // //
nāsmahenāsmahe mūḍha vayamajñānabuddhayaḥ //
haimānīmāni jānīmaḥ pratibuddhāḥ sma jāḍyataḥ

// vasiṣṭha uvāca // //
dharmārthaṃ saṃcayo yasya dravyāṇāṃ sa na śasyate //
tapaḥsaṃcayanaṃ manye vasiṣṭho dhanasaṃcayam

tyajadhvaṃ saṃcayānsarvāñjātīnāṃ samupadravān //
na hi saṃcayavānkaściddṛśyate nirupadravaḥ

yathāyathā na gṛhṇāti brāhmaṇo'satpratigraham //
tathātathā'niśaṃ cāsya brahmatejastu vardhate

akiṃcanatvaṃ rājyaṃ ca tulayā samatolayam//
akiṃcanatvamadhikaṃ rājyādapi na saṃśayaḥ

//kaśyapa uvāca // //
anartho brāhmaṇasyaiṣa yadarthanicayo mahān //
arthaiśvaryavimūḍho'pi śreyaso bhraśyate dvijaḥ

arthasaṃpadvimohāya bahuśokāya caiva hi //
tasmādarthamanarthākhyaṃ śreyo'rthī dūratastyajet

yasya dharmārthamapyarthāstasyāpi na hi dṛśyate //
prakṣālanāddhi paṃkasya dūrādasparśanaṃ varam

// bharadvāja uvāca// //
jīryaṃti jīryataḥ keśā daṃtā jīryaṃti jīryataḥ//
cakṣuḥ śrotre ca jīryete tṛṣṇaikā na tu jīryate

sūcī sūtra tathā vastre samānayati sūcikā //
tadvatsaṃsārasūtrasya tṛṣṇā sūcī vidhīyate

yathā śṛṃgaṃ ruroḥ kāye varddhamāne hi varddhate //
anaṃtapārā durvārā tṛṣṇā duḥkhapradā sadā //
adharmabahulā caiva tasmāttāṃ parivarjayet// /// 7.1.255.३० //
// gautama uvāca // //
saṃtuṣṭaḥ ko na śaknoti phalaiścāpi hi varttitum//
sarvo'pīṃdriyalobhena saṃkaṭānyabhigāhate

sarvatra saṃpadastasya saṃtuṣṭaṃ yasya mānasam //
upānadgūḍhapādasya nanu carmāvṛteva bhūḥ

saṃtoṣāmṛtatṛptānāṃ yatsukhaṃ śāṃtacetasām//
kutastaddhanalubdhānāṃ sukhaṃ cāśāṃtacetasām

// viśvāmitra uvāca // //
kāmaṃ kāmayamānasya yadi kāmaḥ sa siddhyati //
tathainamaparaḥ kāmo bhūyo vidhyati bāṇavat

na jātu kāmaḥ kāmānāmupabhogena śāmyati //
haviṣā kṛṣṇavartmeva bhūya evābhivarddhate

kāmānabhilaṣanlobhānna naraḥ sukhamedhate//
samālabhya tarucchāyāṃ bhavanaṃ vāñcho naraḥ

catuḥsāgarasaṃyuktāṃ yo bhuṃkte pṛthivīmimām //
ekastu vanavāsī ca sa kṛtārtho na pārthivaḥ

//
// jamadagniruvāca // //
pratigrahasamartho yastapo varddhayate mahān//
na karoti tapastasya jāyate ca sahasradhā

pratigrahasamarthānāṃ nivṛttānāṃ pratigrahāt //
ya eva dadatāṃ lokāsta evāpratigṛhṇatām

// aruṃdhatyuvāca // //
bisataṃturyathā nityaṃ samaṃtānnālasaṃsthitaḥ //
tṛṣṇā caivamanādyaṃtā tathā dehāśritā sadā

yā dustyajā durmatibhiryā na jīryati jīryataḥ //
yo'sau prāṇāṃtiko rogastāṃ tṛṣṇāṃ tyajataḥ sukham //

// caṃḍovāca // //
ugrātpratigrahādyasmādbibhyatyete maheśvarāḥ //
balīyāṃso durbalavattathā caiva bibhemyaham

// paśumukha uvāca // //
yadācaraṃti vidvāṃsaḥ sadā dharmaparāyaṇāḥ //
tadeva viduṣā kāryamātmano hitamicchatā

// īśvara uvāca // //
ityuktvā hemagarbhāṇi tyaktvā tāni phalāni ca //
ṛṣayo jagmuranyatra sarva eva dṛḍhavratāḥ

tataste vicaraṃto vai dadṛśuḥ sumahatsaraḥ //
padminībhiḥ samākīrṇaṃ sarvato varavarṇini

tasmindeśe tadā prāptaḥ parivrājaḥ śunomukhaḥ //
tenaiva sahitāstatra snātāḥ sarve maharṣayaḥ

tatrāvatāraṃ kṛtvā tairgṛhītāni bisāni tu //
nikṣipya sarasastīre cakruḥ puṇyāṃ jalakriyām

athottīrya jalāttasmātte sametya parasparam //
bisāni tānyapaśyaṃta idaṃ vacanamabruvan

// ṛṣaya ūcuḥ // //
kena kṣudhābhitaptānāmasmākaṃ pāpakarmaṇā //
bisāni tāni sarvāṇi hṛtāni ca munīśvarāḥ //

te śaṃkamānāstvanyonyaṃ paryapṛcchandvijottamāḥ //
cakruste śapathānsarve yathānyāyaṃ ca bhāmini

//
kaśyapa uvāca // //
sarvabhakṣaḥ sa bhavatu nyāsalopaṃ karotu saḥ //
kūṭasākṣitvamabhyetu bisastainyaṃ karoti yaḥ

// vasiṣṭha uvāca // //
anṛtau maithunaṃ yātu para nārīṃ viśeṣataḥ //
atithiḥ syāttathānyonyaṃ bisastainyaṃ karoti yaḥ

// bharadvāja uvāca//
nṛśaṃso vai sa bhavatu samṛddhyā cāpyahaṃkṛ taḥ //
matsarī piśunaścaiva bisastainyaṃ karoti yaḥ

// viśvāmitra uvāca // //
nityaṃ kāmarataḥ sostu divā sevatu maithunam //
nīcakarmarataścaiva bisastainyaṃ karoti yaḥ

// jamadagniruvāca // //
kanyāṃ yacchatu vṛddhāya sa bhūyādvṛṣalīpatiḥ //
astu vārddhuṣiko nityaṃ bisastainyaṃ karoti yaḥ

// gautama uvāca // //
sa gṛhṇātvavikādānaṃ karotu hayavikrayam //
prakarotu gurorniṃdāṃ bisastainyaṃ karoti yaḥ

(?)atriruvāca // //
mātaraṃ pitaraṃ nityaṃ durmatiḥ so'vamanyatām //
śūdraṃ pṛcchatu dharmārthaṃ bisastainyaṃ karoti yaḥ

// arundhatyuvāca // //
karotu patyuḥ pūrvaṃ sā bhojanaṃ śayanaṃ tathā //
nārī duṣṭasamācārā bisastainyaṃ karoti yā

// caṇḍovāca // //
svāminaḥ pratikūlāstu dharmadveṣaṃ karotu ca //
sādhudveṣaparā caiva bisastainyaṃ karoti yā

// paśumukha uvāca // //
parasya preṣyatāṃ yātu sadā janmanijanmani //
sarvadharma kriyāhīno bisastainyaṃ karoti yaḥ

// śunomukha uvāca// //
vedānsa paṭhatu nyāyādgṛhasthaḥ syātpriyātithiḥ //
satyaṃ vadatu cājasraṃ bisastainyaṃ karoti yaḥ

// ṛṣaya ūcuḥ // //
iṣṭametaddvijātīnāṃ yastvayā śapathaḥ kṛtaḥ //
tvayā kṛtaṃ bisastainyaṃ sarveṣāṃ naḥ śunomukha

// śunomukha uvāca // //
mayā hṛtāni sarveṣāṃ bisānīmāni vai dvijāḥ //
dharmaṃ vai śrotukāmena jānīdhvaṃ māṃ puraṃdaram

alobhādakṣayā lokā jitā vai munisattamāḥ //
prārthayadhvaṃ varaṃ śubhraṃ sarvameva hyasaṃśayam

// ṛṣaya ūcuḥ // //
ihāgatya naro yastu trirātropoṣitaḥ śuciḥ //
kṛtvā snānaṃ pitṝṃstarpya śrāddhaṃ kuryātsamāhitaḥ

sarvatīrthodbhavaṃ tasya puṇyaṃ bhūyātpuraṃdara //
nādhogatimavāpnoti vibudhaissaha modatām //
tathetyuktvā tataḥ śakrasta traivāntarhito'bhavat

iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ saptame prabhāsakhaṃḍe prathame prabhāsakṣetramāhātmya ṛṣitīrthamāhātmya varṇanaṃ nāma pañcapañcāśaduttaradviśatatamo'dhyāyaḥ